TS Nguyễn Đức Kiên: “Nhân công giá rẻ không phải là điểm yếu của Việt Nam!”
TS Nguyễn Đức Kiên: “Nhân công giá rẻ
không phải là điểm yếu của Việt Nam!”
“Nhiều người cho rằng nhân công giá rẻ của Việt Nam là điểm yếu, là bất lợi nhưng tôi không cho là vậy!”, TS Nguyễn Đức Kiên, Tổ trưởng Tổ Tư vấn Kinh tế của Thủ tướng khẳng định.
Theo ông Kiên: “Cần nhìn vào thực tế, Việt Nam từ một nước thiếu ăn, không nhiều tích lũy mà duy ý chí muốn lên thẳng hiện đại, học theo mô hình của các nước phát triển thì khó thành hiện thực, là cách nghĩ “đốt cháy giai đoạn”, TS Kiên lý giải.
“Chúng ta sẽ rơi vào tụt hậu nếu…”!
Trước toàn cảnh nền kinh tế tài chính Việt Nam đang đối lập với nhiều thử thách mới, cần tìm và tháo những nút thắt quan trọng, PV Dân trí đã có cuộc trò chuyện với Tiến sĩ Nguyễn Đức Kiên, Tổ trưởng Tổ Tư vấn kinh tế tài chính của Thủ tướng, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội để làm rõ hơn câu truyện kinh tế tài chính năm 2021 và những cải tiến vượt bậc trong tìm kiếm nguồn lực tăng trưởng mới cho vương quốc.
– Thưa ông, kết thúc năm 2020, Việt Nam là một trong số ít nước trên thế giới có tăng trưởng dương trong bối cảnh kinh tế toàn cầu khó khăn. Ông có thể chia sẻ, đâu là động lực cho nền kinh tế năm vừa qua?
TS. Nguyễn Đức Kiên: Với tổng sản phẩm trong nước (GDP) năm 2020 tăng 2,91% so với năm trước, Việt Nam thuộc nhóm nước có tăng trưởng cao nhất thế giới. Có rất nhiều yếu tố tạo nên điều này.
Nhưng tôi cho rằng, điều lớn lao nhất mà tất cả chúng ta thấy được qua khó khăn vất vả của đại dịch là sự san sẻ. Chúng ta nhìn được thấy sự san sẻ 3 bên giữa nhà nước, doanh nghiệp, người lao động. 
Chúng ta nhìn thấy được sự san sẻ từ phía nhà nước so với doanh nghiệp, người lao động, đó là những chủ trương miễn, giảm phí, lệ phí, thuế ; Chúng ta thấy sự san sẻ của doanh nghiệp, người lao động với nhau qua những chiến dịch từ thiện, tương hỗ của những doanh nghiệp, tình người, nghĩa đồng bào trong hoạn nạn, khó khăn vất vả, tang thương. Trong khó khăn vất vả, sự san sẻ dù ít dù nhiều nhưng rất đáng quý. Năm 2020, chúng tôi thấy một điều rõ ràng là động lực lớn nhất của quốc gia ta duy trì được việc làm, là trấn áp dịch thật tốt, tạo sự yên tâm cho doanh nghiệp, người dân làm ăn. Những người mất việc, thất nghiệp đều được nhà nước tương hỗ qua những gói cứu trợ như gói 62.000 tỷ đồng. – Tổng kết lại năm 2020, một số ít chuyên viên vẫn cho rằng Việt Nam đang tăng trưởng dựa vào lao động giá rẻ, thâm dụng vốn và tài nguyên, ông nghĩ sao về tình hình này ? Quan điểm của tôi hơi khác ! Nhiều người cho rằng nhân công giá rẻ của Việt Nam là điểm yếu, là bất lợi nhưng tôi không cho là vậy. Các nước tăng trưởng khác cũng phải trải qua những tiến trình như Việt Nam lúc bấy giờ, điều quan trọng là họ tận dụng được, vượt qua và biết vươn lên những nguồn lực mới. Cần nhìn vào thực tiễn, Việt Nam từ một nước thiếu ăn, không nhiều tích góp mà duy ý chí muốn lên thẳng văn minh, học theo quy mô của những nước tăng trưởng thì khó thành hiện thực, là cách nghĩ ” đốt cháy tiến trình “. 
