Thấy gì qua thực hiện cổ phần hóa, thoái vốn tại các doanh nghiệp quân đội?

CNQP&KT – Thời gian qua, Bộ Quốc phòng đã rất tích cực chỉ đạo việc cổ phần hóa (CPH), thoái vốn tại các doanh nghiệp quân đội (DNQĐ) và đã đạt được một số kết quả khả quan. Tuy nhiên, trong triển khai thực hiện vẫn còn những tồn tại, vướng mắc cần tiếp tục tháo gỡ.

NHỮNG KẾT QUẢ BAN ĐẦU
Thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước về cơ cấu tổ chức lại, thay đổi và tăng trưởng doanh nghiệp nhà nước, những năm qua, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng đã chỉ huy, chỉ huy, tổ chức triển khai thực thi kinh khủng 3 đề án toàn diện và tổng thể sắp xếp DNQĐ được Thủ tướng nhà nước phê duyệt tại Văn bản số 1604 / TTg-ĐMDN ngày 10/8/2013 ( gọi tắt là Đề án 1604 ) và Văn bản số 25 / TTg-ĐMDN ngày 30/3/2015 ( gọi tắt là Đề án 25 ) phê duyệt Đề án sắp xếp thay đổi doanh nghiệp 100 % vốn Nhà nước thuộc Bộ Quốc phòng ; Văn bản số 80 / TTg-ĐMDN ngày 4/10/2017 phê duyệt Đề án cơ cấu tổ chức lại, thay đổi và nâng cao hiệu suất cao DNQĐ đến năm 2020 ( gọi tắt là Đề án 80 ). Trên cơ sở đó, Bộ Quốc phòng đã chỉ huy triển khai và đã triển khai xong CPH được 32 doanh nghiệp trong tổng số 67 doanh nghiệp và thoái vốn tại 11 công ty CP trong tổng số 23 công ty CP theo kế hoạch. Quá trình triển khai đã tuân thủ đúng pháp luật của pháp lý và xử lý tốt chính sách chủ trương cho người lao động. Sau CPH, hoạt động giải trí sản xuất, kinh doanh thương mại của hầu hết những doanh nghiệp đều có hiệu suất cao, bảo toàn và tăng trưởng vốn nhà nước. Nhờ thực thi CPH, tổng số vốn nhà nước đã thoái tại những doanh nghiệp là gần 62 tỷ đồng, giá trị trong thực tiễn thu về là trên 441 tỷ đồng, tương tự 7,13 lần. Theo Đề án 80, Bộ Quốc phòng liên tục CPH 29 doanh nghiệp ( trong đó có 12 doanh nghiệp vốn nhà nước giữ trên 51 % ; 17 doanh nghiệp vốn nhà nước giữ dưới 51 % ) và thoái vốn tại 20 doanh nghiệp ( 2 công ty CP và 18 doanh nghiệp thực thi CPH tiếp theo ). Để chuẩn bị sẵn sàng cho CPH, Bộ Tổng Tham mưu đã chỉ huy thanh tra rà soát việc quản trị và sử dụng đất quốc phòng tại 35 doanh nghiệp ( có 6 doanh nghiệp thuộc Đề án 25 và 29 doanh nghiệp thuộc Đề án 80 ) ; đôn đốc, hướng dẫn những doanh nghiệp thuộc diện CPH triển khai cơ cấu tổ chức lại, tập trung chuyên sâu xử lý tài chính, tinh gọn cỗ máy trước khi CPH ; đề xuất Ngân hàng Nhà nước Nước Ta và những tổ chức triển khai tín dụng thanh toán cơ cấu tổ chức lại những khoản nợ cho những doanh nghiệp và Bộ Tài chính cấp bổ trợ vốn điều lệ … Hiện nay, những doanh nghiệp đang kiến thiết xây dựng giải pháp sử dụng đất và đã có đề án cơ cấu tổ chức lại báo cáo giải trình Bộ Quốc phòng phê duyệt .

