M&A khối công ty chứng khoán: Sự trỗi dậy của nhà đầu tư nội

M&A khối công ty chứng khoán : Sự trỗi dậy của nhà đầu tư nộiSự sôi động của thị trường đang khiến chứng khoán trở thành miếng bánh đầy mê hoặc với nhà đầu tư. Trong đó, nổi lên vai trò của những tổ chức triển khai trong nước .

Nối lại những đứt gãy

Gần một năm rưỡi kể từ lần đầu tiên công bố kế hoạch chào bán riêng lẻ cho nhà đầu tư chiến lược và cũng sau nhiều chờ đợi của cổ đông trước làn sóng tăng vốn ồ ạt của các công ty chứng khoán khác, kế hoạch phát hành của Công ty Chứng khoán BIDV (BSC) cuối cùng đã có những bước tiến mới.

Theo tờ trình gửi cổ đông của BSC, đối tác chiến lược được xem xét và đang trong quy trình đàm phán là Hana Financial Investment. Nếu được cổ đông trải qua, BSC sẽ chào bán riêng không liên quan gì đến nhau tối đa 65,73 triệu CP, tương tự 54,07 % tổng lượng CP đang lưu hành với thời hạn hạn chế chuyển nhượng ủy quyền 3 năm. Hana Financial Investment hoàn toàn có thể nâng chiếm hữu tại BSC lên 35 % .
Một bước tiến lớn từ quy trình tiến độ “ trao đổi, tích lũy thông tin, tìm kiếm cổ đông kế hoạch ” sang hoàn tất xác lập nhà đầu tư và lượng CP chào bán. Hana Financial Investment cũng không phải đối tác chiến lược lạ lẫm, bởi đây là đơn vị chức năng thành viên của Hana Financial Group – định chế kinh tế tài chính Nước Hàn sở hữu KEB Hana Bank, cổ đông kế hoạch đang nắm 15 % vốn Ngân Hàng BIDV ( công ty mẹ của BSC ) .
Ngoài BSC, thông tin san sẻ từ người đứng đầu Ngân hàng TMCP Á Châu – công ty mẹ đang chiếm hữu 100 % vốn Công ty Chứng khoán ACBS – hồi đầu năm cũng bỏ ngỏ năng lực công ty chứng khoán này tìm kiếm đối tác chiến lược để tối ưu vốn cổ đông. Đến nay, kế hoạch tăng gấp đôi vốn điều lệ đã hoàn tất, tuy nhiên vẫn chưa có thêm thông tin mới tương quan cổ đông kế hoạch .
Tìm kiếm nhà đầu tư kế hoạch không chỉ nhắm đến nguồn lực kinh tế tài chính, mà còn hướng đến kinh nghiệm tay nghề, mạng lưới người mua của đối tác chiến lược. Từ phía nhà góp vốn đầu tư, quyết định hành động những khoản góp vốn đầu tư lớn, nhưng chưa đủ tỷ suất chiếm hữu chi phối càng yên cầu quy trình đánh giá và thẩm định sâu xa ( due diligence ) thận trọng. Ảnh hưởng của Covid – 19 cũng phần nào gây ra sự “ đứt gãy ” trong liên kết thông tin, nhất là khi đối tác chiến lược chăm sóc lại là nhà đầu tư quốc tế .

Sự trỗi dậy của nhà đầu tư trong nước

Ngoài hình thức đối tác chiến lược, nhiều năm gần đây, sự tham gia của nhà đầu tư quốc tế trong nghành chứng khoán còn trải qua những thương vụ làm ăn tóm gọn 100 % vốn. Sự hạn chế trong việc cấp phép xây dựng khiến những công ty chứng khoán trở thành tiềm năng được nhắm đến, nhất là nhóm công ty “ bé hạt tiêu ” .
Từ cuối năm 2017, Công ty CP Chứng khoán Maritime ( MSI ) đã trở thành thành viên của Tập đoàn kinh tế tài chính KB Nước Hàn và đổi tên thành KBSV. Yuanta cũng đã triển khai mua lại và chiếm hữu 100 % Chứng khoán Đệ Nhất. Năm 2019, Hanwha Investment & Securities hoàn tất tóm gọn Công ty chứng khoán HFT và đổi tên thành Chứng khoán Pinetree. Tập đoàn kinh tế tài chính JB từ Nhật Bản mua lại Chứng khoán Morgan Stanley Hướng Việt vào tháng 4/2020 và đổi tên thành Công ty Chứng khoán JB Nước Ta .

