Lực ma sát là gì? Lực ma sát có tác dụng gì? | Kiến thức khoa học

Logo sieusach

Trong chương trình học vật lý lớp 10 thì các bạn học sinh sẽ được học tập và làm quen với các bạn về một loại lực đó là lực ma sát. Vậy lực ma sát là gì? Công thức tính lực ma sát như thế nào? Nó có tính ứng dụng gì trong đời sống? Tất cả những điều này sẽ được chúng tôi giải đáp cụ thể trong bài viết dưới đây.Lực ma sát là gì? Khái niệm, phân loại và tác dụng của lực ma sát

Lực ma sát là gì ?

Khái niệm lực ma sát

Ma sát là gì ? – Trong vật lý, ma sát là một loại lực cản Open giữa những mặt phẳng vật chất chống lại khuynh hướng biến hóa vị trí tương đối giữa 2 mặt phẳng. Hay nói đơn thuần là những lực cản trở hoạt động của 1 vật tạo ra bởi những vật tiếp xúc với nó và được gọi là lực ma sát .
Động năng giữa những mặt phẳng của vật trong quy trình hoạt động tương đối đã được lực ma sát chuyển hóa thành 1 dạng nguồn năng lượng khác. Và quy trình biến hóa này được tạo ra nhờ sự va chạm giữa những phân tử của những mặt phẳng tiếp xúc .
Lực ma sát là gì?Nó tạo ra sự hoạt động nhiệt hoặc thế năng dự trữ trong biến dạng của mặt phẳng hoặc hoạt động của những electron, chúng được tích góp một phần thành điện năng hoặc quang năng .
Vậy lực ma sát là gì ? – Lực ma sát còn được gọi là lực cản trở hoạt động của 1 vật này so với vật khác. Và nó cũng không phải là một lực cơ bản, ví dụ điển hình như lực điện từ hay lực mê hoặc. Vì thế, những nhà khoa học đã tin rằng lực ma sát là hiệu quả của lực hút điện từ giữa những hạt tích điện có trong 2 mặt phẳng tiếp xúc .

Công thức tính lực ma sát

Fms = µ. N
Trong đó :

  • Fms : độ lớn của lực ma sát ( N )
  • µ : là thông số ma sát
  • N : áp lực đè nén ( N )

Phân loại lực ma sát

Theo triết lý, có 3 lực ma sát hầu hết là ma sát trượt, ma sát nghỉ và ma sát lăn .

Lực ma sát trượt là gì ?

Lực ma sát trượt sẽ chỉ xuất hiện khi 2 vật thể trượt lên nhauLực ma sát trượt Open khi nào ? – Lực ma sát trượt chỉ Open khi 2 vật thể trượt lên nhau. Và lực ma sát trượt có công dụng cản trở hoạt động của vật đó lên mặt phẳng cho tới khi vật đó dừng hẳn .
Đặc điểm của lực ma sát trượt :

  • Điểm đặt lên vật sát với mặt phẳng tiếp xúc
  • Phương song song với mặt phẳng tiếp xúc
  • Chiều ngược với chiều hoạt động tương đối so với mặt phẳng tiếp xúc

Công thức tính lực ma sát trượt :

Fmst = µt. N

Ma sát lăn là gì ?

Gần giống với ma sát trượt, lực ma sát lăn là loại lực có công dụng ngăn cản sự lăn của những vật có hình tròn trụ. Hay những bạn hoàn toàn có thể hiểu đơn thuần nó là loại lực có tính năng cản trở hoạt động động lăn .

Độ lớn của lực ma sát lăn sẽ nhỏ hơn tất cả các lực ma sát động khác. Và ma sát lăn thường xuất hiện trong quá trình 1 vật lăn trên 1 vật khác tại thời điểm tiếp xúc và cản trở chuyển động lăn. Lực ma sát lăn có đặc điểm giống như với lực ma sát trượt.

Ma sát nghỉ là gì ?

Ma sát nghỉ hay còn được gọi là loại ma sát tĩnh, và là lực Open giữa 2 vật tiếp xúc mà vật này sẽ có xu thế hoạt động so với vật còn lại. Tuy nhiên, vị trí tương đối của chúng sẽ không bị biến hóa .
Chẳng hạn như lực ma sát nghỉ ngăn cản 1 vật định trượt trên mặt phẳng nghiêng. Và thông số ma sát nghỉ thường được ký hiệu là μt và thường lớn hơn so với thông số của ma sát động. Lực bắt đầu làm cho những vật hoạt động sẽ bị cản trở bởi chính lực ma sát nghỉ .
Lực ma sát nghỉ khiến cho bánh xe khi mới khởi động không lăn nhanh được như khi nó đang chạy. Dù vậy, khi bánh xe hoạt động thì bánh xe vẫn phải chịu công dụng của lực ma sát động. Vì thế, lực ma sát nghỉ sẽ lớn hơn lực ma sát động .
Đặc điểm của lực ma sát nghỉ :