Công ty Dệt May 7 (Quân khu 7), là doanh nghiệp quân đội đã cổ phần và thoái vốn trong thời gian qua. Ảnh: HƯƠNG LÊ

Có thể nói, qua thực tế triển khai, công tác CPH, thoái vốn tại các DNQĐ đã tuân thủ đúng quy định của Nhà nước; quá trình thực hiện đảm bảo công khai, minh bạch, đấu giá công khai cổ phần lần đầu đạt kết quả tốt; giải quyết tốt chính sách đối với người lao động tại các doanh nghiệp khi CPH. Công tác CPH đã nâng cao hiệu quả quản lý, quản trị tại doanh nghiệp, đảm bảo tự chủ, tự chịu trách nhiệm, kết quả sản xuất, kinh doanh đạt hiệu quả cao, bảo toàn và phát triển phần vốn nhà nước.

NHỮNG KHÓ KHĂN, VƯỚNG MẮC
Nhìn nhận một cách khách quan, mặc dầu đã tiến hành kinh khủng nhưng những đề án sắp xếp, thay đổi DNQĐ thực thi còn chậm so với kế hoạch đã được Thủ tướng nhà nước phê duyệt. Một số doanh nghiệp triển khai CPH phải xác lập lại giá trị doanh nghiệp do có sự biến hóa pháp luật, nhất là những lao lý về giải pháp sử dụng đất. Nhận thức của cấp ủy, chỉ huy những cấp chưa khá đầy đủ về công tác làm việc CPH ; chưa không cho và thực thi tốt chủ trương, chủ trương của Đảng và Nhà nước, đặc biệt quan trọng là những thông tư, nghị quyết của Thường vụ Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng. Khi CPH, do đặc trưng DNQĐ có nhiều trách nhiệm chính trị, hoạt động giải trí trước kia không có hiệu suất cao nên có nhiều nợ công phải giải quyết và xử lý, rất khó khi xác lập nghĩa vụ và trách nhiệm cá thể, tổ chức triển khai. Việc giải quyết và xử lý những vướng mắc về tồn dư kinh tế tài chính vẫn còn lê dài …

Đến nay, Bộ Quốc phòng đã hoàn thành cổ phần hóa được 32/67 doanh nghiệp và thoái vốn tại 11/23 công ty cổ phần theo kế hoạch.

Cùng với đó, quy trình tiến hành CPH, thoái vốn tại những DNQĐ phát sinh nhiều vướng mắc cần xử lý, nhất là chính sách quản trị đất quốc phòng. Từ năm 2017 trở lại trước, đất quốc phòng làm kinh tế tài chính triển khai theo chính sách quản trị được Thủ tướng nhà nước phê duyệt tại Văn bản số 1231 / CP-ĐMDN ngày 12/9/2003 và Văn bản số 1869 / TTg-KTN ngày 4/11/2008, được cho phép những DNQĐ được liên tục sử dụng đất quốc phòng sau CPH và giao Bộ Quốc phòng ký hợp đồng cho thuê đất theo hình thức trả tiền hằng năm. Tuy nhiên, theo lao lý mới tại Nghị định số 167 / 2017 / NĐ-CP và Nghị định số 126 / 2017 / NĐ-CP của nhà nước, khi triển khai CPH doanh nghiệp, Bộ Quốc phòng phải phối hợp với địa phương tiến hành triển khai 1 số ít nội dung về sắp xếp, giải quyết và xử lý nhà, đất, phê duyệt giải pháp sử dụng đất trước khi phát hành quyết định hành động CPH. Sau khi CPH, thoái vốn sẽ phải chuyển giao đất không còn sử dụng cho mục tiêu quốc phòng về địa phương quản trị, doanh nghiệp nộp tiền thuê đất về ngân sách địa phương. Trước đây, khi triển khai thoái vốn doanh nghiệp không phải xác lập giá trị quyền sử dụng đất vào giá trị doanh nghiệp, nhưng theo Nghị định số 32/2018 / NĐ-CP của nhà nước, khi thoái vốn nhà nước tại công ty CP phải xác lập giá trị được tạo bởi quyền sử dụng đất thuê vào giá trị trong thực tiễn phần vốn nhà nước tại công ty CP. Tuy nhiên, lúc bấy giờ chưa có lao lý xác lập giá trị quyền sử dụng đất quốc phòng cho doanh nghiệp đã CPH thuê .

