Đề tài Nghiên cứu hành vi tiêu dùng rau sạch của người dân tại các siêu thị trên địa bàn Hà Nội
Đề tài: Nghiên cứu hành vi tiêu dùng rau người dân siêu thị địa bàn Hà Nội Sinh viên: Nguyễn Thị Phương Thúy Lớp chuyên ngành: Marketing 52 A MSSV: CQ 523595 Giảng viên hướng dẫn: Ths Hồ Chí Dũng Trường: Đại học Kinh Tế Quốc Dân LỜI CẢM ƠN Được phân công khoa Marketing – Trường Đại học kinh tế quốc dân giúp đỡ tận tình Ths.Hồ Chính Dũng, thời điểm em hoàn thành chuyên đề tốt nghiệp với đề tài: “Nghiên cứu hành vi tiêu dùng rau người dân siêu thị địa bàn Hà Nội” Để có điều kiện hoàn thành tốt chuyên đề này, em xin chân thành cảm ơn đến giúp đỡ giảng viên khoa Marketing tận tình dạy em sinh viên khoa Marketing suốt thời gian học tập nghiên cứu trường Đại học Kinh tế quốc dân Đặc biệt nữa, em xin gửi lời cảm ơn chân thành sâu sắc đến Ths Hồ Chí Dũng tận tình giúp đỡ em hoàn thành chuyên đề tốt nghiệp Mặc dù cố gắng, nhiên, trình nghiên cứu em khơng tránh khỏi thiếu sót Em mong nhận ý kiến đóng góp từ quý thầy cô, bạn sinh viên khoa để chuyên đề tốt nghiệp em hoàn chỉnh Em xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày 25 tháng năm 2015 Sinh viên Nguyễn Thị Phương Thúy MỤC LỤC Lời nói đầu Chương 1: Chương mở đầu: giới thiệu chung đề tài I Bối cảnh nghiên cứu II Lí chọn đề tài III Mục tiêu nghiên cứu 10 IV Vấn đề nghiên cứu câu hỏi nghiên cứu chủ yếu 10 V Đối tượng nghiên cứu 10 Chương 2: Tổng quan nghiên cứu liên quan đến đề tài 12 I Luận văn: Điều tra trạng sản xuất rau an toàn năm 2004 thành phố Long Xuyên, tỉnh An Giang .12 II Đề tài phân tích yếu tố tác động đến hành vi siêu thị khách hàng ngành mì ăn liền 14 Chương 3: Phương pháp nghiên cứu .16 I Thiết kế nghiên cứu 16 Loại hình nghiên cứu: 16 Xác định nguồn dạng liệu: .16 Thiết kế bảng hỏi: .16 II Phương pháp thu thập liệu 17 Loại liệu: 17 Phương pháp thu thập: .17 Thông tin cần thu thập: .17 III Phỏng vấn, mẫu nghiên cứu 18 IV Phân tích liệu: .18 V Phạm vi nghiên cứu: 18 Chương 4: Kết nghiên cứu .19 I Khái niệm rau thị trường kinh doanh rau Việt Nam 19 Khái niệm rau .19 Thực trạng thị trường rau Việt Nam .20 II Kết nghiên cứu .24 Kết điều tra địa điểm thường mua rau người tiêu dùng .24 Kết điều tra khái niệm rau tâm trí người tiêu dùng 25 Kết điều tra nguồn tìm hiểu thông tin rau người tiêu dùng 26 Kết điều tra so sách chéo địa điểm mua rau tìm hiểu nguồn thông tiện qua phương .28 Kết điều tra: so sánh chéo địa điểm mua rau số lượng rau mua 28 Kết so sánh chéo địa điểm mua rau thu nhập người tiêu dùng 29 Kết hài lòng sản phẩm rau mà người tiêu dùng sử dụng 29 Kết so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng thường mua rau mức độ hài lòng với sản phẩm mà họ sử dụng 30 Kết so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng mua rau mức độ hài lòng với địa điểm 30 10 Kết tính điểm trung bình nhân tố ảnh hưởng đến trình định mua rau 31 11 Kết so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng mua rau nhận thức người tiêu dùng nhân tố ảnh hưởng đến giá bán 32 12.1 Kết điểm trung bình nhận thức người tiêu dùng mức giá rau địa điểm mua rau khác 33 12.2 Kết điểm trung bình độ bình ổn giá rau điểm mua rau khác 34 13 Kết điều tra lí khơng mua rau siêu thị 34 14 Kết so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng hay mua rau nhận thức người tiêu dùng hậu việc sử dụng rau không 35 15 Kết điều tra mong muốn người tiêu dùng tiêu dùng sản phẩm rau siêu thị .36 Chương 5: Kiến nghị đề xuất 37 Kết luận đề tài 37 Đề giải pháp cho thị trường rau việc kinh doanh rau siêu thị 38 1.Sản phẩm 38 Giá 38 Kênh phân phối 39 4 Xúc tiến hỗn hợp .39 Giải pháp khác 40 III Hạn chế nghiên cứu 41 Phụ lục 42 Phiếu điều tra 42 Danh mục tài liệu tham khảo 45 DANH MỤC BẢNG Bảng 1: Bảng tần suất địa điểm thường mua rau người tiêu dùng 24 Bảng : tần suất tiêu chí thể khái niệm rau người vấn đánh giá 25 Bảng 3: Bảng tần suất nguồn tìm hiểu thông tin rau người tiêu dùng Bảng 4:bảng so sánh chéo địa điểm mua rau tìm hiểu nguồn thơng tiện qua phương tiện 26 Bảng 5: so sánh chéo địa điểm mua rau số lượng rau mua 28 Bảng 6: so sánh chéo địa điểm mua rau thu nhập người tiêu dùng 29 Bảng 7: so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng thường mua rau mức độ hài lòng với sản phẩm mà họ sử dụng 30 Bảng 8: so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng mua rau mức độ hài lòng với địa điểm 30 Bảng 9: điểm trung bình nhân tố ảnh hưởng đến trình định mua rau 31 Bảng 10: so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng mua rau nhận thức người tiêu dùng nhân tố ảnh hưởng đến giá bán 32 Bảng 