Giáo án bài Văn bản văn học | Giáo án Ngữ văn lớp 10 chuẩn nhất, hay nhất
| Hoạt động của GV và HS | Kiến thức cần đạt |
|---|---|
|
Hoạt động 2. Hình thành kiến thức mới * Tìm hiểu những tiêu chuẩn của VBVH |
I. Tiêu chí hầu hết của VBVH |
|
– Các tiêu chuẩn nhận diện VBVH thời nay là gì ? Hs theo dõi sgk vấn đáp . Gv nhận xét, bổ trợ : Những chủ đề như tình yêu, niềm hạnh phúc, do dự, đau khổ, khát vọng vươn đến chân – thiện – mĩ, … thường trở đi trở lại với những chiều sâu và sắc thái khác nhau. VD : Truyện ngắn Bức tranh ( Nguyễn Minh Châu ) → suy ngẫm về con người và thẩm mỹ và nghệ thuật chân chính . – VH là hình ảnh chủ quan của quốc tế khách quan. Hiện thực khách quan đã được nhà văn nhận thức, tái tạo, nhào nặn, hư cấu theo nguyên tắc điển hình hóa để xây dựng hình tượng thẩm mỹ và nghệ thuật. Thế giới VH là “ quốc tế tư tưởng, tình cảm nén chặt và luôn tiềm tàng năng lực bùng nổ xúc cảm ” . VD : Xây dựng hình tượng Chí Phèo → Nam Cao khái quát hiện thực XH nông thôn việt nam trước cách mạng : 1 bộ phận cố nông cùng khổ để sống sót đã sa vào con đường lưu manh hóa … |
1. VBVH là những văn bản đi sâu phản ánh hiện thực khách quan và tò mò quốc tế tình cảm và tư tưởng, thỏa mãn nhu cầu nhu yếu thẩm mĩ của con người . 2. VBVH được thiết kế xây dựng bằng ngôn từ nghệ thuật và thẩm mỹ có tính hình tượng, tính thẩm mĩ cao, tính hàm súc, đa nghĩa . 3. VBVH được kiến thiết xây dựng theo 1 phương pháp riêng – nói đơn cử hơn là mỗi VBVH đều thuộc về 1 thể loại nhất định và theo những quy ước, phương pháp của thể loại đó . → Tuy nhiên VBVH không chỉ là những giải pháp, những kĩ xảo ngôn từ mà là 1 phát minh sáng tạo niềm tin của nhà văn . |
| * Tìm hiểu cấu trúc của VBVH . | II. Cấu trúc của VBVH |
| – Những yếu tố của tầng ngôn từ ? |
1. Tầng ngôn từ – từ ngữ âm đến ngữ nghĩa – Ngữ nghĩa : + Nghĩa tường minh. VD : con chó sói, mùa xuân, … + Nghĩa hàm ẩn. VD : lòng lang dạ sói, tuổi xuân, … – Ngữ âm : VD : + Tài cao phận thấp chí khí uất Giang hồ mê chơi quên quê nhà . ( Tản Đà ) → C1 nhiều thanh trắc → sự bế tắc, u uất của kẻ tài hoa, anh hùng ko gặp thời vận. C2 nhiều thanh bằng → cảm xúc chơi vơi, phiêu bồng → sự buông xuôi, bất lực của con người . + Sương nương theo trăng ngừng sống lưng trời Tương tư nâng lòng lên chơi vơi . ( Xuân Diệu ) → Hai câu thơ gồm nhiều thanh bằng → cảm xúc chơi vơi, bâng khuâng khó hiểu của kẻ đang tương tư . |
| – Tầng hình tượng của VBVH được tạo nên nhờ những yếu tố nào ? VD ? |
2. Tầng hình tượng – Hình tượng được phát minh sáng tạo trong văn bản nhờ những cụ thể, diễn biến, nhân vật, thực trạng, tâm trạng ( tùy quy mô văn bản và thể loại ) mà có sự khác nhau . – VD : Hình tượng cành mai ( Cáo tật thị chúng – Mãn Giác thiền sư ) hình tượng cho sự sống tuần hoàn, sức sống mãnh liệt, niềm tin yêu, sáng sủa, yêu đời . Hình tượng cây tùng ( Tùng – Nguyễn Trãi ) hình tượng cho người quân tử … |
|
– Tầng hàm nghĩa là gì? VD? |
3. Tầng hàm nghĩa – Là ý nghĩa ẩn kín, ý nghĩa tiềm tàng của văn bản . – VD : Mẹ và quả ( Nguyễn Khoa Điềm ) Những mùa quả mẹ tôi hái được Mẹ vẫn trông vào tay mẹ vun trồng Những mùa quả lặn rồi lại mọc Như mặt trời, khi như mặt trăng . Lũ chúng tôi từ tay mẹ lớn lên Còn những bí và bầu thì lớn xuống Chúng mang dáng giọt mồ hôi mặn Rỏ xuống lòng thầm lặng : mẹ tôi . Và chúng tôi – một thứ quả trên đời Bảy mươi tuổi mẹ đợi chờ được hái Tôi hoảng sợ ngày bàn tay mẹ mỏi Mình vẫn còn một thứ quả non xanh . “ Một thứ quả non xanh ” → Con người chưa trưởng thành . |
