Vụ rơi máy bay đẩy Boeing vào thế khó ở Trung Quốc

Ngày 21/3, chiếc 737 – 800 của China Eastern chở theo 132 người bất thần rơi xuống vùng núi tại tỉnh Quảng Tây thuộc phía Tây Nam của Trung Quốc. Đến nay, nhà chức trách chưa tìm thấy người nào sống sót trong vấn đề. Hãng hàng không Trung Quốc sau đó lập tức dừng khai thác hàng loạt 224 máy bay 737 – 800 của mình, theo hãng tư vấn hàng không Cirium .

KHÓ CHỒNG KHÓ

Theo Wall Street Journal, so với Boeing, vụ tai nạn thương tâm xảy ra khi hãng đang chốt những bước sau cuối để đưa dòng máy bay 737 Max trở lại khung trời tại Trung Quốc. Boeing 737 Max là máy bay trong hai vụ tai nạn thương tâm của Lion Air ( Indonesia ) vào tháng 10/2018 và Ethiopian Airlines ( Ethiopia ) vào tháng 3/2019, khiến tổng số 346 người thiệt mạng. Đây cũng là nguyên do khiến 737 Max bị đình bay trong một thời hạn dài từ tháng 3/2019 .Dù đã được bay lại ở 1 số ít nơi, 737 Max vẫn chưa được “ bật đèn xanh ” ở Trung Quốc. Tháng 1 năm nay, Boeing cho biết những sửa đổi so với 737 Max đã được những nhà chức trách Trung Quốc đồng ý chấp thuận và hãng đang chuẩn bị sẵn sàng Phục hồi việc giao 737 Max cho những hãng hàng không nước này trong quý 1 .

Trung Quốc đang ngày càng trở thành thị trường quan trọng với nhà sản xuất máy bay Mỹ với ngành công nghiệp hàng không phát triển bùng nổ trong ba thập kỷ qua. Theo dữ liệu của Boeing, hãng này đã giao 1.736 máy bay cho Trung Quốc và khoảng 143 chiếc khác đang được đặt sản xuất. Hãng này dự báo trong vòng 2 thập kỷ tới, các hãng hàng không Trung Quốc sẽ mua thêm 8.700 máy bay mới, từ tất cả các nhà sản xuất nhưng chủ yếu là Boeing và Airbus. Con số này chiếm gần 20% dự báo về nhu cầu máy bay mới trên toàn cầu trong 20 năm tới.

Tuy nhiên, để tận dụng thời cơ tiềm năng đó, điều quan trọng là Boeing phải Phục hồi được niềm tin so với những dòng máy bay của mình .Vụ tai nạn thương tâm đầu tuần này đã khiến Boeing phải hủy một cuộc họp của những chỉ huy cấp cao dự kiến diễn ra trong tuần này ở Miami, Florida ( Mỹ ). Trong khi đó, những đại diện thay mặt của công ty này sẽ đóng vai trò là cố vấn kỹ thuật cho cuộc tìm hiểu vụ tai nạn đáng tiếc do Cơ quan Hàng không Dân dụng Trung Quốc đứng vị trí số 1 .Theo những chuyên viên, những cuộc tìm hiểu như thế này thường mất hàng tháng hoặc hơn để xác lập nguyên do vụ tai nạn đáng tiếc. Và nguyên do này hoàn toàn có thể đóng vai trò quyết định hành động việc China Eastern sẽ dừng khai thác 737 – 800 đến khi nào và thời gian 737 Max được bay trở lại ở Trung Quốc .Công tác cứu hộ vẫn đang được tiếp tục tại hiện trường vụ tai nạn máy bay của hãng China Eastern - Ảnh: AP.Công tác cứu hộ vẫn đang được tiếp tục tại hiện trường vụ tai nạn máy bay của hãng China Eastern – Ảnh: AP.Năm ngoái, CEO David Calhoun cho biết Boeing cần có đơn hàng mới từ những hãng bay Trung Quốc – người mua lớn nhất quốc tế của công ty – để cạnh tranh đối đầu trong toàn cảnh hoạt động giải trí đi lại đang hồi sinh nhanh gọn sau đại dịch. Suốt 4 năm qua, đơn vị sản xuất máy bay Mỹ không nhận được đơn đặt hàng mới nào từ Trung Quốc .Trong thông điệp phát đi vào tối ngày 21/3 ngay sau vụ tai nạn đáng tiếc, ông Calhoun cho biết Boeing đang trao đổi sát sao với China Eastern và những nhà chức trách Trung Quốc về vấn đề .“ Chúng tôi sẽ làm tổng thể mọi thứ hoàn toàn có thể để tương hỗ người mua của mình và cuộc tìm hiểu vụ tai nạn thương tâm trong thời gian khó khăn vất vả này ”, CEO của Boeing nói .