11: điểm trung bình nhận thức người tiêu dùng mức giá rau địa điểm mua rau khác 33 Bảng 12: điểm trung bình độ bình ổn giá rau điểm mua rau khác 34 Bảng 13: Tần suất lí khơng mua rau siêu thị 34 Bảng 14: so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng hay mua rau nhận thức người tiêu dùng hậu việc sử dụng rau không 35 28 DANH MỤC BIỂU Biểu đồ 1: địa điểm thường mua rau người tiêu dùng 24 Biểu đồ 2: tiêu chí thể khái niệm rau người vấn đánh giá 25 Biều đồ 3: nguồn tìm hiểu thơng tin rau người tiêu dùng 27 Biểu đồ 4: kết hài lòng sản phẩm rau mà người tiêu dùng sử dụng 29 Đồ thị 5: : Tần suất lí khơng mua rau siêu thị 34 LỜI NĨI ĐẦU Cha ơng ta từ xưa có câu: “cơm khơng rau đau khơng thuốc” Hầu hết bữa cơm gia đình người Việt khơng thể thiếu rau Từ lâu, rau trở thành thực phẩm tiêu dùng hàng ngày, bữa ăn người Việt Nam Từ đó, khẳng định rằng: rau thực phẩm đóng phần vô quan trọng bữa ăn, sống Rau cung cấp dưỡng chất cần thiết cho thể, bữa ăn gia đình có rau phần thể văn hóa, truyền thống người Việt Nam Khi xã hội, kinh tế phát ngày phát triển, chất lượng sống người dân theo ngày cải thiện rõ rệt xuất khái niệm “rau sạch” hay gọi “rau an toàn” Tại lại xuất khái niệm vậy? Xã hội phát triển mặt kéo theo nhiều tệ nạn xã hội tăng lên Rất nhiều tổ chức, cá nhân, bất chấp mạng sống, bệnh tật… chạy theo lợi nhuận mà cho đời sản phẩm “rau không sạch” thị trường Thế nên thị trường rau Việt Nam rối ren việc sử dụng “rau sạch” hay “rau không sạch” thật giả lẫn lộn Với việc thực đề tài: “nghiên cứu hành vi tiêu dùng rau người dân siêu thị địa bàn Hà Nội”, với tư cách cử nhân tương lai, em hi vọng kết nghiên cứu cung cấp thêm thông tin cho tổ chức, cá nhân, đặc biệt siêu thị kinh doanh rau có nhìn gần gũi thị trường, khách hàng, từ góp phần định hướng cho chiến lược tiếp cận thị trường khách hàng tương lai cách hiệu Trong trình làm đề tài này, em nhiều sai sót Rất mong nhận ý kiến đóng góp từ thầy cơ, bạn bè để chuyên đề em hoàn chỉnh Em xin chân thành cảm ơn! Phương Thúy Chương 1: Giới thiệu chung đề tài I Bối cảnh nghiên cứu Trong năm gần đây, phủ nhận xã hội ngày phát triển mặt, nhiên, đồng hành phát triển khơng thể khơng đề cập đến vấn đề “Vệ sinh an toàn thực phẩm” Ngày nay, nhu cầu trở nên đa dạng, người tiêu dùng phải đối mặt với nhiều vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm, liên quan trực tiếp đến sức khỏe người Chính thế, vấn nạn “Vệ sinh an toàn thực phẩm” mối quan tâm nhiều người, đặc biệt người có trình độ thu nhập trở lên Do nhận quan tâm lớn từ phía người tiêu dùng nên việc kinh doanh, bày bán sản phẩm rau có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng hội nhiều cá nhân, tổ chức, đặc biệt siêu thị nằm vị trí tập trung nhiều dân cư có thu nhập trình độ học vấn Hiện thị trường, sản phẩm rau kinh doanh phong phú, đa dạng bao gồm: rau bày bán chợ, siêu thị, cửa hàng rau sạch,…nhiều loại rau có nguồn gốc xuất xứ khơng rõ ràng Do vậy, xảy nhiều trường hợp ngộ độc sử dụng rau không – tức rau bị nhiễm thuốc trừ sâu… Ở Việt Nam, Cục Vệ Sinh An Tồn Thực Phẩm chưa có quy định hay điều kiện cụ thể rau sạch, từ mà dẫn đến nhiều trạng siêu thị nhập rau “không sạch” bày bán cho người tiêu dùng Điều gây nhiều khó khăn cho việc lựa chọn sản phẩm người tiêu dùng trở ngại việc bán hàng siêu thị II Lí chọn đề tài Rau sản phẩm tiêu dùng hàng ngày thiết yếu hộ gia đình Ở Việt Nam, bữa cơm gần khơng thể thiếu rau Chính vậy, mong muốn sử dụng rau rạch mối quan tâm nhiều người tiêu dùng thông thái, đặc biệt người có trình độ thu nhập ổn định Từ đó, dễ dàng thấy rằng, kinh doanh rau thị trường kì vọng, mang lại nhiều lợi nhuận Tuy nhiên, lợi nhuận mà phần dẫn đến cạnh tranh gay gắt giá cả, số lượng nhà sản xuất (người trồng rau) với nhau, nhà phân phối với Để giúp siêu thị (tổ chức kinh doanh bày bán sản phẩm rau sạch) có định hướng cho chiến lược kinh doanh chiến lược marketing thích hợp năm tiếp theo, cần phải có nghiên cứu hành vi tiêu dùng rau Như đem lại cho doanh nghiệp, tổ chức có hiểu biết hoạt động mua sắm tiêu dùng khách hàng nhu cầu, mong muốn họ Từ đưa sản phẩm ngày tốt hơn, lấy lòng tin làm hài lòng người tiêu dùng, vừa làm tăng sức cạnh tranh cho tổ chức, doanh nghiệp, vừa giúp họ có chỗ đứng vững thị trường III Mục tiêu nghiên cứu Với việc xác định lí bối cảnh nghiên cứu hành vi sử dụng rau người dân địa bàn Hà Nội mục tiêu nghiên cứu xác định sau: – Tìm hiểu động cơ, nhu cầu, mục đích người dân hà Nội mua rau siêu thị – Xác định yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng rau sạch, yếu tố ảnh hưởng đến trình định mua “rau