Làn sóng này lắng lại khi dịch Covid-19 ập đến. Tuy nhiên, thay chân khối ngoại lại là sự trỗi dậy của các nhà đầu tư nội với hàng loạt thương vụ “thay tên, đổi chủ”.

Điều này không khó hiểu bởi kinh doanh thị trường chứng khoán Nước Ta đã ghi nhận bước nhảy về chất với giá trị thanh toán giao dịch mỗi phiên vọt lên hàng chục ngàn tỷ đồng. Chứng khoán trở thành “ miếng bánh ” mê hoặc mà nhiều nhà góp vốn đầu tư muốn tham gia để trở thành một thành viên thị trường .
Gần nhất, vào cuối tháng 11/2021, Tập đoàn KS Finance ( công ty do ông Đỗ Anh Tuấn, quản trị Sunshine Group nắm giữ trên 54 % vốn đang niêm yết trên sàn HNX với mã KSF ) đã nhận chuyển nhượng ủy quyền 50,99 % vốn điều lệ của Chứng khoán KS. Sự sẵn sàng chuẩn bị đã diễn ra từ trước đó với loạt cổ đông mới Open và hành động đổi tên công ty từ cuối năm 2020 .
Tương tự, Chứng khoán TP. Đà Nẵng ( DNSC ) cũng triển khai đổi chủ từ cuối năm 2020 khi Open 3 cổ đông cá thể lớn nắm giữ 75 % vốn. Sau những đợt tăng vốn và chuyển nhượng ủy quyền giữa những cổ đông, Công ty Đầu tư NTP đã trở thành công ty mẹ chiếm hữu 70 % vốn điều lệ. Cả hai doanh nghiệp này đều đặt trụ sở tại tòa nhà Thành Công. Đây cũng là trụ sở chính của Tập đoàn Thành Công .
Một công ty chứng khoán khác cũng có loạt hành động tái cấu trúc là Chứng khoán ASC. Bên cạnh việc tăng vốn điều lệ, ASC còn bổ trợ thêm hai nhân sự mới đang công tác làm việc tại VPBank vào Hội đồng Quản trị, Ban Kiểm soát, đồng thời, chuyển trụ sở về Tòa nhà VPBank tại 89 – Láng Hạ .
Trong một san sẻ mới gần đây, chỉ huy VPBank cho biết, Ngân hàng đang xem xét việc mở thêm một công ty chứng khoán để lan rộng ra mạng lưới kinh doanh thương mại, ngày càng tăng những loại sản phẩm bán chéo .
Một ngân hàng nhà nước khác là TPBank cũng đã sớm góp vốn vào mảng chứng khoán. Từ tháng 3/2019, Chứng khoán Phương Đông ( ORS ), đã đổi tên thành Chứng khoán Tiên Phong. TPBank dù chỉ chiếm hữu hơn 9 % vốn, nhưng về phía nhân sự, ông Đỗ Anh Tú, Phó quản trị HĐQT của TPBank đã liên tục đảm nhiệm vị trí quản trị công ty chứng khoán này .

Cuộc “lột xác” tại Chứng khoán Tiên Phong cũng là một điển hình khá tích cực. Từ khoản lỗ lũy kế “ăn mòn” tới 97% vốn điều lệ (240 tỷ đồng), công ty này đã tăng vốn lên 2.000 tỷ đồng, còn lợi nhuận sau thuế chưa phân phối đạt hơn 140 tỷ đồng.  

Rõ ràng, những thương vụ làm ăn mua và bán – sáp nhập ( M&A ) với sự Open của những “ ông chủ ” mới, cả nội và ngoại, đã biến hóa diện mạo của không ít công ty chứng khoán nhỏ và vừa trước đây .
Hành trình 10 năm tái cấu trúc thị trường vừa mới qua đã thanh lọc số lượng công ty chứng khoán từ 106 xuống hơn 70 công ty. Nhưng quan trọng hơn, chất lượng của những thành viên thị trường đã được nâng lên. Quy mô vốn điều lệ tại những công ty chứng khoán đã tăng lên 88.818 tỷ đồng, cao gấp đôi so với thời gian cuối năm 2017 .