Quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế với lạm phát và dự báo ngưỡng lạm phát phù hợp cho Việt Nam

Nghiên cứu vận dụng quy mô VECM từ tài liệu chỉ số lạm phát và tăng trưởng kinh tế tài chính theo thời hạn với tần suất năm, được tích lũy trong quá trình từ 1989 đến năm nay để kiểm định tính dừng, đồng link và kiểm định nhân quả Granger, qua đó nhìn nhận mối quan hệ giữa lạm phát với tăng trưởng kinh tế tài chính và dự báo ngưỡng lạm phát tiềm năng cho Nước Ta. Kết quả nghiên cứu và điều tra cho thấy, tại Nước Ta, lạm phát có tác động ảnh hưởng một chiều đến tăng trưởng kinh tế tài chính và 3,5 % / năm là ngưỡng lạm phát tương thích cho Nước Ta .

Theo cách hiểu thông thường, lạm phát có ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế vì làm giảm năng suất lao động. Tuy nhiên, đã có không ít nhà kinh tế lập luận rằng, lạm phát ở mức nhẹ sẽ có tác dụng tích cực đến tăng trưởng kinh tế. Sử dụng các phương pháp tiếp cận khác nhau, Khan & Senhadji (2001) đã tìm ra ngưỡng lạm phát mới cho các nước đang phát triển, các nước công nghiệp và cho rằng nếu lạm phát vượt qua ngưỡng mới này sẽ tác động tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế. Cụ thể, ngưỡng lạm phát tại các nước đang phát triển là 11-12%/năm; các nước công nghiệp khoảng 1-3%/năm. Một số nghiên cứu khác từ Malaysia, Trung Quốc, Nepal cũng cho thấy, lạm phát có tác động tới tăng trưởng kinh tế (Munir và cộng sự, 2009; Hwang & Wu, 2011; Bhusal & Silpakar, 2012).

Tại Nước Ta, do nhiều nguyên do chủ quan và khách quan, tỷ suất lạm phát có biên độ giao động khá mạnh. Cụ thể, lạm phát từ mức 310 % năm 1988 đã giảm xuống 34,7 % năm 1989 ; Lạm phát trung bình tiến trình 1989 – 1991 là 56,4 % ; quá trình 1992 – 1999 là 8,4 % ; tiến trình 2000 – 2001 là 0,15 % ; tiến trình 2002 – 006 là 6,5 % ; quy trình tiến độ 2007 – 2011 là 13,8 % ; năm năm ngoái giảm xuống còn 0,63 % và năm nay là 2,7 %. Tương ứng với tăng trưởng kinh tế tài chính trung bình tiến trình 1989 – 1991 đạt khoảng chừng 6,14 % ; quy trình tiến độ 1992 – 1999 là 7,89 % ; tiến trình 2000 – 2001 là 6,8 % ; tiến trình 2002 – 2006 là 7,6 % ; quá trình 2007 – 2011 là 6,43 % ; năm năm ngoái đạt 6,67 % và duy trì trên 6 % trong năm năm nay ( số liệu Tổng cục Thống kê, Bộ Kế hoạch và góp vốn đầu tư ) .

* * Thống kê có ý nghĩa mức 1 %. Nguồn : Tác giả thống kê giám sát từ ứng dụng Eviews 8.0
Theo nhìn nhận của Quỹ Tiền tệ quốc tế ( 2006 ), mức lạm phát chuẩn của Nước Ta hoàn toàn có thể gần với mức lạm phát của những nước Khu vực Đông Nam Á, khoảng chừng 3,6 % / năm. Tuy nhiên, tác động ảnh hưởng của lạm phát tới tăng trưởng kinh tế tài chính là tích cực hay xấu đi còn phụ thuộc vào vào ngưỡng lạm phát sử dụng để xác lập mối đối sánh tương quan này. Nghiên cứu của Trần Hoàng Ngân và những tập sự ( 2013 ) cho rằng, trong quá trình 1987 – 2010, lạm phát ảnh hưởng tác động xấu đi yếu đến tăng trưởng kinh tế tài chính. Khác với quan điểm của Trần Hoàng Ngân, nghiên cứu và điều tra của Nguyễn Trung Chính ( 2009 ) cho rằng, giữa tăng trưởng và lạm phát có mối quan hệ đồng biến trong cả dài hạn và thời gian ngắn, trong đó sự đổi khác của tăng trưởng nhanh hơn sự biến hóa của lạm phát ở cả hai trường hợp trên. Sử dụng quy mô Panel Smooth Transition Regression ( PSTR ), Sử Đình Thành ( năm ngoái ) tìm thấy ngưỡng lạm phát tiềm năng là 7,84 % cho 5 nước ASEAN, trong đó có Nước Ta. Trong khi đó, sử dụng hồi quy ngưỡng theo chiêu thức của Hansen, Nguyễn Anh Phong ( 2017 ) nhận thấy sự sống sót quan hệ ngưỡng giữa tăng trưởng và lạm phát, với ngưỡng lạm phát tối ưu là 3,22 % / năm .
Hàm ý chủ trương, hướng đến lạm phát tiềm năng với mức tăng trưởng kinh tế tài chính tối ưu, trải qua quy mô VECM, bài viết tập trung chuyên sâu nghiên cứu và điều tra mối quan hệ giữa lạm phát với tăng trưởng kinh tế tài chính Nước Ta quá trình 1989 – năm nay, từ đó, dự báo ngưỡng lạm phát tương thích với tiến trình lúc bấy giờ .