sạch” người dân địa bàn Hà Nội – Đưa hướng đề xuất giải pháp kinh doanh cho siêu thị thị trường kinh doanh rau tương lai IV Vấn đề nghiên cứu câu hỏi nghiên cứu chủ yếu – Vấn đề nghiên cứu đề tài xác định hành vi tiêu dùng rau người dân siêu thị địa bàn Hà Nội – Để giải vấn đề nghiên cứu cần trả lời câu hỏi nghiên cứu: + Người tiêu dùng Hà Nội có thói quen mua “rau sạch” siêu thị nào? (mua để làm gì, mua loại nào, mua đâu, mua với số lượng nào, tần suất mua ……) + Người tiêu dùng Hà Nội tìm hiểu thơng tin rau loại rau bán thị trường dựa nguồn thông tin nào, mức độ quan tâm họ tới tiêu chí ảnh hưởng đến việc mua rau? + Các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng rau sạch, tầm quan trọng mức độ ảnh hưởng yếu tố đến người tiêu dùng + Người tiêu dùng Hà Nội đánh giá hài lòng sử dụng rau siêu thị nào? Họ có mong muốn, kiến nghị hay đề xuất gì? V Đối tượng nghiên cứu Sau xác định vấn đề nghiên cứu: “hành vi tiêu dùng rau người dân siêu thị địa bàn Hà Nội” đối tượng nghiên cứu đề cập đến đề tài là: – Nhu cầu tiêu dùng rau người tiêu dùng Hà Nội siêu thị Việc tìm hiểu nhu cầu tiêu thụ rau người tiêu dùng cung cấp nhiều thông tin cung, cầu thị trường rau góp phần đốn tiềm thị trường tương lai Việc tìm hiểu nhu cầu tiêu dùng rau cho thấy tầm quan trọng sản phẩm “rau sạch” sống người tiêu dùng Căn vào đó, kết hợp thơng tin thu thập với biến số khác để có chiến lược củ thể xác để kích cầu, tìm nguồn cung uy tín… – Các yếu tố ảnh hưởng đến định mua “rau sạch” người tiêu dùng Việc tìm hiểu yếu tố ảnh hưởng đến trình định mua “rau sạch” người tiêu dùng đối tượng nghiên cứu thiếu thực đề tài Nghiên cứu tìm hiểu yếu tố ảnh hưởng để nhà quản trị marketing hiểu mơ hình hộp đen ý thức người tiêu dùng, hiểu rõ rào cản, kìm hãm người tiêu dùng định mua “rau” Tìm hiểu tầm quan trọng mức độ ảnh hưởng khác yếu tố làm quan trọng để nhà quản trị đưa chiến lược tác động phù hợp tới loại đối tượng khách hàng khác nhau, chịu ảnh hưởng yếu tố khác – Các nhu cầu tiêu dùng rau siêu thị chưa đáp ứng người tiêu dùng Hà Nội (mong muốn khách hàng chưa đáp ứng) Đây đối tượng nghiên cứu cần thiết quan trọng mà đề tài nghiên cứu muốn đề cập tới Thị trường rau thị trường tiềm năng, có nhiều đối thủ cạnh tranh tiềm ẩn tham gia vào thị trường Thị trường có mức độ cạnh tranh cao gay gắt nhà phân phối làm hài lòng khách hàng hơn, đáp ứng nhu cầu tốt khách hàng lựa chọn nhà 10 gặp phải gặp phải vấn đề với việc mua rau siêu thị Trong đó, có tới 30 người tổng số 50 người thường mua rau chợ không hài lòng Tuy nhiên, hành vi mua rau chợ đánh giá lặp lại do: – Tại chợ có nhiều quầy bán rau nhiều lựa chọn – Mua rau chợ nhanh, không tốn thời gian tiền bạc – Người bán hàng đồng thời người tư vấn người đảm bảo Trong đó, lòng tin mua rau siêu thị trường hợp sau có khả xảy : – Siêu thị có quầy, hay khu bán rau Nếu lần nhiều lần mua rau không “ưng ý” người tiêu dùng khó đến quầy mua rau Họ hướng sang lựa chọn khác – Với người có thói quen siêu thị, họ chọn siêu thị khác để mua rau – Trong trường hợp quanh khu vực khơng có siêu thị, người tiêu dùng dễ hướng đến việc mua chợ, cửa hàng rau hay gánh hàng rong 10.Kết tính điểm trung bình nhân tố ảnh hưởng đến trình định mua rau Giá Chất lượng Hạn sử dụng Độ có sẵn Quảng cáo, khuyến mại Dịch vụ ship hàng Khoảng cách Số người cho điểm Điểm tối thiểu 200 200 200 200 200 200 200 2 1 0 Điểm trung Điểm tối đa bình 4 4 3,15 3,55 2,40 2,50 1,35 0,65 2,80 Nguồn : liệu SPSS Bảng 9: điểm trung bình nhân tố ảnh hưởng đến trình định mua rau Bảng số liệu thống kê ứng với câu hỏi số bảng hỏi sử dụng thang điểm Likert Với số điểm từ đến 4, người vấn đánh giá mức độ ảnh hưởng nhân tố liệt kê trình định mua rau họ Theo đó, ta nhận thấy: – Chất lượng rau (đạt 3.55 điểm) cao yếu tố kể Khi mua rau, người tiêu dùng quan tâm đến chất lượng rau Tuy nhiên, chất lượng rau lại yếu tố khó nhận thấy Người tiêu dùng thường cảm nhận hay nhìn nhận chất lượng rau mà họ định mua qua kinh nghiệm mua sắm thân, giới thiệu người bán hàng, hay qua bao bì sản phẩm… – Sau chất lượng giá yếu tố thứ hai ảnh hưởng trực tiếp đến trình định mua Nếu giá loại rau mong muốn đắt, người tiêu dùng thường có xu hướng: + Đánh đổi, tiêu dùng sang loại rau tương tự có giá rẻ 31 + Đối với nhiều người theo quan điểm: giá chất lượng kèm với “ tiền đấy” – Khoảng cách yếu tố thứ ảnh hưởng lớn đến việc định mua rau địa điểm nào? Rau sản phẩm thiết yếu, dùng cho sống hàng ngày Người tiêu dùng thường có xu hướng chọn mua rau nơi gần địa điểm sinh sống để đỡ tốn thời gian, công sức lại…Mà Hà Nội, chợ tập trung hầu