Nhân viên an ninh sân bay có nhiệm vụ gì?

Ngoài tuần tra, trấn áp máy bay, khống chế người gây rối, lực lượng an ninh sân bay còn có trách nhiệm kiểm tra sách vở, soi chiếu tư trang của hành khách .Với mũ kêpi, cấp hiệu trên vai và cành tùng trên ve cổ áo, an ninh hàng không đôi lúc bị nhầm lẫn với lực lượng hành pháp. Tuy nhiên, họ là lực lượng được doanh nghiệp tuyển dụng, đào tạo và giảng dạy để cung ứng dịch vụ an ninh cho hành khách và những đơn vị chức năng hoạt động giải trí tại cảng hàng không quốc tế .Từ trấn áp hành khách gây rối đến soi chiếu tư trang, trấn áp sách vở, nhân viên cấp dưới an ninh đóng vai trò quan trọng so với sự bảo đảm an toàn tại sân bay .

Lực lượng đa chức năng

Trao đổi với Zing, ông Tô Tử Hùng, Trưởng phòng An ninh của Cục Hàng không, cho biết chức năng, nhiệm vụ của lực lượng an ninh hàng không được quy định tại Luật Hàng không dân dụng Việt Nam và Nghị định 92/2015 của Chính phủ.

Theo nghị định 92/2015, lực lượng an ninh hàng không triển khai trách nhiệm trấn áp an ninh hàng không theo thẩm quyền, là lực lượng đối phó khởi đầu với hành vi can thiệp phạm pháp vào hoạt động giải trí hàng không gia dụng tại sân bay và những cơ sở tương quan .Khi phát hiện những hành vi vi phạm an ninh hàng không, lực lượng này sẽ ngăn ngừa, bảo vệ hiện trường, tạm giữ người tương quan để chuyển giao cho cảng vụ hàng không giải quyết và xử lý.

nhan vien soi chieu anh 1
Nhân viên an ninh ( trái ) diễn tập trấn áp người gây rối. Ảnh : NIA.

Theo Thông tư 13/2019 của Bộ GTVT, nhân viên cấp dưới an ninh hàng không được chia thành 3 nhóm : An ninh soi chiếu, an ninh cơ động và an ninh trấn áp. Trên trong thực tiễn, hầu hết lực lượng này đang được tuyển dụng và quản trị bởi Tổng công ty Cảng hàng không Nước Ta ( ACV ) .Trong đó, nhân viên cấp dưới an ninh cơ động được giảng dạy võ thuật nâng cao, được trang bị áo giáp, dùi cui và công cụ tương hỗ. Đây là lực lượng chịu nghĩa vụ và trách nhiệm tuần tra, trấn áp đám đông, lục soát máy bay và trấn áp người gây rối .Nhân viên an ninh trấn áp là lực lượng canh gác, giám sát an ninh hàng không tại nhà ga, khu vực công cộng và những khu vực hạn chế .Còn nhân viên cấp dưới an ninh soi chiếu chịu nghĩa vụ và trách nhiệm kiểm tra sách vở, ngăn ngừa hành khách mang vũ khí, vật tư nổ và những đồ vật trái lao lý vào khu vực hạn chế của sân bay. Họ thực thi trách nhiệm này bằng cách quản lý và vận hành máy soi chiếu hoặc kiểm tra trực quan .

Do có tần suất giao tiếp với hành khách nhiều nhất nên nhân viên an ninh soi chiếu được đào tạo, huấn luyện kỹ hơn. Ngoài những yêu cầu cơ bản như tốt nghiệp THPT, sức khỏe tốt, người ứng tuyển vào vị trí an ninh hàng không phải có trình độ tiếng Anh, có lý lịch tư pháp rõ ràng, không có tiền án, tiền sự.

Trao đổi với Zing, chỉ huy một sân bay cho biết sau khi được tuyển dụng, nhân viên cấp dưới an ninh phải trải qua đào tạo và giảng dạy và được nhà chức trách hàng không cấp giấy phép. Các đơn vị chức năng muốn xây dựng lực lượng an ninh hàng không phải được sự được cho phép của Cục Hàng không. Như tại Vân Đồn ( Quảng Ninh ), sân bay này chưa được chấp thuận đồng ý xây dựng lực lượng an ninh riêng nên phải thuê những tổ an ninh của ACV để soi chiếu và bảo vệ sân bay .

Hành khách trả tiền cho dịch vụ an ninh

Theo pháp luật của Bộ GTVT, bảo vệ an ninh sân bay là mô hình dịch vụ công ích có nguồn thu. Mỗi hành khách đi máy bay phải trả ngân sách bảo vệ an ninh được tích hợp vào tiền vé .Mức giá dịch vụ an ninh so với hành khách, tư trang đi chuyến bay quốc tế là 2 USD / người. Còn mỗi hành khách đi trên chuyến bay trong nước phải trả 18.000 đồng .Lãnh đạo sân bay Vân Đồn nhận định và đánh giá lực lượng an ninh có trình độ và thái độ tốt sẽ giúp rút ngắn thời hạn làm thủ tục cho hành khách. Do đó, cùng với việc trả lương, đơn vị chức năng này có những nhu yếu riêng với lực lượng an ninh sân bay.

nhan vien soi chieu anh 2
Soi chiếu an ninh sân bay là dịch vụ công ích. Ảnh : Noibaiairport. vn

Còn chuyên viên hàng không Nguyễn Thiện Tống ( nguyên chủ nhiệm Bộ môn Kỹ thuật Hàng không ĐH Bách khoa TP Hồ Chí Minh ) nhận định và đánh giá thái độ của những lực lượng ship hàng tại sân bay đều ảnh hưởng tác động đến thưởng thức của hành khách. Ở góc nhìn tăng trưởng du lịch, việc giữ được thiện cảm của hành khách rất quan trọng .

Tuy nhiên, theo ông Tống, cùng là dịch vụ hàng không nhưng cung cách phục vụ của nhân viên an ninh sân bay đôi khi không niềm nở như tiếp viên của hãng bay.

” Bên cạnh bảo vệ trật tự tại sân bay, lực lượng an ninh hàng không cũng cần vui tươi, niềm nở để dân cư có thưởng thức đi lại tốt nhất “, PGS.TS Tống nói .Đại diện một hãng bay thì lý giải những hãng phải cạnh tranh đối đầu với nhau bằng cách ship hàng hành khách tốt hơn. Do đó, nụ cười và cách cúi chào trở thành những kỹ năng và kiến thức cơ bản của nhân viên cấp dưới hãng hàng không .Còn dịch vụ bảo vệ an ninh hàng không đang do một doanh nghiệp công ích phân phối. Hành khách không có quyền lựa chọn đơn vị chức năng Giao hàng soi chiếu an ninh tại sân bay .