Quản trị chi phí và giá thành để tối ưu hóa lợi nhuận 2022

Trong quá trình quản lý và điều hành các hoạt động của doanh nghiệp, quản trị chi phí và giá thành tốt là mục tiêu mà các nhà quản trị luôn hướng tới. Điều này giúp lựa chọn được các phương án kinh doanh tối ưu, tăng cường hiệu quả quản lý kinh doanh và giúp cho doanh nghiệp đứng vững trên thị trường. Hãy cùng theo dõi bài viết sau đây để hiểu rõ hơn về quản trị chi phí và giá thành trong doanh nghiệp nhé.

quản trị chi phí và giá thành

1. Chi phí là gì?

Trước hết để hiểu rõ thực chất của kế toán quản trị ngân sách và giá tiền, tất cả chúng ta cần nắm rõ khái niệm của ngân sách .
giá thành hoàn toàn có thể là giá trị của nguồn lực đã hoặc sẽ được tiêu dùng trong quy trình triển khai những hoạt động giải trí của đơn vị chức năng nhằm mục đích đạt được một hiệu quả, mục tiêu nào đó của doanh nghiệp hay nhà quản trị như tạo ra mẫu sản phẩm, doanh thu, triển khai những công dụng quản trị như lập kế hoạch, dự trù, trấn áp, nhìn nhận hiệu suất cao hoạt động giải trí của những bộ phận hay ship hàng cho việc nhìn nhận và lựa chọn dự án Bất Động Sản, ra những quyết định hành động thời gian ngắn, dài hạn … Ngân sách chi tiêu cũng hoàn toàn có thể là quyền lợi bị mất đi do lựa chọn giải pháp kinh doanh thương mại này thay vì chọn giải pháp kinh doanh thương mại khác ( ngân sách thời cơ ) .

2. Quản trị chi phí và giá thành như thế nào?

a. Nhận diện và phân loại chi phí

Để có được các thông tin có giá trị làm cơ sở cho việc lập báo cáo sử dụng cho mục đích quản trị cũng như thuận tiện cho việc quản lý thì chi phí trong doanh nghiệp phải được phân loại một cách rõ ràng. Tùy theo yêu cầu của báo cáo quản trị mà các nhà quản lý có thể phân loại theo các tiêu chí như sau

Phân loại chi phí theo chức năng hoạt động

Mục đích của phân loại ngân sách theo công dụng hoạt động giải trí là là nhằm mục đích xác lập rõ ràng vai trò của ngân sách trong quy trình hoạt động giải trí sản xuất kinh doanh thương mại, đồng thời cung ứng thông tin cho việc lập dự trù ngân sách theo từng bộ phận công dụng đảm nhiệm từng hoạt động giải trí, là cơ sở để xác lập giá tiền loại sản phẩm và lập những báo cáo giải trình .

Chi phí sản xuất: là toàn bộ các chi phí liên quan đến việc chế tạo sản phẩm hoặc dịch vụ trong một kỳ nhất định. Đối với doanh nghiệp, chi phí được chia làm 3 khoản mục: chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (NVLTT), chi phí nhân công trực tiếp (NCTT), chi phí sản xuất chung (SXC).

Chi phí ngoài sản xuất: là những chi phí được phát sinh trong quá trình kinh doanh tiêu thụ sản phẩm và quản lý chung toàn doanh nghiệp, bao gồm chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp…

Phân loại chi phí theo khả năng quy nạp chi phí vào các đối tượng tập hợp chi phí

Chi phí trực tiếp: là những chi phí có liên quan trực tiếp đến từng đối tượng trong kế toán tập hợp như từng loại sản phẩm, công việc, hoạt động, đơn đặt hàng…Ví dụ phần lớn các chi phí NVLTT, chi phí NCTT là chi phí trực tiếp và có thể được quy nạp trực tiếp cho từng đối tượng chịu phí.

Chi phí gián tiếp: là các chi phí có liên quan đến nhiều đối tượng kế toán tập hợp chi phí khác nhau nên không thể quy nạp trực tiếp vào từng đối tượng tập hợp chi phí được mà phải tập hợp theo từng nơi phát sinh chi phí, sau đó quy nạp cho từng đối tượng theo cách thức phân bổ gián tiếp. 

Trong quản trị ngân sách, nếu ngân sách trực tiếp chiếm hầu hết trong tổng số ngân sách thì sẽ thuận tiện cho việc trấn áp, quản trị ngân sách và giá tiền và đưa ra những quyết định hành động kinh doanh thương mại .
Quản trị chi phí giá thành

Phân loại chi phí theo mối quan hệ giữa chi phí và mức độ hoạt động

Chi phí khả biến (biến phí): là những chi phí thay đổi về tổng số khi có sự thay đổi mức hoạt động của doanh nghiệp. Mức độ hoạt động có thể là số lượng sản phẩm sản xuất, tiêu thụ; số giờ máy hoạt động… Ví dụ, chi phí nguyên vật liệu trực tiếp là chi phí biến đổi vì nếu sản xuất càng nhiều sản phẩm thì cần nhiều nguyên vật liệu hơn.