hết, phổ biền khu dân cư Trong đó, siêu thị với mật độ phân phối thấp Siêu thị mini tập trung khu đường lớn phố Siêu thị lớn Big C, Metro tập trung khu vực vành đai, đường lớn rộng (để dễ dàng cho việc chuyển dỡ hàng) – Độ có sẵn hạn sử dụng hai yếu tố không ảnh hưởng đến việc định mua người tiêu dùng Lí do: + Người tiêu dùng dễ có xu hướng đánh đổi mua từ loại rau sang loại rau khác + Rau sản phẩm cần thiết cho sống hàng ngày, rau mua thường sử dụng để tủ lạnh – Giá rau so thực phẩm tiêu dùng hàng ngày khác khơng đắt, người tiêu dùng quan tâm đến khuyến mại hay quảng cáo Đơi khuyến mại làm giảm lòng tin người tiêu dùng với sản phẩm rau Điều làm họ hoài nghi về: hạn sử dụng, chất lượng rau bày bán – Hầu hết người quan tâm đến dịch vụ ship hàng Có thể do: + Giá rau rẻ so thực phẩm khác + Nếu muốn nhận ship hàng đơn hàng thường phải lớn Trong rau thực phẩm thường sử dụng hàng ngày 11 Kết so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng mua rau nhận thức người tiêu dùng nhân tố ảnh hưởng đến giá bán Chợ Chuỗi cửa hàng Siêu thị Tổng Thời tiết 29 11 40 Vụ mùa 11 39 50 Dư luận Tổng 10 50 20 20 80 130 110 200 Nguồn : liệu SPSS Bảng 10: so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng mua rau nhận thức người tiêu dùng nhân tố ảnh hưởng đến giá bán Giá xác định yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến trình định mua người tiêu dùng Thông thường, giá rau vài nguyên nhân lên cao, người tiêu dùng có xu hướng mua sử dụng loại rau khác có giá rẻ để thay Xác định, yếu tố ảnh hưởng đến giá rau nhiều thời tiết, vụ mùa (mùa rau có nhiều loại rau đấy), dư luận – Tại địa điểm bán rau siêu thị, dễ dàng thấy theo đánh giá người tiêu dùng giá rau bình ổn Tuy nhiên, giá rau chịu tác động nhiều dư luận, báo, đoạn clip trồng rau với thuốc trừ sâu, tin truyền hình….Tại siêu thị, giá rau khơng bị ảnh hưởng nhiều thời tiết Trong điều lại hoàn toàn ngược lại với địa điểm kinh doanh rau khác – Dễ thấy, vụ mùa yếu tố có ảnh hưởng đến giá rau địa điểm, nhiên khơng rõ rệt Lí ngày nay, công nghệ ngày phát triển, loại rau trồng thu hoạch quanh năm, có điều trái mùa sản lượng, số lượng vào mùa 32 – Tại địa điểm bán rau phổ biến Hà Nội chợ, thời tiết yếu tố quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến giá rau theo ngày Đôi giá rau tăng lên mức, nhà nước phải can thiệp bình ổn giá rau Ví dụ: thời tiết nắng ấm, giá rau chợ rẻ, giao động từ đến 15 nghìn cho việc sử dụng rau Tuy nhiên, đợt bão xảy liên miên, hay thời tiết rét vào mùa đơng, giá rau đẩy lên cao, cao ngày, vào lúc này, giá rau chợ thường tương đương cao so với giá rau siêu thị 12.1 Kết điểm trung bình nhận thức người tiêu dùng mức giá rau địa điểm mua rau khác Số người trả lời Điểm tối thiểu 200 200 200 0,00 1,00 1,00 Chợ Siêu thị Chuỗi cửa hàng Điểm tối Điểm trung đa bình 0,00 2,00 1,00 0,0000 1,7000 1,8000 Nguồn : liệu SPSS Bảng 11: điểm trung bình nhận thức người tiêu dùng mức giá rau địa điểm mua rau khác Trên bảng tính điểm trung bình tương ứng với câu 10 bảng hỏi Với 200 người vấn họ cho điểm tương ứng từ đến hầu hết người cho rằng: – Giá rau chợ rẻ Lí rau trồng ngồi chợ bán tự phát, khơng coi trọng hay có giấy, bao bì chứng nhận, khơng tốn chi phí quảng cáo, làm lạnh, bảo quản… – Giá rau siêu thị đắt so với rau chợ : + Siêu thị kí hợp đồng với sở sản xuất rau sạch, tốn chi phí cam kết rau an tồn + Siêu thị tốn chi phí lớn mặt bằng, nhân viên, làm lạnh, bảo quản, vận chuyển… … 12.2 Kết điểm trung bình độ bình ổn giá rau điểm mua rau khác Chợ Siêu thị Cửa hàng rau Số người trả lời Điểm tối thiểu 200 200 200 0,00 0,00 1,00 Điểm tối Điểm trung đa bình 1,00 2,00 2,00 0,0500 1,7000 1,2500 Nguồn : liệu SPSS Bảng 12: điểm trung bình độ bình ổn giá rau điểm mua rau khác Nhìn bảng ta thấy, giá rau siêu thị có cao so với địa điểm bán rau chợ, gánh hàng rong Tuy nhiên, giá rau siêu thị lại có độ bình ổn giá 33 cao so với địa điểm khác Giá rau chợ có độ bình ổn thấp nhất, chịu tác động từ yếu tố vụ mùa, thời tiết, dư luận… 13 Kết điều tra lí khơng mua rau siêu thị Tiêu chí Bất tiện thủ tục tốn thời gian Khoảng cách xa nơi Giá cao Không phong phú nhiều loại rau Rau không tươi Tần suất 72 48 59 35 40 Nguồn : liệu SPSS Bảng 13: Tần suất lí không mua rau siêu thị Đồ thị 5: : Tần suất lí khơng mua rau siêu thị Trong số 200 người mời trả lời vấn, có tới 70 người khơng chọn siêu thị địa điểm mua rau Họ thực mua rau thường ngày chợ (50 người chiếm 25%) chuỗi cửa hàng rau sạch12 (mơ hình Việt Nam vào hoạt động năm gần thu hút quan tâm người tiêu dùng với 10%).Một rào cản mà 35% người tiêu dùng không chọn siêu