Những tên làng kỳ dị nhất Việt Nam, xin đừng nghĩ điều đen tối

Chuyện làng Trinh Tiết

Trên đường vãn cảnh Chùa Hương, ngang qua xã Đại Hưng, huyện Mỹ Đức ( TP. Hà Nội ), sẽ thuận tiện phát hiện một cái cổng làng sơn vàng, mái cong. Cổng được kiến thiết xây dựng khá công phu và hoành tráng, trên cổng đắp hàng chữ to mang tên “ Làng văn hóa truyền thống Trinh Tiết ” .

Làng văn hóa Hành Lạc.

Lần tiên phong khi thấy tên ngôi làng này, anh đồng nghiệp đi cùng tôi đã ôm bụng cười rũ rượi đến nỗi tí nữa thì va vào xe của người đi bên cạnh. Xã hội phong kiến xưa kia nặng về ý niệm “ nam nữ thụ thụ bất thân ” và rất coi thường phụ nữ, những việc làm trọng đại ở làng xã “ phàm ” phụ nữ không được tham gia. Ấy thế mà cả mấy nghìn dân ở nơi này lại lấy chữ trinh tiết, những từ ngữ nhạy cảm về người con gái làm tên của làng mình .
Buồn cười vì lạ vậy thôi chứ đi khám phá về căn nguyên việc đặt tên làng này mới thấy cũng khá thâm sâu. Theo người dân địa phương, làng vốn có tên là Bối Lang, sau đó lại đổi thành làng Sêu, nổi tiếng khắp vùng vì có nhiều cô gái xinh đẹp, êm ả dịu dàng, đảm đang .
Tương truyền người mẹ của Thành Hoàng làng Triệu Quốc Bảo là một phụ nữ nhan sắc tuyệt trần. Sau khi sinh hạ con trai thì người chồng qua đời. Kể từ đó, bà ở vậy một mình thờ chồng nuôi con. Dung nhan xinh đẹp lại phải sớm chịu cảnh mẹ góa con côi nên trong làng có rất nhiều chàng trai giàu sang đến ngỏ lời cầu hôn nhưng đều bị bà phủ nhận .
Đến thế kỷ XI, khi Vua Lý Thánh Tông du thuyền trên sông Đáy và được người dân nơi đây kể cho nghe câu truyện về người phụ nữ thủ tiết thờ chồng nuôi con thành tướng giỏi, Vua đã vô cùng xúc động. Nhà vua đã lập tức đổi tên làng Sêu thành làng Trinh Tiết .

Ngại ngùng làng Tè

Tạm rời câu truyện cảm động về làng Trinh Tiết, tất cả chúng ta ghé về làng Tè. Làng Tè nằm tại xã Song Vân, huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang, cách TT Thủ đô TP. Hà Nội gần 80 km. Không biết dụng ý của người xưa như thế nào nhưng hễ nói đến từ “ Tè ”, không ít người dễ liên tưởng đến “ cái của không hề khoe ”, hoặc hiểu là cái nhu yếu “ xử lý nỗi buồn ” tất yếu mỗi ngày của con người .

Khi giao du bên ngoài, được yêu cầu giới thiệu về quê quán của mình, nhiều người dân làng Tè có lẽ cũng ngượng ngùng khó nói. Về nguồn gốc tên làng, nữ Chủ tịch xã Song Vân lắc đầu không biết vì sao. Nghe đâu vì cái tên xấu quá nên người dân đã nhiều lần kiến nghị được đổi. Vậy nhưng chẳng hiểu thế nào, đến nay người làng Tè vẫn dùng tên cũ. Có lẽ nó đã gắn liền với tiềm thức, với cuộc sống của người dân mất rồi. Nhắc đến làng Tè, lại nhớ đến làng Hố Giải ở Chí Linh, Hải Dương.

Tự hào thôn Hành Lạc

Một cái tên làng cũng thuộc dạng kỳ dị bậc nhất Nước Ta là thôn … Hành Lạc. Thôn Hành Lạc cách Thủ đô TP. Hà Nội khoảng chừng 40 km. Thôn nằm trong địa phận thị xã Như Quỳnh, huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên. Từ TP. Hà Nội, đi qua cầu Thanh Trì hoặc cầu Long Biên sang đất Kiêu Kị của huyện Gia Lâm, làng Hành Lạc cách Kiêu Kị chưa đến hai cây số .
Đến thôn Hành Lạc đúng là có nhiều chuyện khiến khách phải … ngất ngây. Đây là một thôn thuần nông nhất thị xã Như Quỳnh với khoảng chừng hơn 4.000 dân. Xưa, người Hành Lạc sinh sống bằng nghề nấu rượu. Người thôn Lạc Đạo bên cạnh hay sang lấy rồi mang đi bán. Kể từ đó, khách hay nhắc đến rượu Lạc Đạo chứ ít ai biết nguồn gốc loại sản phẩm là do người Hành Lạc nấu .
Lạ lùng hơn nữa, trước ở vùng này người dân còn có tục gọi tên con gái là … “ đĩ ”. Cứ một hai gọi “ đĩ ” ơi về ăn cơm, “ đĩ ” ơi về ngủ, “ đĩ ” ơi về tắm …
Có một người bạn của ông phó thôn Hành Lạc từ miền Nam ra mua men rượu, khi đã cơm no rượu say, bạn trong Nam mới “ tây tây ” mà hỏi rằng : “ Tôi đến lạ với làng những ông. Bao nhiêu cái tên hay không đặt, lại đi chọn cái tên Hành Lạc. Nghe sao mà nó tục. Nghe sao mà nó … gợi mấy nơi ở TP. Hải Phòng ” .

“Người đen tối nên thấy cái gì cũng nghĩ đến điều đen tối” – ông trưởng thôn Hành Lạc vừa nói vui như vậy, vừa để cảnh cáo những người có ý nghĩ không tốt về cái tên đầy tự hào của làng. 

Để dẫn chứng câu nói của mình, ông kể rõ ràng lịch sử vẻ vang sinh ra tên làng mình : “ Hành Lạc trước vốn là bãi bồi sông Hồng nhưng sau đó có bốn họ Nguyễn, Vũ, Ngô, Trần về đây lập nghiệp rồi đặt tên là trang Bình Lạc, sau đó lại đổi tên thành thôn Hòa Lạc, nghĩa là bốn họ cùng vui chung .
Đến quá trình kháng chiến chống Mỹ, có lệnh phải đổi tên làng nên những cụ đã đổi từ Hòa Lạc thành Hành Lạc. Hành Lạc theo ý những cụ là đi trên đường vui ”. Còn từ “ đĩ ” dùng gọi con gái xuất phát từ ý niệm gọi tên xấu nuôi con cho dễ của người xưa .
Mỗi lần nghe một tên làng gợi những liên tưởng “ nhạy cảm ”, người viết bất giác nhớ câu nói của vị trưởng thôn Hành Lạc : “ Người đen tối nên thấy cái gì cũng nghĩ đến điều đen tối ”. / .