BẾ TẮC Ở TRUNG QUỐC

Phản ứng nhanh chóng của China Eastern với vụ rơi máy bay hôm thứ Hai gợi nhớ tới phản ứng tương tự của nhà chức trách Trung Quốc khi xảy ra thảm kịch của hãng hãng hàng không Ethiopian Airlines vào tháng 3/2019.

Trung Quốc là vương quốc tiên phong trên quốc tế đình bay mẫu Boeing 737 Max ( phiên bản mới hơn của 737 – 800 ), trong khi những nhà chức trách châu Âu lúc đó nói rằng Bắc Kinh phản ứng quá sớm dù chưa có dẫn chứng rất đầy đủ. Không lâu sau đó, 737 Max bị đình bay gần như trên toàn thế giới .Hoạt động kinh doanh thương mại của Boeing tại Trung Quốc những năm gần đây rơi vào cảnh bế tắc do vụ đình bay 737 Max, stress Mỹ – Trung cũng như đại dịch Covid-19 .“ Chúng tôi dự báo việc Phục hồi bay 737 Max tại Trung Quốc sẽ liên tục bị trì hoãn khi vụ tai nạn đáng tiếc ngày 21/3 được tìm hiểu, tối thiểu cho đến khi nguyên do vụ tai nạn thương tâm được xác lập ”, nhà nghiên cứu và phân tích Robert Spingarn tại hãng điều tra và nghiên cứu Melius Research đánh giá và nhận định và nói thêm rằng những nhà đầu tư đang theo dõi sát sao xem liệu nguyên do vấn đề là do sự cố máy bay, lỗi của phi công, yếu tố bảo trì hay những yếu tố bên ngoài nào khác .Tuy nhiên, việc dừng khai thác máy bay của Boeing cũng hoàn toàn có thể khiến những hãng hàng không Trung Quốc chịu tổn thất nặng nề bởi phần nhiều đội bay của những hãng này là mẫu sản phẩm của Boeing .Tầm quan trọng của nhà phân phối máy bay Mỹ được thấy rõ ở phản ứng của Bắc Kinh năm 2018, khi Washington tăng thuế với sản phẩm & hàng hóa Trung Quốc. Là nhà xuất khẩu lớn nhất của Mỹ, Boeing rõ ràng là một tiềm năng của những giải pháp trả đũa của Bắc Kinh. Tuy nhiên, Trung Quốc chỉ áp thuế 5 % so với những máy bay cỡ nhỏ sản xuất tại Mỹ – hành động không gây nhiều tổn hại so với những dòng máy bay cỡ lớn của Boeing. Theo những nhà nghiên cứu và phân tích, quyết định hành động này cho thấy Bắc Kinh không muốn gây trộn lẫn nguồn cung máy bay Boeing để bảo vệ ngành hàng không trong nước .Bên ngoài nhà máy của Boeing tại Renton, Washington - Ảnh: WSJBên ngoài nhà máy của Boeing tại Renton, Washington – Ảnh: WSJ

Trung Quốc cũng là một khách hàng lớn của Airbus – đối thủ của Boeing. Tuy nhiên, với lượng hàng tồn đọng lớn hiện tại của Airbus, Bắc Kinh khó có thể chuyển các đơn hàng của Boeing sang nhà sản xuất máy bay châu Âu.

Nhiều kỳ vọng đang hướng tới máy bay C919 của tập đoàn lớn quốc doanh Commercial Aircraft Corp. of Trung Quốc ( Comac ) của Trung Quốc. Được dự báo sẽ trở thành đối thủ cạnh tranh của Boeing 737, C919 dự kiến được đưa vào khai thác trong năm nay, sau nhiều năm trì hoãn. China Eastern sẽ là người mua tiên phong của mẫu máy bay này .Theo những nhà nghiên cứu và phân tích, Bắc Kinh hoàn toàn có thể buộc China Eastern cùng nhiều hãng hàng không nhà nước khác mua C919 – điều hoàn toàn có thể rình rập đe dọa những đơn hàng mới của Boeing. Tuy nhiên, trong thời gian ngắn, máy bay trong nước của Trung Quốc được dự báo sẽ chưa thể rình rập đe dọa vị thế của Airbus và Boeing tại thị trường đông dân nhất quốc tế .Boeing mở cơ sở sản xuất tiên phong bên ngoài nước Mỹ vào năm 2018, gần Thượng Hải, Trung Quốc. Tuy nhiên, đây chỉ là TT triển khai xong đơn hàng, đảm nhiệm những khâu ở đầu cuối như sơn máy bay 737 được sản xuất tại những xí nghiệp sản xuất ở Renton, Washington ( Mỹ ). Không giống đối thủ cạnh tranh Airbus – công ty đang sản xuất máy bay ở Thiên Tân, Boeing cho biết không có dự tính sản xuất máy bay ở Trung Quốc hay bất kể nơi nào ngoài nước Mỹ.