Mô hình và phương pháp nghiên cứu

Dữ liệu nghiên cứu và điều tra được tích lũy từ Tổng cục Thống kê, gồm có chuỗi chỉ số lạm phát ( CPI ) và tăng trưởng kinh tế tài chính ( GDP ) từ năm 1989 đến năm nay .
Mô hình hồi quy dự báo ngưỡng lạm phát : Theo Bhusal và Silpakar ( 2012 ), quy mô ước đạt mối quan hệ giữa tỷ suất lạm phát và tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính được kiểm soát và điều chỉnh như sau : GDP = β0 + β1 * CPI + β2 * Z * ( CPI – K ) + ut ( 1 ). Trong đó, GDP là tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính ; CPI là tỷ suất lạm phát ; Z là biến giả, với Z = 1 nếu CPI > K và Z = 0 nếu CPI ≤ K ; K là mức lạm phát tối ưu ( ngưỡng lạm phát ) .
Ước lượng hồi quy những giá trị khác nhau của K. Giá trị K tối ưu được chọn là giá trị làm tối đa hóa R2 với hồi quy tương ứng. Hay nói cách khác, ngưỡng lạm phát tối ưu là mức mà ước đạt của nó làm tối thiểu bình phương những phần dư .
Phương pháp điều tra và nghiên cứu : Nghiên cứu kiểm định tính dừng trải qua kiểm định nghiệm đơn vị chức năng, xác lập độ trễ tối ưu bằng quy mô độ trễ phân phối tự hồi quy ARDL, xác lập số đồng link bằng kiểm định Johansen ; đồng thời, nghiên cứu và phân tích mối quan hệ giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế tài chính bằng quy mô VECM dựa trên hàm phản ứng đẩy và phân rã phương sai. Qua đó, nghiên cứu và điều tra thấy rằng, những chuỗi phản ứng đẩy chính là độc lạ cốt yếu giữa hai chuỗi thời hạn này. Nếu những thông số trong một phương trình nhỏ hơn 1, những hiệu ứng sẽ giảm theo thời hạn và sẽ trở lại gần giá trị cân đối sau một thời hạn nhất định. Trong nghiên cứu và điều tra này, hàm phản ứng đẩy miêu tả tác động ảnh hưởng của cú sốc lạm phát hoặc tăng trưởng đến biến còn lại ở hiện tại hoặc tương lai. Ngược lại, với hàm phản ứng đẩy, trách nhiệm của phân rã phương sai để đạt được năng lực dự báo. Mục đích của phân rã là để giảm sự không chắc như đinh trong một phương trình tới phương sai của sai số trong toàn bộ những phương trình. Nó lý giải mức độ mà tại đó tăng trưởng kinh tế tài chính được lý giải bởi những cú sốc của lạm phát .

Nguồn : Tác giả giám sát từ ứng dụng Eviews 8.0
Ngoài ra, khi nghiên cứu và phân tích mối quan hệ giữa lạm phát với tăng trưởng kinh tế tài chính bằng quy mô VECM, điều tra và nghiên cứu còn triển khai kiểm định nhân quả Granger để xem xét mối quan hệ động thời gian ngắn giữa tỷ suất lạm phát và tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính ; kiểm định đồng link Johansen mối quan hệ dài hạn giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế tài chính .

