VND đã bị mất giá bao nhiêu?

Đáp ứng vướng mắc của nhiều bạn đọc, Tòa soạn ra mắt bài viết riêng cho Chúng ta của Tiến sĩ Kinh tế Nguyễn Đức Độ, Trưởng phòng Nghiên cứu kinh tế tài chính, Viện Kinh tế-Tài chính, Bộ Tài chính về mức độ trượt giá của tiền VND trong thời hạn qua .


Trong toàn cảnh lúc bấy giờ, khi giá của hầu hết những ” sản phẩm & hàng hóa ” đều ngày càng tăng can đảm và mạnh mẽ, câu hỏi về mức độ mất giá của VND đã trở thành một trong những mối chăm sóc số 1 của người dân. Tuy nhiên, câu vấn đáp sẽ nhờ vào vào mục tiêu của việc tính mức độ trượt giá, những ” sản phẩm & hàng hóa ” được sử dụng để làm tham chiếu, cũng như khoảng chừng thời hạn tính mức độ trượt giá.

Để biết xem mức sống của người dân đã bị ảnh hưởng ra sao khi giá hàng hóa thay đổi, người ta thường sử dụng chỉ số giá tiêu dùng CPI (Consumer Price Index).

Theo cách so sánh này, vận tốc mất giá của VND trong một thập kỷ đã qua là 108 %, bởi chỉ số CPI trung bình hàng năm của Nước Ta đã tăng hơn gấp đôi ( từ mức 100 vào năm 2000 lên mức 208 vào năm 2010 – số liệu năm 2010 là dự báo ). Nói cách khác, sau một thập kỷ số lượng sản phẩm & hàng hóa mà 1 VND mua được đã giảm mạnh và còn khoảng chừng 50%. Nếu tính trung bình, mỗi năm VND mất giá khoảng chừng 7,6 %, trong đó riêng năm 2008 VND mất giá tới 23 %. Tuy nhiên, chỉ số giá tiêu dùng CPI không cho biết nhiều về việc những khoản tiết kiệm chi phí của dân cư bị ảnh hưởng tác động ra làm sao trong toàn cảnh đồng xu tiền bị mất giá. Để vấn đáp thắc mắc này, người ta hay sử dụng giá của những loại gia tài để so sánh. Tại Nước Ta, giá USD và giá vàng là những tham chiếu thông dụng nhất, bởi nó tương quan đến khoản tiền tiết kiệm chi phí của phần nhiều người dân. Một số người ” giàu ” hơn hoàn toàn có thể chăm sóc đến giá bất động sản hay giá CP. Trong một thập kỷ qua, giá USD đã tăng từ mức khoảng chừng 14.000 VND / USD vào giữa năm 2000 lên mức 21.000 VND / USD lúc bấy giờ. Như vậy, tính toàn diện và tổng thể, VND đã mất giá khoảng chừng 50 % so với USD trong cả quy trình tiến độ. Nếu tính trung bình, VND mỗi năm bị mất giá so với USD khoảng chừng 4 %.

Tuy nhiên, mức độ mất giá của VND so với USD trong giai đoạn 2000-2007 chỉ vào khoảng 2% mỗi năm, còn trong giai đoạn 2007-2010 mức độ mất giá lên tới khoảng 10% mỗi năm.

Giá vàng trong một thập kỷ qua đã tăng gấp khoảng chừng 7 lần, từ mức 5 triệu VND / lượng vào năm 2000 lên mức 35-36 triệu VND / lượng lúc bấy giờ. Tính trung bình, giá vàng đã tăng khoảng chừng 21 – 22 % / năm. Nếu sử dụng VN-Index để làm tham chiếu khi so sánh, thì giá CP trong vòng một thập kỷ qua đã tăng 4,3 lần, từ mức 100 điểm vào năm 2000 lên mức trên 430 điểm lúc bấy giờ. Tính trung bình, mỗi năm giá CP tăng khoảng chừng 16 %. Tuy nhiên, khi so sánh mức độ mất giá của VND so với giá những gia tài khác, cần phải tính cả lãi suất vay mà việc gửi VND, USD, hay thậm chí còn cả vàng tại ngân hàng nhà nước mang lại, bởi không nhiều người giữ tiền tiết kiệm chi phí của mình ở dưới gối. Nếu sử dụng cách tính này, trong một thập kỷ qua việc nắm giữ VND trung bình mỗi năm đem lại mức lãi suất vay khoảng chừng 8 – 9 %, cao hơn một chút ít so với mức tăng của chỉ số CPI. Thông thường, giá những ” sản phẩm & hàng hóa ” được sử dụng để làm thước đo mức độ trượt giá của một đồng xu tiền nói chung và VND nói riêng, xét trong dài hạn, dịch chuyển cùng chiều với nhau ( và đều có khuynh hướng tăng ), bởi lượng tiền được cung ra thị trường luôn có khuynh hướng tăng từ năm này qua năm khác và điều này xảy ra ở mọi vương quốc. Tuy nhiên, vận tốc tăng giá của những ” sản phẩm & hàng hóa ” này không phải khi nào cũng như nhau, thậm chí còn cùng chiều nhau, bởi nó còn phụ thuộc vào vào nhiều yếu tố khác. Chính thế cho nên, trong thời gian ngắn, thậm chí còn trong cả trung hạn, việc lựa chọn những sản phẩm & hàng hóa để bảo vệ những khoản tiết kiệm ngân sách và chi phí khỏi bị mất giá vẫn có ý nghĩa, nhất là khi tính tới cả những yếu tố rủi ro đáng tiếc do giá cả dịch chuyển.

Vậy trong một thập kỷ qua, tại Việt Nam “hàng hóa” nào đạt được hiệu quả cao nhất trong việc chống lại xu hướng mất giá của VND?

Các thống kê giám sát ở trên cho thấy, nếu tính cả lãi suất vay tiền gửi, việc nắm giữ rổ sản phẩm & hàng hóa tiêu dùng CPI hay USD không hiệu suất cao hơn việc nắm giữ VND tại những ngân hàng nhà nước ( lãi suất vay kêu gọi USD thường dưới 5 % / năm ). Vàng là gia tài chống lại sự trượt giá của VND hiệu suất cao nhất và sau đó là CP, mặc dầu giá vàng và giá CP xê dịch rất mạnh trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, nếu chỉ tính trong khoảng chừng thời hạn từ năm 2000 đến năm 2007, thì CP lại giữ vị trí giải quán quân, do trong khoảng chừng thời hạn này chỉ số VN-Index đã tăng khoảng chừng 10 lần trong khi giá vàng chỉ tăng khoảng chừng hơn 3 lần. Còn nếu tính trong quy trình tiến độ 2007 – 2010, vàng vẫn là phương tiện đi lại tốt nhất để chống lại khuynh hướng mất giá của VND khi tăng khoảng chừng hơn 2 lần ( từ mức 16 triệu đồng / lượng lên mức 35-36 triệu đồng / lượng ). Trong khoảng chừng thời hạn này, việc nắm giữ CP lại bị lỗ nặng, thua cả việc giữ VND ở dưới gối.