Các chức năng của tiền tệ và quy luật lưu thông tiền tệ>

a) Các chức năng của tiền tệ

Theo C.Mác, tiền tệ có năm chức năng sau đây :
– Thước đo giá trị

Tiền tệ dùng để biểu hiện và đo lường giá trị của các hàng hóa. Muốn đo lường giá trị của các hàng hóa, bản thân tiền tệ cũng phải có giá trị. Vì vậy, tiền tệ làm chức năng thước đo giá trị phải là tiền vàng. Để đo lường giá trị hàng hóa không cần thiêt phải là tiền mặt mà chỉ cần so sánh với lượng vàng nào đó trong ý tưởng. Sở dĩ có thế làm được như vậy vì giữa giá trị của vàng và giá trị của hàng hóa trong thực tế đã có một tỷ lệ nhất định. Cơ sở của tỷ lệ đó là thời gian lao động xã hội cần thiết hao phí để sản xuất ra hàng hóa đó. Giá trị hàng hóa được biểu hiện bằng tiền gọi là giá cả hàng hóa. Hay nói cách khác, giá cả là hình thức biểu hiện bằng tiền của giá trị hàng hóa.

Giá cả hàng hóa chịu tác động ảnh hưởng của những tác nhân sau đây :
+ Giá trị hàng hóa .
+ Giá trị của tiền .
+ Quan hệ cung – cầu về hàng hóa .
Nhưng vì giá trị hàng hóa là nội dung của Chi tiêu nên trong ba tác nhân nêu trên thì giá trị vẫn là tác nhân quyết định hành động Ngân sách chi tiêu .
Để tiền làm được chức năng thước đo giá trị thì bản thân tiền tệ cũng phải được lao lý một đơn vị chức năng tiền tệ nhất định làm tiêu chuẩn giám sát Chi tiêu của hàng hóa. Đơn vị đó là một khối lượng nhất định của sắt kẽm kim loại dùng làm tiền tệ. Ở mỗi nước, đơn vị chức năng tiền tệ này có tên gọi khác nhau. Chẳng hạn ở Mỹ, tiêu chuẩn Ngân sách chi tiêu của 1 đồng đôla có hàm lượng vàng là 0.736662 gr, ở Pháp 1 đồng frăng hàm lượng vàng là 0,160000 gr, ở Anh 1 đồng Fun St’zelinh có hàm lượng vàng là 2,13281 gr … Tác dụng của tiền khi dùng làm tiêu chuẩn Ngân sách chi tiêu không giống với công dụng của nó khi dùng ; làm thước đo giá trị. Là thước đo giá trị, tiền tệ giám sát giá trị của những hàng hóa khác ; là tiêu chuẩn Chi tiêu, tiền tệ thống kê giám sát bản thân sắt kẽm kim loại dùng làm tiền tệ. Giá trị của hàng hóa tiền tệ biến hóa theo sự đổi khác của số lượng lao động thiết yếu để sản xuất ra hàng hóa đó. Giá trị hàng hóa tiền tệ ( vàng ) đổi khác không ảnh hưởng tác động gì đến ” chức năng ” tiêu chuẩn Ngân sách chi tiêu của nó, mặc dầu giá trị của vàng đổi khác như thế nào. Ví dụ. 1 đôla vẫn bằng 10 xen .
– Phương tiện lưu thông
Với chức năng làm phương tiện đi lại lưu thông, tiền làm môi giới trong quy trình trao đổi hàng hóa. Để làm chức năng lưu thông hàng hóa yên cầu phải có tiền mặt. Trao đổi hàng hóa lấy tiền làm môi giới gọi là lưu thông hàng hóa .
Công thức lưu thông hàng hóa là : H – T – H, khi tiền làm môi giới trong trao đổi hàng hóa đã làm cho hành vi bán và hành vi mua hoàn toàn có thể tách rời nhau cả về thời hạn và khoảng trống. Sự không nhất trí giữa mua và bán tiềm ẩn mầm mống của khủng hoảng kinh tế .
Trong lưu thông, lúc đầu tiền tệ Open dưới hình thức vàng thỏi, bạc nén. Dần dần nó được thay thế sửa chữa bằng tiền đúc. Trong quy trình lưu thông, tiền đúc bị hao mòn dần và mất một phần giá trị của nó. Nhưng nó vẫn được xã hội đồng ý như tiền đúc đủ giá trị .
Như vậy, giá trị thực của tiền tách rời giá trị danh nghĩa của nó. Sở dĩ có thực trạng này vì tiền làm phương lện lưu thông chỉ đóng vai trò chốc lát. Người ta đổi hàng lấy tiền rồi lại dùng nó để mua hàng mà mình cần. Làm phương tiện đi lại lưu thông, tiền không nhất thiết phải có đủ giá trị. Lợi dụng tình hình đó, khi đúc tiền nhà nước tìm cách giám bớt hàm lượng sắt kẽm kim loại của đơn vị chức năng tiền tệ. Giá trị thực của tiền đúc ngày càng thấp so với giá trị danh nghĩa của nó. Thực tiễn đó dẫn đến sự sinh ra của tiền giấy. Nhà nước hoàn toàn có thể in tiền giấy ném vào lưu thông. Nhưng vì bản thân tiền giấy không có giá trị mà chỉ là ký hiệu của nén vàng, nên nhà nước không hề tùy ý in bao nhiêu tiền giấy cũng được, mà phải tuân theo quy luật lưu thông tiền giấy. Quy luật đó là : ” việc phát hành tiền giấy phải được số lượng giới hạn trong số lượng vàng ( hay bạc ) do tiền giấy đó tượng trưng, lẽ ra phải lưu thông thực sự “. Khi khối lượng tiền giấy do nhà nước phát hành và lưu thông vượt quá khối lượng tiền cần cho lưu thông, thì giá trị của tiền tệ sẽ bị giảm xuống, thực trạng lạm phát kinh tế sẽ Open .

