Chủ đề dư luận
Giáo dục & Khoa học
Tin khoa học & công nghệ
Ứng dụng công nghệ bức xạ và kỹ thuật hạt nhân phục vụ mục tiêu phát triển
3-3-2017
Ngày nay, tại các nước tiên tiến trên thế giới, việc ứng dụng công nghệ bức xạ và kỹ thuật hạt nhân theo mục đích hòa bình để nâng cao năng suất lao động, phục vụ các mục tiêu phát triển ngày càng trở nên phổ biến.
Trong xu hướng chung đó, Giám đốc Trung tâm Ứng dụng kỹ thuật hạt nhân trong công nghiệp Nguyễn Hữu Quang cho rằng, Ðồng Nai với rất nhiều tiềm năng và lợi thế cạnh tranh trong phát triển, cần mạnh dạn đẩy nhanh ứng dụng công nghệ bức xạ và kỹ thuật hạt nhân vào các lĩnh vực kinh tế - xã hội nhằm phục vụ mục tiêu phát triển bền vững hiệu quả hơn. Chúng tôi đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Hữu Quang để làm rõ hơn vấn đề này.

trang5_030317_1.jpg
Ông Nguyễn Hữu Quang

* Phóng viên (P.V): Thưa ông, hiện nay người ta nhắc nhiều đến vấn đề ứng dụng công nghệ bức xạ vào các lĩnh vực trong đời sống. Vậy, xin ông cho biết, công nghệ bức xạ, công nghệ hạt nhân là gì? 

- Ông Nguyễn Hữu Quang: Công nghệ hạt nhân, hiểu một cách đơn giản tức là sử dụng các bức xạ phát ra từ hạt nhân và đồng vị phóng xạ để tác động lên các vật chất nhằm tạo ra các sản phẩm cũng như ứng dụng sản xuất phục vụ cho nghiên cứu khoa học và đời sống.

* P.V: Vậy việc ứng dụng công nghệ bức xạ sẽ mang lại lợi ích gì cho cuộc sống và các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, thưa ông?

- Ông Nguyễn Hữu Quang: Thực ra, công nghệ hạt nhân hiện nay đang xâm nhập rất rộng rãi, phong phú trong thực tế đời sống con người mà nhiều khi do không để ý nên chúng ta không phát hiện ra. Ví dụ, khi chúng ta đi vào các bệnh viện, những hoạt động như: chụp CT-Xquang, chụp cắt lớp, chụp MRI, xạ trị… thì tất cả những yếu tố đó đều liên quan đến vấn đề hạt nhân. Và đấy là ứng dụng công nghệ hạt nhân trong lĩnh vực y tế. Ngoài ứng dụng trong ngành y tế như trên, hiện nay, ứng dụng hạt nhân rất phong phú, trong đó ứng dụng hạt nhân để tạo ra các sản phẩm mới, ví dụ như làm biến tính các vật liệu polyme, hóa cao su để tạo ra các sản phẩm trên nền tự nhiên mang nhiều tính nổi trội hơn về khả năng chịu nhiệt, độ bền, co giãn… và sẽ tốt hơn so với tự nhiên hoàn toàn rất nhiều. Thậm chí, ngày nay, rất dễ dàng để chúng ta tìm thấy những sản phẩm, vật liệu có ứng dụng công nghệ hạt nhân. Nổi bật như trong lĩnh vực công nghệ sản xuất ô tô, chúng ta thấy rằng đến 70% vật liệu trên chiếc xe ô tô có ứng dụng hạt nhân để sản xuất hay trong máy tính/laptop. Tất cả những vi mạch của máy tính đều có đóng góp của lĩnh vực hạt nhân. Tôi không thể hình dung nếu cuộc sống hiện đại ngày nay sẽ ra sao nếu không có ứng dụng công nghệ hạt nhân. Từ máy tính cho đến smartphone mà chúng ta đang dùng, đều có những yếu tố kỹ thuật ứng dụng từ hạt nhân mà không thể thay thế được. Hiện thế giới đánh giá tùy vào trình độ phát triển công nghệ và mức độ đóng góp của kỹ thuật hạt nhân từng lĩnh vực của mỗi quốc gia. Nhiều nước, công nghệ hạt nhân có thể đóng góp từ vài phần trăm GDP trở lên, ở đây là chưa kể đến điện hạt nhân, tôi chỉ mới nhắc đến ứng dụng hạt nhân trong các lĩnh vực đời sống, thế nhưng tác động của nó đối với đời sống văn minh và đối với ngành công nghiệp hiện đại ngày nay là không thể chối cãi. Và chính nó là tác nhân mà chúng ta có được nền văn minh công nghệ cao như hiện nay.