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Phân tích thống kê mô tả

Kết quả nghiên cứu và phân tích thống kê diễn đạt những chuỗi tài liệu cho thấy, vận tốc tăng trưởng kinh tế tài chính trung bình quy trình tiến độ điều tra và nghiên cứu đạt mức xê dịch 7 % / năm, trong khi đó vận tốc tăng giá tiêu dùng trung bình khoảng chừng 12,8 % / năm ; thông số Skewness của hai biến điều tra và nghiên cứu đều lệch phải ; Kurtosis của cả hai biến > 0 nên hai biến có hình dạng nhọn. Theo kiểm định Jarque – Bera, biến GDP có P-value = 0,451975 > 5 % nên GDP có phân phối chuẩn ; trái lại, biến CPI có P-value = 0,00000 < 5 % nên CPI không có phân phối chuẩn .

Kiểm định mối quan hệ giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế

Kiểm định tính dừng : Kiểm định tính dừng nhằm mục đích bảo vệ việc sử dụng quy mô VECM là hài hòa và hợp lý và đáng an toàn và đáng tin cậy. Trong trường hợp chuỗi tài liệu hay những sai phân của nó không dừng, quy mô VECM sẽ không hề sử dụng được. Đầu tiên, kiểm định tính dừng của chuỗi tài liệu gốc. Giả thuyết Ho là chuỗi không dừng ( chuỗi có nghiệm đơn vị chức năng ). Nếu p – value > 0,01 thì đồng ý Ho, tức là chuỗi không dừng liên tục lần lượt lấy sai phân từng chuỗi và kiểm định tính dừng .
Kết quả kiểm định nghiệm đơn vị chức năng của 2 chuỗi tài liệu theo thời hạn GDP và CPI cho thấy, xét trên chuỗi bắt đầu ( chuỗi gốc ), những biến điều tra và nghiên cứu không dừng trong cả hai trường hợp có xu thế và không có xu thế. Đối với chuỗi sai phân bậc 1, tương ứng D ( GDP ) và D ( CPI ), hầu hết những chuỗi dừng trong cả hai trường hợp không có xu thế và có xu thế. Như vậy, chuỗi tài liệu tương thích để đưa vào nghiên cứu và phân tích ở những bước tiếp theo và dự báo ngưỡng lạm phát tối ưu cho Nước Ta. Dựa vào hiệu quả trên, điều tra và nghiên cứu liên tục sử dụng chiêu thức VECM theo tiếp cận Johanson để ước đạt mối quan hệ dài hạn giữa GDP và CPI trải qua hai biến D ( GDP ) và D ( CPI ) ( Bảng 1 ) .

Nguồn : Tác giả thống kê giám sát từ ứng dụng Eviews 8.0
Ước lượng mối quan hệ đồng link giữa GDP và CPI trải qua quy mô VECM : Nghiên cứu thực thi tìm kiếm độ trễ tối ưu cho quy mô bằng giải pháp ARDL, trải qua kiểm định độ trễ của 2 biến D ( GDP ) và D ( CPI ). Kết quả cho thấy, độ trễ tương thích của GDP là 3 và 6 tại mức ý nghĩa 5 % ; độ trễ tương thích của CPI là 4 và 5 tại mức ý nghĩa 10 %. Trong kiểm định đồng link giữa GDP và CPI, điều tra và nghiên cứu thực thi hai phép kiểm định Johansen ( Bảng 2 ). Kết quả của cả hai phép cho thấy, giả thuyết H0 bị bác bỏ nên GDP và CPI sống sót một đồng link .
Sau khi đã triển khai những kiểm định tương quan, tác dụng cho thấy, những chuỗi dừng ở sai phân bậc 1 và có một đồng link, do đó điều tra và nghiên cứu liên tục sử dụng quy mô VECM để ước đạt .
Bảng 3 cho thấy, sự sống sót vector đồng tích hợp biểu lộ mối quan hệ cân đối dài hạn giữa những biến trong quy mô và được miêu tả bởi phương trình sau : GDP = – 5,92 – 0,1398 CPI
Hệ số của lạm phát là – 0,1398 cho thấy, trong dài hạn dù có xảy ra cú sốc lạm phát hay không thì lạm phát vẫn ảnh hưởng tác động xấu đi đến tăng trưởng kinh tế tài chính, đơn cử cứ CPI tăng 1 % thì GDP giảm 0,14 %. Như vậy, lạm phát tăng cao sẽ ảnh hưởng tác động tăng trưởng kinh tế tài chính chậm lại, hay nói những khác là mức đổi khác trong lạm phát cao hơn mức đổi khác trong tăng trưởng kinh tế tài chính. Kết quả này đồng thuận với những nghiên cứu và điều tra của Fisher ( 1993 ), Khan và Senhadji ( 2001 ), Barro ( 2013 ) và những nhà nghiên cứu trước đây. Trong hàm tăng trưởng kinh tế tài chính, thông số thống kê t của biến D ( GDP ( – 3 ) ), D ( GDP ( – 6 ) ), D ( CPI ( – 3 ) ) có ý nghĩa ở mức 5 %, chứng tỏ D ( GDP ) trong quá khứ hoàn toàn có thể lý giải cho D ( GDP ) và CPI quá khứ cũng tác động ảnh hưởng đến D ( GDP ). Đây là cơ sở để dự báo ngưỡng lạm phát tối ưu. Hơn nữa, theo hiệu quả kiểm định tự đối sánh tương quan của phần dư, giá trị P-value ở độ trễ 3 là 0,2884 > 10 % và độ trễ 6 là 0,7770 > 10 % nên đồng ý giả thuyết Ho, Tóm lại không có tự đối sánh tương quan của phần dư .
Hệ số kiểm soát và điều chỉnh sai số ECT của quy mô VECM đã chứng tỏ, khoảng chừng 0,118 % sự mất cân đối của tăng trưởng kinh tế tài chính Nước Ta ở năm trước sẽ được kiểm soát và điều chỉnh ở năm tiếp theo. Giá trị ECT nhỏ cho thấy, sự kiểm soát và điều chỉnh mất cân đối rất chậm, nếu Open cú sốc thì sự mất cân đối sẽ lê dài và khó tự hồi sinh .
Kết quả nghiên cứu và phân tích hàm phản ứng xung của quy mô VECM cho thấy, 2 khuynh hướng quan hệ của tăng trưởng kinh tế tài chính và lạm phát như sau :