Chi phí cố định (định phí): là những chi phí mà tổng số không thay đổi khi có sự thay đổi về mức độ hoạt động. Tuy nhiên, khi tính cho một đơn vị hoạt động, thì định phí sẽ thay đổi. Ví dụ, chi phí thuê nhà kho là chi phí cố định vì khi doanh nghiệp sản xuất ở mức độ nào thậm chí không sản xuất thì doanh nghiệp vẫn mất một khoản tiền thuê không đổi mỗi tháng. 

Việc phân biệt định phí và biến phí có ý nghĩa quan trọng trong việc thiết kế xây dựng quy mô ngân sách trong mối quan hệ giữa ngân sách, khối lượng và doanh thu, xác lập điểm hòa vốn .

Phân loại chi phí theo mối quan hệ với các khoản mục trên Bảng cân đối kế toán và Báo cáo kết quả kinh doanh

Chi phí sản phẩm: là những khoản chi phí gắn liền với quá trình sản xuất hoặc mua sản phẩm. Khi sản phẩm chưa được bán ra thì chi phí sản phẩm là giá vốn hàng tồn kho, ghi nhận ở các chỉ tiêu Hàng tồn kho trong Bảng cân đối kế toán (BCĐKT). Khi sản phẩm đã được bán ra, chi phí sản phẩm là giá vốn hàng bán được ghi nhận ở chỉ tiêu Giá vốn hàng bán trong Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh (BCKQHĐKD). 

Chi phí thời kỳ: là các chi phí cho hoạt động kinh doanh trong kỳ, bao gồm chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp (ngoài ra còn có một bộ phận chi phí sản xuất được coi là chi phí thời kỳ như định phí sản xuất không được tính hết hoặc tính một phần vào giá thành sản phẩm). Chi phí thời kỳ được ghi nhận ở các chỉ tiêu trên BCKQHĐKD.

Cách phân loại này cho thấy mối quan hệ giữa luồng hoạt động của ngân sách từ quy trình sản xuất đến khi tiêu thụ từ đó ảnh hưởng tác động đến việc thiết lập những chỉ tiêu tương ứng trên BCĐKT và BCKQHĐKD. Từ đó giúp nhà quản trị hoàn toàn có thể tìm ra những giải pháp quản trị cho ngân sách như : khi nào thì tịch thu được vốn, năng lực ảnh hướng tới doanh thu trong kỳ như thế nào ? …
Quản trị chi phí và giá thành 1Cost reduction concept. Cost down. Businessman with his hand lowers the arrow of the graph. Vector illustration flat design. Decrease down profit. Declining chart.

b. Lập định mức và dự toán chi phí

Để nhìn nhận hiệu suất cao trấn áp ngân sách, những doanh nghiệp phải triển khai thiết kế xây dựng dự trù một cách linh động .
Dự toán trong kế toán quản trị ngân sách gồm có : lập kế hoạch phân chia những nguồn lực một cách có hiệu suất cao, tăng tính phối hợp giữa những đơn vị chức năng, dự trù ngân sách nhân công trực tiếp, dự trù ngân sách nguyên vật liệu trực tiếp, dự trù chi phí sản xuất chung, dự trù ngân sách bán hàng và ngân sách quản trị doanh nghiệp …
Các loại định mức ngân sách trong doanh nghiệp gồm có :

  • Định mức lý tưởng: là định mức chỉ có thể có được trong những điều kiện hoàn hảo nhất. Định mức này không không cho phép bất kỳ sự hư hỏng nào của máy móc hoặc một sự gián đoạn sản xuất xảy ra.
  • Định mức thực tế: là những định mức được xây dựng có hệ thống và chặt chẽ nhưng vẫn có khả năng đạt được. Chúng cho phép có thời gian gián đoạn máy móc  hợp lý, thời gian nghỉ ngơi của nhân công.

Phương pháp kiến thiết xây dựng định mức :
Chi tiêu NVLTT theo định mức = Định mức tiêu tốn về giá của NVLTT x Định mức tiêu tốn về lượng của NVLTT
Ngân sách chi tiêu NCTT theo định mức = Định mức tiêu tốn về mặt thời hạn của NCTT x Định mức tiêu tốn về giá của NCTT
giá thành SXC theo định mức = Đơn giá của định mức ngân sách SXC phân chia x Đơn vị tiêu chuẩn phân chia .

c. Phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ.