Nhân công của Việt Nam với ngân sách hài hòa và hợp lý vẫn là lợi thế so sánh để tất cả chúng ta lôi cuốn góp vốn đầu tư, thôi thúc tăng trưởng. Làm ra 100 USD tiêu dùng ở Mỹ, ở Nhật, ở Nước Hàn khác với giá trị 100 USD ở Việt Nam. Khi so sánh giữa những nước, họ dùng khái niệm nhu cầu mua sắm tương tự của tiền tệ để so sánh. Chúng ta có nhiều kỹ sư, nhà khoa học trẻ vẫn được doanh nghiệp, tập đoàn lớn lớn trả lương rất cao, thậm chí còn nhiều tập đoàn lớn họ còn lôi kéo tri thức, người giỏi ở quốc tế về với mức lương tương tự. Ở đây phải nói rõ là tất cả chúng ta cần nguồn lực chất lượng cao để doanh nghiệp trả lương tương ứng với giá trị họ tạo ra. Lao động nông nghiệp, không có kỹ năng và kiến thức, trình độ, khó yên cầu mức lương tương ứng với lao động những nước tăng trưởng, tất cả chúng ta cần phải giảng dạy, tu dưỡng lao động để dần chuyển hóa họ thành lao động bậc cao, ship hàng chuỗi sản xuất. Một trong những điểm yếu của tất cả chúng ta lúc bấy giờ đó là chưa biết tận dụng tối đa những thế mạnh. Nếu những lợi thế so sánh của vương quốc không tận dụng được, tất cả chúng ta dễ rơi vào tụt hậu. Bên cạnh đó, tất cả chúng ta vẫn còn thực trạng phân tán nguồn lực, làm theo trào lưu. Một thời gian ồ ạt làm cái này, rồi ở một thời gian khác lại ồ ạt làm cái khác, vỡ quy hoạch, tầm nhìn. Trước kia, tất cả chúng ta đâu đâu cũng chuyện trò làm gang thép, địa phương nào có biển cũng đòi mở cảng biển, rồi kiến thiết xây dựng trường bay, rồi địa phương nào cũng có khu công nghiệp – khu công nghiệp, trong khi lợi thế cạnh tranh đối đầu với nhau chưa độc lạ. Câu chuyện này xuất phát từ cả nhà góp vốn đầu tư, từ phía cơ quan quản trị. Một ông ” chạy ” theo doanh thu, một ông thiếu giảm sát hoặc có ” chuyện này, chuyện khác ” với doanh nghiệp. Đâu đó vẫn còn những chuyện này, cần rút kinh nghiệm tay nghề, hướng tới sự chuyên nghiệp và bài bản, chuyên nghiệp, tránh thất thoát, tiêu tốn lãng phí, sử dụng nguồn lực có hiệu suất cao.
Không thể có chuyện “ai làm hộ ai”, “áp đặt”
– Có quan điểm cho rằng, để giúp doanh nghiệp vượt qua khủng hoảng Covid-19, điều cần là hỗ trợ từ chính sách, vốn và tiếp cận thông tin, trong đó quan trọng nhất là vốn. Nhưng nhiều doanh nghiệp đủ điều kiện hiện nay vẫn than khó khăn trong tiếp cận vốn, thông tin thị trường, đặc biệt thị trường nước ngoài, theo ông chúng ta cần giải pháp gì cho họ?
Câu hỏi này làm tôi nhớ đến một câu nói nổi tiếng : ” Là một người lính chân chính phải tham vọng trở thành nguyên soái “. Nghĩa là doanh nghiệp tham gia thị trường thì phải có tham vọng trở thành cánh chim đầu đàn. 
