Mạnh tay gỡ “bom nổ chậm” ở trái phiếu doanh nghiệp

“BOM NỔ CHẬM”

Với số lượng 1,39 triệu tỷ đồng và chiếm 16,6 % GDP như trên, thị trường trái phiếu doanh nghiệp đang trở thành một kênh cấp vốn trung và dài hạn quan trọng của doanh nghiệp .Song, sau khi trải qua ” cơn sốt “, thị trường này đã tràn ngập rủi ro đáng tiếc với loại trái phiếu “ 3 không ” : không xếp hạng tin tưởng, không gia tài bảo vệ, không bảo lãnh giao dịch thanh toán .

Theo thống kê của Công ty Chứng khoán SSI, trong năm 2021, chỉ tính riêng trái phiếu bất động sản, số trái phiếu không có tài sản đảm bảo hoặc bảo đảm (một phần/toàn bộ) bằng cổ phiếu là 172.500 tỷ đồng, chiếm 54,2% lượng phát hành năm 2021. Thậm chí, con số thực tế có thể lớn hơn vì có tới 33.000 tỷ đồng trái phiếu bất động sản phát hành không có thông tin về tài sản bảo đảm.

Ông Nguyễn Minh Cường, chuyên viên kinh tế tài chính trưởng của ADB, cho rằng chính việc tăng cường quá nhanh của trái phiếu doanh nghiệp trong khi nền tảng cơ sở chưa phân phối kịp đã đẩy thị trường này vào tình cảnh đầy rẫy những rủi ro đáng tiếc .Cụ thể, tại tác nhân nhà phát hành, rất nhiều doanh nghiệp đua nhau phát hành trái phiếu kể cả những doanh nghiệp nhỏ và vừa, nhưng thông tin về tình hình kinh doanh thương mại của doanh nghiệp và gia tài bảo vệ chưa vững chãi. Ngược lại, ở phía nhà góp vốn đầu tư, không phải nhà đầu tư nào cũng có kinh nghiệm tay nghề, gần như là góp vốn đầu tư mang tính phần nhiều .“ Nhìn chung, cả nhà phát hành và nhà đầu tư không thực sự sẵn sàng chuẩn bị về thông tin, trình độ để bảo vệ cho sự tăng trưởng trái phiếu doanh nghiệp vững chắc. Ngoài ra, nhìn nhận tin tưởng doanh nghiệp phát hành trái phiếu cũng chưa thực sự tăng trưởng ”, ông Cường nhìn nhận .Còn theo TS. Lê Xuân Nghĩa, Thành viên Hội đồng Tư vấn chủ trương kinh tế tài chính – tiền tệ vương quốc, trong thời gian nền kinh tế tài chính vẫn còn khó khăn vất vả, trái phiếu doanh nghiệp là kênh hút vốn mê hoặc với nhà đầu tư bởi mức lãi suất vay cao. Hiện tại, mặt phẳng lãi suất vay tiền gửi ngân hàng nhà nước khởi đầu nhích tăng nhưng vẫn còn khoảng cách khá lớn khi so sánh với lãi suất vay trái phiếu doanh nghiệp đem lại. Mức chênh lệch khoảng chừng 4-5 % / năm .“ Lãi suất cao gắn liền với rủi ro đáng tiếc cao, “ bom nổ ” chậm thường nằm ở những chỗ như vậy. Các nhà đầu tư phải thận trọng, phải có thông tin minh bạch từ phía nhà phát hành. Đồng thời, quan tâm sự mập mờ khi doanh nghiệp phát hành trái phiếu phân phối trải qua một ngân hàng nhà nước thương mại, bởi nhiều người mua trái phiếu nhầm tưởng là được ngân hàng nhà nước bảo lãnh ”, ông Nghĩa san sẻ .

CẢNH BÁO VÀ HÀNH ĐỘNG QUYẾT LIỆT

Ngay từ khi thị trường trái phiếu doanh nghiệp manh nha những rủi ro đáng tiếc, cuối năm 2019, Bộ Tài chính đã kịp thời phát đi những cảnh báo nhắc nhở tiên phong. Tiếp đó, trong toàn cảnh thị trường này tăng mạnh, trong năm 2020 và năm 2021, Bộ Tài chính đã liên tục ngày càng tăng tần suất và cường độ cảnh báo nhắc nhở rủi ro đáng tiếc. Có thời gian vỏn vẹn 1 tháng, cơ quan này đã phát đi tới 3 lời cảnh báo nhắc nhở tới nhà đầu tư .

Đáng chú ý, trong các lần đưa đi thông điệp cảnh báo, cơ quan quản lý đều nhấn mạnh, doanh nghiệp huy động vốn thông qua phát hành trái phiếu là theo nguyên tắc tự vay, tự trả, tự chịu trách nhiệm về hiệu quả sử dụng vốn và khả năng trả nợ. Do đó, nhà đầu tư phải đặc biệt quan tâm và tìm hiểu kỹ về tình hình tài chính, thông tin về trái phiếu phát hành, tài sản bảo đảm, đơn vị tư vấn, bảo lãnh… trước khi quyết định mua trái phiếu doanh nghiệp.

