Còn ít phim truyện hay về đề tài miền núi và dân tộc thiểu số

Việt Văn   –  
Thứ tư, 06/04/2022 06 : 30 ( GMT + 7 )

Đã lâu, điện ảnh Việt thiếu vắng phim truyện hay về miền núi và dân tộc thiếu số – một mảng đề tài quan trọng. Kể từ sau bộ phim truyện điện ảnh gây nhiều ấn tượng như “Chuyện của Pao”, “Đỉnh núi mờ sương”, “Tình thắm Sa Pa”…

Cảnh phim “Lặng yên dưới vực sâu” của đạo diễn Đào Duy Phúc.
Chụp lại từ trailer phim

Số lượng ít nhưng dư âm đọng lại

Nhìn lại quá khứ, điện ảnh Nước Ta từng có những phim hay về miền núi và dân tộc thiểu số, trong đó có cả những tác phẩm tầm cỡ của điện ảnh Việt. “ Vợ chồng A Phủ ” được chuyển thể từ tác phẩm văn học nổi tiếng của nhà văn Tô Hoài, do đạo diễn Mai Lộc cầm chịch với những nghệ sĩ Trần Phương, Đức Hoàn biểu lộ hai vai chính A Phủ và Mỵ .“ Chom và Sa ” của đạo diễn Phạm Kỳ Nam với sự tham gia của những diễn viên Lê Vân, Nguyễn Đăng Khoa, NSƯT Đào Bá Sơn …Phim “ Cô gái vùng cao của đạo diễn : Nông Ích Đạt, với những diễn viên : Tố Uyên, Đành Tấn, Nguyễn Đức …“ Trở về Sam Sao ” của đạo diễn : Xuân Chân, Dân Thanh với những diễn viên : Phương Thanh, Thế Anh, Đăng Khoa …“ Đất nước đứng lên ” của đạo diễn Lê Đức Tiến, diễn viên : KSo Nham, Y Panh …Phim về đề tài đương đại, có “ Chuyện của Pao ” là 1 phim tâm ý về cuộc sống của một cô nàng người Mông tên là Pao, được chuyển thể từ truyện ngắn “ Tiếng đàn môi sau hàng rào đá ” của nhà văn Đỗ Bích Thúy có cách dựng phim độc lạ, và câu truyện có nhiều cụ thể hay, giàu xúc cảm. Đây cũng là phim có sự kết nối của cặp bài trùng thuở nào Ngô Quang Hải ( đạo diễn ) và Đỗ Thị Hải Yến ( diễn viên ). Phim được coi là miêu tả khá chân thực đời sống với niềm vui, nỗi xấu số và khát khao niềm hạnh phúc, tình yêu đôi lúc được giấu kín trong lòng nhưng vẫn âm ỉ cháy của người đàn bà vùng cao .

Ngoài ra, một số phim khác do Cục Điện ảnh đặt hàng và sản xuất như “Tình thắm Sa Pa” (đạo diễn Hoàng Thanh Du), “Đỉnh núi mờ sương” (đạo diễn Vũ Đình Thân), “Tình yêu Seo Ly” (đạo diễn Trần Quốc Dũng) và “Chim phí bay về cội nguồn” (đạo diễn Đặng Lưu Việt Bảo)… cũng góp thêm vào đề tài miền núi và dân tộc thiểu số với những mảng màu đa dạng.

Bên cạnh mảng phim truyền hình điện ảnh thì phim truyền hình “ Đàn trời ” ( 36 tập ) của đạo diễn Bùi Huy Thuấn biểu lộ đại chiến chống tham nhũng của những nhà báo ở đài Phát thanh – truyền hình tỉnh Bình Lãng ( một địa điểm hư cấu ) xung quanh Chương trình 135 ở một vùng nông thôn miền núi …

