Công cụ tư duy Ishikawa Diagram và áp dụng vào IELTS Writing Task 2 dạng Cause – Solution

Tổng quan về biểu đồ Ishikawa 

Giới thiệu 

Biểu đồ Ishikawa ( hay còn có tên gọi khác là biểu đồ xương cá do hình dạng của nó ) là dạng biểu đồ bộc lộ mối quan hệ giữa một yếu tố đơn cử và những nguyên do hoàn toàn có thể sống sót .Ứng dụng khởi đầu của biểu đồ Ishikawa là trong những quá trình sản xuất hoặc phong cách thiết kế mẫu sản phẩm : khi có yếu tố xảy ra, nhà quản trị sẽ vận dụng công cụ này để xác lập rất đầy đủ và tường tận những nguyên do ở từng góc nhìn thực thi quy trình .

Tương tự, đối với đề bài IELTS Writing và Speaking về hoạt động nào đó của con người, thí sinh có thể ứng dụng phương pháp này để nhận diện các yếu tố liên quan đến vấn đề ảnh hưởng tới hoạt động đó và phân tích nguyên do của chúng. 

Lý giải biểu đồ Ishikawa 

Cấu tạo biểu đồ

Đầu tiên, bài viết sẽ ra mắt về hình dáng, những bộ phận cấu thành biểu đồ Ishikawa và ý nghĩa của chúng. Dưới đây là một biểu đồ Ishikawa cơ bản với hình dạng tựa như một bộ xương cá gồm những thành phần như sau :

• Phần “ đầu cá ” ( ô màu tím ) : yếu tố / thực trạng cần nghiên cứu và phân tích nguyên do .
• Phần “ xương cá ” : được chia thành những nhánh lớn ( đường kẻ màu xanh ) và nhánh nhỏ ( đường kẻ màu đen ). Mỗi nhánh lớn đại diện thay mặt cho một góc nhìn của hiện tượng kỳ lạ / vấn đề, còn những nhánh nhỏ chính là những nguyên do tương ứng .

Số nhánh không cố định và thắt chặt mà phụ thuộc vào vào những yếu tố như đặc thù của yếu tố ( trừu tượng hay đơn cử ? ), quỹ thời hạn dành cho việc brainstorm ( trong phòng thi hay tự rèn luyện ? ), vốn kỹ năng và kiến thức xã hội của thí sinh ( mức độ hiểu biết cao hơn giúp thí sinh nhìn nhận thâm thúy hơn ), …

Quy trình vẽ biểu đồ và ví dụ

Tiếp theo, bài viết sẽ hướng dẫn quy trình tiến độ vẽ biểu đồ Ishikawa. Để tương hỗ người đọc tưởng tượng rõ ràng hơn, ví dụ yếu tố “ Ineffective trực tuyến learning ” ( học trực tuyến kém hiệu suất cao ) sẽ được đưa ra nghiên cứu và phân tích làm mẫu .Bước 1 : Xác định yếu tố / hiện tượng kỳ lạ cần lý giải và điền vào phần “ đầu cá ”. Từ phần “ đầu cá ”, kẻ một đường nằm ngang để làm phần “ xương sống ” của biểu đồ .Bước 2 : Xác định những góc nhìn của yếu tố để đưa ra nghiên cứu và phân tích, gắn với từng nhánh lớn của biểu đồ .Tùy thuộc vào đặc thù của yếu tố và độ am hiểu của bản thân mà người viết hoàn toàn có thể xem xét những góc nhìn khác nhau, tuy nhiên bài viết sẽ ra mắt cách phân nhánh thông dụng và chung nhất, đó là “ 4M và 1E ” ( Method, Machine, Manpower, Material và Environment ). Cụ thể :

• Khía cạnh đầu tiên là Method (phương pháp).
  Người viết có thể xem xét: phương pháp đang được sử dụng để phòng ngừa, hạn chế mức độ nghiêm trọng của vấn đề; hoặc cách thức thực hiện một hoạt động/vận hành một quy trình nào đó. Sau đó, người viết cần chỉ ra vấn đề hoặc hạn chế của từng phương thức đó – chính là các nguyên nhân gây ra hiện trạng được nêu ở phần “đầu cá”. 

Ví dụ : Với học tập trực tuyến, những chiêu thức phổ cập gồm có :Self-paced learning : những khóa học được cho phép học viên tùy chọn nhịp độ và thời hạn học, với nội dung đăng tải sẵn lên website, ví dụ như Coursera hay Masterclass. Quá trình học tập của học viên tiến triển một cách trọn vẹn độc lập với những thành viên khác trong lớp .