Không dừng lại ở đó, dưới sự chỉ huy kinh khủng từ chỉ huy Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và những đơn vị chức năng tương quan đã có hành vi đơn cử hơn để kiểm soát và chấn chỉnh hoạt động giải trí của thị trường này .Điển hình nhất, cuối năm 2021, Ủy ban Chứng khoán đã tổ chức triển khai nhiều đoàn kiểm tra triển khai kiểm tra tại 9 công ty sàn chứng khoán và 2 doanh nghiệp là 2 tổ chức triển khai phát hành trái phiếu riêng không liên quan gì đến nhau. Qua kiểm tra, cơ quan quản trị đã tiến hành xử phạt vi phạm hành chính nặng và nhu yếu những giải pháp khắc phục hậu quả tại 2 doanh nghiệp .Hay mới gần đây, ngày 3/4/2022, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước chính thức công bố Quyết định 181 / QĐ-UBCK về việc huỷ 9 đợt phát hành trái phiếu trị giá 10.030 tỷ đồng của Tập đoàn Tân Hoàng Minh từ tháng 7/2021 đến tháng 3/2022 do che giấu, công bố thông tin sai thực sự .Đến ngày 5/4, Cơ quan Cảnh sát tìm hiểu Bộ Công an ra Quyết định khởi tố vụ án lừa đảo chiếm đoạt gia tài, xảy ra tại Tập đoàn Tân Hoàng Minh và những tổ chức triển khai, đơn vị chức năng có tương quan ; đồng thời, ra những quyết định hành động khởi tố bị can, lệnh bắt bị can để tạm giam, lệnh khám xét so với Đỗ Anh Dũng, quản trị Tập đoàn và 6 bị can đồng phạm về tội “ Lừa đảo và chiếm đoạt tài sản chiếm đoạt gia tài ” theo Điều 174 Bộ luật Hình sự năm năm ngoái, sửa đổi, bổ trợ năm 2017 .

HOÀN THIỆN KHUNG KHỔ PHÁP LÝ

Theo giới trình độ góp ý, bên cạnh việc đưa cảnh báo nhắc nhở cũng như có những hành vi đơn cử, muốn để thị trường trái phiếu doanh nghiệp tăng trưởng bảo đảm an toàn, không thay đổi minh bạch thì nhà quản lý và điều hành phải sớm hoàn thành xong khung pháp lý .Thực tế, khung pháp lý đang được những cơ quan có thẩm quyền liên tục sửa đổi, bổ trợ và triển khai xong. Trong đó, trước khi Luật Chứng khoán 2019 có hiệu lực hiện hành thi hành, nhà nước đã phát hành Nghị định số 81/2020 / NĐ-CP ngày 9/7/2020 sửa đổi, bổ trợ một số ít điều của Nghị định số 163 / 2018 / NĐ-CP, có hiệu lực thực thi hiện hành từ 1/9/2020 theo hướng vận dụng những giải pháp hành chính, nhằm mục đích hạn chế việc doanh nghiệp phát hành trái phiếu với khối lượng lớn, chia nhỏ thành nhiều đợt để bán trái phiếu cho nhà đầu tư cá thể nhằm mục đích hạn chế rủi ro đáng tiếc cho doanh nghiệp phát hành và nhà đầu tư mua trái phiếu .

Luật Chứng khoán năm 2019 và Luật Doanh nghiệp năm 2020 có hiệu lực từ 1/1/2021 đã thống nhất quản lý hoạt động phát hành trái phiếu của các loại hình doanh nghiệp theo thông lệ quốc tế và thực trạng thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam. Theo quy định tại Luật Chứng khoán năm 2019 và Luật Doanh nghiệp năm 2020, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 153/2020/NĐ-CP ngày 31/12/2020 về chào bán và giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, chào bán trái phiếu ra thị trường quốc tế và Nghị định số 155/2020/NĐ-CP ngày 31/12/2020 hướng dẫn chi tiết thi hành một số điều của Luật Chứng khoán quy định về chào bán trái phiếu doanh nghiệp ra công chúng.

Bên cạnh đó, Ngân hàng Nhà nước cũng đã phát hành Thông tư 16/2021 / TT-NHNN có hiệu lực thực thi hiện hành từ 15/1/2022, với nhiều lao lý “ siết ” những ngân hàng nhà nước mua và bán trái phiếu doanh nghiệp khiến cho những ngân hàng nhà nước gò bó hơn, giúp tình hình kinh tế tài chính của những ngân hàng nhà nước lành mạnh hơn, đặc biệt quan trọng là việc hạn chế dùng trái phiếu để làm đổi khác những số liệu kinh tế tài chính vào cuối những kỳ kế toán .Đồng thời, Bộ Tài chính cũng đang tích cực hoàn thành xong Dự thảo Nghị định sửa đổi Nghị định 153 / 2020 / NĐ-CP, với nhiều lao lý mới, ngặt nghèo hơn để thị trường trái phiếu doanh nghiệp tăng trưởng không thay đổi, bảo đảm an toàn, lành mạnh và bền vững và kiên cố hơn. Nhiều quan điểm kỳ vọng, khi Nghị định mới được phát hành, thị trường trái phiếu doanh nghiệp riêng không liên quan gì đến nhau sẽ có nhiều bước tiến về chất lượng sản phẩm & hàng hóa, tăng tính không thay đổi và chiều sâu cho thị trường .Ngoài ra, cuối năm 2021, nhà nước cũng đã phát hành Nghị định 128 / 2021 / NĐ-CP sửa đổi, bổ trợ 1 số ít điều của Nghị định số 156 / 2020 / NĐ-CP ngày 31/12/2020 của nhà nước pháp luật xử phạt vi phạm hành chính trong nghành nghề dịch vụ sàn chứng khoán và đầu tư và chứng khoán. Theo đó, Nghị định 128 / 2021 / NĐ-CP cũng đã bổ trợ những pháp luật, chế tài tới việc giải quyết và xử lý vi phạm trong nghành trái phiếu doanh nghiệp.

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Thị Trường