Tóm tắt nội dung chính, lập dàn ý phân tích, bố cục -Đồng chí – Chính Hữu – Văn 9

Lựa chọn câu để xem giải thuật nhanh hơn- Thơ ông không nhiều nhưng lại có nhiều bài rực rỡ, cảm hứng dồn nén, ngôn từ và hình ảnh tinh lọc, hàm súc .- Tập thơ Đầu súng trăng treo ( 1966 ) là tác phẩm chính của ông .

– Ông làm thơ từ năm 1947 và hầu như chỉ viết về người lính và chiến tranh.

II. Tác phẩm

1. Tìm hiểu chung

a. Hoàn cảnh sáng tác

– Bài thơ Đồng chí được sáng tác vào đầu năm 1948, sau khi tác giả đã cùng đồng đội tham gia chiến đấu trong chiến dịch Việt Bắc (thu đông 1947) đánh bại cuộc tiến công quy mô lớn của giặc Pháo lên chiến khu Việt Bắc.

– Bài thơ Đồng chí là một trong những tác phẩm tiêu biểu nhất viết về người lính cách mạng của văn học thời kháng chiến chống Pháp (1946 – 1954).

b. Bố cục (3 phần)

– Phần 1 ( 6 câu đầu ) : Những cơ sở của tình đồng chí
– Phần 2 ( 11 câu tiếp ) : Những bộc lộ và sức mạnh của tình đồng chi
– Phần 3 ( 3 câu cuối ) : Hình ảnh người lính trong đêm canh gác .

c. Ý nghĩa nhan đề

Đồng là cùng, chí là chí hướng, đồng chí là những con người có cùng chí hướng trong một tập thể. Chính Hữu đặt tên cho bài thơ của mình là “ Đồng chí ” không chỉ có ý nghĩa viết về những con người cùng chung lí tưởng, chí hướng, cùng làm một đơn vị chức năng, cơ quan ; mà thâm thúy hơn, ông muốn viết về tình đồng đội, về những con người đồng cảnh, đồng cam cộng khổ, đồng sức chung lòng chiến đấu bảo vệ Tổ quốc .

Sơ đồ tư duy về tác phẩm “Đồng chí”:

2. Tìm hiểu chi tiết

a. Cơ sở hình thành tình đồng chí của người lính

– Tình đồng chí của người lính bắt nguồn từ sự tương đương về thực trạng xuất thân

+ Ngay từ những câu thơ mở đầu, tác giả đã lí giải cơ sở hình thành tình đồng chí thắm thiết, sâu nặng của anh và tôi – của những người lính cách mạng.

+ Các anh ra đi từ những miền quê bần hàn, lam lũ – miền biển nước mặn, trung du đồi núi, và gặp gỡ nhau ở tình yêu Tổ quốc lớn lao. Các anh là những người nông dân mặc áo lính – đó là sự đồng cảm về giai cấp .
=> Đến từ mọi miền quốc gia, vốn là những người lạ lẫm, những anh đã cùng tập hợp trong một đội ngũ và trở nên thân quen .
– Cùng chung mục tiêu, lí tưởng chiến đấu : Tình đồng chí, đồng đội được hình thành trên cơ sở cùng chung trách nhiệm và lí tưởng cao đẹp. Theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc thân yêu, những anh đã cùng tập hợp dưới quân kì, cùng kề vai sát cánh trong đội ngũ chiến đấu để thực thi trách nhiệm thiêng liêng của thời đại .
– Cùng san sẻ mọi gian lao, thiếu thốn : Mối tính tri kỉ của những người bạn chí cốt được biểu lộ bằng một hìn ảnh đơn cử, đơn giản và giản dị, quyến rũ : “ Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ ” .
– Dòng thơ thứ bảy có ý nghĩa như một bản lề kết nối đoạn đầu và đoạn thứ hai của bài thơ, là điểm nhấn, là mạch xúc cảm chung cho toàn bài .

b. Biểu hiện và sức mạnh của tình đồng chí

– Tình đồng chí của người lính Cách mạng được bộc lộ qua sự đồng cảm những tâm tư nguyện vọng, nỗi lòng của nhau :
+ Các anh là những người lính gác tình riêng, ra đi vì nghĩa lớn, để lại sau sống lưng mảnh trời quê nhà với bao do dự, trăn trở .
+ Hình ảnh “ gian nhà không ” vừa gợi cái nghèo, cái xơ xác của những miền quê lam lũ, vừa gợi sự trống trải trong lòng người ở lại .
+ Quê hương nhớ người đi lính hay chính những người ra đi luôn nhớ về quê nhà. Thủ pháp nhân hóa và hai hình ảnh hoán dụ đã miêu tả thâm thúy tâm trạng, nỗi niềm của những người lính nơi chiến tuyến. Nhớ về quê nhà cũng chính là cách tự vượt lên mình, vượt lên tình riêng vì sự nghiệp chung của quốc gia .
– Là đồng chí của nhau, họ cùng san sẻ những gian lao, thiếu thốn của cuộc sống quân ngũ : Hình ảnh “ Thương nhau tay nắm lấy bàn tay ” có sức gợi nhiều hơn tả với nhịp thơ chảy dài. Đây là cách bộc lộ tình cảm rất lính. “ Tay nắm lấy bàn tay ” để truyền cho nhau hơi ấm của tình đồng đội, truyền cho nhau sức mạnh của tình đồng chí .

c. Biểu tượng của tình đồng chí

– Đây là bức tranh đẹp về tình đồng chí, là hình tượng cao quý về cuộc sống người chiến sỹ .
– Rừng hoang sương muối : gợi sự quyết liệt, khắc nghiệt của vạn vật thiên nhiên, của cuộc chiến tranh .

d. Giá trị nội dung

– Tình đồng chí của những người lính dựa trên cơ sở cùng chung cảnh ngộ và lí tưởng chiến đấu được thể hiện thật tự nhiên, bình dị mà sâu sắc trong mọi hoàn cảnh, nó góp phần quan trọng tạo nên sức mạnh và vẻ đẹp tinh thần của người lính cách mạng

e. Giá trị nghệ thuật

– Bài thơ Đồng chí của Chính Hữu bộc lộ hình tượng người lính cách mạng và sự gắn bó keo sơn của họ qua những cụ thể, hình ảnh, ngôn từ giản dị và đơn giản, chân thực, cô đọng và giàu sức biểu cảm .

Loigiaihay.com