Nguồn : Tác giả thống kê giám sát từ ứng dụng Eviews 8.0
Thứ nhất, khi có một cú sốc trong quá khứ về tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính, ngay bản thân nó có phản ứng tức thời tăng, sau đó giảm mạnh đến năm thứ 5 – 6 dần duy trì không thay đổi .
Thứ hai, khi có một cú sốc lạm phát trong quá khứ, tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính sẽ có phản ứng tăng vào năm thứ 1 – 2 và giảm mạnh vào năm thứ 3, sau đó duy trì không thay đổi .
Như vậy, qua những bước kiểm định hoàn toàn có thể thấy, tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính chịu ảnh hưởng tác động một chiều từ tỷ suất lạm phát ( với độ trễ 3 ) và tỷ suất tăng trưởng ( với độ trễ 3 và 6 ). Đây chính là cơ sở đề xuất kiến nghị quy mô nghiên cứu và điều tra và xác lập ngưỡng lạm phát tối ưu .
Kiểm định nhân quả Granger mối quan hệ giữa GDP và CPI : Kiểm định nhân quả Granger được sử dụng để xem xét mối quan hệ động giữa tỷ suất lạm phát và tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính. Theo đó, những giả thuyết được đặt ra như sau : H01 : Không có ảnh hưởng tác động Granger một chiều từ tỷ suất lạm phát sang tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính ; H02 : Không có tác động ảnh hưởng Granger một chiều từ tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính sang tỷ suất lạm phát ; H03 : Không có nhân quả Granger hai chiều giữa tỷ suất lạm phát và tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính .
Bảng 4 cho thấy, nghiên cứu và điều tra có cơ sở bác bỏ giả thuyết H01, gật đầu giả thuyết H02 và H03 ở mức ý nghĩa 10 %. Nghĩa là có sự tác động ảnh hưởng Granger một chiều từ tỷ suất lạm phát sang tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính .
Xác định ngưỡng lạm phát tối ưu : Theo Bhusal và Silpakar ( 2012 ) và những kiểm định từ quy mô VECM, quy mô hồi quy được kiểm soát và điều chỉnh như sau : GDPt = β0 + β1 * GDPt-3 + β2 * GDPt-6 + β3 * CPIt + β4 * CPIt-3 + β5 * Z * ( CPIt – K ) + ut
Trong đó : GDPt-3 là tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính trong quá khứ với độ trễ 3 năm ; GDPt-6 là tỷ suất tăng trưởng kinh tế tài chính trong quá khứ với độ trễ 6 năm ; CPI t-3 là tỷ suất lạm phát trong quá khứ với độ trễ 3 năm ; CPIt là tỷ suất lạm phát năm hiện tại ( năm t ) ; Z là biến giả, với Z = 1 nếu CPI > K và Z = 0 nếu CPI ≤ K ; K là mức lạm phát tối ưu ( ngưỡng lạm phát ) ; ut là sai số
Kết quả hồi quy cho thấy, ngưỡng lạm phát tối ưu cho Nước Ta là 3,5 % tại mức R2 đạt giá trị lớn nhất ( 0,235013 ), RSS nhỏ nhất ( 30,075160 ) .