– Phương tiện cất trữ
Làm phương tiện đi lại cất trữ, tức là tiền được rút khỏi lưu thông đi vào cất trữ. Sở dĩ tiền làm được chức năng này là vì : tiền là đại biểu cho của cải xã hội dưới hình thái giá trị, nên cất trữ tiền là một hình thức cất trữ của cải. Để làm chức năng phương tiện đi lại cất trữ, tiền phải có đủ giá trị, tức là tiền, vàng, bạc. Chức năng cất trữ làm cho tiền trong lưu thông thích ứng một cách tự phát với nhu yếu tiền thiết yếu cho lưu thông. Nếu sản xuất tăng, lượng hàng hóa nhiều thì tiền cất trữ được đưa vào lưu thông. trái lại, nếu sản xuất giảm, lượng hàng hóa lại ít thì một phần tiền vàng rút khỏi lưu thông đi vào cất trữ .
– Phương tiện giao dịch thanh toán
Làm phương tiện đi lại giao dịch thanh toán, tiền được dùng để trả nợ, nộp thuế, trả tiền mua chịu hàng … Khi sản xuất và trao đổi hàng hóa tăng trưởng đến trình độ nào đó tất yếu phát sinh việc mua bán chịu. Trong hình thức thanh toán giao dịch này, thứ nhất tiền làm chức năng thước đo giá trị để định giá cả hàng hóa. Nhưng vì là mua bán chịu nên đến kỳ hạn tiền mới được đưa vào lưu thông để làm phương tiện đi lại giao dịch thanh toán. Sự tăng trưởng của quan hệ mua bán chịu này một mặt tạo năng lực trả nợ bằng cách thanh toán giao dịch khấu trừ lẫn nhau không dùng tiền mặt. Mặt khác, trong việc mua bán chịu người mua trở thành con nợ, người bán trở thành chủ nợ. Khi mạng lưới hệ thống chủ nợ và con nợ tăng trưởng thoáng đãng, đến kỳ thanh toán giao dịch, nếu một khâu nào đó không thanh tóan được sẽ gây khó khăn vất vả cho những khâu khác, phá vỡ mạng lưới hệ thống, năng lực khủng hoảng kinh tế tăng lên .

– Tiền tệ quốc tế

Khi trao đổi hàng hóa vượt khỏi biên giới quốc gia thì nên làm chức năng tiền tệ thế giới. Với chức năng này, tiền phải có đủ giá trị, phải trở lại hình thái ban đầu của nó là vàng. Trong chức năng này, vàng được dùng làm phương tiện mua bán hàng hóa, phương tiện thanh toán quốc tế và biểu hiện của cải nói chung của xã hội.