thị địa điểm mua rau thống kê bảng biểu đồ đây: – Một lí hàng đầu mà người tiêu dùng vấn đưa bất tiện thủ tục tốn thời gian Khi vào siêu thị, thường phải gửi xe, gửi đồ, lựa đồ, toán Chính vậy, người tiêu dùng thường vào siêu thị mua nhiều đồ lúc Với người mua rau hàng ngày chợ chuỗi cửa hàng rau địa điểm lí tưởng để hướng tới tốn thời gian trải qua thủ tục – Theo liệu thứ cấp việc điều tra thực tế, giá rau siêu thị thường cao gấp đến lần giá rau chợ, thường xấp xỉ giá rau chuỗi cửa hàng rau Với gia đình có thu nhập bậc trung, việc sẵn sàng chi trả cho rau đắt so với bên rào cản – Ở Việt Nam khác với nước (đặc biệt nước Phương tây) Nếu nước Châu Âu, siêu thị nơi phổ biến để người dân lựa chọn mua đồ Việt Nam siêu thị chưa thể phát triển phổ biến Do số lượng siêu thị nhiều so với số chợ lập địa bàn Hà Nội (chợ mở buổi sáng, chợ cóc, chợ chiều…) Với nhiều người tiêu dùng, khoảng cách rào cản với họ siêu thị Họ sẵn sàng lựa chọn khu vực mua gần nhà, đảm bảo vấn đề tiện lợi tiêu tốn thời gian… Ngọc Mai, 2014 Rau đến nhà http://nld.com.vn/kinh-te/rau-sach-den-tung-nha20140214210942188.htm Truy cập 20/5/2014 12 34 – Còn nhiều nguyên nhân diễn hộp đen ý thức người tiêu dùng Với mức giá cao cam kết bảo vệ an toàn thực phẩm cho khách hàng, nhiên, họ chưa lấy hết lòng tin từ phía người tiêu dùng Với mức giá cao phải trả, nhiều người tiêu dùng băn khoăn rằng: liệu họ mua sản phẩm chất lượng với chi phí mà phải tri trả hay không? 14 Kết so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng hay mua rau nhận thức người tiêu dùng hậu việc sử dụng rau không Chợ Chuỗi hàng rau Siêu thị Tổng Ngộ độc Ảnh hưởng từ từ nghiêm trọng đến sức khỏe Gây bệnh nan y Không ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe Tổng 12 0 32 10 50 20 39 59 30 30 61 101 130 10 200 Nguồn : liệu SPSS Bảng 14: so sánh chéo địa điểm người tiêu dùng hay mua rau nhận thức người tiêu dùng hậu việc sử dụng rau không Khi sống ngày phát triển, dân trí nâng cao theo người ngày quan tâm tới sức khỏe cẩn thận việc lựa chọn vệ sinh an tồn thực phẩm ăn hàng ngày Khơng phải vô cớ mà xã hội ngày phát triển bệnh viện, bệnh nhân ngày tăng tỉ lệ thuận với Trên đây, bảng thống kê nhận thức người tiêu dùng, tác hại việc sử dụng rau “khơng sạch”: – Chỉ có 10 số 200 khách hàng vấn cho sử dung rau “khơng sạch” khơng ảnh hưởng đến sức khỏe, coi chuyện bình thường, tai nạn nhẹ nhàng Đây quan điểm thiển cận Và có 10 khách hàng (chiếm 5%) có quan điểm Trên thực tế, tác hại việc sử dụng rau không to lớn Rất nhiều gia đình so sử dung rau nhiều thuốc trừ sâu dẫn đến tử vong khơng chạy chữa kịp Chính mà ngày nay, không người tiêu dùng mà dư luận, đặc biệt quan tâm đến vệ sinh an toàn thực phẩm cho loại rau củ Bất phát thơng tin việc bất ngờ đưa tin đến người tiêu dùng để phòng tránh – Với khách hàng thường xuyên siêu thị, họ ý thức tầm quan trọng việc sử dụng rau nguy hiểm rình rập sử dụng rau khơng Chính mà dễ thấy rằng, việc siêu thị mua rau có nhiều rào cản (như phân tích bảng), để đảm bảo an toàn tin tưởng vào lượng rau có nguồn gốc siêu thị thực hành vi định mua – 40 số 50 người thường chợ mua rau, thân họ nhận thức việc sử dụng rau không nguy hiểm nào? Tuy nhiên, với nhiều rào cản đặt cho việc mua rau siêu thị, chuỗi cửa hàng rau làm họ phần quên nguy hại chọn địa điểm mua rau chợ, tin vào kinh nghiệm mua sắm 35 15 Kết điều tra mong muốn người tiêu dùng tiêu dùng sản phẩm rau siêu thị Đây câu hỏi mở bảng hỏi mà tiến hàng vấn người tiêu dùng.Có nhiều ý kiến mong muốn khác từ phía người tiêu dùng Qua số liệu thống kê được, đưa số mong muốn mà người tiêu dùng kì vọng: – Sản phẩm rau bày bán siêu thị cần có giấy chứng nhận, bao bì ghi xuất xứ rõ ràng – Giá rau siêu thị bình ổn, q cao – Với loại rau đặc biệt, rau nhập khẩu, cần tư vấn nhân viên bán hàng – Quầy rau bố trí gần khu vực cửa vào, thuận tiện cho việc mua toán, tránh tốn thời gian tìm kiếm – Cần ghi giá bao bì, giá rõ ràng quầy rau, ghi rõ hạn sử dụng rau – Rau liên tục phân phối đến siêu thị để đảm bảo có sẵn hàng hóa – Các loại rau xếp riêng, cẩn thận, phân loại loại rau – Siêu thị phân bố thưa, không gần khu dân cư – Quầy rau bố trí vừa tầm mắt, vừa tay người với, tránh bố trí loại rau cao – Khơng bán rau gần hết hạn, hết hạn hay hạn sử dụng thấp – Rau cần đóng gói đảm bảo độ tươi xanh Chương 5: Kiến nghị đề xuất I Kết luận đề tài Rau sản phẩm cần thiết thiếu cho sống hàng ngày Ngồi mục đích rau để tiêu hóa, cung cấp vitamin dưỡng chất cho thể rau dùng làm nước uống, làm đẹp… Người tiêu dùng Hà Nội có thói quen siêu thị mua rau họ gặp nhiều rào cản