Tiếp tục khẳng định vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước trong giai đoạn hiện nay

CNQP&KT – Cùng với tăng trưởng kinh tế, thành phần kinh tế nhà nước còn đóng góp tích cực vào việc bảo đảm an sinh xã hội, phát triển các lĩnh vực y tế, giáo dục, tạo việc làm, xóa đói, giảm nghèo, bảo đảm ổn định chính trị – xã hội, an ninh – quốc phòng, chủ quyền quốc gia, góp phần nâng cao vị thế của đất nước ở khu vực và trên thế giới.

Trước mỗi kỳ đại hội Đảng, các yếu tố kinh tế, chính trị lại được bàn luận sôi sục trên các forum ; đây cũng là thời cơ để các thành phần phản động tận dụng chống phá, xuyên tạc đường lối chủ trương của Đảng, chủ trương của Nhà nước. Một trong những yếu tố lúc bấy giờ đang được các thành phần chống đối phủ nhận, xuyên tạc là “ vai trò chủ yếu của kinh tế nhà nước ”. Mục đích của chúng là nhằm mục đích hạ thấp vai trò chỉ huy của Đảng ; từ bỏ xu thế xã hội chủ nghĩa nền kinh tế, từ bỏ vai trò chỉ huy xã hội của Đảng ta. Các thành phần phản động cho rằng : Về mặt lý luận, nếu Đảng xác lập các thành phần kinh tế cạnh tranh đối đầu bình đẳng với nhau, thì không hề có thành phần kinh tế này chủ yếu, thành phần kinh tế kia không chủ yếu. Vì vậy, Đảng vừa khẳng định chắc chắn kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ yếu, vừa khẳng định chắc chắn các thành phần kinh tế cạnh tranh đối đầu bình đẳng với nhau là “ xích míc ”, hay đó chính là sự “ lẫn lộn trong tư duy ” của Đảng. Về mặt thực tiễn, chúng tận dụng sự hoạt động giải trí yếu kém của một số ít doanh nghiệp nhà nước ( DNNN ) trong thời hạn qua để phủ nhận vai trò chủ yếu của kinh tế nhà nước … Để đấu tranh với những quan điểm sai lầm trên, thấy được tính đúng đắn của Đảng, cần làm rõ 1 số ít yếu tố sau :
Thứ nhất, cần phân biệt rõ doanh nghiệp nhà nước với kinh tế nhà nước .

Cần nhận thức rõ, DNNN chỉ là một bộ phận của kinh tế nhà nước. Kinh tế nhà nước bao gồm các yếu tố thuộc sở hữu nhà nước, các yếu tố này có thể được chia thành 3 nhóm cơ bản: Nhóm các yếu tố thuộc về tài nguyên của quốc gia, như: đất đai, rừng, biển và tài nguyên gắn với đất đai, rừng biển như các loại khoáng sản, lâm sản, thủy sản, dầu khí… nhóm này có vai trò là điều kiện để phát triển cho tất cả các thành phần kinh tế. Nhóm các yếu tố vật chất mà Nhà nước sử dụng vốn ngân sách nhà nước, kể cả các nguồn vốn mà Nhà nước huy động để đầu tư phát triển (cơ sở hạ tầng kinh tế – xã hội, ngân sách nhà nước, dự trữ quốc gia, cơ sở khoa học – công nghệ… nhóm này cũng là điều kiện để cho tất cả các thành phần kinh tế khác phát triển). Nhóm các DNNN, là một loại hình doanh nghiệp đặc thù, được tổ chức dưới hình thức công ty cổ phần hoặc công ty trách nhiệm hữu hạn, do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ hoặc cổ phần, vốn góp chi phối; hoạt động theo các nguyên tắc thị trường và bình đẳng với các doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế khác.

Khi kinh tế thế giới suy thoái, thiên tai, dịch bệnh hoành hành, nhờ có sức mạnh của kinh tế nhà nước mà Việt Nam mới bảo đảm cân đối vĩ mô, duy trì mức tăng trưởng khá cao.