|
* Tìm hiểu từ VB đến tác phẩm VH . Gv sơ đồ hóa, lý giải cho hs hiểu rõ . |
III. Từ văn bản đến tác phẩm văn học Nhà văn – phát minh sáng tạo – VBVH ( mạng lưới hệ thống kí hiệu khách quan ) – người đọc – tác phẩm văn học . * Ghi nhớ : ( sgk ) . |
|
Hoạt động 3. Hoạt động thực hành Luyện tập . |
IV. Luyện tập : |
|
Hs đọc nhu yếu của sgk, suy ngẫm, vấn đáp . Gv nhận xét, bổ trợ : “ Nơi dựa ” là bài thơ văn xuôi – bài thơ có ý thơ, ngôn từ có nhịp điệu, khác với ngôn từ văn xuôi thường thì. “ Nơi dựa ” thường chỉ những người vững mạnh mà những người yếu ớt hoàn toàn có thể tựa nương, nhờ cậy. Ở đây có sự đảo ngược : người mẹ trẻ khỏe lại “ dựa ” vào đứa con mới biết đi chập chững. Anh bộ đội dạn dày chiến trận lại “ dựa ” vào cụ già bước từng bước run rẩy trên đường … |
1. Bài 1 : a. Cấu trúc giống nhau – đối xứng nhau : – Câu mở . – Câu kết . – Các nhân vật được trình diễn theo tính tương phản . b. “ Nơi dựa ” – nghĩa hàm ẩn : nơi dựa ý thức – nơi con người tìm thấy niềm vui và ý nghĩa đời sống . → Khuyên tất cả chúng ta : + Phải biết sống với tình yêuvới con cháu, cha mẹ, những người bề trên . + Phải sống với niềm hy vọng về tương lai và lòng biết ơn quá khứ . |
|
Hs đọc nhu yếu của sgk, suy ngẫm, vấn đáp . Gv nhận xét, bổ trợ : + Giếng cạn : giếng đã bị vùi lấp, ko còn nuớc → hòn sỏi rơi vào lòng giếng cạn thì chẳng có tiếng vang gì . + Thời gian qua đi, những chiếc lá khô héo rụng dần → những mảnh nhỏ cuộc sống qua quốc tế cũng xanh rồi héo úa như chiếc lá |
2. Bài thơ “ Thời gian ” ( Văn Cao ) a. Câu 1,2,3,4 : Sức tàn phá của thời hạn . – Chiếc lá – ẩn dụ chỉ đời người, sự sống . – Kỉ niệm của đời người theo thời hạn – Tiếng hòn sỏi rơi vào lòng giếng cạn . – Câu thơ, bài hát → hình tượng chỉ văn học thẩm mỹ và nghệ thuật . – “ Xanh ” → Sự sống sót bất tử . → tinh khôi, tươi tắn . – “ Đôi mắt em ” – đôi mắt tình nhân → hình tượng chỉ kỉ niệm tình yêu . – “ Giếng nước ” : ko cạn → những điều trong mát ngọt lành . b. Ý nghĩa bài thơ Thời gian xóa nhòa tổng thể, tàn phá cuộc sống con người, tàn phá sự sống. Nhưng chỉ có Văn học thẩm mỹ và nghệ thuật và kỉ niệm về tình yêu là có sức sống lâu dài hơn . |
|
Hs đọc nhu yếu của sgk, suy ngẫm, vấn đáp . Gv nhận xét, bổ trợ : – Nơi sâu thẳm trong tâm hồn người đọc cũng là đối tuợng mà người viết tìm đến khai thác, miêu tả. Vì đối tượng người dùng sở hữu của văn học ko chỉ là hiện thực khách quan mà quan trọng hơn là tình cảm, tư tưởng của con người. : Văn học là nhân học – khoa học về con người. Nhà văn tìm vào tâm hồn chính mình để hiểu hồn người. Đó là mối quan hệ tương thông và tương đương . – Nhà văn ko nói hết, cạn lời, cạn ý để tạo cho người đọc thời cơ tái tạo lại, tưởng tượng thêm, tâm lý rộng hơn quốc tế nghệ thuật và thẩm mỹ được nói tới trong văn bản . |
3. Bài thơ : Mình và ta ( Chế Lan Viên ) a. Mối quan hệ khăng khít giữa tác giả – bạn đọc : – Mình : bạn đọc . – Ta: người viết. b. Ta gửi tro, mình nhen thành lửa cháy |
Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Thủ Tục