giá, khoảng cách từ nhà đến siêu thị…… Khi siêu thị, người tiêu dùng Hà Nội thường mua nhiều loại rau phục vụ cho khoảng thời gian từ đến ngày nhiều Người tiêu dùng Hà Nội tìm hiểu thơng tin qua nhiều nguồn, đáng ý có tác động đáng kể phương tiện tivi, báo đài kinh nghiệm mua sắm thân Đặc biệt, khách hàng thường xuyên siêu thị, họ ý cập nhật rau qua internet Đa số người tiêu dùng có nhận thức cụ thể rau sạch, khơng phải tất số phân biệt rau mắt thường 36 Trong trình định mua rau người tiêu dùng chịu ảnh hưởng nhiều yếu tố chất lượng, sau giá Khoảng cách từ địa điểm mua rau đến khu vực sinh sống yếu tố tầm ảnh hưởng lớn Đó lí mà nhiều người ngại việc siêu thị mua rau Với khách hàng thường xuyên siêu thị, họ người có thu nhập khá, nữ giới, đóng vai trò nội trợ gia đình Thường ngày họ chi tiêu từ 20 đến 30 nghìn đồng cho việc mua rau Rau siêu thị đánh giá có giá bình ổn, khơng tăng giảm bất thường khu vực chợ Tuy nhiên, giá rau siêu thị cao gấp đến lần giá rau Giá rau siêu thị chịu ảnh hưởng nhiều từ yếu tố dư luận Con số người tiêu dùng thường mua rau siêu thị hài lòng với địa điểm mua rau thấp số người tiêu dùng hài lòng với sản phẩm rau siêu thị Vậy nên, siêu thị kinh doanh rau tồn nhiều điểm mà người tiêu dùng chưa hài lòng Đa số người tiêu dùng nhận thức rau họ nhận thức hậu nghiêm trọng sử dụng rau không Đặc biệt, khách hàng thường xuyên siêu thị, có nhận thức đầy đủ Người tiêu dùng có nhiều mong muốn thị trường rau sạch, sản phẩm rau bày bán siêu thị Một mong muốn nhắc đến nhiều nguồn gốc, xuất xứ rau, giấy chứng nhận chất lượng, sở sản xuất rau Điều thường thấy với loại rau nhập mà thấy với loại rau nước II Đề giải pháp cho thị trường rau việc kinh doanh rau siêu thị Sản phẩm – Chất lượng sản phẩm điều mà người tiêu dùng quan tâm Tuy nhiên, mắt thường khó nhận biết “rau sạch” Vậy nên, sản phẩm rau cần ghi rõ nguồn gốc xuất xứ, hạn sử dụng – Siêu thị nên trưng bày cam kết khách hàng việc nhập bày bán rau sạch, rau an toàn có chứng nhận cục Vệ Sinh An Tồn Thực Phẩm – Sản phẩm cần bày trí gọn gàng, sẽ, theo khay, có đảm bảo, phân loại rõ ràng loại rau, đưa định bày trí phân bổ theo dòng sản phẩm – Kệ bày bán sản phẩm ngang tầm mắt người mua, tầm tay với chọn lựa người tiêu dùng – Sản phẩm định đặc tính: dễ hư hỏng, dễ dập nát, hạn sử dụng ít, Vì vậy, số lượng rau nhập phải tính tốn kĩ theo lượng cầu khách hàng đến với siêu thị 37 – Hiểu đặc tính, cách bảo quản cẩn thận loại rau mà có phân bổ cho phù hợp Rau đóng gói đảm bảo độ tươi ngon – Bổ sung dịch vụ ship hàng cho khách hàng có yêu cầu với giá trị đơn hàng định – Chuẩn bị dụng cụ hỗ trợ cân, túi đựng khu vực, khu quầy hàng đựng rau để dễ dàng, tiện lợi cho việc mua người tiêu dùng – Bố trí nhân viên, tư vấn, hướng dẫn hay giải đáp thắc mắc người tiêu dùng quầy hàng sản phẩm – Bày bán rau kết hợp với sản phẩm hạt giống,rau giống phục vụ mục đích tự trồng nhà, ban cơng, sân, vườn người tiêu dùng Giá – Chiến lược định vị: giá kèm chất lượng, chiến lược giá hớt váng nhanh Giá đưa cao chợ cạnh tranh định với siêu thị cửa hàng rau khu vực – Đưa sách phân biệt giá theo giá trọn gói giá sản phẩm riêng lẻ Với việc mua số lượng lớn chiết khấu giá rẻ – Giữ mức giá ổn định, tránh gây tâm lí hoang mang người tiêu dùng – Giá cần ghi rõ bao bì sản phẩm, giấy quầy riêng – Với chi phí đầu vào, có quản lí rõ ràng với giá đầu vào, đưa điều kiện chặt chẽ đơn hàng, điều khoản việc tăng hay giảm giá – Kiểm tra hóa đơn có mức giá chiết khấu hợp lí cho khách hàng thường xuyên mua rau siêu thị Kênh phân phối – Siêu thị đóng vai trò nhà bán lẻ cung cấp sản phẩm đến tay người tiêu dùng Vì vậy, sau siêu thị nhà sản xuất cung cấp rau cho siêu thị tạo hệ thống kênh phân phối Siêu thị cần có sách điều kiện hợp đồng buộc nhà sản xuất chất lượng rau, giá cả, cam kết an toàn… Siêu thị cần có sách chọn nhà sản xuất có uy tín, có khả cung cấp hàng hóa đặn, liên tục, đảm bảo số lượng – Đưa định vận tải, định kho giữ hàng để giảm thiểu chi phó Cố gắng nắm vai trò việc kiểm sốt kênh – Tại siêu thị, rau cần phân bổ, xếp bảo quản khu đơng lạnh, có điều kiện bảo quản tốt Ngoài khu trưng bày bán rau cần xếp loại rau theo thứ tự, theo khay, khay đề giá bán, giấy chứng nhận… – Bố trí xếp khu quầy rau gần vào, tiện lợi cho việc mua sắm nhanh người tiêu dùng – Tại khu quầy hàng, cần xếp nhân viên bán hàng phụ trách riêng giải đáp hướng dẫn khách hàng cách bảo quản, cách sử dụng 38 – Có sách phân phối rau có dấu hiệu bất thường, rau hết hạn sử dụng, chia sẻ rủi ro nhà sản xuất Kết hợp với nhà sản xuất tính tốn kĩ lưỡng lượng rau cầu tiêu thụ – Bố trí