Thị trường điện máy: “miếng bánh” kén người ăn

( ĐTCK ) Cuộc đua trên thị trường điện máy nóng lên từ năm 2016 và kinh khủng hơn trong năm 2017 khi nhiều hãng lên kế hoạch mở thêm điểm bán. Thành công sẽ không đến với những nhà kinh doanh bán lẻ tiềm lực yếu cũng như thiếu kinh nghiệm tay nghề .

Ồ ạt mở điểm bán lẻ giành thị phần

Trong năm 2016, Điện Máy Xanh có thêm 180 điểm kinh doanh bán lẻ được mở mới, tăng gấp 3 lần so với tổng số điểm trong quy trình tiến độ 2010 – năm ngoái của doanh nghiệp này. Tính đến hết tháng 12/2016, Điện Máy Xanh có 266 ẩm thực ăn uống tại 63 tỉnh, thành. Không dừng lại ở đó, hãng này có kế hoạch liên tục mở thêm điểm kinh doanh bán lẻ trong năm nay với tiềm năng đầy tham vọng.

Sự gia tăng nhanh của Điện Máy Xanh khiến các hãng khác sốt ruột lên kế hoạch mở rộng địa bàn. Ông Nguyễn Thanh Hải, Giám đốc Marketing MediaMart cho biết: “Thị trường điện máy cạnh tranh khốc liệt, nhưng cơ hội chia đều cho tất cả. Điện Máy Xanh đi theo hướng phủ rộng điểm bán, còn các hãng khác chú trọng xây dựng hệ thống chuỗi siêu thị lớn. Năm 2017, chúng tôi cũng có kế hoạch mở thêm 18 điểm bán, nâng tổng số siêu thị điện máy của Media Mart lên con số 60”.

Trao đổi với phóng viên báo chí Đầu tư Chứng khoán, bà Vũ Thị Ngọc Huệ, Giám đốc marketing Hệ thống siêu thị nhà hàng điện máy Pico cho biết, Hãng cũng có kế hoạch lan rộng ra mạng lưới hệ thống trong năm nay. Hiện tại, Pico có 11 nhà hàng siêu thị điện máy và tiềm năng trong năm 2017, hãng có 30 nhà hàng, tăng trưởng gần gấp ba về số lượng và tăng 1,5 lần về lệch giá. Đây là một bước đi lớn, bởi quy mô điểm bán của Pico là những ẩm thực ăn uống có quy mô đạt mức tiêu chuẩn với số lượng loại sản phẩm tọa lạc lớn, đặc biệt quan trọng là những mẫu sản phẩm phân khúc hạng sang, yên cầu doanh nghiệp cần tập trung chuyên sâu những nguồn lực kinh tế tài chính.

” Trong ngành điện máy đang có cuộc cạnh tranh đối đầu can đảm và mạnh mẽ và những hãng sát phạt nhau bằng nhiều mánh khóe ” – Ông Vũ Vinh Phú, quản trị Thương Hội Siêu thị TP.HN.

“ Chúng tôi có kế hoạch tăng trưởng riêng không bị quá tác động ảnh hưởng bởi những đối thủ cạnh tranh khác. Phát triển nhưng bảo vệ góp vốn đầu tư trong mức trấn áp, những siêu thị nhà hàng hoạt động giải trí có lãi ”, bà Huệ cho hay. Lý giải về việc những doanh nghiệp ồ ạt lan rộng ra địa phận, ông Nguyễn Thanh Hải cho rằng, đây là giải pháp để những hãng điện máy giành lại thị trường từ kênh bán hàng truyền thống lịch sử. Bởi lúc bấy giờ tổng thể những hãng gộp lại mới chỉ chiếm khoảng chừng hơn 40 % thị trường, còn lại hầu hết thuộc về những shop điện máy nhỏ lẻ. Năm năm ngoái, thống kê cho thấy, kênh bán hàng truyền thống cuội nguồn chiếm 52,5 % thị trường, Nguyễn Kim chiếm 12 %, Điện Máy Xanh 8 %, Điện máy Chợ Lớn 7,5 %, những chuỗi điện máy khác chiếm 20 %. Sau sự ngày càng tăng điểm kinh doanh bán lẻ trong năm 2016, thị trường có sự đổi khác, Điện Máy Xanh ước đạt 17 % thị trường. “ Dự kiến, cuối năm 2017, kênh phân phối truyền thống cuội nguồn sẽ chỉ chiếm 20 % thị trường và kênh tân tiến chiếm 80 % ”, ông Nguyễn Thanh Hải dự báo. CEO Điện Máy Xanh, ông Nguyễn Đức Tài cũng rất tự tin khi cho rằng tiềm năng đạt 30 % thị trường trong năm 2017 là “ trọn vẹn trong tầm tay ”. Không chỉ biến hóa về quy mô mạng lưới hệ thống kinh doanh bán lẻ, những doanh nghiệp cũng tập trung chuyên sâu tăng nhanh kênh bán hàng trực tuyến và góp vốn đầu tư vào chiến dịch quảng cáo.

