Thị trường cổ phiếu: Lớn mạnh sau nhiều thời kỳ sóng gió

( TBTCO ) – Từ những ngày đầu sơ khai chỉ có 2 cổ phiếu đầu tiên niêm yết, trải qua nhiều giai đoạn khó khăn sóng gió, thị trường cổ phiếu Việt Nam lớn mạnh và trưởng thành như ngày nay chính là thành quả lớn lao của cơ quan quản lý và các chủ thể tham gia thị trường đã dày công vun đắp, dựng xây.

Ký ức những ngày đầu

Những ý tưởng đầu tiên về việc xây dựng và phát triển thị trường chứng khoán (TTCK) ở Việt Nam phải đối diện khá nhiều ngờ vực: Ngờ vực từ một số quan điểm cho rằng TTCK là sản phẩm của “tư bản”, ngờ vực về rủi ro của một “sân chơi” mới lạ chưa có bao giờ trước đây, ngờ vực việc thu hút doanh nghiệp và nhà đầu tư tham gia…

Tuy nhiên thời hạn đã chứng tỏ, chủ trương và quan điểm tăng trưởng thị trường vốn là một quyết sách trọn vẹn đúng đắn và mang tầm kế hoạch. Từ năm 1996, Nghị quyết Đại hội Đại biểu toàn nước lần thứ VIII của Đảng cũng đã nêu rõ, trong công cuộc thiết kế xây dựng và tăng trưởng quốc gia theo đường lối thay đổi, Đảng và Nhà nước chủ trương kêu gọi mọi nguồn vốn trong và ngoài nước để góp vốn đầu tư tăng trưởng. Trong đó, vốn trong nước có ý nghĩa quyết định hành động, vốn ngoài nước có ý nghĩa quan trọng, tích hợp tiềm năng sức mạnh bên trong với năng lực hoàn toàn có thể tranh thủ bên ngoài.

Giai đoạn 2016 – 2021, thị trường cổ phiếu Việt Nam được đánh giá là một trong những thị trường có tốc độ phục hồi mạnh nhất thế giới.

Quan điểm đúng đắn đã được bộc lộ bằng hành động đơn cử, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước được xây dựng theo Nghị định 75 / NĐ-CP của nhà nước vào tháng 11/1996. Sau thời hạn sẵn sàng chuẩn bị thận trọng và kỹ lưỡng, ngày 28/7/2000, Trung tâm Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh chính thức đi vào hoạt động giải trí, triển khai phiên thanh toán giao dịch tiên phong với 2 mã cổ phiếu REE và SAM, mở ra một chương mới của thị trường vốn, thị trường kinh tế tài chính bậc cao trên quốc gia Việt Nam. Trong quá trình từ tháng 7/2000 – 7/2005, TTCK Việt Nam chỉ có một Trung tâm Giao dịch sàn chứng khoán tại TP. Hồ Chí Minh. Trong 5 năm đầu hoạt động giải trí, TTCK Việt Nam tăng trưởng tương đối chậm, nhưng khởi đầu có những chuyển biến tích cực kể từ năm 2005 khi Nhà nước nhất quyết xóa bỏ bao cấp về vốn cho những doanh nghiệp nhà nước. Tiến trình CP doanh nghiệp nhà nước trải qua đấu giá gắn với việc niêm yết trên TT thanh toán giao dịch sàn chứng khoán mở ra một tiến trình tăng trưởng mới cho TTCK. Từ tháng 7/2005, TTCK đã có 2 TT thanh toán giao dịch sàn chứng khoán tại TP.HN và TP. Hồ Chí Minh, sau đó lần lượt được quy đổi quy mô từ đơn vị chức năng sự nghiệp có thu thường trực Ủy ban sàn chứng khoán Nhà nước thành sở giao dịch sàn chứng khoán hoạt động giải trí theo quy mô công ty nghĩa vụ và trách nhiệm hữu hạn một thành viên.

Sức lớn mạnh không ngừng

Trong quy trình tăng trưởng, quy mô thị trường tăng trưởng mạnh, từng bước đóng vai trò là kênh dẫn vốn trung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế tài chính. Từ mốc sơ khởi chỉ có 2 doanh nghiệp niêm yết cổ phiếu trên TTCK với vốn hóa thị trường 986 tỷ đồng, chiếm 0,28 % GDP vào năm 2000. Trong quy trình tiến độ 2001 – 2005, vốn hóa thị trường cổ phiếu cũng mới chỉ đạt khoảng chừng 1 % GDP ( cuối năm 2005 có cổ phiếu của 41 công ty niêm yết ). Dấu mốc tăng cường mở màn diễn ra từ năm 2006 với số cổ phiếu niêm yết đã tăng lên 193, mức vốn hóa là 23 % GDP.

