Gam màu sáng tối của kinh tế 9 tháng

GDP theo quý tăng trưởng âm 6,17 % nhưng vẫn còn những yếu tố để tin vào tác dụng tích cực hơn trong quý cuối năm .Tổng cục Thống kê khởi đầu công bố số liệu tăng trưởng GDP theo quý từ năm 2000, trước đó, cơ quan này giám sát tăng trưởng bán niên và theo năm. Quý III năm nay, GDP được ghi nhận tăng trưởng âm, lần đầu kể từ khi công bố GDP quý. Mức âm 6,17 % cũng là số lượng vượt xa dự báo của nhiều nhóm nghiên cứu và phân tích .

“GDP quý III giảm sâu hơn nhiều so với dự báo đầu tháng 9 của chúng tôi, chứng tỏ tác động rất ghê gớm của dịch bệnh, nhất là vào lĩnh vực công nghiệp – xây dựng và dịch vụ”, TS Cấn Văn Lực nói với VnExpress.

Trong dự báo trước đó, Kinh tế trưởng Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Nước Ta ( Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam BIDV ) cho rằng GDP quý III hoàn toàn có thể giảm 2 %, với khu vực dịch vụ giảm khoảng chừng 10 %. Số liệu từ Tổng cục Thống kê cũng tương đương với dự báo này, khi ngành dịch vụ giảm 9,28 %. Tuy nhiên, chỉ tiêu khiến dự báo của nhóm nghiên cứu và phân tích Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam BIDV thấp hơn thực tiễn là mức tăng trưởng âm của khu vực công nghiệp – kiến thiết xây dựng, so với dự báo tăng trưởng dương. Kết quả này cũng được xem là khó khăn vất vả lớn nhất của kinh tế trong ba tháng quý III .Đợt bùng phát dịch lần thứ tư, với ảnh hưởng tác động nặng nhất là những tỉnh Đông Nam Bộ, đã giáng đòn mạnh lên bức tranh tăng trưởng của nghành nghề dịch vụ công nghiệp. 19 tỉnh thành phía Nam bị ảnh hưởng tác động bởi Covid-19 bao trùm 44,4 % tổng GDP của cả nước, với nhiều trọng điểm về sản xuất như TP TP HCM, Tỉnh Bình Dương .Ông Lê Trung Hiếu, Vụ trưởng Hệ thống Tài khoản Quốc gia, cho biết duy nhất Bình Phước tăng trưởng 1 % trong quý III, 18/19 tỉnh còn lại đều tăng trưởng âm. Trong đó, 12/19 tỉnh Đông Nam Bộ tăng trưởng âm trên 10 %, riêng TP Hồ Chí Minh âm trên 20 % trong quý III. Phía bắc, TP.HN là thành phố duy nhất tăng trưởng âm. Đối chiếu với ” map dịch ” trong 3 tháng qua, đây cũng là những tỉnh đang ảnh hưởng tác động nặng nề về dịch .TP HCM vắng vẻ ngày đầu tăng cường giãn cách ai ở đâu ở yên đó, ngày 23/8/2021. Ảnh: Quỳnh TrầnTP TP HCM vắng vẻ ngày đầu tăng cường triển khai giãn cách ” ai ở đâu ở yên đó “, hôm 23/8. Ảnh : Quỳnh TrầnẢnh hưởng tới kinh tế đã hiện rõ, nhưng khó khăn vất vả của khu vực công nghiệp không chỉ dừng ở những số lượng. Câu chuyện phía sau là sự đứt gãy chuỗi đáp ứng, đứt gãy nguồn lao động và tương lai bất định về năng lực phục sinh .Để hạn chế sự lây lan Covid-19, những địa phương đặt ra nhu yếu cao cho sản xuất, như ” ba tại chỗ “, ” một cung đường, hai điểm đến “, đồng thời giám sát chặt việc lưu thông sản phẩm & hàng hóa. Những giải pháp này giúp trấn áp mức độ lây lan của đại dịch, nhưng lại khiến ngành sản xuất lao đao .97 % số doanh nghiệp trên cả nước là quy mô vừa và nhỏ, với nguồn lực nhã nhặn. Trong đợt bùng phát tiên phong, nhiều doanh nghiệp chọn cách ” ngủ đông “. Đến đợt hai và đợt ba, sức chống chịu bị bào mòn đến kiệt quệ. Đợt bùng phát thứ tư – với mức độ được nhìn nhận hơn cả ba đợt trước cộng lại – nhiều doanh nghiệp, từ tự nguyện cho tới bắt buộc, chọn cách rời khỏi thị trường .” Giờ không gọi là rủi ro tiềm ẩn nữa mà chuỗi đáp ứng đã thực sự đứt gãy. Trong tương lai, nếu việc trấn áp dịch không tốt, mức độ đứt gãy sẽ còn mạnh hơn nữa “, ông Phạm Đình Thúy, Vụ trưởng Thống kê Công nghiệp và Xây dựng, nhận xét .Những số lượng về tình hình doanh nghiệp cũng phần nào phản ánh gam màu xám của bức tranh này. Số lượng doanh nghiệp xây dựng mới tháng 9 giảm kỷ lục, trong khi số doanh nghiệp rời khỏi thị trường liên tục tăng. Bình quân mỗi tháng từ đầu năm, cứ 4 doanh nghiệp xây dựng mới đồng thời có 3 doanh nghiệp rời khỏi thị trường .Việc đứt gãy trong sản xuất để lại nhiều hệ lụy, một trong số đó là năng lực thiếu vắng lao động trong tương lai. Khi những doanh nghiệp dừng sản xuất, lao động không còn việc làm. Họ chuyển nghề hoặc chọn cách rời thành phố. Đến khi hoạt động giải trí được nối lại, những doanh nghiệp này lại không còn lao động sản xuất. Hiện tình trạng này đã Open .Hệ quả là khu vực công nghiệp – thiết kế xây dựng tăng trưởng âm hơn 5 % trong quý III – điều cũng chưa từng có trong lịch sử dân tộc khi khu vực này luôn là đầu tàu kéo của kinh tế .Động lực tăng trưởng thứ hai của kinh tế – khu vực dịch vụ – còn nghiêm trọng hơn, với tăng trưởng âm hơn 9 %. Tổng mức kinh doanh nhỏ sản phẩm & hàng hóa và lệch giá dịch vụ tiêu dùng tháng 9 giảm 28,4 % so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, chỉ tiêu này với quý III giảm hơn 28 % .Dragon Capital nhìn nhận, nếu coi tiến trình trước khi đợt bùng phát dịch thứ tư xảy ra là 100 %, thì chỉ sau ba tháng, khu vực dịch vụ giảm tới 50 %. Sức cầu trong nước sụt giảm, ảnh hưởng tác động tới năng lực tiêu thụ sản phẩm & hàng hóa và cũng gián tiếp làm trầm trọng thêm sự đứt gãy của sản xuất .