Synchronous learning: học đồng bộ, các buổi học diễn ra trực tiếp trên các nền tảng như Zoom, Google Meet,… nơi mà học viên tham gia lớp cùng một lúc. 
Tiếp theo, người viêt xác định hạn chế hoặc bất lợi của từng phương pháp nêu trên để tìm ra nguyên nhân cho vấn đề “học trực tuyến kém hiệu quả”. 

Self-paced learning : những khóa học không có sự tương tác trực tiếp giữa giảng viên và người học, thế cho nên những vướng mắc của học viên hoàn toàn có thể không được giải đáp kịp thời, gây ra khó khăn vất vả trong học tập ,Synchronous learning : sự chênh lệch về múi giờ giữa giảng viên địa phương và du học sinh hoàn toàn có thể ảnh hưởng tác động xấu đi đến chất lượng học tập .Dựa trên những nghiên cứu và phân tích về yếu tố tương quan tới phương pháp học trực tuyến, người viết hoàn toàn có thể bổ trợ nhánh sau vào biểu đồ .

Khía cạnh đầu tiên: Method (phương pháp)

• Khía cạnh tiếp theo là Machine/Equipment (thiết bị, phương tiện).
  Người viết cần xác định được các nguồn lực vật chất giúp con người thực hiện hoạt động/vận hành một quy trình nào đó và chỉ ra các vấn đề với chúng. 

Ví dụ : Các thiết bị, phương tiện đi lại thiết yếu cho thưởng thức học trực tuyến và hạn chế của chúng như sau :Internet connection ( kết nổi Internet ) : đây là điều kiện kèm theo vật chất tiên quyết để hoàn toàn có thể tiếp cận và duy trì việc học tập trực tuyến. Tuy nhiên, việc học trực tuyến của học viên hoàn toàn có thể bị ảnh hưởng tác động xấu đi do những yếu tố thông dụng như ùn tắc đường truyền hay mất liên kết mạng trọn vẹn .Electronic devices ( Thiết bị điện tử ) : là thiết yếu để học viên tham gia lớp học, thực thi những thao tác học tập hoặc tương tác với những thành viên trong lớp. Vấn đề nằm ở chỗ không phải học viên nào cũng có điều kiện kèm theo trang bị thiết bị điện tương thích từ như máy tính, máy tính để ship hàng việc học một cách chu đáo nhất, dẫn đến sự kém hiệu suất cao trong học tập trực tuyến .

Khía cạnh tiếp theo: Machine/Equipment (thiết bị, phương tiện).

• Khía cạnh thứ ba là Manpower (con người)
  Người viết có thể chỉ ra các đối tượng liên quan và phân tích các yếu tố về con người như: nhóm yếu tố cá nhân – thái độ, tư duy, hệ giá trị, niềm tin, khả năng, động cơ, mục đích khi tham gia vào hoạt động… và nhóm yếu tố mang tính nhân khẩu học: tuổi, nghề nghiệp, thu nhập,… Từ những nhận xét đó, có thể suy ra nguyên nhân liên quan tới con người của hiện tượng/sự việc. 

Ví dụ: Các đối tượng liên quan tới hoạt động học trực tuyến và tính chất của họ như sau:   

Students ( học viên ) : Xét về thái độ, do học tập trực tuyến không có sự giám sát trực tiếp của giáo viên như lớp học truyền thống cuội nguồn nên học viên hoàn toàn có thể thiếu ký luật, mất tập trung chuyên sâu – từ đó ảnh hưởng tác động tới hiệu suất cao học tập .Teachers ( giáo viên ) : Xét về năng lực, do phần nhiều giáo viên đã quen với hình thức giảng dạy trực tiếp nên họ hoàn toàn có thể gặp khó khăn vất vả trong việc phong cách thiết kế và truyền tải bài giảng qua nền tảng trực tuyến do chưa chớp lấy được công nghệ tiên tiến – điều này cũng hoàn toàn có thể cản trở hiệu suất cao học tập .

Khía cạnh thứ ba: Manpower (con người)

• Khía cạnh thứ tư trong 4M là Material
  Là những tư liệu, chất liệu cấn thiết cho hoạt động, quá trình liên quan tới vấn đề/hiện tượng. Nói cách khác, các thiết bị, phương tiện (Machines/Equipment) sẽ tác động lên tư liệu, chất liệu để đem lại một sản phẩm hay giá trị nào đó. Người viết có thể xem xét các yếu tổ sau liên quan tới Material: số lượng, tính sẵn có, chất lượng, khả năng tiếp cận,… từ đó đối chiếu với hiện trạng để suy ra nguyên nhân. 