hình tự động gần khu quầy rau để chạy quy trình làm rau sạch, quy trình chăm sóc rau, hướng dẫn chế biến sử dụng rau cách… Xúc tiến hỗn hợp – Áp dụng quảng cáo ti vi, báo điện tử đưa cho người tiêu dùng cở sở nhận biết rau sạch, rau an toàn, giới thiệu sở sản xuất, cung cấp rau cam kết mang lại an tồn cho người tiêu dùng – Do tính chất rau nên sử dụng xúc tiến bán với thời điểm phù hợp Ví dụ số lượng loại rau tiêu thụ chậm, đưa sách khuyến mại, dùng thử (ghi rõ hạn sử dụng giấy chứng nhận rau) – Phân công nhân viên bán hàng riêng am hiểu rau để giải đáp thắc mắc khách hàng hạn sử dụng, cách sử dụng, cách bảo quản rau, cách chế biến… – Tổ chức chương trình thực tế, kiện giới thiệu cách trồng rau nhà, quy trình chăm sóc rau, cách thức nhận biết rau an tồn định kì – Bày bán rau kết hợp với sản phẩm hạt giống,rau giống phục vụ mục đích tự trồng nhà, ban cơng, sân, vườn người tiêu dùng – Bố trí hình tự động hay nhân viên chăm sóc khách hàng hướng dẫn giải đáp thắc mắc khách hàng việc trồng rau nhà, chăm sóc rau, cách bảo quản chế biến rau… Giải pháp khác 5.1 Quản trị quan hệ khách hàng – Ngày nay, kinh tế, xã hội ngày phát triển, từ mà thị trường kinh doanh mở rộng, chịu sức ép áp lực gay gắt từ đối thủ cạnh tranh Chính vậy, quản trị quan hệ khách hàng chiến lược thiếu giúp doanh nghiệp thỏa mãn khách hàng đối thủ cạnh tranh – Quản trị quan hệ khách hàng thể việc quan tâm đến nhu cầu mong muốn khách hàng nào? Sau số đề xuất kế hoạch quản trị quan hệ khách hàng tổ chức kinh doanh rau (đặc biệt siêu thị): – Phát hành thẻ ưu đãi dành khách hàng thường xuyên mua rau siêu thị với tần suất lớn – Tổ chức hội thảo tri ân khách hàng, giới thiệu nhà cung cấp rau, quy trình, kĩ thuật, cách sử dụng rau an toàn – Hướng dẫn khách hàng video, hình ảnh tivi, hướng dẫn trực tiếp miệng cách trồng rau an toàn – Nhắn tin, gọi điện giới thiệu khách hàng loại rau mới, tốt sức khỏe, update cho khách hàng thông tin đợt hàng 39 5.2 Marketing internet Như trình bày trên, đối tượng khách hàng mua rau siêu thị gia đình có thu nhập trình độ học vấn trở nên Ngày nay, khoa học cơng nghệ đóng vai trò quan trọng sống việc thu thập, tìm hiểu thơng tin Để tiếp xúc nhóm đối tượng khách hàng mục tiêu việc trọng Marketing online hoạt động có tính chiến lược nên đầu tư lâu dài, cho hiệu cao – Lập website chung siêu thị dành mục lớn thực phẩm (cụ thể rau sạch) Website việc cung cấp danh mục sản phẩm bổ sung thơng tin: hướng dẫn người tiêu dùng chọn rau, sử dụng rau an tồn, thơng tin hội thảo, khuyến mại, chuyên mục nấu rau ngon ngày, chuyên mục giải đáp thắc mắc ý kiến độc giả, người mua hàng – Lập fanpage quản lí chất lượng đăng, trực 24/24 giải đáp thắc mắc khách, đăng vào có lượt view nhiều người theo dõi fanpage (có kế hoạch nghiên cứu chi tiết thời gian đăng chất lượng nội dung thông tin đăng tải, tuyên truyền khuyến cáo người sử dụng rau sạch, nói khơng với rau khơng an toàn III Hạn chế nghiên cứu – Hạn chế việc thu thập thông tin mẫu Mẫu chưa đủ đại diện cho tổng thể nên kết nghiên cứu không đạt mong đợi – Hạn chế trình thiết kế bảng hỏi Do hạn chế kiến thức nên bảng câu hỏi thiết kế chưa chặt chẽ, chưa thu thập đầy đủ thông tin mong muốn cho nghiên cứu, câu hỏi chưa có liên kết chuẩn với – Chưa đủ kiến thức để kiểm định lại giả thiết đưa lập luận xác cho vấn đề, chưa đầy đủ kinh nghiệm để tiến hành nghiên cứu quy mô 40 Phụ lục Phiếu điều tra PHIẾU ĐIỀU TRA NGHIÊN CỨU HÀNH VI TIÊU DÙNG RAU SẠCH CỦA NGƯỜI TIÊU DÙNG HÀ NỘI TẠI CÁC SIÊU THỊ Chào anh(chị), Để phục vụ cho việc nghiên cứu hành vi tiêu dùng rau người tiêu dùng địa bàn Hà Nội siêu thị, mời anh(chị) trả lời bảng điều tra Mọi thông tin anh(chị) bảo mật không cung cấp cho bên thứ ba Cám ơn anh(chị) hợp tác! I Câu hỏi nghiên cứu Anh (chị) có sử dụng rau cho bữa cơm gia đình hàng ngày khơng? A Có (tiếp tục vấn) B Khơng (dừng vấn) Anh (chị) thường mua rau đâu? A Chợ B Chuỗi cửa hàng rau C Siêu thị (đến câu 4) Lí anh chị lại khơng thường mua rau siêu thị? (có thể chọn nhiều đáp án) A Bất tiện thủ tục tốn thời gian B Khoảng cách xa nơi C Giá cao D Không phong phú nhiều loại rau E Rau khơng tươi F Lí khác… Theo anh (chị) rau coi rau sạch? A Rau tươi, xanh B Rau có chứng nhận sở sản xuất, trồng theo quy trình C Rau khơng thuốc trừ sâu D Rau có sâu E Rau trồng nhà kính F Đáp án khác: ……………………………………………… Tại thời điểm, anh(chị) thường lựa chọn rau nào? A Mua loại B Mua nhiều loại lúc 41 Anh (chị) tìm hiểu thơng tin rau qua nguồn nào? (có thể chọn nhiều đáp án) A Internet B Tivi, báo đài C Bạn bè, người thân D Dựa vào kinh nghiệm mua sắm E Qua bao bì sản phẩm Anh (chị) đánh giá mức độ ảnh hưởng tiêu chí sau với q trình định mua rau ? Tiêu chí Giá Chất lượng ( xanh + tươi) Hạn sử dụng Độ có sẵn sản phẩm Quảng cáo, khuyến mại Dịch vụ ship hàng Khoảng cách ( từ nhà đến chỗ mua rau) Một ngày anh chị chi tiêu khoảng cho rau ? A 10.000 đồng B 10.000 đến 20.000 đồng C 20.000 đến 30.000 đồng D 30.000 đồng trở nên Theo anh chị giá rau ảnh hưởng yếu tố nào? A Thời tiết B.Vụ mùa C.Dư luận D.