Quan tâm nhiều hơn tới nhu cầu của đồng bào thiểu số

Trong hội nghị Đại biểu Quốc hội chuyên trách lần thứ nhất, Quốc hội khóa XV, ngày 29.3.2022, khi góp ý về dự thảo Luật Điện ảnh ( sửa đổi ), đại biểu Phạm Trọng Nghĩa ( TP Lạng Sơn ) nêu lên tình hình trong những năm gần đây, mảng phim về dân tộc thiểu số và miền núi ngày càng thiếu vắng, khiến cho sự chênh lệch về tận hưởng văn hóa truyền thống giữa những vùng, những miền ngày càng lớn, làm cho đời sống ý thức của đồng bào đã khó khăn vất vả lại càng thêm khó khăn vất vả. Theo báo cáo giải trình tổng kết 14 năm thi hành Luật Điện ảnh, từ năm năm ngoái đến năm 2020, chỉ có 45 phim truyền hình video và chương trình Giao hàng đồng bào miền núi được Cục Điện ảnh đặt hàng. Như vậy, trung bình chỉ 7, 8 phim và chương trình 1 năm .Đại biểu Phạm Trọng Nghĩa nhấn mạnh vấn đề : Tại Hội nghị Văn hóa toàn nước mới đây, chỉ huy Đảng đã xác lập 2 quan điểm quan trọng. Tôn trọng và bảo vệ sự miêu tả phong phú văn hóa truyền thống của người dân những dân tộc, những vùng, miền. Trong dự thảo Luật đã có một số ít lao lý về điện ảnh cho đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, như tại Điều 5 và Điều 23 nhưng mới chỉ số lượng giới hạn trong việc đưa phim đến người xem. Mà chưa có những pháp luật đơn cử, vừa đủ nhằm mục đích tăng trưởng điện ảnh, công nghiệp điện ảnh của đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi cũng như điện ảnh, công nghiệp điện ảnh Giao hàng cho đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi .Ông ý kiến đề nghị nghiên cứu và điều tra bổ trợ pháp luật về tăng trưởng điện ảnh và công nghiệp điện ảnh cho đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi với những pháp luật đơn cử hơn, bảo vệ tính khả thi hơn để đồng bào vừa là chủ thể tham gia, vừa là đối tượng người tiêu dùng được tận hưởng từ hoạt động giải trí điện ảnh .

Để phim đúng và hay

Rõ ràng, không những cần tăng về số lượng mà cả về chất lượng của những phim về đề tài miền núi và dân tộc thiểu số ngày càng phải nâng lên .

Trước hết, để mỗi bộ phim về đề tài này được bà con đón nhận nồng nhiệt, phim phải đúng – tức là chân thực về cuộc sống của đồng bào, để bà con nhận ra chính mình trên phim. Từ trang phục, tiếng nói, chữ viết, đặc biệt là tác phong lao động, sinh hoạt và khẩu ngữ hàng ngày. Đã có một số phim, diễn viên người Kinh nhập vai người thiểu số chưa thuyết phục do cách nói năng, ứng xử chưa đúng, nếp sống chưa đúng với phong tục tập quán của bà con. Ngay cả phim khá thành công như “Chuyện của Pao”, diễn viên Đỗ Hải Yến dù nhập vai đạt  nhưng vẫn bị “chê” là mặt diễn viên đẹp quá so với nhân vật.

Muốn có phim về dân tộc thiểu số hay, trước hết yên cầu phải có ngữ cảnh hay. Tác giả là người miền xuôi thì rất cần “ đi thực tiễn ” để sáng tác, nằm vùng ăn, ở với bà con còn nếu chỉ “ thực tiễn ” qua Internet sẽ khó vừa đủ để có những cụ thể sôi động khi viết. Có ngữ cảnh hay lại cần đạo diễn giỏi và hơn thế một tình yêu với vẻ đẹp hoang sơ của miền núi, và sự phong phú trong văn hóa truyền thống những dân tộc vùng cao để hoàn toàn có thể thẩm thấu những sáng tạo độc đáo mê hoặc và dồn mọi tận tâm khi làm phim .Một điều đáng mừng là trong một số ít phim về đề tài miền núi đã có những hình ảnh đẹp mênh mang, có chút kỳ ảo, huyền bí về vùng đất đó, để tiếp thị du lịch. Điển hình như “ Chuyện của Pao ” khi một số ít toàn cảnh quay trong phim đã thành điểm “ check in ” của quần chúng .Bởi thế nếu khai thác tốt đề tài miền núi và dân tộc thiểu số, điện ảnh Việt sẽ có thêm nhiều phim hay, mê hoặc người theo dõi cả nước và trọn vẹn có năng lực “ đem chuông đi đấm xứ người ” thành công xuất sắc. Tại sao không ?

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Nông Thôn