Năm chức năng của tiền trong nền kinh tế tài chính hàng hóa quan hệ mật thiết với nhau. Sự tăng trưởng những chức năng của tiền phản ánh sự tăng trưởng của sản xuất và lưu thông hàng hóa .

b) Quy luật lưu thông tiền tệ và vấn đề lạm phát

Quy luật lưu thông tiền tệ là quy luật lao lý số lượng tiền cần cho lưu thông hàng hóa ở mỗi thời kỳ nhất định .
( Mác cho rằng, số lượng tiền tệ cần cho lưu thông do ba tác nhân lao lý : số lượng hàng hóa lưu thông trên thị trường, Chi tiêu trung bình của hàng hóa và vận tốc lưu thông cua những đơn vị chức năng tiền tệ cùng loại. Sự tác động ảnh hưởng của ba tác nhân này so với khối lượng tiền tệ cần cho lưu thông diễn ra theo quy luật phổ cập là : Tổng số giá thành của hàng hóa chia cho ô vòng lưu thông của những đồng xu tiền cùng loại trong một thời hạn nhất định .

+ Khi tiền mới chỉ thực hiện chức năng là phương tiện đi lại lưu thong, thì số lượng tiền thiết yếu cho lưu thong được tính theo công thức :

Trong đó :M : là phương tiện đi lại thiết yếu cho lưu thôngP. : là mức Ngân sách chi tiêuQ. : là khối lưojwng hàng hóa đem ra lưu thôngV : là số vòng luân chuyển trung bình của một đơn vị chức năng tiền tệ

+ Khi tiền thực hiện cả chức năng phương tiện đi lại giao dịch thanh toán thì số lượng thiết yếu cho lưu thông được xác lập như sau :

– Lạm phát : Khi vàng và bạc được dùng làm tiền thì số lượng tiền vàng hay bạc được thích ứng một cách tự phát với số lượng tiền thiết yếu cho lưu thông. Khi phát hành tiền giấy thì tình hình sẽ khác. Tiền giấy chỉ là ký hiệu của giá trị, hay thế tiền vàng hay bạc trong chức năng phương tiện đi lại lưu thông, bản thân tiền giấy không có giá trị thực, do đó số lượng tiền giấy phải bằng số lượng tiền vàng hoặc bạc mà nó tựơng trưng. Khi số lượng tiền giấy đưa vào lưu thông vượt quá số lượng tiền vàng hay bạc mà nó đại diện thay mặt thì sẽ dẫn đến hiện tượng kỳ lạ lạm phát kinh tế .Lạm phát là một hiện tượng kỳ lạ kinh tế tài chính phổ cập ở nhiều nước trên quốc tế, đó là hiện tượng kỳ lạ khủng hoảng cục bộ tiền tệ, nhưng nó là sự phản ánh và thể hiện trạng thái chung của hàng loạt nền kinh tế tài chính. Có nhiều ý niệm khác nhau về lạm phát kinh tế, nhưng đều nhất trí rằng : Lạm phát là thực trạng mức giá chung của hàng loạt nền kinh tế tài chính tăng lên trong một thời hạn nhất định .

Căn cứ vào mức giá tăng lên, hoàn toàn có thể chia lạm phát kinh tế thành : lạm phát kinh tế vừa phải ( chỉ số Chi tiêu tăng dưới 111 % năm ), lạm phát kinh tế phi mã ( trên 10 % / năm ) và siêu lạm phát kinh tế ( chỉ số Chi tiêu tăng lên hàng trăm, hàng nghìn lần và hơn nữa ). Khi lạm phát kinh tế xảy ra sẽ dẫn tới sự phân phối lại 10 nguồn thu nhập giữa những những tầng lớp dân cư : người nắm giữ hàng hóa, người đi vay được lời ; người có thu nhập và nắm giữ gia tài bằng tiền, người cho vay bị thiệt ( do nhu cầu mua sắm của đồng xu tiền giảm sút ) ; khuyến khích đầu tư mạnh hàng hóa, cản trở sản xuất kinh doanh thương mại, những hoạt động giải trí kinh tế tài chính bị méo mó biến dạng, tâm ý người dân sợ hãi …Lạm phát là hiện tượng kỳ lạ gây nhiều tác động ảnh hưởng xấu đi tới kinh tế tài chính và xã hội, vì thế chống lạm phát kinh tế được xem là một trong những tiềm năng số 1 của những nước trên quốc tế. Để không thay đổi kinh tế tài chính vĩ mô, chống lạm phát kinh tế, cần phải tìm hiểu và khám phá đúng nguyên do dẫn tới lạm phát kinh tế, nhìn nhận đúng dạng lạm phát kinh tế để có cách giải quyết và xử lý tốt hơn .

Loigiaihay.com