Dù không phải doanh nghiệp nào cũng hoàn toàn có thể trở thành cánh chim đầu đàn, nhưng đã tham gia thị trường là phải nỗ lực rất là. Ở nền kinh tế thị trường, không hề có chuyện ” ai làm hộ ai ” hay ” áp đặt ” anh phải thế này thế kia. Đó là câu truyện cạnh tranh đối đầu, câu truyện thị trường điều hòa những mối quan hệ theo một cách tự nhiên, không có bàn tay của Nhà nước. Nhà nước không hề đưa vốn hay bắt người khác cho anh vay vốn, cũng không hề bán hộ doanh nghiệp loại sản phẩm. Nhà nước chỉ làm vai trò tương hỗ, tạo môi trường tự nhiên cạnh tranh đối đầu lành mạnh, thủ tục thông thoáng, Open thị trường … để tạo thuận tiện nhất cho doanh nghiệp. Còn doanh nghiệp đi nhanh, đi chậm là nhờ vào năng lượng, sức khỏe thể chất của họ. Ngân hàng cũng là một thành viên kinh doanh thương mại, họ cũng thấy quyền lợi nhưng cũng nhìn ra được rủi ro đáng tiếc. Quan trọng ở đây, tất cả chúng ta phải không cho là tương hỗ đến đâu hoàn toàn có thể, còn lại không được sử dụng mệnh lệnh hành chính, nếu làm sẽ làm méo mó và thiên vị. Câu chuyện vốn cũng nói rất nhiều rồi, nhưng theo tôi, quan trọng nhất vẫn là giải pháp kinh doanh thương mại của doanh nghiệp có khả thi không, nếu khả thi, họ trọn vẹn hoàn toàn có thể vay được vốn, trọn vẹn hoàn toàn có thể lôi kéo được nhà đầu tư. Nếu loại sản phẩm tốt, cạnh tranh đối đầu, họ hoàn toàn có thể tiếp cận được thị trường rất tốt. – Năm 2021 được dự báo sẽ có rất nhiều thử thách so với kinh tế tài chính Việt Nam, đại dịch Covid-19 vẫn phức tạp rình rập đe dọa thương mại toàn thế giới, xung đột thương mại giữa nhiều nước lớn làm đổi khác chuỗi sản xuất, chuỗi thương mại và đặc biệt quan trọng là yếu tố giữa Trung Quốc với Mỹ. Với đánh giá và nhận định của cá thể ông thì sao ? Chúng tôi dự báo 2 ngữ cảnh kinh tế tài chính năm 2021, trong đó có ngữ cảnh vẫn còn dịch Covid-19 và kịch bản thứ 2 là dịch được trấn áp trọn vẹn. Chúng tôi nghiêng về dự báo xu thế vẫn còn dịch và nó hoàn toàn có thể kéo đến hết nửa đầu năm 2021. Sở dĩ chúng tôi đưa đánh giá và nhận định như vậy vì năng lực vắc xin đạt được miễn dịch hội đồng cũng phải đến tháng 6, tháng 7 mới đạt được 50 %. Một cái căng thẳng mệt mỏi nữa là lúc bấy giờ chủng mới lại Open. Covid-19 chủng mới ở Anh có vận tốc lây lan gấp nhiều lần so với chủng cũ. Hiện nay tất cả chúng ta đang ngồi đây nhưng nhiều nước dịch rất stress. Thêm nữa, cũng phải chờ khoảng chừng 100 ngày sau khi Mỹ có Tổng thống mới, tất cả chúng ta mới nắm được đường đi chủ trương của họ như thế nào để đo lường và thống kê chủ trương của họ, bởi chủ trương của Mỹ ảnh hưởng tác động so với không chỉ những nước lớn mà cả quốc tế. Theo quan điểm của tôi trong 6 tháng đầu năm, kinh tế tài chính quốc tế liên tục khó khăn vất vả, cuối năm 2021 sẽ có trạng thái cân đối mới, lúc đó hoàn toàn có thể tăng trưởng được. Nhìn chung nền