Cấu tạo từ (tiếng Việt 4)

Từ là một yếu tố của ngôn ngữ (tiếng Việt) có hai đặc điểm rất cơ bản, đó là: a) Có nghĩa, b) Được dùng độc lập để tạo câu. Đơn vị cấu tạo từ là tiếng. Các kiểu cấu tạo từ gồm từ đơn và từ ghép.

Tiếng:

Tiếng ( hay âm tiết ) là đơn vị chức năng phát âm nhỏ nhất trong ngôn từ đọc, ngôn từ nói. Tiếng hoàn toàn có thể có nghĩa rõ ràng hoặc có nghĩa không rõ ràng .

Cấu tạo của tiếng bao gồm: Âm đầu + Vần + Thanh (dấu).

Hai tiếng bắt vần là hai tiếng có vần giống nhau hoàn toàn, hoặc hai tiếng có vần không giống nhau hoàn toàn.

Tiếng bắt vần giúp cho ngôn từ uyển chuyển, thuận tiện nhớ, thấm hơn .
Cặp tiếng bắt vần với nhau : loắt – choắt, xinh – xinh, thoăn – thoắt, nghênh – nghênh .

Từ

Là đơn vị chức năng ngôn từ nhỏ nhất có nghĩa, được tạo nên bởi tiếng, dùng để đặt câu. Có từ gồm một tiếng, có từ gồm hai tiếng trở lên .

Như vậy, hoàn toàn có thể thấy khái niệm TIẾNG hẹp hơn khái niệm TỪ. Nếu tiếng không có nghĩa thì phải đi kèm với một tiếng khác để hợp lại thành nghĩa lúc đó sẽ tạo thành từ .

Từ đơn là những từ chỉ có một tiếng tạo thành. Ngoại trừ một số trường hợp đặc biệt như từ mượn nước ngoài (ghi-đông, tivi, ra-đa,…) được xếp vào từ đơn đa âm tiết.

Ví dụ : mẹ, cha, mèo, cây, hoa, mây, mưa, …

Từ phức là từ gồm ít nhất hai tiếng tạo thành.

Ví dụ : cha mẹ, chó mèo, cây cối, mưa gió, lạnh lẽo, sạch sành sanh, …

Trong từ phức bao gồm hai loại: Từ láy và từ ghép

– Từ ghép là những từ được cấu tạo bằng cách ghép những tiếng lại với nhau, các tiếng được ghép có quan hệ với nhau về nghĩa (ví dụ: ông bà, con cháu, hoa quả, xe đạp,…)

1, Từ ghép đẳng lập có từ 2 tiếng trở lên mà 2 tiếng đó có nghĩa ngang bằng,có thể tách ra để tạo 1 từ khác riêng biệt.

Ví dụ : học tập, siêu thị nhà hàng …

2, Từ ghép chính phụ là từ có 2 tiếng trở lên trong đó tiếng phụ bổ sung nghĩa cho tiếng chính, không thể tách thành từ đơn được.

Ví dụ : xanh lơ, bà ngoại …

– Từ láy là từ được cấu tạo bằng cách láy lại (điệp lại) một phần phụ âm hoặc nguyên âm, hay toàn bộ tiếng ban đầu.

1, Từ láy hoàn toàn

Là loại từ đươc láy giống nhau cả phần âm, vần, dấu câu ví dụ như xanh xanh, ào ào. Đôi khi để nhấn mạnh vấn đề một âm thanh hay hành vi mà dấu câu hoàn toàn có thể khác nhau như thăm thẳm, lanh lảnh …
– Láy tiếng : Là những từ lặp lại trọn vẹn cả về âm và vần như : Ào ào, xa xa, luôn luôn, hằm hằm, xanh xanh, …
– Láy cả âm lẫn vần : Là những từ lặp lại về âm và vần nhưng có tiếng biến hóa âm điệu về âm thanh để tạo sự tinh xảo hài hòa về âm thanh như : Ngoan ngoãn, thăm thẳm, khủng hoảng bong bóng, ra rả, đu đủ, thoang thoảng, lanh lảnh, ngồn ngộn, …

2, Từ láy bộ phận:

– Láy âm đầu : Là những từ láy lặp lại về phần âm đầu – người ta thường gọi là từ láy âm như : Lấp lánh, xinh xắn, ngơ ngác, …
– Láy vần : Từ láy lặp lại về phần vần – người ta thường gọi là từ láy vần như : Liêu xiêu, cheo leo, chênh vênh, chao đảo …

Phân biệt từ Ghép và từ Láy:

Cấu tạo của từ rất phức tạp và dễ gây nhầm lẫn. Vì vậy, dựa vào 4 đặc thù thường gặp ở từ láy và từ ghép để phân biệt chúng :
Ngoài ra, để phân biệt từ láy và từ đơn đa âm tiết, học viên quan tâm “ Nếu hai hoặc nhiều tiếng không có nghĩa, có quan hệ âm vần nhưng tạo thành một từ chỉ sự vật thì từ đó là từ đơn đa âm tiết ” .
Ví dụ : “ tivi ” là từ láy hay từ đơn ?

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Chia Sẻ Kiến Thức