trang5_030317_2.jpg
Quang cảnh hội thảo Giải pháp huy động các nguồn lực để đầu tư phát triển KH-CN tỉnh Đồng Nai

* P.V: Thưa ông, với đặc thù của Ðồng Nai, muốn phát triển ứng dụng công nghệ hạt nhân vào các lĩnh vực phát triển kinh tế - xã hội và phục vụ đời sống, Ðồng Nai cần phải làm gì?

- Ông Nguyễn Hữu Quang: Thực ra, trong suốt quá trình nghiên cứu về công nghệ hạt nhân của chúng tôi, thì Ðồng Nai luôn được đánh giá là một trong những địa phương được quan tâm đặc biệt. Bởi tỉnh Ðồng Nai có ưu thế về vị trí địa lý hết sức quan trọng, nằm ở cửa ngõ phía Ðông của TP. Hồ Chí Minh, nối với các tỉnh miền Ðông Nam bộ và một phần lên các tỉnh Tây nguyên. Ðồng Nai lại có nguồn dân số đông thứ nhì phía Nam (chỉ đứng sau TP. Hồ Chí Minh). Một yếu tố nữa là Ðồng Nai có khí hậu tương đối thuận lợi với thế mạnh sản xuất nông nghiệp, nhất là cây công nghiệp dài ngày, tiêu biểu như các cây công nghiệp: tiêu, điều, cao su… Ðấy cũng là những tiềm năng để ứng dụng công nghệ hạt nhân. Mặt khác, nằm ở vị trí giao thông quan trọng, Ðồng Nai có thể trở thành cửa ngõ để xuất khẩu thông qua đường sông, cảng biển, hàng không, nhất là sắp tới khi Sân bay quốc tế Long Thành hoàn thiện và đi vào sử dụng. Ðấy là tất cả những tiền đề quan trọng để đưa kỹ thuật hạt nhân ứng dụng mạnh mẽ vào các lĩnh vực, phục vụ cho nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Ðồng Nai.

Theo chúng tôi, hiện Ðồng Nai có thể ứng dụng kỹ thuật hạt nhân theo 4 hướng cơ bản để phục vụ mục tiêu phát triển bền vững. Cụ thể đó là đưa ứng dụng công nghệ cao để nâng cao giá trị gia tăng của sản phẩm và tham gia vào quá trình tạo ra chuỗi sản phẩm công nghệ tiên tiến chứ không phải chỉ dừng ở xuất thô nữa. Thứ hai là ứng dụng công nghệ cao để tạo ra nguyên liêu mới, vật liệu mới cho cây trồng, nông nghiệp. Thứ ba là làm sao giúp cho môi trường ứng dụng, môi trường sản xuất công nghiệp an toàn hơn.

trang5_030317_3.jpg
Ứng dụng kỹ thuật hạt nhân và công nghệ bức 1 trong y tế

Căn cứ những tiêu chí này, chúng tôi cho rằng, Ðồng Nai hiện nay với Trung tâm công nghệ sinh học đang phát triển rất mạnh, cộng với thế mạnh của tỉnh về vị trí địa lý, khí hậu, tỉnh cần phải tạo ra được sản phẩm mang nét riêng của địa phương, trong đó có cây công nghiệp. Ở lĩnh vực này, chúng ta có thể xây dựng phòng thí nghiệm tạo giống bức xạ. Tức là dùng bức xạ để tạo ra những giống cây trồng đột biến, từ đấy giúp chọn lọc được những giống mới, có nhiều ưu thế. Có rất nhiều cách để tạo giống đột biến từ bức xạ, tiêu biểu như có thể lắp đặt thiết bị trong phòng thí nghiệm để phát ra các chùm tia bức xạ, sau đó đưa các mẫu cây thực vật vào môi trường có tia trong phòng thí nghiệm để kiểm tra tính đột biến như thế nào. Vấn đề mà chúng tôi nhấn mạnh và muốn đề xuất với tỉnh trên lĩnh vực này đó là nên lưu ý xây dựng vườn Gamma. Vườn Gamma là nơi có môi trường bức xạ nhân tạo, với lượng tác động phù hợp, tạo ra nhiều giống cây trồng năng suất sao, chống chịu sâu bệnh tốt. Mô hình này đang được ứng dụng rất thành công tại Nhật Bản. Khi chúng ta ứng dụng hiệu quả, thì vấn đề phục vụ mục tiêu phát triển bền vững chính là chủ động tạo giống tốt, chống chịu sâu bệnh sẽ giảm được lượng thuốc trừ sâu trong quá trình canh tác; chất lượng cây, quả tốt hơn… đáp ứng cho việc xây dựng thương hiệu trong nông nghiệp.