Như vậy, không được như nhau kinh tế nhà nước với DNNN, tức là không được như nhau cái toàn thể với cái bộ phận, mặc dầu đó là bộ phận quan trọng. Do đó, không hề lấy sự yếu kém trong quản trị, kinh doanh thương mại dẫn đến thua lỗ của 1 số ít DNNN để cho rằng kinh tế nhà nước về thực chất là thành phần kinh tế kém hiệu suất cao, không hề giữ vai trò chủ yếu .
Thứ hai, cần xác lập rõ vai trò chủ yếu của kinh tế nhà nước .
Cần có sự phân định rõ ràng giữa vai trò chủ yếu của thành phần kinh tế nhà nước với vai trò quản trị, điều tiết của Nhà nước pháp quyền. Thành phần kinh tế nhà nước không chỉ huy các thành phần kinh tế khác mà là lực lượng vật chất quan trọng để Nhà nước khuynh hướng và điều tiết nền kinh tế, góp thêm phần không thay đổi kinh tế vĩ mô. Như vậy, vai trò chủ yếu của thành phần kinh tế nhà nước trong nền kinh tế thị trường xu thế xã hội chủ nghĩa không phải được bộc lộ ở quy mô, số lượng các nghành nghề dịch vụ kinh tế Nhà nước nắm giữ, mà điều quan trọng hơn là ở việc nắm giữ các nghành kinh tế then chốt của nền kinh tế ; đi đầu trong việc chấp hành pháp lý, tăng hiệu suất, chất lượng, hiệu suất cao ; là lực lượng vật chất quan trọng để Nhà nước điều tiết nền kinh tế ; dẫn dắt tương hỗ các thành phần kinh tế khác tăng trưởng theo khuynh hướng xã hội chủ nghĩa .


Thượng tướng Trần Đơn, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, xem sản phẩm của Viettel – tập đoàn nộp thuế lớn nhất Việt Nam.          Ảnh: CTV

Đồng thời, cần nhận thức rõ rằng, việc Đảng ta chứng minh và khẳng định thành phần kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ yếu không có nghĩa là phân biệt, đối xử hay hạn chế vai trò và sự tăng trưởng của các thành phần kinh tế khác. Các thành phần kinh tế không sống sót khác biệt, mà mỗi thành phần kinh tế đều là một bộ phận cấu thành của nền kinh tế quốc dân, hoạt động giải trí theo pháp lý và bình đẳng trước pháp lý, hợp tác và cạnh tranh đối đầu lành mạnh, cùng tăng trưởng lâu bền hơn .

Đảng ta khẳng định thành phần kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là quan điểm, định hướng chính trị hoàn toàn đúng đắn và đã được kiểm nghiệm qua thực tiễn.

Thứ ba, vai trò kinh tế nhà nước .
Những năm qua, mặc dầu kinh tế quốc tế có nhiều khó khăn vất vả, suy thoái và khủng hoảng lê dài, tuy nhiên quốc gia ta đã gặt hái được nhiều thành công xuất sắc : kinh tế liên tục tăng trưởng với vận tốc cao, xã hội tăng trưởng, quốc phòng – bảo mật an ninh được củng cố và tăng cường, hoạt động giải trí đối ngoại được lan rộng ra, vị thế, uy tín của Nước Ta trên trường quốc tế ngày càng tăng … Đạt được hiệu quả trên là do nhiều nguyên do, trong đó có vai trò chủ yếu của kinh tế nhà nước .