Để tính được giá tiền mẫu sản phẩm thì phải nhìn nhận được chi phí sản xuất kinh doanh thương mại dở dang ( Dck ). Có hai giải pháp nhìn nhận

Phương pháp đánh giá theo chi phí nguyên vật liệu trực tiếp hoặc chi phí vật liệu chính trực tiếp: chỉ tính cho sản phẩm dở phần đánh chi phí nguyên vật liệu trực tiếp hoặc vật liệu chính trực tiếp, các chi phí sản xuất khác được tính hết cho sản phẩm hoàn thành trong kỳ, được áp dụng cho các doanh nghiệp có chi phí nguyên vật liệu trực tiếp hoặc nguyên vật liệu chính trực tiếp chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi phí sản xuất.

Phương pháp đánh giá theo khối lượng sản phẩm hoàn thành tương đương: tính cho sản phẩm dở dang cuối kỳ cả chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp và các chi phí sản xuất khác, khối lượng sản phẩm dở dang cuối kỳ được quy đổi thành khối lượng tương đương theo mức độ chế biến hoàn thành của sản phẩm dở dang. Phương pháp này có độ chính xác và hợp lý cao hơn so với phương pháp trên nhưng việc tính toán phức tạp hơn đồng thời việc đánh giá mức độ chế biến hoàn thành của sản phẩm dở dang trên các công đoạn của dây chuyền sản xuất khá phức tạp và mang nặng yếu tố chủ quan.

d. Phương pháp tính giá thành sản phẩm

Cách tính giá thành theo hệ số

Giá thành đơn vị chức năng mẫu sản phẩm tiêu chuẩn = tổng giá thành của tổng thể loại sản phẩm / tổng loại sản phẩm đạt được trong kỳ
Số loại sản phẩm tiêu chuẩn đơn vị chức năng = số mẫu sản phẩm từng loại thực tiễn x thông số tính giá tiền mẫu sản phẩm
=> Tổng giá thành sản xuất loại sản phẩm = số loại sản phẩm tiêu chuẩn đơn vị chức năng x giá tiền đơn vị chức năng loại sản phẩm tiêu chuẩn .
Phương pháp tính này được vận dụng trong trường hợp cùng một quy trình tiến độ công nghệ tiên tiến sản xuất, sử dụng một loại nguyên vật liệu chính nhưng tác dụng thu được nhiều loại loại sản phẩm khác nhau .

Cách tính giá thành theo định mức

Tổng giá thành sản xuất mẫu sản phẩm = số mẫu sản phẩm tiêu chuẩn x giá tiền 1 đơn vị chức năng loại sản phẩm tiêu chuẩn .
Giá thành tiêu chuẩn = Giá thành mẫu sản phẩm kế hoạch x giá tiền loại sản phẩm tỷ suất
Cách tính này được sử dụng cho những doanh nghiệp có quy trình sản xuất nhiều loại loại sản phẩm nhưng có quy cách và phẩm chất khác nhau. Cần tổ chức triển khai hạch toán chi tiết cụ thể những chi phí sản xuất trong thực tiễn để tương thích với định mức và số chi phí sản xuất chênh lệch do thoát ly định mức .

Cách tính giá thành loại trừ chi phí sản xuất cho các sản phẩm phụ

Tổng giá thành mẫu sản phẩm chính = loại sản phẩm dở dang đầu kỳ + chi phí sản xuất trong kỳ – chi phí sản xuất những mẫu sản phẩm phụ – loại sản phẩm dở dang cuối kỳ .
Đây là cách tính dành cho những doanh nghiệp trong quy trình sản xuất thu được những mẫu sản phẩm chính theo nhu yếu thì ngoài những còn có những mẫu sản phẩm phụ dư thừa. Cụ thể như những doanh nghiệp chế biến dầu thô, sản xuất chế biến gỗ …
Quản trị chi phí giá thành

e. Hệ thống báo cáo kế toán quản trị chi phí và giá thành

Báo cáo để lập kế hoạch và định hướng hoạt động: Là hệ thống báo cáo quản trị nhằm cung cấp những thông tin hữu ích về tình hình của doanh nghiệp như: thông tin quá khứ, định mức, dự toán, các phương án kinh doanh … giúp cho việc thành lập kế hoạch và định hướng các mục tiêu cho từng hoạt động cụ thể của doanh nghiệp. 

Báo cáo quản trị phục vụ cho việc ra quyết định: Là hệ thống báo cáo quản trị nhằm cung cấp các thông tin cho nhà quản trị các cấp để các từ đó đưa ra các lựa chọn đầu tư phù hợp.

Mong rằng bài viết này đã giúp quý fan hâm mộ có cái nhìn rõ hơn về quản trị ngân sách và giá tiền từ đó vận dụng một cách hiệu suất cao so với doanh nghiệp của mình. Hãy theo dõi Dân Tài Chính liên tục để không bỏ lỡ bất kỳ bài viết có ích nào nhé .

5/5 – ( 3 bầu chọn )