Thảo luận kết quả nghiên cứu

Kết quả điều tra và nghiên cứu cho thấy, có mối quan hệ giữa GDP và CPI trong dài hạn nên hoàn toàn có thể khẳng định chắc chắn, có mối quan hệ nhân quả một chiều giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế tài chính. Kết quả này tương thích với những nghiên cứu và điều tra của Fisher ( 1993 ), Singh và Kalirajan ( 2003 ), Faria và Carneiro ( 2001 ), Robert J.Barro ( 2013 ), Sử Đình Thành ( năm ngoái ), Hồ Thị Lam ( năm ngoái ) và hầu hết những nhà nghiên cứu khác .
Ngưỡng lạm phát tối ưu cho Nước Ta tìm được trong nghiên cứu và điều tra là khoảng chừng 3,5 % / năm. Theo đó, nếu lạm phát được duy trì dưới 3,5 % / năm thì sẽ thôi thúc tăng trưởng kinh tế tài chính, ngược lại, nếu lạm phát cao hơn mức tối ưu này thì sẽ gây ra những ảnh hưởng tác động xấu đi đến tăng trưởng kinh tế tài chính. Kết quả điều tra và nghiên cứu này tương thích với nghiên cứu và điều tra của Sử Đình Thành ( năm ngoái ), Trần Hoàng Ngân và tập sự ( 2013 ), Nguyễn Trung Chính ( 2009 ), mặc dầu ngưỡng lạm phát tìm được có phần chênh lệch so với những nghiên cứu và điều tra này .

Kết luận và khuyến nghị

Kết quả điều tra và nghiên cứu cho thấy, chiều ảnh hưởng tác động của lạm phát đến tăng trưởng bộc lộ rõ hơn nhưng không thấy ảnh hưởng tác động ở chiều ngược lại là tăng trưởng kinh tế tài chính ảnh hưởng tác động đến lạm phát. Quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế tài chính và lạm phát là mối quan hệ dài hạn, nếu không có bất kể cú sốc nào thì lạm phát vẫn ảnh hưởng tác động tới tăng trưởng kinh tế tài chính một mức trung bình khoảng chừng 10 %. Ngưỡng lạm phát cho nền kinh tế tài chính Nước Ta hài hòa và hợp lý là 3,5 % / năm .

Để duy trì lạm phát mục tiêu, Chính phủ cần điều chỉnh đồng bộ cả chính sách tài khóa và tiền tệ, gồm:

Về chủ trương tài khóa : Cần kiểm soát và điều chỉnh chủ trương thuế theo hướng tăng thu ngân sách nhưng giảm dần thuế suất, lan rộng ra khoanh vùng phạm vi và đối tượng người dùng nộp thuế ; Giảm bớt những nhóm loại sản phẩm không chịu thuế và thuế suất khuyến mại, bảo vệ nguyên tắc công minh trong thu thuế và tương thích với thông lệ quốc tế ; Kiểm soát tiêu tốn công và nâng cao hiệu suất cao quản trị tiêu tốn công ; Giải quyết thâm hụt ngân sách hài hòa và hợp lý nhưng không gây áp lực đè nén lên lạm phát .
Về chủ trương tiền tệ : Trong toàn cảnh kinh tế tài chính Nước Ta lúc bấy giờ, chủ trương thắt chặt tiền tệ nên liên tục duy trì nhằm mục đích tiềm năng trấn áp lạm phát. Theo đó, cần tăng dự trữ bắt buộc, hạn chế ngày càng tăng lãi suất vay cho vay nhằm mục đích khuyến khích đầu tư sản xuất, giảm quyền lợi giữ đồng USD để tránh thực trạng nắm giữ đồng USD và phân tán nguồn ngoại tệ trong nền kinh tế tài chính .

Tài liệu tham khảo:

1. Hồ Thị Lam (2015), Hiệu ứng ngưỡng trong mối quan hệ giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế ở Việt Nam, Tạp chí Kinh tế và Phát triển, số 217;
2. Nguyễn Anh Phong (2017), Tăng trưởng kinh tế và ngưỡng lạm phát tối ưu, Tạp chí Tài chính, số tháng 05/2017;
3. Trần Hoàng Ngân và cộng sự (2013), Mối quan hệ giữa lạm phát và tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam thời gian qua, Tạp chí Phát triển kinh tế, số 276;
4. Su Dinh Thanh (2015), Threshold effects of inflation on growth in the ASEAN- 5 countries: A Panel Smooth Transition Regression approach, Journal of Economics, Finance and Administrative Science 20, 41-48.

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Thị Trường