Ngoài ra, Ðồng Nai có thể ứng dụng công nghệ hạt nhân vào lĩnh vực y tế như xây dựng các trung tâm đi đầu về chữa trị, chẩn đoán các loại bệnh ung thư; xây dựng trung tâm đào tạo nhân lực sử dụng, sửa chữa, lắp ráp thiết bị y tế. Hoặc xây dựng tổ hợp sản xuất các thiết bị X-quang trong y tế. Hiện nay, các thiết bị trong lĩnh vực này, hầu hết chúng ta vẫn đang phải nhập khẩu hoàn toàn, thế nhưng năng lực tiếp nhận sử dụng, sửa chữa của chúng ta vẫn còn hạn chế. Cả nước hiện vẫn chưa có địa phương nào mạnh dạn đầu tư cho lĩnh vực này. Ðồng Nai cũng có thể ứng dụng kỹ thuật hạt nhân theo hướng đầu tư xây dựng nhà máy sản xuất thiết bị soi an ninh, soi container bởi Ðồng Nai là đầu mối xuất khẩu. Mỗi ngày có hàng nghìn container hàng hóa xuất khẩu, riêng việc thông quan cũng rất cần các trạm soi container mà việc đầu tư cho các trạm này hiện nay rất đắt tiền, thậm chí lên đến nhiều triệu đô la mà nếu chúng ta không chủ động về kỹ thuật sửa chữa thì khi hỏng hóc máy móc, kỹ thuật sẽ lãng phí rất nhiều.

Căn cơ nhất là chúng ta phải chủ động về mặt kỹ thuật, đặc biệt là phối hợp cùng nhau thực hiện. Có nghĩa là, với đội ngũ kỹ thuật, chuyên gia nhiều kinh nghiệm nghiên cứu về hạt nhân, Trung tâm Ứng dụng kỹ thuật hạt nhân trong công nghiệp rất sẵn sàng hợp tác cùng Đồng Nai trong quá trình triển khai, ứng dụng kỹ thuật hạt nhân theo mục đích hòa bình phục vụ cho nhu cầu phát triển của tỉnh. Cùng với quyết tâm cao trong chủ trương lớn của lãnh đạo địa phương và sự hỗ trợ của doanh nghiệp, chắc chắn mô hình này sẽ thành công. Việc ứng dụng công nghệ hạt nhân sẽ góp phần quan trọng thúc đẩy thế mạnh của tỉnh vào phát triển để xứng đáng hơn với tiềm năng mà Đồng Nai đang có.

* P.V: Xin cảm ơn ông!

Đỗ Quyên (thực hiện)
BÌNH LUẬN
Ý kiến của bạn
Tin bài khác cùng chuyên mục
Bạn có thường xuyên đọc báo Lao động Đồng Nai không?
  • Náo nức Xuân về
  • Chúc mừng Năm mới Đinh Dậu. Chúc Báo Lao Động Đồng Nai đạt nhiều thành công mới.
    Trần Hoàng Thanh (24/01/2017 5:28:48 CH)
  • Vui Xuân cùng công nhân lao động
  • Rất vui khi người công nhân lao động được quan tâm về vật chất lẫn tinh thần khi xuân về, Tết đến.
    Nguyễn Trọng Đài (24/01/2017 5:24:14 CH)
  • Lưu giữ nghề thổ cẩm Châu Mạ
  • Nghề dệt thổ cẩm truyền thống cần duy trì và phát triển, nhưng điều này cũng thật khó đấy!
    Nguyễn Hoàng Lộc (24/01/2017 5:13:34 CH)
  • Náo nức Xuân về
  • Năm mới chúc mọi điều tốt lành đến với mọi nhà. Chúc Báo Lao động Đồng Nai ngày càng khởi sắc với nhiều tin, bài có giá trị.
    Nguyễn Minh Trúc (24/01/2017 5:07:05 CH)