Đáp án khác 10 Với loại rau, anh chị xếp loại mức giá từ thấp đến cao tương ứng với điểm từ đến cho địa điểm bán rau sau đây? Chợ Siêu thị Chuỗi cửa hàng rau 11 Với loại rau, anh chị xếp loại mức độ bình ổn giá từ thấp đến cao với điểm từ đến cho địa điểm bán rau sau đây? Chợ Siêu thị Chuỗi cửa hàng rau 42 12 Anh (chị) có hài lòng với sản phẩm rau mà hay tiêu dùng ko? Rất khơng hài lòng Khơng hài lòng Trung lập Hài lòng Rất hài lòng 13 Anh (chị) có hài lòng với nơi mà thường xun mua rau khơng? Rất khơng hài lòng Khơng hài lòng Trung lập Hài lòng Rất hài lòng 14 Nếu sử dụng phải rau “ ko sạch”, theo anh chị gây hậu nặng nề nhất? A B C D E Ngộ độc thực phẩm Ảnh hưởng từ từ nghiêm trọng đến sức khỏe Gây bệnh nan y dẫn đến tử vong Không ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe Đáp án khác………… 15 Anh chị có mong muốn mua rau siêu thị không? ( VD: giá cả, chất lượng ) ………………………………………………………………………… II Thơng tin cá nhân: Anh(chị) vui lòng cho biết số thông tin cá nhân sau: Giới tính: Nam/Nữ Năm sinh:……… ………………………………………………… Địa chỉ……………………………………………………… …………………………………………………………………… Số điện thoại:……… …………………………………………… Gia đình có người:…………………………………………… Tình trạng nhân:……………………………………………… Trình độ học vấn:………………………………………………… Thu nhập hàng tháng gia đình nằm khoảng nào? A Dưới triệu B Từ đến 10 triệu C Từ 10 đến 15 triệu D Trên 15 triệu 43 Cám ơn anh(chị)! Danh mục tài liệu tham khảo – GS.TS Trần Minh Đạo, 2009 Giáo trình Marketing (lần xuất thứ hai) NXB Đại học Kinh Tế Quốc Dân Hà Nội 407 trang – PGS.TS Trương Đình Chiến, 2010 Giáo trình Quản trị Marketing NXB Đại học Kinh Tế Quốc Dân Hà Nội 559 trang – PGS.TS Nguyễn Viết lâm, 2007 Giáo trình Nghiên cứu Marketing NXB Đại học Kinh Tế Quốc Dân Hà Nội 339 trang – PGS.TS Trương Đình Chiến, 2011 Giáo trình Quản trị kênh phân phối NXB Đại học Kinh Tế Quốc Dân 399 trang – Nguyễn Hạnh, 2013 Rau theo tiêu chuẩn GAP http://www.rausachviet.com/tintuc63283503/rau-sach-theo-tieu-chuan-gap.html Truy cập 20/5/2014 – Nguyễn Đức Thi, 2014 Quy trình kĩ thuật trồng rau an toàn, http://nnptntvinhphuc.gov.vn/index.php?action=details&&idmuc=TT Truy cập 20/5/2014 – Nguyễn Hạ Thế rau an toàn http://www.rausachviet.com/quy-trinh-rausachviet/thenao-la-rau-an-toan.html ᄃ Ngày truy cập 20/5/2014 – Nguyễn Thùy Linh Chuyên đề tốt nghiệp số thực trạng giải pháp sản xuất tiêu thụ rau an toàn địa bàn thành phố Hà Nội In vào 25/4/2012 – Hoàng Sơn, 2011 Rau cải bắp “thủ phạm” ngộ độc Thanh Hóa http://www.baomoi.com/Rau-bap-cai-la-thu-pham-vu-ngo-doc-tai-Thanh-Hoa/82/5875781.epi Truy cập ngày 15/5/2014 – Nông nghiệp Việt nam, 2014 Rau bị ngộ độc http://www.vuonrausach.com.vn/2014/03/rau-bi-ngo-oc-vi-sao.html Truy cập ngày 20/5/2014 – Nguồn báo danviet.vn, 2014 Trang trại làm giàu từ rau VietGap http://www.thucphamantoanviet.vn/nguoi-tieu-dung/tin-ngoai-nuoc/trang-trai-lam-giau-tu-rauvietgap Truy cập 20/5/2014 – Thanh Bình, 2014 Bốn chàng công nghệ bỏ nghề trồng rau http://kinhdoanh.vnexpress.net/tin-tuc/doanh-nghiep/bon-chang-cong-nghe-bo-nghe-di-trongrau-sach-2971966.html Truy cập 20/5/2014 – Doẵn Sơn, 2014 Nở rộ phong trào trồng rau nhà http://baogialai.com.vn/channel/1625/201404/no-ro-phong-trao-trong-rau-xanh-tai-nha2305245/ Truy cập 20/5/2014 – CẨM CÙ, 2011 “Nhà rẫy” Sài Gòn http://www.khoahocphothong.com.vn/news/detail/7850/%E2%80%9Cnha-ray%E2%80%9D-saigon.html#Zoom Truy cập 20/5/2014 – Lê Hải, 2009 Thế rau sạch? http://suckhoedoisong.vn/bac-si-tra-loi/the-nao-la-rausach-2009226154735830.htm Truy cập 20/5/2014 – Phan Vũ Trường Sơn, 2004 Luận văn: điều tra trạng sản xuất rau an toàn năm 2004 thành phố Long Xuyên, tỉnh An Giang Đại học An Giang – Sinh viên khoa Quản Trị Kinh Doanh, Lớp Mk01, 2012 Đề tài phân tích yếu tố tác động đến hành vi siêu thị khách hàng ngành Mì ăn liền Đại học Trường Đại Học Mở – Thành phố Hồ Chí Minh 44 45
– Xem thêm –
Xem thêm: Đề tài Nghiên cứu hành vi tiêu dùng rau sạch của người dân tại các siêu thị trên địa bàn Hà Nội, Đề tài Nghiên cứu hành vi tiêu dùng rau sạch của người dân tại các siêu thị trên địa bàn Hà Nội
Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Thị Trường