Ví dụ : Đối với E-learning, tư liệu chính là nội dung mà những nền tảng giáo dục trực tuyến cung ứng. Với liên kết Internet và thiết bị điện tử ( Machines / Equipment ), học viên hoàn toàn có thể truy vấn những tư liệu ( Materials ) này để triển khai học tập trực tuyến .Về đặc thù, không phải nguồn tư liệu học tập nào có sẵn trên mạng Internet đều bảo vệ chất lượng và tính khả dụng, bởi bất kể trình độ trình độ, ai cũng hoàn toàn có thể đăng tải tài liệu lên Internet. Sử dụng nguồn học liệu không đáng an toàn và đáng tin cậy hoàn toàn có thể tác động ảnh hưởng đến hiệu quả của học tập trực tuyến .

Khía cạnh thứ tư trong 4M: Material

• Khía cạnh cuối cùng cần xem xét là Environment (môi trường)
  Là những điều kiện ngoại cảnh ảnh hưởng tới kết quả của quá trình/hoạt động nào đó. Nếu 4M là các yếu tố nằm trong quá trình/hoạt động thì 1E nhìn nhận những nguyên nhân xuất phát từ bối cảnh của quá trình/hoạt động. 

Ví dụ : Nguyên nhân của việc học tập trực tuyến kém hiệu suất cao hoàn toàn có thể đến từ những yếu tổ thiên nhiên và môi trường như sau :Distraction ( sự xao nhãng ) : môi trường học tập tại nhà chứa rất nhiều yếu tố hoàn toàn có thể chiếm sự quan tâm của học viên ví dụ như thiết bị điện tử, khoảng trống học tập ồn ào, … từ đó giảm thiểu năng lực tiếp thu kỹ năng và kiến thức, ảnh hưởng tác động xấu đi đến hiệu suất cao học tập .

Khía cạnh cuối cùng cần xem xét là Environment (môi trường)

Bước 3 : Ghép toàn bộ nhánh lớn vào phần “ đầu cá ”, triển khai xong biểu đồ nguyên do Ishikawa cho yếu tố “ Ineffective trực tuyến learning ”

Cấu tạo biểu đồ

Lưu ý khi sử dụng biểu đồ Ishikawa

Ưu điểm và nhược điểm của phương pháp

Trước hết, ưu điểm của biểu đồ Ishikawa này chính là năng lực giúp người dùng tưởng tượng yếu tố, sự kiện rõ ràng hơn trải qua việc nghiên cứu và phân tích một hoạt động giải trí / quy trình ở từng yếu tố như con người, phương pháp, phương tiện đi lại, tư liệu và ngoại cảnh .Từ đó, người dùng xác lập được triệt để những nguyên do. Thêm vào đó, đây là một công cụ tư duy tương đối đơn thuần, tương thích với nhiều trình độ người học .Tuy nhiên, hạn chế của giải pháp này đó là : biểu đồ Ishikawa sẽ phát huy tính khả dụng tốt nhất ở những đề bài nhu yếu xác lập nguyên do của một yếu tố nằm trong một quá trình, hoạt động giải trí đơn cử nào đó – ví dụ : nguyên do của sự kém hiệu suất cao trong quy trình học trực tuyến .Đối với những đề bài nêu yếu tố xã hội trừu tượng tương quan tới văn hóa truyền thống, tư tưởng, … mà không hề xác lập quy trình hoạt động của sự vật, hiện tượng kỳ lạ thì công cụ tư duy này không tương thích .

Lưu ý 

Dựa vào những đặc thù nêu trên, người viết cần chú ý quan tâm những điều sau khi vận dụng biểu đồ Ishikawa :

• Cân nhắc đặc thù của yếu tố được nêu đề bài để lựa chọn chiêu thức tương thích
• Trong phòng thi, không nên dành quá nhiều thời hạn để tiến hành tổng thể những nhánh lớn trong biểu đồ mà chỉ nên lựa chọn vài nguyên do điển hình nổi bật để tránh lan man, dài dòng .
• Bên cạnh việc vẽ tay, người dùng hoàn toàn có thể sử dụng ứng dụng vẽ sơ đồ tư duy MindMaster hoặc tính năng Smart Chart trong Word ( mục Hierarchy ) .

Đọc thêm : 7 chiêu thức lập luận trong IELTS Writing Task 2 ( Phần I )

Tổng kết

Trên đây bài viết đã giới thiệu công cụ tư duy biểu đồ Ishikawa để áp dụng vào dạng bài xác định nguyên nhân (Cause) trong bài thi IELTS Writing Part 2. Để tối đa hóa hiệu quả brainstorm, bên cạnh việc ứng dụng nhuần nhuyễn các phương pháp tư duy nhằm đơn giản hóa quá trình lên ý tưởng, người học cần tích cực bổ sung kiến thức xã hội để phát triển lập luyện sâu sắc hơn. 

Ngô Nguyễn Bảo NgọcĐọc thêm : Ứng dụng tư duy Six hats trong IELTS Writing

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Chia Sẻ Kiến Thức