Tổng công ty Đông Bắc (Bộ Quốc phòng)nằm trong lộ trình là doanh nghiệp quân đội cổ phần hóa.    Ảnh: CTV

Mặt khác, tại 1 số ít doanh nghiệp có tồn dư về kinh tế tài chính, Thường vụ Quân ủy Trung ương đã có chỉ huy kinh khủng việc cơ cấu tổ chức lại, xử lý tài chính so với những doanh nghiệp này nhằm mục đích xác lập giá trị doanh nghiệp để CPH. Một số công ty CP hoạt động giải trí kém hiệu suất cao, giá trị CP trên thị trường hiện thấp hơn mệnh giá. Nếu thoái vốn thì giá trị thực tiễn phần vốn nhà nước thu về có năng lực thấp hơn giá trị ghi trên sổ sách kế toán, do đó, việc thoái vốn phải báo cáo cấp có thẩm quyền. Một trong những khó khăn vất vả, vướng mắc lúc bấy giờ là yếu tố xử lý chính sách, chủ trương so với người lao động tại những doanh nghiệp phải CPH. Theo đó, khi tiến hành triển khai những đề án cần phải xử lý chính sách, chủ trương cho khoảng chừng 13.000 quân nhân, công nhân, viên chức quốc phòngvà cần phải có chính sách về bảo vệ kinh phí đầu tư .

GIẢI PHÁP ĐẨY MẠNH CỔ PHẦN HÓA VÀ THOÁI VỐN

Hiện nay, trách nhiệm trọng tâm trong tiến hành hoạt động giải trí CPH, thoái vốn doanh nghiệp là phải tập trung chuyên sâu thanh tra rà soát, phê duyệt giải pháp sử dụng đất quốc phòng ; nhìn nhận tình hình kinh tế tài chính của từng doanh nghiệp thuộc diện CPH, thoái vốn ; giải quyết và xử lý tốt công tác làm việc chủ trương bảo vệ không thay đổi, tăng trưởng ; ưu tiên triển khai CPH doanh nghiệp không phức tạp về đất đai, kinh tế tài chính .

Theo Đề án 80, Bộ Quốc phòng tiếp tục cổ phần hóa 29 doanh nghiệp (trong đó có 12 doanh nghiệp vốn nhà nước giữ trên 51%; 17 doanh nghiệp vốn nhà nước giữ dưới 51%) và thoái vốn tại 20 doanh nghiệp.