Rủi ro tăng trưởng nóng

Đứng trước sự tăng trưởng nóng và ồ ạt của thị trường điện máy, nhiều chuyên viên kinh tế tài chính cho rằng, những doanh nghiệp cần lường trước rủi ro đáng tiếc xảy ra, thậm chí còn nhiều mẫu sản phẩm sẽ rơi vào thực trạng bão hòa và tăng trưởng chững lại như tủ lạnh, máy giặt, tivi … Ngành điện máy Vương Quốc của nụ cười và Nước Singapore đang gặp phải câu truyện này khi tăng trưởng thụt lùi. Doanh thu của ngành này tại Nước Singapore trong quý III / 2016 bằng lệch giá cùng kỳ 5 năm trước đó. Nhìn nhận về câu truyện nêu trên, đại diện thay mặt MediaMart cho rằng : “ Thị trường điện máy Nước Singapore đã tăng trưởng đến đỉnh điểm và đang đi xuống. Nhưng họ đi trước mình 30 – 40 năm. Ở Nước Ta, tôi nghĩ vẫn còn đà tăng trưởng mạnh, 20 năm nữa ngành điện máy vẫn còn đất sống khỏe ”. Bà Ngọc Huệ, Giám đốc Marketing Pico cùng chung đánh giá và nhận định khi cho rằng thị trường điện máy ở Nước Ta vẫn bảo vệ mức tăng trưởng trên 10 % hàng năm và mức này sẽ liên tục được duy trì trong nhiều năm nữa. Theo bà Huệ, những nhà phân phối điện máy luôn update công nghệ tiên tiến mới, mẫu mã mới để kích thích nhu yếu cho phân khúc loại sản phẩm hạng sang. Ngoài ra, 1 số ít khu vực thị trường ở những tỉnh, thành tại Nước Ta vẫn còn ở tiến trình tìm hiểu và khám phá. Những loại sản phẩm điện máy, đồ gia dụng mái ấm gia đình tân tiến hay những mẫu sản phẩm công nghệ cao vẫn còn là thứ “ xa xỉ ”. Tuy nhiên, ông Vũ Vinh Phú, quản trị Thương Hội Siêu thị Thành Phố Hà Nội lại cho rằng, thị trường điện máy Nước Ta chỉ hoàn toàn có thể tăng trưởng mạnh trong năm 2017 – 2018, sau đó sẽ đi vào thoái trào. “ Thị trường sẽ tận mắt chứng kiến nhiều doanh nghiệp phải đóng cửa khi nhu cầu mua sắm giảm, lệch giá doanh thu giảm, hàng tồn dư nhiều mà nguồn lực kinh tế tài chính không đủ mạnh ”, ông Phú nhận định và đánh giá. Theo ông Phú, ngành điện máy đang “ có cuộc cạnh tranh đối đầu can đảm và mạnh mẽ và những hãng sát phạt nhau tranh giành thị trường bằng nhiều mánh khóe ”. Ông cũng chứng minh và khẳng định đây là ngành có nhiều phức tạp và chứa đựng những rủi ro đáng tiếc tăng trưởng : “ Người ta thường nói đi vào thị trường điện máy như đi vào rừng, bởi hàng thật giả khó phân biệt, những mẫu sản phẩm hạ giá nhanh ; liên tục trong cuộc đua giành người mua với đủ chiêu tiếp thị ”. Tỷ suất lợi nhuận thấp ( khoảng chừng 6 – 15 % ) trong khi mức độ rủi ro đáng tiếc hàng tồn dư cao bởi những dòng loại sản phẩm liên tục update mẫu mã, công nghệ tiên tiến mới khiến doanh nghiệp liên tục phải tìm cách “ xả hàng ”. Công ty Thế giới di động ( MWG – chiếm hữu mạng lưới hệ thống nhà hàng siêu thị Điện Máy Xanh ) hiện là một trong những doanh nghiệp có lệch giá lớn nhất thị trường, với lệch giá hợp nhất năm 2016 đạt 45.612 tỷ đồng, doanh thu đạt 7.214 tỷ đồng, chiếm 15 % tổng doanh thu. Trong đó, lệch giá và doanh thu đa phần đến từ mảng thiết bị di động, thiết bị điện tử, máy tính xách tay. Đáng quan tâm, doanh nghiệp này cũng “ đau đầu ” với hàng tồn dư trị giá 9.370 tỷ đồng, riêng hàng thiết bị gia dụng tồn dư 647 tỷ đồng, hàng thiết bị điện tử tồn dư 2.962 tỷ đồng, điện thoại di động tồn dư nhiều nhất với 4.445 tỷ đồng. Lợi nhuận của Công ty CP Thế giới số Trần Anh ( TAG ) cũng chỉ chiếm 11 % tổng doanh thu và giá trị tồn dư lớn gấp hai lần doanh thu. Báo cáo kinh tế tài chính của TAG cho thấy, năm 2016, doanh nghiệp này có lệch giá 4.098 tỷ đồng, doanh thu 484 tỷ đồng, tồn dư 958 tỷ đồng. Trong khi đó, cả lệch giá và doanh thu năm 2016 của CTCP Thế giới số ( DGW ) đều giảm so với năm năm ngoái. Theo báo cáo giải trình kinh tế tài chính của DGW, lệch giá năm 2016 đạt 3.844 tỷ đồng, doanh thu đạt 241 tỷ đồng ( chiếm 6,2 % tổng doanh thu ). Trong khi năm năm ngoái, số lượng này lần lượt đạt 4.203 tỷ đồng và 264 tỷ đồng ( cao hơn 23 tỷ đồng so với năm 2016 ). Hàng tồn dư của DWG trong năm ngoái khoảng chừng 715 tỷ đồng.