Trong khi hai khu vực quan trọng của nền kinh tế chịu đòn giáng mạnh, nhiều động lực thay thế vẫn chưa ở đúng vị trí. Như đầu tư công, giải ngân 9 tháng đầu năm chưa tới 50% kế hoạch. So với kế hoạch Thủ tướng giao vốn đầu tư công năm nay, vẫn còn hơn 240.000 tỷ đồng chưa giải ngân. Con số được Tổng cục thống kê nhìn nhận là “thách thức” khi thời gian chỉ còn ba tháng.

Công nhân Công ty Giày da Huê Phong (quận Gò Vấp) ra về sau ngày làm việc. Do ảnh hưởng của dịch Covid-19, Công ty buộc phải cho hơn 5.000 công nhân nghỉ việc, hiện chỉ còn 200 người làm việc. Ảnh: Hữu KhoaCông nhân Công ty Giày da Huê Phong ( Q. Gò Vấp ) ra về sau ngày thao tác. Do tác động ảnh hưởng của dịch Covid-19, công ty buộc phải cho hơn 5.000 công nhân nghỉ việc. Ảnh : Hữu Khoa

Tuy nhiên, bức tranh kinh tế không chỉ toàn gam màu xám. Một trong những yếu tố quan trọng nhất, theo đánh giá của Dragon Capital, là tính ổn định của kinh tế vĩ mô vẫn được Chính phủ giữ vững bất chấp ảnh hưởng của dịch.

