Đen Vâu và hành trình theo đuổi giấc mơ của chàng công nhân tỉnh lẻ đam mê hiphop

” Từ những ngày đầu Đen thu âm ở nhà, những người hàng xóm luôn than phiền tôi hát nhạc gì đây. Nhưng thời điểm ngày hôm nay, cha mẹ tôi chắc rằng sẽ giật mình. Và tôi kỳ vọng những người hàng xóm đã hiểu mình làm gì, góp phần được gì cho xã hội ” .
Đó là lời phát biểu của Đen Vâu sau khi nhận hai phần thưởng ” Ca sĩ có hoạt động giải trí cải tiến vượt bậc ” và ” Sản phẩm Underground được yêu quý ” của WeChoice Awards 2018. Khoảnh khắc run rẩy khi đó với anh có lẽ rằng là phút giây xúc động nhất trong 10 năm kiên cường theo đuổi đam mê Rap – thứ âm nhạc từng chưa thông dụng với công chúng, thậm chí còn đôi lúc còn bị nhìn nhận không-giống-ai. Phải nghe câu truyện của Đen để hiểu rằng, niềm cảm hứng đẹp nhất trong đời sống luôn là những gì đến theo cách tự nhiên nhất, và luôn có một cái giá đánh đổi để bạn vững tin bảo vệ nó giữa những lúc bị người khác chối từ. Câu chuyện truyền cảm hứng của một rapper, một người hoạt động giải trí âm nhạc Underground khởi đầu từ câu nói :

“Đến âm nhạc của tôi,
họ còn không thực sự
coi đó là âm nhạc”

Hồi cấp 3, có một ngày tôi lên lớp và thấy thằng bạn cứ đọc lẩm nhẩm mấy câu nghe vui tai. Tôi hỏi nó
“Hát nhạc gì vậy?”, nó trả lời “Đây là nhạc chế”. Thời đó, ai cũng nghĩ Rap/Hip-hop là dòng nhạc chế
thôi. Sau đó, tôi lên mạng tìm nghe thử bài của các anh em nổi tiếng như LK, Eddy Việt… Về nhà, tôi bắt
đầu mày mò và cover nhạc của họ. Dần dần tôi cảm thấy nền văn hoá này thực sự hay và phù hợp với bản
thân mình. Ở những năm 2002, làn sóng Hip-hop bắt đầu lên cao, tôi tự thu âm những bài mình thích.

Khoảng năm 2007 – 2008, khi học xong lớp 12, tôi có chiếc máy tính tiên phong và tập tành thu âm, rồi đưa bản thu đó lên mạng. Đợt đó rộ lên rất nhiều forum âm nhạc, nơi mà những bạn bè cứ lên đấy trao đổi và san sẻ với nhau xem bài này được chưa, hay còn không tốt chỗ nào .

Bây giờ nghe lại thấy nó khá ngây ngô chứ hồi đó cứ thu âm được một bài là tôi thấy đã lắm, cảm xúc như làm được một điều lớn lao cho tâm hồn mình vậy. Có những ngày cảm xúc ” máu Hip-hop ” tràn ngập trong khung hình của mình, viết ra đến 3 bài nhạc. Hip-hop lúc đó thực sự là một thứ nhạc khác lạ. Nó càng bị phê phán, bị nhìn nhận thì những người mê nó lại càng muốn chứng minh sắc tố và cái tôi của mình .
Học xong cấp 3, tôi đi tìm việc và khởi đầu đi làm công nhân. Lúc đó chật vật kinh điển lắm. Ngày xưa đi làm, lương chỉ có khoảng chừng 3 triệu thì làm thế nào mà đủ cho tiền mua nhạc, làm nhạc. Nghĩ cũng may, tôi có một người anh làm ở Đài truyền hình Quảng Ninh, anh có một phòng thu nhỏ và cho mình làm không lấy phí. Bài “ Đưa Nhau Đi Trốn ” cũng được làm tại phòng thu đó. Tôi còn nhớ ngày nhận tiền phát hành nhạc trên mạng được 4 triệu, tôi về nhà cho ba 2 triệu và còn 2 triệu đưa cho anh làm phòng thu đó nhưng anh phủ nhận nhận vì muốn giúp thằng em mê nhạc rap này .