Các cơ quan chức năng của Bộ Quốc phòng cần tăng cường hướng dẫn đơn vị chức năng, doanh nghiệp lập giải pháp sử dụng đất so với từng doanh nghiệp thực thi CPH, thoái vốn. Trên cơ sở đó, báo cáo giải trình Ban Chỉ đạo, Bộ Tổng Tham mưu xem xét quyết định hành động ; thao tác với Ủy Ban Nhân Dân cấp tỉnh thống nhất giải pháp sử dụng đất tại doanh nghiệp triển khai CPH, thoái vốn. Rà soát và thực thi tịch thu đất cần cho trách nhiệm quốc phòng ở những doanh nghiệp CPH, thoái vốn ; báo cáo giải trình Thủ tướng nhà nước đưa ra khỏi quy hoạch, chuyển giao những vị trí đất không còn cần cho quốc phòng về địa phương quản trị theo lao lý của pháp lý. Tiếp tục chỉ huy những doanh nghiệp cơ cấu tổ chức lại, giải quyết và xử lý kinh khủng yếu tố kinh tế tài chính ; những doanh nghiệp không giải quyết và xử lý được kinh tế tài chính báo cáo giải trình chuyển hình thức sắp xếp khác. Thanh tra, tìm hiểu so với những trường hợp vi phạm pháp lý của cá thể, tập thể làm thất thoát vốn, gia tài nhà nước ; nhất quyết giải quyết và xử lý nghĩa vụ và trách nhiệm, ý kiến đề nghị giải quyết và xử lý hình sự so với những đối tượng người dùng cố ý không khắc phục hậu quả nhằm mục đích tịch thu vốn và gia tài cho Nhà nước, Quân đội. Báo cáo cấp có thẩm quyền tình hình những vướng mắc trong xử lý tài chính tại doanh nghiệp ; đề xuất kiến nghị giải pháp, chính sách chủ trương tương thích để giải quyết và xử lý tồn dư ; nhất quyết thực thi thoái vốn ( trường hợp thấp hơn giá trị góp vốn đầu tư, trước khi quyết định hành động giải pháp chuyển nhượng ủy quyền vốn sẽ báo cáo cấp có thẩm quyền nguyên do để xem xét, giải quyết và xử lý nghĩa vụ và trách nhiệm so với tổ chức triển khai, cá thể ). Giải quyết tốt chính sách, chủ trương cho quân nhân, người lao động theo Thông tư số 139 / 2018 / TT-BQP của Bộ Quốc phòng ; điều động sử dụng hiệu suất cao nguồn cán bộ có chất lượng từ những doanh nghiệp CPH, thoái vốn về những đơn vị chức năng dự trù ; báo cáo giải trình nhà nước nguồn kinh phí đầu tư để xử lý. Cùng với đó, cấp ủy, người chỉ huy cơ quan, đơn vị chức năng và doanh nghiệp liên tục không cho, triển khai nghiêm Nghị quyết số 425 – NQ / QUTW của Quân ủy Trung ương về cơ cấu tổ chức lại, thay đổi và nâng cao hiệu suất cao DNQĐ đến năm 2020 ; Kết luận chỉ huy của Thường vụ Quân ủy Trung ương tại Thông báo số 846 – TB / VPQU ngày 12/8/2019, xác lập đây là một trong những trách nhiệm trọng tâm của cơ quan, đơn vị chức năng và doanh nghiệp ; chú trọng làm tốt công tác làm việc giáo dục chính trị tư tưởng so với đội ngũ cán bộ chỉ huy và người lao động tại doanh nghiệp. Nâng cao vai trò, nhận thức, nghĩa vụ và trách nhiệm của người đứng đầu doanh nghiệp trong công tác làm việc CPH, thoái vốn, gắn kết quả thực thi với việc nhìn nhận nghĩa vụ và trách nhiệm của người đứng đầu ; bảo vệ công khai minh bạch, minh bạch, đúng pháp luật pháp lý, tuân thủ nguyên tắc thị trường, không để xảy ra hiện tượng kỳ lạ quyền lợi nhóm trong việc tiến hành CPH, thoái vốn. Rà soát báo cáo giải trình Thủ trưởng Bộ Quốc phòng phê duyệt giải pháp sử dụng đất ; dữ thế chủ động thao tác với những địa phương phê duyệt giải pháp sử dụng đất ( so với diện tích quy hoạnh không phải đất quốc phòng ). Thực hiện cơ cấu tổ chức lại, xử lý tài chính, chuẩn bị sẵn sàng tốt mọi mặt cho công tác làm việc CPH. ..
Với những tác dụng trong bước đầu đạt được trong CPH, thoái vốn tại những doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng cũng như xác lập được những sống sót, vướng mắc để tháo gỡ, kỳ vọng trong thời hạn tới, hoạt động giải trí này sẽ được tiến hành nhanh và kinh khủng nhằm mục đích thực thi tốt chủ trương của Đảng, Nhà nước về tái cơ cấu tổ chức, nâng cao hiệu suất cao hoạt động giải trí của những doanh nghiệp, cung ứng nhu yếu hội nhập và tăng trưởng .
Đại tá NINH THỊ HẰNG NGA

Phó hiệu trưởng Trường Cao đẳng CNQP