Nhiều doanh nghiệp phải đóng cửa vì những rủi ro tăng trưởng cao mà tỷ suất lợi suất thấp, trong khi nguồn lực tài chính hạn hẹp. 

Đại diện Pico cho rằng, thị trường điện máy không còn là một “ miếng bánh ngon dễ ăn nữa, mà là một miếng bánh kén người ăn ”, nên những doanh nghiệp cần có những bước tiến thận trọng hơn. Bà Huệ cho hay : “ Đôi khi chúng tôi cũng có những dự báo thị trường chưa đúng chuẩn, hoặc 1 số ít loại sản phẩm mang tính mùa vụ lại không được thời tiết ủng hộ nên việc tồn dư vẫn xảy ra ”. Pico từng đóng cửa hai nhà hàng tại TP Hồ Chí Minh và Giảng Võ ( Thành Phố Hà Nội ) để cơ cấu tổ chức lại mẫu sản phẩm và hình thức kinh doanh thương mại. “ Tăng trưởng nóng luôn gắn liền với những rủi ro tiềm ẩn, những doanh nghiệp cần phải tỉnh táo nhìn nhận lại, thị trường Nước Ta sắp bão hòa ở nghành nghề dịch vụ này, đặc biệt quan trọng là tại những thành phố lớn ”, quản trị Thương Hội Siêu thị Thành Phố Hà Nội nhấn mạnh vấn đề. Năm 2017 – 2018 có thực sự là đỉnh điểm của ngành điện máy hay không vẫn còn nằm ở dự báo, nhưng thực tại, những doanh nghiệp đang vẫn trong cuộc đua tăng trưởng đầy gay cấn và quyết liệt.