Đi tìm nguồn gốc người Việt qua việc phân tích hệ gen

Bằng chứng khoa học mới liên quan tới thời kỳ Hùng Vương

Chiều 12.6, Viện toán học Việt Nam đã tổ chức triển khai bài giảng đại chúng Đa dạng di truyền và nguồn gốc người Việt Nam. Bài giảng do GS Nông Văn Hải, Viện Nghiên cứu hệ gen – Viện Hàn lâm Khoa học công nghệ tiên tiến Việt Nam, triển khai .
Tại đây, GS Nông Văn Hải đã công bố 1 số ít hiệu quả mới trong điều tra và nghiên cứu sự phong phú, lịch sử dân tộc di truyền và nguồn gốc người Việt Nam. Công trình là loại sản phẩm hợp tác giữa nhóm những khoa học tại Viện Nghiên cứu hệ gen với những nhà khoa học Đức, Pháp và Mỹ .
Ở phần mở đầu bài giảng, GS Nông Văn Hải đặt yếu tố : “ Theo truyền thuyết thần thoại, tất cả chúng ta là vương quốc đa sắc tộc, từ bố Lạc Long Quân, mẹ Âu Cơ, từ 2 bộ tộc nhập vào nhau rồi lại chia thành nhiều bộ tộc khác. Truyền thuyết đó có cơ sở khoa học hay không ? ” .

Theo GS Hải, sau khi tham gia thực hiện công trình nghiên cứu trên, cá nhân ông nhận thấy giữa truyền thuyết và kết quả nhóm nghiên cứu có được có những mối liên hệ nhất định. “Có thể tin rằng, người xưa, tổ tiên của chúng ta, không phải ngẫu nhiên mà có những câu chuyện đó để truyền lại cho đời sau nguồn gốc của mình”, GS Hải nói.

GS Hải cho biết, lúc bấy giờ tất cả chúng ta có ADN của người cổ trải qua những bộ xương người cổ được phát hiện trong những khu công trình khảo cổ. ADN ty thể là mạch vòng được bảo tồn trong tự nhiên hàng nghìn năm, hàng chục nghìn năm. Chúng ta hoàn toàn có thể tách chiết ADN để điều tra và nghiên cứu trình tự chuỗi của người xưa, qua đó so sánh với người tân tiến thì sẽ hoàn toàn có thể thấy những điểm giống nhau hay độc lạ thế nào. Nghiên cứu ADN của người cổ là một hướng rất quan trọng để đi tìm nguồn gốc, để tìm mối liên hệ giữa tất cả chúng ta với tổ tiên của tất cả chúng ta .
Các nghiên cứu và điều tra của Viện Nghiên cứu hệ gen hợp tác với những nhà khoa học quốc tế đã nghiên cứu và phân tích hệ gen ty thể và vùng đặc hiệu giới tính nam trên nhiễm sắc thể Y của hơn 600 người thuộc 17 dân tộc bản địa thuộc 5 hệ ngôn từ, nhưng trong đó mẫu của người Kinh ( ngữ hệ Nam Á ) là chủ yếu .
Đồng thời, những nhà nghiên cứu sử dụng công nghệ tiên tiến gen chip tân tiến với gần 600.000 điểm đa hình nucleotide đơn ( SNP ) cho những quần thể người, đã nghiên cứu và phân tích phong phú hàng loạt hệ gen của 259 thành viên thuộc 22 dân tộc bản địa, so sánh với hệ gen của những quần thể người châu Á và trên quốc tế cũng như những hệ gen người cổ đã được công bố trước đây hoặc từ những cơ sở tài liệu hệ gen quốc tế .
Sau khi giải trình tự và nghiên cứu và phân tích hệ gen ty thể của một số ít dân tộc bản địa trong hội đồng những dân tộc bản địa Việt Nam, những nhà khoa học đã có những phát hiện quan trọng .

“ Phát hiện 111 dòng / nhánh mới của riêng những dân tộc bản địa của Việt Nam mà trên quốc tế chưa phát hiện ra. Chúng tôi đã phát hiện đỉnh điểm của sự phong phú ADN ty thể 2.500 – 3.000 năm trước, tức là khoảng chừng thời hạn trùng với tiến trình văn hóa truyền thống Đông Sơn. Như vậy, đây là một dẫn chứng về gen cho thấy thời kỳ Hùng Vương của tất cả chúng ta đã có tập trung chuyên sâu về dân cư và về văn hóa truyền thống. Đây là vật chứng khoa học mới, tiên phong trên quốc tế về di truyền phân tử người tương quan khoảng chừng thời hạn sinh ra của nền văn hóa truyền thống Đông Sơn ”, GS Hải san sẻ .

Cần những kiến thức liên ngành khi nghiên cứu nguồn gốc người Việt

GS Nông Văn Hải cho biết, việc có được những phát hiện mới trong điều tra và nghiên cứu hệ gen là nhờ đến công cụ rất hiệu suất cao, đó là Xác Suất thống kê .
GS Hải nói : “ Xác suất thống kê cho ta giám sát về mức độ tập trung chuyên sâu của một nhóm nào đó trong quy trình lịch sử vẻ vang. Toán học cũng được cho phép tất cả chúng ta đo lường và thống kê được một bài toán rất hay, về việc lan rộng ra quần thể dân cư. Nhờ một thuật toán tất cả chúng ta tính được ngược dòng thời hạn trong một khoảng chừng rất lâu về trước thì dân cư của một tộc người tăng trưởng đến đâu. Ví dụ, tất cả chúng ta hoàn toàn có thể tính được trong khoảng chừng 450 – 600 năm trở lại đây dân số người Kinh, người Mường tăng với vận tốc rất nhanh ” .

Đến nghe bài giảng không chỉ là các nhà toán học mà còn có đông đảo nhà khoa học thuộc lĩnh vực khoa học xã hội nhân văn. Trong phần tọa đàm sau bài giảng, nhiều nhà nghiên cứu về nhân học, dân tộc học… cho biết họ thu hoạch được nhiều thông tin bổ ích từ bài giảng của GS Nông Văn Hải.

PGS Đinh Hồng Hải, Khoa Nhân học, Trường ĐH Khoa học xã hội nhân văn – Đại học Quốc gia TP. Hà Nội, nói : “ Qua buổi này cho thấy, chúng tôi phải học hỏi nhiều bên khoa học tự nhiên. Tôi nhận thấy, đặc biệt quan trọng là với những bạn trẻ điều tra và nghiên cứu về ngôn ngữ học, dân tộc bản địa học rất cần phải dựa trên di truyền học. Sự liên kết giữa tự nhiên và xã hội của tất cả chúng ta đang rất lỏng lẻo, nếu giờ tích hợp được với nhau thì sẽ làm sáng tỏ được những yếu tố đang gây tranh cãi ” .
PGS Đinh Hồng Hải cho biết, nguồn gốc dân tộc bản địa là câu hỏi mà rất nhiều nhà khoa học nghành khoa học xã hội nhân văn tìm kiếm nhưng chưa có câu vấn đáp toàn diện và tổng thể. Mỗi người chỉ hoàn toàn có thể quan sát, nghiên cứu và điều tra từ góc nhìn trình độ hẹp. GS Đinh Hồng Hải nói : “ Ở Việt Nam tất cả chúng ta không thiếu người điều tra và nghiên cứu, không thiếu người điều tra và nghiên cứu tốt, nhưng mỗi người một mảng nên không khác gì mấy ông thầy bói mù sờ voi. Nếu tất cả chúng ta tích hợp lại thì tất cả chúng ta xử lý được nhiều yếu tố ” .