Chủ đề dư luận
Văn hóa
Hoạt động
Hương xuân vị Tết
9-2-2018
“Sách cũ, đồ cổ, bạn cố tri và rượu lâu năm” theo dấu thời gian phủ lên vị thâm trầm và trân quý! Khoảnh khắc hành lang của thời không mở ra: Hộp ký ức mùa xuân, qua thanh lọc của tháng năm, lớp trầm tích cựa mình tỏa ra vẻ đẹp mê hồn, thơm ngát. Hãy nhìn xem, mỗi một thức bày trên mâm lễ ngày Tết dung chứa bao điều giản đơn, thanh nhã, sâu thẳm mang những triết lý huyền bí và hiền minh được đời đời truyền tụng.
Một mùi hương quen thuộc đánh thức tôi. Mùi xôi nếp thơm ngọt ngào tỏa hơi ấm khắp gian nhà. Mùi mà thuở ấu thơ, trong cái lạnh của buổi sớm mai, sương giăng đầy ngõ, vội bỏ vào ngăn cặp rồi chạy theo lũ bạn í ới gọi đi học: nắm xôi gói trong lá chuối với muối mè. Hương nếp thơm mãi theo tháng năm, cả trong những ngày xa nhà đi học, đi làm.

Bước ra gian trước. Trên bàn thờ tổ tiên, khói nhang vờn quanh mâm ngũ quả sum suê, sung túc. Bình hoa lay ơn cành thì nụ, cành thì bông rực rỡ. Bánh chưng, bánh tét được gia chủ thành kính dâng trên mâm lễ cúng. Bánh nấu cả đêm hôm trước (từ 12 đến 20 tiếng). Củi đưa vào liên tục không để cho lửa tắt. Tầm 7, 8 giờ tối, khi người lớn nấu bánh thì lũ trẻ con quây quần ngồi hơ tay, hơ chân cho ấm. Than hồng rực. Chốc chốc có người lại vùi vào bếp củ khoai hoặc ném vài hạt điều, hạt lạc rồi cời ra. Ăn vừa nóng, vừa thơm lại vừa bùi. Những đôi má đỏ hây hây, mắt long lanh, bên miệng còn dính vệt tro bếp, nhoẻn cười hạnh phúc. Câu đối đỏ cầu mong điều lành, răn dạy cháu con tươi nét mực. Không khí toát lên vẻ sâm nghiêm, đầm ấm. Chậu cúc, chậu mai, chậu quất trước nhà đương khoe sắc, đón gió xuân phơi phới, lá cành rung rinh.

Trên bàn khách, bộ ấm chén, phích nước, bình trà bày sẵn. Tiếng nước sôi ùng ục. Ba tráng ấm pha trà. Những ngọn lá non ngắt từ bụi chè lâu năm trồng trong vườn nhà, phơi khô, sao trên chảo nóng. Chiêu ấm chén xong, bỏ trà vào. Rót chút nước sôi rồi đổ nước ấy đi “làm sạch lông trà”, sau đó chế đầy nước. Đợi một chút cho trà ngấm. Rót ra chén. Đưa lên môi thổi nhẹ rồi nhấp một ngụm. Hương trà vương trong hơi thở, vị ngọt đắng đượm trong vòm miệng. Khoảnh khắc ấy như trăm ngàn năm, như núi cao sông rộng, như nguyên lý sâu xa của vũ trụ đọng lại một chén trà. Chợt nhớ câu thơ của tiền nhân: “Nhất bôi xuân lộ tạm lưu khách, lưỡng dịch thanh phong kỷ dục Tiên” (Trích dịch: Một chén trà xuân tạm giữ khách, một cuộc sống thanh bạch làm người ta muốn trở thành Tiên). Khách đến chơi nhà ngày xuân, có ấm trà cùng đàm đạo. Ngồi chơi cờ, có ấm trà nhấp môi. Sau bữa cơm có ấm trà tráng miệng.  Còn gì ý vị bằng? Và tuyệt vời biết bao khi chủ - khách vì hợp ý nhau mà chạm đến cảnh giới “trà khan giọng tình” như trong câu thơ tài hoa của cụ Nguyễn.

Khay mứt dừa, mứt gừng, mứt mãng cầu, hạt sen ánh lên những hạt đường trắng mịn. Bánh in, bánh thuẫn, kẹo me, kẹo nho… gói trong giấy kiếng xanh xanh, đỏ đỏ trông thật vui mắt. Độ chục ngày trước Tết, những mẹ, những dì, những chị khuấy bột, khêu lò than, đổ khuôn. Lũ trẻ tụ lại bên mâm xem người lớn sên mứt. Lấy khuôn hình bông hoa, thú nhỏ, tiểu tiên đồng nhồi bột, in bánh. Thỉnh thoảng có đứa đưa tay nhón trộm một miếng, len lén đưa vào miệng. Tiếng cười giòn rụm, trong veo, rộn ràng cả căn bếp.