Hoạt động khai thác dầu khí của Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam (PVN). Ảnh: CTV

Đánh giá về vai trò của DNNN, Nghị quyết số 12-NQ/TW “Về tiếp tục cơ cấu lại, đổi mới và nâng cao hiệu quả doanh nghiệp nhà nước” do Hội nghị Trung ương 5 (khóa XII) ban hành, đã khẳng định: Cùng với cơ chế, chính sách của Nhà nước, DNNN là công cụ quan trọng để góp phần thực hiện ổn định kinh tế vĩ mô, đối phó với những biến động thị trường, kiềm chế lạm phát, đóng góp lớn trong xây dựng và phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng kinh tế – xã hội và chuyển dịch cơ cấu kinh tế, là nguồn thu lớn của ngân sách nhà nước và đóng góp quan trọng thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh và thực hiện chính sách an sinh xã hội. Cụ thể:

Một là, DNNN đóng vai trò quan trọng trong một số ít ngành, nghành nghề dịch vụ then chốt của nền kinh tế, như : viễn thông, than, điện, xăng dầu, khai khoáng, kinh tế tài chính, ngân hàng nhà nước và các dịch vụ công thiết yếu bảo vệ nhu yếu sản xuất, tiêu dùng trong nước và xuất khẩu .
So với tổng nguồn vốn của hàng loạt doanh nghiệp trong các ngành tương ứng, khu vực DNNN chiếm 79 % trong nghành nghề dịch vụ khai khoáng, 91 % trong nghành nghề dịch vụ sản xuất, phân phối điện ; 65 % trong nghành cung ứng nước, giải quyết và xử lý rác thải ; 80 % trong nghành thông tin, tiếp thị quảng cáo ; 57 % trong nghành nghề dịch vụ kinh tế tài chính, ngân hàng nhà nước, bảo hiểm. So với tổng doanh thu của hàng loạt doanh nghiệp trong các ngành tương ứng, khu vực DNNN chiếm 86 % trong nghành nghề dịch vụ khai khoáng ; 96,8 % trong nghành sản xuất, phân phối điện ; 72,94 % trong nghành nghề dịch vụ cung ứng nước, giải quyết và xử lý rác thải ; 82 % trong nghành thông tin, truyền thông online ; 48 % trong nghành nghề dịch vụ kinh tế tài chính, ngân hàng nhà nước, bảo hiểm. Bên cạnh tăng cường cạnh tranh đối đầu, lan rộng ra thị trường trong nước, nhiều DNNN tích cực lan rộng ra góp vốn đầu tư, xuất khẩu hàng hóa ra thị trường quốc tế .
Hai là, trong toàn cảnh lạm phát kinh tế, suy giảm kinh tế những năm gần đây, nhiều ngân hàng nhà nước thương mại nhà nước có góp phần trong việc cung ứng nhu yếu vốn cho nền kinh tế, thực thi giảm lãi suất vay, không thay đổi tỷ giá. Các DNNN trong nghành nghề dịch vụ xăng, dầu, sắt, thép, điện, than, hàng không, hóa chất, viễn thông, giấy và nhiều mẫu sản phẩm trọng điểm khác đã đi đầu trong việc thực thi chủ trương cắt giảm góp vốn đầu tư, tiêu tốn, không tăng giá bán loại sản phẩm, dịch vụ … Đặc biệt, nhiều tập đoàn lớn kinh tế, tổng công ty nhà nước đã góp phần quan trọng vào bình ổn Ngân sách chi tiêu vật tư, sản phẩm & hàng hóa, góp thêm phần để Nhà nước triển khai chủ trương kinh tế vĩ mô, không thay đổi xã hội và ngăn ngừa suy giảm kinh tế trong tiến trình nền kinh tế gặp khó khăn vất vả .