Chính vì cuộc sống càng khó khăn nên tôi càng phải duy trì âm nhạc. May mắn là thời điểm đó tôi có âm
nhạc, nếu không thì cuộc sống của tôi đã bị giết chết từ lâu rồi. Bạn thử tưởng tượng khi bạn cô độc, có
quá nhiều thứ để nói ra nhưng không ai nghe bạn, cảm giác đó còn tệ hơn việc mình không có gì để kể. Tôi
có quá nhiều thứ muốn kể và âm nhạc là thứ lắng nghe tôi đầu tiên. Tôi được giải toả hết mọi thứ với âm
nhạc.

Ba mẹ tôi đều là những người lao động nên rất khó để tôi san sẻ những điều thầm kín. Môi trường thao tác của tôi cũng toàn người lớn tuổi hơn tôi rất nhiều, họ sẽ không thể nào hiểu được. Đến âm nhạc của tôi, họ còn không thực sự coi đó là âm nhạc. Nhưng cũng là điều hài hòa và hợp lý thôi, bởi rước đây, Rap và Hip-hop không được đưa lên phương tiện thông tin đại chúng mà chỉ là những ” dòng chảy ngầm “, nên chẳng ai biết mình làm gì .

Khi mọi người trong chỗ làm biết tôi tham gia âm nhạc, tất cả họ đều rất bất ngờ, không ai nghĩ rằng một
thằng ù lì và im ắng như tôi lại làm nhạc. Mọi người hỏi tôi hát nhạc gì, tôi không dám nhận mình hát
rap bởi có nói thì họ cũng không hiểu. Những ngày lễ cơ quan, mọi người bảo tôi tham gia văn nghệ, lên
hát những bài truyền thống vì tưởng tôi làm nhạc thì cái gì cũng hát được. Lúc ấy, tôi mới giải thích
nhạc rap là gì, và tôi chỉ đọc rap được thôi.

Năm năm nay, tôi quyết định hành động nghỉ và đi học một cái nghề gì đó để có kĩ năng và sống dễ hơn sau này, ví dụ như cắt tóc, thợ xăm … Đến giờ tôi vẫn nhớ như in cảm xúc xin nghỉ việc khi đó. Bởi vì ở tỉnh lẻ, tìm được việc làm không thay đổi cũng khó lắm. Không dưới 3 lần tôi viết đơn xin nghỉ việc rồi xé đi. Vì tôi sợ hãi không biết ngày mai thức dậy mình sẽ đi làm gì để sống .
Khi quyết định hành động nộp đơn nghỉ việc xong, tôi vừa lo ngại vừa nhẹ nhõm. Nhẹ nhõm vì từ nay không phải cố gắng nỗ lực làm việc làm mình không thích nữa. Còn lo ngại vì có khi nào mình không hề kiếm sống nổi rồi lại phải quay về những ngày như vậy không, khi những đồng lương ở đầu cuối của mình còn sót lại quá rất ít. Tôi xách xe máy và chạy đi xuyên Việt. Trên hành trình dài ấy, tôi hát không lấy phí ở 6 khu vực. Tức là khi chạy đến thành phố nào, tôi đăng lên facebook và rủ đồng đội quây quần hát với nhau cho vui. Sau hành trình dài đó, khoảng chừng cuối năm năm nay tôi khởi đầu nhận được một số ít lời mời đi hát show có cát-sê. Tôi dùng số tiền đấy để tái đầu tư cho những mẫu sản phẩm sau .
Đến giờ đây nhiều khi tôi cũng lo. Bản thân tự hỏi không biết mình còn viết nhạc đến khi nào được nữa, nếu sau này không còn người nghe nhạc của mình thì phải làm thế nào ? Nhưng dù sao, niềm vui trong âm nhạc đã giải toả bớt nỗi lo đó .