Ngày nay, với nhiều người, chỉ cần ra siêu thị, đẩy xe chọn hàng khoảng một giờ đã có thể sắm tết khá đủ đầy. Những món đặc sản mang phong vị Bắc, Trung, Nam dễ dàng có được mà chẳng phải kì công tự túc như trước. Ấy vậy mà, khi nếm một miếng dưa muối, một miếng mứt, lòng không khỏi rưng rưng vị tháng năm. Tự hỏi: Tết này, trên chuyến tàu xe xuôi ngược, liệu đứa con xa quê có kịp trở về bên mâm cơm đoàn viên với gia đình, họ tộc hay ở miền đất khách bao dung mà ngậm ngùi, bồi hồi nhớ nhung phong vị quê nhà?

Thắp một nén trầm, trong thời khắc thiêng liêng kính vọng trời đất, tổ tiên. Trong khúc giao thời, ai không bâng khuâng ngẫm về những ngày đã qua, nghĩ về những ngày chưa tới? Đến một lúc nào đó, nghe lòng mình lắng lại. Những vội vã, ước mong, ngậm ngùi, luyến tiếc, hoài niệm, khát khao cứ chất chồng theo tháng năm, oằn nặng lên số kiếp luân hồi, giữa thăm thẳm sâu và thăm thẳm cao tính toan chi chút thiệt hơn cho lòng thêm chật chội? Biển trời vời vợi. Biển người bao la. Sông có khúc, người có lúc. Chẳng có gì dừng lại đứng yên. Kể cả bất trắc, muộn phiền. Thả hết đi với bụi đời ngang phố, để chút nữa thôi được đón tiếng reo mừng.

Nắn nót một câu thơ thật đẹp, khai bút đầu xuân. Ba nghìn thế giới, đất trời mang mang. Thấy biết ơn ngày, biết ơn người, biết ơn đời đã dạy ta từng chút lớn khôn. Dặn lòng ngắm cánh hoa thêm chút nữa. Ôm ai đó lâu hơn chút nữa. Đi nhiều thêm chút nữa… Dõi theo bước thời gian lặng lẽ gieo mầm hy vọng cho những phận người trên thế gian. Mong cầu một năm mới an hòa, thịnh vượng cho gia đình, thân tộc, quê hương! 

Linh Nữ
BÌNH LUẬN
Ý kiến của bạn
Tin bài khác cùng chuyên mục
  • 13/02/2018 12:51:16 SA
    Sáng 12-2, Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, Hội Nhà báo tỉnh phối hợp cùng Trung tâm Văn miếu Trấn Biên tổ chức lễ khai mạc Hội báo Xuân, Hội thi bonsai đẹp và trưng bày hoa ...
  • 08/02/2018 10:14:21 CH
    Đón Xuân Mậu Tuất 2018, cùng với cả nước, khắp nơi trong tỉnh trong những ngày này ngập tràn hương sắc. Trên khắp nẻo đường, từ phố thị đến nông thôn đều dễ dàng cảm nhận...
  • 06/02/2018 11:02:00 CH
    Hằng năm, cứ đến ngày 23 tháng Chạp, người dân Việt Nam lại chuẩn bị mâm cơm cúng tiễn ông Công ông Táo về trời. Đây là một nét văn hóa đặc sắc, một phong tục đẹp của dân...
Bạn có thường xuyên đọc báo Lao động Đồng Nai không?
  • Náo nức Xuân về
  • Chúc mừng Năm mới Đinh Dậu. Chúc Báo Lao Động Đồng Nai đạt nhiều thành công mới.
    Trần Hoàng Thanh (24/01/2017 5:28:48 CH)
  • Vui Xuân cùng công nhân lao động
  • Rất vui khi người công nhân lao động được quan tâm về vật chất lẫn tinh thần khi xuân về, Tết đến.
    Nguyễn Trọng Đài (24/01/2017 5:24:14 CH)
  • Lưu giữ nghề thổ cẩm Châu Mạ
  • Nghề dệt thổ cẩm truyền thống cần duy trì và phát triển, nhưng điều này cũng thật khó đấy!
    Nguyễn Hoàng Lộc (24/01/2017 5:13:34 CH)
  • Náo nức Xuân về
  • Năm mới chúc mọi điều tốt lành đến với mọi nhà. Chúc Báo Lao động Đồng Nai ngày càng khởi sắc với nhiều tin, bài có giá trị.
    Nguyễn Minh Trúc (24/01/2017 5:07:05 CH)