  • Giúp cho vật không bị công dụng bởi lực khác
  • Giá trị lớn nhất của lực ma sát nghỉ khi vật hoạt động hoặc ma sát nghỉ cực lớn phải tính bằng công thức sau :
F = F0kt
Trong đó : F0 là lực mà vật công dụng lên mặt phẳng
kt : là thông số ma sát tĩnh

Vai trò và ứng dụng của lực ma sát trong thực tiễn

Ứng dụng của lực ma sátNhờ vào đặc thù và đặc thù của mình mà lực ma sát có tính năng giữ cố định và thắt chặt những vật thể trong khoảng trống. Chẳng hạn như giữ đinh trên tường, giúp con người cầm nắm chắc vật thể, …
Trong hoạt động thì lực ma sát giúp vào cua mà không bị trượt ngã
Trong thực tiễn, lực ma sát được dùng trong 1 số ít nghành nghề dịch vụ kỹ thuật như sơn mài, đánh bóng, …
Tuy nhiên, lực ma sát cũng sẽ làm ra sự hao tổn nguyên vật liệu máy móc và gây ra nhiều điều bất lợi trong thực tiễn của tất cả chúng ta. Do đó, những nhà nghiên cứu thường phải tìm ra cách để giảm lực ma sát .

Làm thế nào để giảm lực ma sát ?

Lực ma sát tuy được ứng dụng trong đời sống rất nhiều, nhưng có rất nhiều điểm bất lợi và con người muốn giảm lực ma sát để giảm thiểu những mối đe dọa do nó đem lại. Vậy làm thế nào để giảm lực ma sát, những bạn hãy triển khai theo những cách sau :

  • Chuyển ma sát trượt thành ma sát lăn : Ví dụ như trong ổ bi đó là cách chuyển ma sát trượt thành ma sát lăn, giảm ma sát đáng kể và giảm năng lực bị bào mòn loại sản phẩm .
  • Giảm ma sát tĩnh : Khi đoàn tàu mới mở màn khởi động thì đầu tàu sẽ bị giật lùi và điều này giúp đầu tàu sẽ kéo từng toa và chỉ chống lực ma sát tĩnh của từng toa chứ không phải là ma sát tĩnh của cả đoàn tàu .
  • Thay đổi vật liệu / vật tư mặt phẳng : Việc biến hóa vật liệu mặt phẳng cũng có tính năng giảm ma sát khá hiệu suất cao. Chẳng hạn dùng những chất bôi trơn như dầu mỡ so với cá mặt phẳng rắn. Điều này sẽ giúp giảm thông số ma sát, từ đó giảm năng lực hao mòn .

Một số dạng bài tập về lực ma sát

Dạng 1 : Tính lực ma sát và thông số ma sát

VD : Một xe hơi có khối lượng 2 tấn hoạt động thẳng đều trên đường. Hệ số ma sát giữa mặt đường với bánh xe là 0.08. Hãy tính lực phát động đặt vào xe .
Lời giải :
Khi xe xe hơi hoạt động thẳng đều, nghĩa là :
Fpđ = Fmst = m. N
Fpđ = m. P = m.mg = 0,08. 2000.9,8 = 1568 ( N )

Dạng 2 : Tính quãng đường và thời hạn đi được khi có lực ma sát

VD : Một chiếc xe điện đang chạy với tốc độ 36 km / h thì bị hãm lại bất thần. Lúc này, bánh xe không lăn nữa mà chỉ trượt lên đường ray. Vậy xe điện còn đi được bao xa thì dừng lại kể từ thời gian hãm lại. Biết thông số ma sát trượt giữa đường ray và bánh xe là 0.2 ( lấy g = 9.8 m / s2 ) .
Lời giải :

Lời giải

Hy vọng với những thông tin chia sẻ trên mà sieusach.info chia sẻ với các bạn đã cung cấp cho bạn đọc những kiến thức hữu ích trong quá trình nghiên cứu và học tập. Và cũng đừng quên ghé thăm website của chúng tôi thường xuyên để cập nhật những kiến thức bổ ích khác nữa nhé!

Xem thêm: 

Nguyễn Tiến ThànhTôi là Nguyễn Tiến Thành – Tôi đã có nhiều năm kinh nghiệm tay nghề review nhìn nhận những loại thiết bị vệ sinh công nghiệp và những mẹo làm sạch. Hy vọng những san sẻ của tôi sẽ đem lại cho những bạn những thông tin có ích hơn .