kinh tế tài chính đạt mức tăng trưởng 6,5 % sẽ rất khó khăn vất vả. – Thị Trường sàn chứng khoán đang tăng điểm rất mạnh, trong khi đó, giá bất động sản vẫn không ngừng ngày càng tăng, giá vàng neo ở ngưỡng cao … Ông có quan ngại ngữ cảnh khủng hoảng bong bóng gia tài trong thời gian ngắn hay không ? Phải khẳng định chắc chắn, nguồn vốn trong xã hội còn nhiều. Chứng khoán Việt Nam lúc bấy giờ giao động ở mức gần 1.200 điểm, so với thời gian kinh doanh thị trường chứng khoán Việt Nam rơi vào đổ vỡ năm 2006, lúc bấy giờ có nhiều độc lạ. Ở thời gian đó, tăng trưởng tín dụng thanh toán vài chục %, ở thời gian này tăng không cao chỉ khoảng chừng 11-12 % là cùng, lạm phát kinh tế chỉ 4 %, thời kỳ 2006 là 8-9 %. Vẽ lên bức tranh như vậy để thấy, sản xuất đang khó khăn vất vả, tiền thừa trong dân quay vào sàn chứng khoán, bất động sản. Chứng khoán thì tăng cao, tiền đổ vào ào ào, giá bất động sản tăng mặc kệ đại dịch, tiền đang tích trữ trên thị trường tương đối lớn. Như vậy, rõ ràng tất cả chúng ta thấy lượng tiền nhàn nhã của nhà đầu tư, người dân đổ vào những kênh gia tài lớn, khi kinh doanh thương mại khó khăn vất vả, chứ không phải lướt sóng bằng tiền vay ngân hàng nhà nước, tiền qua những kênh kinh tế tài chính. Điều này rất độc lạ so với những năm trước kia khi xảy ra khủng hoảng cục bộ. 
– Hiện khu vực kinh tế tài chính Nhà nước đang có quy đổi khá chậm, nhiều doanh nghiệp chậm tái cơ cấu tổ chức, cổ phần hóa để phát huy nguồn lực, hạn chế phương pháp quản trị cũ. Theo ông, sắp tới tất cả chúng ta nên cải cách, khơi dậy nguồn lực của những tập đoàn lớn, doanh nghiệp kinh tế tài chính Nhà nước như thế nào để họ xứng danh là ” những quả đấm thép ” ?
Tôi cho rằng, đổi mới doanh nghiệp không phải chỉ cổ phần hóa là xong, phải đổi mới quản trị, đổi mới tư duy. Nếu chỉ cổ phần hóa, bán 49% cổ phần, thoái vốn là xong thì chúng ta lại rơi vào làm việc theo cảm tính. Đổi mới kinh tế Nhà nước phải chuyển trạng thái của họ từ kế hoạch tập trung sang thị trường và hàng hóa.
Phải làm thế nào đặt doanh nghiệp nhà nước vào môi trường tự nhiên bắt buộc phải cạnh tranh đối đầu, không có ưu tiên và không có xin cho, từ đấy họ sẽ tự biến hóa, tự làm mới mình. Có doanh nghiệp nhà nước thua lỗ, phá sản trở thành gánh nợ, nhưng có nhiều doanh nghiệp, tập đoàn lớn nhà nước trở thành xương sống của nền kinh tế tài chính, phải nhìn nhận khách quan, đa chiều để không bị giải quyết và xử lý vấn đề, hiện tượng kỳ lạ. Tự thay đổi hoặc thay đổi đưa thêm thành phần kinh tế tài chính góp vốn, để có thêm vốn, góp vốn đầu tư công nghệ tiên tiến mới, thay đổi phương pháp quản trị doanh nghiệp, thay đổi vai trò chủ sở hữu doanh nghiệp … đó mới là nền tảng của yếu tố, của quy trình quy đổi. – Xin trân trọng cảm ơn ông vì buổi trò chuyện này !
Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Người Lao Động