Ba là, các DNNN, hầu hết là các tập đoàn lớn kinh tế, tổng công ty nhà nước đã kêu gọi và sử dụng nguồn vốn lớn của Nhà nước và xã hội, có ảnh hưởng tác động lớn đến không thay đổi kinh tế vĩ mô và tăng trường kinh tế. Theo báo cáo giải trình của nhà nước, tổng tài sản của các DNNN trong những năm qua chiếm tỷ suất lớn trong nền kinh tế, trong đó các tập đoàn lớn kinh tế, tổng công ty nhà nước, công ty mẹ – con có tổng tài sản chiếm hơn 90 % tổng tài sản của khu vực DNNN.
Bốn là, DNNN có góp phần lớn trong thiết kế xây dựng và tăng trưởng mạng lưới hệ thống kiến trúc kinh tế – xã hội, như : mạng lưới hệ thống hạ tầng giao thông vận tải, hạ tầng nông nghiệp và nông thôn, hạ tầng nguồn năng lượng, hạ tầng thông tin liên lạc, hạ tầng đô thị và các khu công trình hạ tầng Giao hàng quốc phòng, bảo mật an ninh. . .
Năm là, DNNN có góp phần thu ngân sách lớn nhất so với các thành phần kinh tế khác. Tỷ trọng thu DNNN trong tổng thu ngân sách nhà nước đạt 19,3 % ( quy trình tiến độ 2006 – 2010 ) và 22 % ( quy trình tiến độ 2011 – năm ngoái ). Các tập đoàn lớn kinh tế, tổng công ty nhà nước nộp ngân sách cũng chiếm tỷ suất lớn của khu vực DNNN .
Sáu là, nhiều DNNN trực tiếp tham gia phủ xanh đất trống, đồi trọc, giữ gìn quốc phòng, bảo mật an ninh, khu vực biên giới, biển, hòn đảo ; tích cực tham gia triển khai các chủ trương bảo vệ phúc lợi xã hội và xoá đói, giảm nghèo ; lan rộng ra khoanh vùng phạm vi hoạt động giải trí, góp vốn đầu tư vào vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt quan trọng khó khăn vất vả để tạo công ăn việc làm và góp thêm phần tăng trưởng kinh tế – xã hội, chuyển dời cơ cấu tổ chức kinh tế. Các tập đoàn lớn kinh tế, tổng công ty nhà nước đi đầu trong việc triển khai Nghị quyết số 30 a / 2008 / NQ-CP của nhà nước về Chương trình tương hỗ giảm nghèo nhanh và bền vững và kiên cố so với các huyện nghèo, trải qua hoạt động giải trí góp vốn đầu tư các khu công trình kiến thiết xây dựng hạ tầng giao thông vận tải, thủy lợi ở nông thôn ; trường học, trạm y tế xã ; kiến thiết xây dựng nhà cho người nghèo ; phụng dưỡng Mẹ Nước Ta anh hùng ; tôn tạo tu bổ nghĩa trang liệt sĩ ; phát thuốc không lấy phí cho người dân …
Nhìn lại những năm qua, khi kinh tế quốc tế suy thoái và khủng hoảng, thiên tai, dịch bệnh hoành hành, nhờ có sức mạnh của kinh tế nhà nước mà Nước Ta mới bảo vệ cân đối vĩ mô, các cân đối lớn của nền kinh tế, góp thêm phần kiềm chế lạm phát kinh tế, duy trì mức tăng trưởng khá cao. Cùng với tăng trưởng kinh tế, thành phần kinh tế nhà nước còn góp phần tích cực vào việc bảo vệ phúc lợi xã hội, tăng trưởng các nghành nghề dịch vụ y tế, giáo dục, tạo việc làm, xóa đói, giảm nghèo, bảo vệ không thay đổi chính trị – xã hội, bảo mật an ninh – quốc phòng, chủ quyền lãnh thổ vương quốc, góp thêm phần nâng cao vị thế của quốc gia ở khu vực và trên quốc tế …

Như vậy, việc Đảng ta khẳng định thành phần kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là quan điểm, định hướng chính trị hoàn toàn đúng đắn, phù hợp với lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin, quy luật phát triển của thời kỳ quá độ và đã được kiểm nghiệm qua thực tiễn.

Đại tá, PGS, TS. NGUYỄN TRỌNG XUÂN và Thiếu tá, ThS. NGUYỄN ĐỨC THÀNH
Học viện Chính trị – Bộ Quốc phòng

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Thị Trường