” Tăng trưởng quan trọng nhưng sự không thay đổi của kinh tế vĩ mô còn quan trọng hơn rất nhiều. Nếu kinh tế vĩ mô không không thay đổi, những kênh góp vốn đầu tư sẽ rất thê thảm “, ông Lê Anh Tuấn, Giám đốc Hoạch định kế hoạch góp vốn đầu tư Dragon Capital, phản hồi .Nếu xét về góc nhìn này, những chỉ tiêu quan trọng của kinh tế vẫn đang giữ ở mức tốt, mặc kệ ảnh hưởng tác động của đại dịch .Đầu tiên về lạm phát kinh tế. Mặc dù những chuỗi đáp ứng bị đứt gãy, giá dầu tăng mạnh, CPI chỉ tăng 1,82 % so với cùng kỳ năm trước – mức thấp nhất kể từ năm năm nay. Lạm phát lõi chỉ tăng dưới 1 % .Nếu nhìn từ vị thế kinh tế, dòng vốn FDI là một trong những chỉ báo quan trọng. Gần đây, thị trường rối loạn trước những thông tin về việc những doanh nghiệp FDI hoàn toàn có thể rời khỏi Nước Ta, tuy nhiên số liệu cho thấy dòng vốn này vẫn giữ ở mức không thay đổi. Nước Ta vẫn đứng trong nhóm những nước lôi cuốn FDI tốt nhất trong khu vực. Số liệu 9 tháng đầu năm với FDI cũng đã tăng trở lại so với cùng kỳ, sau ba tháng liên tục giảm .Với tỷ giá, Covid-19 làm cho xuất khẩu giảm, nhập khẩu tăng, thâm hụt cán cân thương mại. Nhưng với dự trữ ngoại hối ở mức cao, tiền đồng vẫn giữ không thay đổi, thậm chí còn tăng giá so với đồng bạc xanh .Một điểm sáng khác so với những lần bùng phát trước là năng lực hồi sinh sau đợt dịch này cao hơn, dù mức giảm mạnh hơn, do sự đổi khác trong xu thế từ ” zero Covid ” sang ” sống chung với Covid ” .” Ảnh hưởng của đợt bùng phát Covid-19 thứ tư khiến ngành sản xuất và dịch vụ giảm rất sâu so với những lần bùng phát trước. Tuy nhiên, vận tốc hồi sinh sẽ nhanh hơn nhờ việc biến hóa kế hoạch chống dịch “, chuyên viên Lê Anh Tuấn nói .Theo giám sát của nhóm nghiên cứu và phân tích, ngành sản xuất hoàn toàn có thể giảm 30 % so với trước khi Covid-19 bùng phát lần thứ tư, còn khu vực dịch vụ hoàn toàn có thể giảm tới 50 %. Con số này gấp nhiều lần so với mức độ ảnh hưởng tác động trong đợt bùng phát dịch đầu năm 2020. Tuy nhiên, cả hai khu vực này sẽ phục sinh nhanh hơn so với đợt bùng phát tiên phong, nhờ việc đổi khác kế hoạch chống dịch và đẩy nhanh vận tốc tiêm vaccine. Trong đó, ngành sản xuất hoàn toàn có thể vượt thời gian trước bùng phát dịch vào quý I, còn khu vực dịch vụ sẽ trở lại vào cuối quý I – đầu quý II / 2022 .Cùng quan điểm, tiến sỹ Ông Cấn Văn Lực cũng nhìn nhận, việc biến hóa quy mô tương thích với tình hình trong thực tiễn sẽ là điểm then chốt cho tiến trình cuối năm .” Tôi cho rằng tiềm năng kép và phúc lợi xã hội trong toàn cảnh mới với mức tăng trưởng như vậy vẫn hoàn toàn có thể đạt được nếu như tất cả chúng ta kiểm soát và điều chỉnh phương pháp, kế hoạch phòng chống dịch tương thích hơn. Tiềm lực và sức bật, nhất là khu vực công nghiệp – kiến thiết xây dựng và dịch vụ, là rất lớn, vốn dĩ bị kìm nén lâu nay “, TS Lực nhận xét .

Theo tính toán của Tổng cục Thống kê, Việt Nam có thể đạt mức tăng trưởng kinh tế 2,5% nếu quý IV tăng 5,3%, mức tăng cao hơn quý I và thấp hơn quý II. “Chúng tôi thiên về dự báo kịch bản tăng trưởng này”, ông Lê Trung Hiếu cho biết. Ở trường hợp tích cực hơn, nếu GDP quý IV tăng 7,1%, tăng trưởng cả năm có thể đạt ngưỡng 3%, con số cao hơn năm trước. Khả năng này là có thể nhưng Tổng cục Thống kê thừa nhận “sẽ rất thách thức”.

Minh Sơn

Trải nghiệm của bạn khi làm thủ tục hành chính, đặc biệt trong bối cảnh đại dịch gần đây, như thế nào? Vui lòng tham gia khảo sát này để chia sẻ về những trải nghiệm đó, làm cơ sở tham vấn cho Chính phủ đưa ra chỉ đạo phù hợp để cải thiện thủ tục hành chính.

Khảo sát do Ban IV ( Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng ) phối hợp với Cục Kiểm soát Thủ tục hành chính ( Văn phòng nhà nước ), những Thương Hội thành viên Hội đồng tư vấn cải cách Thủ tục hành chính của Thủ tướng và Báo điện tử VnExpress thực thi từ ngày 24/9 đến 30/09/2021 .