Giai đoạn 2006 có thể coi là thời kỳ đáng nhớ với TTCK với những sự kiện liên quan khác tạo ra sự phấn khích rất lớn trong các nhà đầu tư. Đó là thời kỳ Việt Nam chính thức gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), Luật Chứng khoán được thông qua, Tổng thống Mỹ George W. Bush đến thăm đích thân đánh cồng mở cửa phiên giao dịch…

Bất chấp những khó khăn do đại dịch Covid-19, thị trường cổ phiếu vẫn tăng trưởng ấn tượng trong năm 2021.

Tiếp đó đến năm 2007, những sàn sàn chứng khoán có 249 cổ phiếu và chứng từ quỹ niêm yết ( sàn TP. Hồ Chí Minh là 138, sàn Thành Phố Hà Nội là 111 ), mức vốn hóa tăng vọt lên trên 40 % GDP năm 2007, đến năm 2010 đạt 39 % GDP. Chặng đường tăng trưởng của thị trường cổ phiếu Việt Nam cũng từng đương đầu với những bước thăng trầm và một trong những quá trình thử thách lớn nhất là thời kỳ rớt giá liên tục của thị trường từ tháng 10/2007 đến tháng 3/2009. Sự lao dốc của thị trường thời kỳ này có nhiều nguyên do, cả chủ quan và khách quan, nhưng một phần chịu “ cú bồi ” của đợt khủng khoảng chừng kinh tế tài chính toàn thế giới năm 2008 ( sau sự cố Ngân hàng Lehman Brothers của Mỹ phá sản năm 2008 ). Từ tháng 3/2009 đến tháng 10/2009, thị trường cổ phiếu đã bước vào tiến trình phục sinh, nhưng thị trường còn non trẻ của Việt Nam vẫn liên tục đối lập với nhiều thử thách. Sự không ổn định của thị trường bất động sản và “ cơn lốc ” lạm phát kinh tế năm 2010 đã là tác nhân gây ảnh hưởng tác động sâu rộng đến TTCK trong quá trình từ sau năm 2010. Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, trong cả năm 2010, chỉ số giá tiêu dùng tăng 11,75 % so với tháng 12/2009. Tiếp đó, chỉ số CPI năm 2011 tăng tới 18,13 % so với năm 2010.

Giai đoạn thử thách mới của thị trường cổ phiếu theo đó diễn ra trong giai đoạn 2010 – 2011. Bối cảnh đầy thách thức trên đã khiến cho nhiều nhà đầu tư thiếu kiên nhẫn rút lui, thị trường sụt giảm thanh khoản và rơi vào trạng thái đi xuống từ từ trong suốt một thời gian dài.

Năm 2011, giá trị thanh toán giao dịch trung bình cổ phiếu, chứng từ quỹ mỗi phiên chỉ đạt 1.032 tỷ đồng, giảm 60 % so với năm 2010. Mức vốn hóa đạt khoảng chừng 602 nghìn tỷ đồng, giảm 124 nghìn tỷ đồng ; mức vốn hóa so với GDP giảm xuống 25 % từ mức 39 % cuối 2010. Việc kêu gọi vốn qua TTCK gặp nhiều khó khăn vất vả do thị trường giảm sút và mặt phẳng lãi suất vay cao … Tuy nhiên, Ủy ban sàn chứng khoán Nhà nước đã quyết tâm thực thi tái cấu trúc tổng lực TTCK, cùng với những giải pháp nâng cao năng lượng cạnh tranh đối đầu vương quốc của nhà nước, sàn chứng khoán Việt Nam đã có bước phục sinh, tăng trưởng không thay đổi trong quá trình từ 2012 – 2021. Giai đoạn năm nay – 2021, thị trường cổ phiếu Việt Nam được nhìn nhận là 1 trong những thị trường có vận tốc hồi sinh mạnh nhất quốc tế. Chỉ trong vòng 7 năm, từ số lượng 1 doanh nghiệp có vốn hóa trên 1 tỷ USD ( năm năm trước ) thì đến giữa năm 2021, thị trường cổ phiếu Việt Nam đã có khoảng chừng 45 doanh nghiệp có mức vốn hóa trên 1 tỷ USD. Một điều đặc biệt quan trọng nữa, đó là qui mô thanh toán giao dịch hiện nay đã tiếp tục đạt mức hơn 1 tỷ USD / phiên và vốn hóa thị trường cổ phiếu đã đạt 109 % GDP.

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Thị Trường