Bao giờ thị trường chứng khoán Việt Nam lên hạng?

CHUYỆN XẾP HẠNG CÁC THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN

Các thị trường chứng khoán trên quốc tế tùy theo mức độ tăng trưởng của mình mà được phân loại thành những nhóm chính gồm có : thị trường cận biên ( frontier ), thị trường mới nổi ( emerging ), và thị trường đã tăng trưởng. Hiện nay có hai tổ chức triển khai xếp hạng thị trường uy tín nhất là FTSE và MSCI. Riêng so với FTSE, nhóm thị trường mới nổi còn được chia làm hai là hạng hai ( Secondary Emerging ) và đã tăng trưởng ( Developed Emerging ) .Các nhóm tiêu chuẩn xếp hạng chính của FTSE và MSCI về cụ thể có những điểm khác nhau nhưng toàn diện và tổng thể là dựa trên GNI trung bình đầu người, quy mô và tính thanh toán của thị trường, và việc tiếp cận thị trường trải qua những tiêu chuẩn như độ mở so với nhà đầu tư quốc tế, mức độ khó dễ trong việc trấn áp dòng vốn vào / ra, sự hiệu suất cao của mạng lưới hệ thống quản lý và vận hành, những loại sản phẩm góp vốn đầu tư trên thị trường, và sự không thay đổi về thể chế .Ông Võ Đình Trí, Trường đại học Kinh tế Tp.HCM, IPAG Business School Paris và AVSE Global.

Với FTSE, các thị trường chứng khoán được phân loại dựa trên 6 nhóm tiêu chí chính là xếp hạng thu nhập của quốc gia theo GNI bình quân đầu người, mức độ rủi ro, thị trường và khung pháp lý, thị trường ngoại hối, thị trường cổ phiếu, và việc thực hiện lưu ký, bù trừ chứng khoán.

Việc xếp hạng so với những thị trường chứng khoán là quan trọng trong việc lôi cuốn những nhà đầu tư quốc tế, đặc biệt quan trọng là những quỹ góp vốn đầu tư. Thông thường, những quỹ góp vốn đầu tư từ những nước tăng trưởng với nguồn vốn dồi dào sẽ chú trọng nhiều vào thị trường tăng trưởng và thị trường mới nổi, đa phần hoán đổi hạng mục giữa những thị trường này. Cho nên một thị trường chứng khoán từ nhóm cận biên chuyển sang nhóm mới nổi là một sự chuyển mình rất lớn trong việc lôi cuốn dòng vốn quốc tế .Việc lôi cuốn vốn của nhà đầu tư quốc tế mang lại một số ít quyền lợi nhất định .Lợi ích thứ nhất là chất lượng quản trị của doanh nghiệp sẽ được nâng cao. Bởi vì những nhà đầu tư quốc tế với những tiêu chuẩn ở thị trường đã tăng trưởng, sẽ nhu yếu doanh nghiệp ngày càng tăng tính minh bạch, tuân thủ những chuẩn mực tốt của quốc tế trong yếu tố quản trị. Những trường hợp nhà đầu tư quốc tế chiếm một tỷ suất chiếm hữu đáng kể thì họ còn cùng tham gia hoạch định kế hoạch, quản trị điều hành doanh nghiệp .Lợi ích thứ hai là chất lượng của thị trường chứng khoán tăng, biểu lộ qua việc bảo vệ tốt hơn quyền hạn nhà góp vốn đầu tư cá thể, thì sẽ lôi cuốn thêm những nhà đầu tư trong nước. Thị trường tăng trưởng thì lại lôi cuốn thêm nhà đầu tư trong và ngoài nước, và là tiền đề để nâng thị trường lên nhóm đã tăng trưởng .

Chất lượng quản trị của doanh nghiệp tăng, thị trường phát triển sẽ mang lại lợi ích thứ ba và là quan trọng nhất: tăng trưởng của nền kinh tế. Vì khi doanh nghiệp có nhiều cơ hội tiếp cận nguồn vốn hơn, không chỉ phụ thuộc vào hệ thống ngân hàng, và liên tục cố gắng để hoạt động hiệu quả hơn nếu không muốn bị nhà đầu tư loại bỏ cổ phiếu của mình trong danh mục thì sự phát triển của doanh nghiệp cũng là sự phát triển của nền kinh tế.

VIỆT NAM CÓ QUYẾT TÂM LÊN HẠNG?

Câu vấn đáp ở đây không hề dễ chút nào. Bởi vì điểm nghẽn của việc lên hạng của Nước Ta lúc bấy giờ là ở chính sách thanh toán giao dịch bù trừ và lưu ký .Luật Chứng khoán 2019 có hiệu lực thực thi hiện hành từ 1/1/2021 và trước năm 2023, Trung tâm lưu ký chứng khoán Nước Ta ( VSD ) sẽ phải chuyển sang quy mô Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán .Quan trọng nhất ở đây là việc hình thành quy mô bù trừ giao dịch thanh toán theo chính sách đối tác chiến lược bù trừ TT ( Central Counterparty Clearing House ) cho những loại chứng khoán cơ sở. Việc tiến hành chính sách đối tác chiến lược bù trừ TT sẽ tăng đáng kể nhu cầu mua sắm của nhà đầu tư, thanh khoản của thị trường tăng khi việc bán chứng khoán chờ về được vận dụng, và đồng thời cũng quản trị rủi ro đáng tiếc mất năng lực thanh toán giao dịch được tốt hơn .Tuy nhiên, những hạn chế còn sống sót lúc bấy giờ lại là những thiệt thòi cho nhà góp vốn đầu tư nhỏ lẻ, thậm chí còn nhà đầu tư quốc tế. Những trục trặc trong mạng lưới hệ thống thông tin khớp lệnh, chưa được bán chứng khoán chờ về ngay lập tức là thời cơ cho một số ít nhóm hoàn toàn có thể chi phối thị trường, trong việc thiết lập mức giá một số ít CP theo kế hoạch từ trước .

Nếu xét theo các tiêu chí để vào nhóm xếp hạng thị trường mới nổi hạng hai của FTSE thì thực sự không khó đối với thị trường Việt Nam, vấn đề là có quyết tâm thực hiện hay không. Và nếu mục tiêu của Việt Nam là thị trường mới nổi đã phát triển trước năm 2025, ngang hàng với Thái Lan, Malaysia, Đài Loan như hiện nay thì cần rất nhiều nỗ lực khác, không chỉ là về hệ thống hạ tầng.

Vì muốn được lên hạng này, việc bảo vệ quyền hạn của nhà đầu tư nhỏ lẻ, việc tiếp cận thị trường của nhà đầu tư quốc tế, mạng lưới hệ thống thanh toán giao dịch tân tiến tần suất cao cần rất nhiều nỗ lực và quyết tâm. Hiện nay, hạng mục của nhà đầu tư quốc tế ước tính khoảng chừng 15 % trên thị trường chứng khoán, cho thấy thị trường chứng khoán vẫn đa phần là của những nhà đầu tư trong nước. Nếu muốn tăng tỷ suất này lên, không có cách nào khác là phải đưa thị trường Nước Ta vào nhóm xếp hạng cao hơn .———( * ) Trường ĐH Kinh tế Tp. HCM, IPAG Business School Paris và AVSE Global.

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Thị Trường