Em hãy nêu cách biểu diễn đường truyền của ánh sáng

Chuyên đề Vật lý lớp 7: Sự truyền ánh sáng được VnDoc sưu tầm và giới thiệu tới các bạn học sinh cùng quý thầy cô tham khảo. Nội dung tài liệu sẽ giúp các bạn học sinh học tốt môn Vật lý lớp 7 hiệu quả hơn. Mời các bạn tham khảo.

Nội dung chính

• Chuyên đề: Sự truyền ánh sáng
• I. TÓM TẮT LÍ THUYẾT
• II. PHƯƠNG PHÁP GIẢI
• III. Trắc nghiệm
• Video liên quan

Chuyên đề: Sự truyền ánh sáng

• I. TÓM TẮT LÍ THUYẾT
• II. PHƯƠNG PHÁP GIẢI
• III. Trắc nghiệm

I. TÓM TẮT LÍ THUYẾT

1. Đường truyền của ánh sáng

Định luật truyền thẳng của ánh sáng: Trong môi trường trong suốt và đồng tính, ánh sáng truyền đi theo đường thẳng

2. Tia sáng và chùm sáng

a ) Tia sángĐường truyền của ánh sáng được biểu diễn bằng một đường thẳng có hướng gọi là tia sáng .Biểu diễn tia sáng :b ) Chùm sáng- Chùm sáng gồm nhiều tia sáng hợp thành .- Có ba loại chùm sáng :+ Chùm sáng quy tụ gồm những tia sáng giao nhau trên đường truyền của chúng .+ Chùm sáng phân kì gồm những tia sáng loe rộng ra trên đường truyền của chúng .+ Chùm sáng song song gồm những tia sáng không giao nhau trên đường truyền của chúng .Lưu ý : Ánh sáng truyền đi trong không khí với tốc độ rất lớn, gần bằng 300000 km / s. Có nghĩa là cứ mỗi giây ánh sáng đi được khoảng chừng 300000 km .

II. PHƯƠNG PHÁP GIẢI

1. Giải thích khi nào nhìn thấy được vật

Để lý giải tại sao khi mắt ta mở và vật là một nguồn sáng nhưng ta vẫn không nhìn thấy vật. Căn cứ vào ánh sáng truyền theo đường thẳng, ta kẻ một đường thẳng từ mắt đến vật đó. Nếu :- Đường thẳng đó gặp vật cản là vật chắn sáng thì ta không hề nhìn thấy vật .- Đường thẳng đó không gặp vật cản là vật chắn sáng thì ta nhìn thấy vật .

2. Giải bài tập ánh sáng truyền đi trong các môi trường

Căn cứ vào định luật truyền thẳng của ánh sáng để lý giải :- Ánh sáng truyền đi trong một môi trường tự nhiên :+ Nếu môi trường tự nhiên đó là trong suốt và đồng tính thì ánh sáng truyền đi theo đường thẳng .+ Nếu thiên nhiên và môi trường đó là trong suốt và không đồng tính hoặc đồng tính nhưng không trong suốt thì ánh sáng không truyền đi theo đường thẳng .- Ánh sáng truyền đi trong hai môi trường tự nhiên : Nếu cả hai môi trường tự nhiên đều trong suốt và đồng tính thì ánh sáng truyền đi theo hai nửa đường thẳng bị gãy khúc tại mặt phân làn giữa hai thiên nhiên và môi trường đó .

III. Trắc nghiệm

Bài 1: Chiếu một chùm ánh sáng hẹp vào mặt một tấm gỗ phẳng. Hiện tượng nào sau đây sẽ xảy ra?

A. Ánh sáng truyền xuyên qua tấm gỗ .B. Ánh sáng đi vòng qua tấm gỗ theo đường cong .C. Ánh sáng đi vòng qua tấm gỗ theo đường gấp khúc .D. Ánh sáng không truyền qua được tấm gỗ .- Theo định luật phản xạ ánh sáng : Trong thiên nhiên và môi trường trong suốt và đồng tính ánh sáng truyền đi theo đường thẳng Đáp án B và đáp án C sai .- Tấm gỗ không cho ánh sáng truyền qua Đáp án A sai, đáp án D đúng .

Bài 2: Chùm sáng. gồm các tia sáng.. trên đường truyền của chúng. Chọn các cụm từ cho sau đây, điền vào chỗ trống của câu trên theo thứ tự cho đầy đủ.

A. Phân kỳ ; giao nhau B. Hội tụ ; loe rộng raC. Phân kỳ ; loe rộng ra D. Song song ; giao nhauChùm sáng quy tụ giao nhau Đáp án B saiChùm sáng phân kỳ loe rộng ra Đáp án A saiChùm sáng song song không giao nhau Đáp án D saiVậy đáp án đúng là C .

Bài 3: Các chùm sáng nào ở hình vẽ dưới đây là chùm sáng hội tụ?

A. Hình a và b B. Hình a và c

C. Hình b và c D. Hình a, c và d

Ta xác lập những loại chùm sáng dựa vào những mũi tên chỉ hướng truyền của ánh sáng .- Hình a những tia sáng giao nhau tại một điểm Chùm sáng quy tụ- Hình b những tia sáng không giao nhau Chùm sáng song song- Hình c những tia sáng giao nhau tại một điểm Chùm sáng quy tụ- Hình d những tia sáng loe rộng ra Chùm sáng phân kìVậy đáp án đúng là B .

Bài 4: Trong các hình vẽ dưới đây, hình nào vẽ đúng đường truyền của ánh sáng từ không khí (1) vào nước (2)?

Đáp án

– Theo định luật phản xạ ánh sáng : Trong môi trường tự nhiên trong suốt và đồng tính ánh sáng truyền đi theo đường thẳng Đáp án A và đáp án D sai .- Ánh sáng truyền đi trong hai thiên nhiên và môi trường : Nếu cả hai thiên nhiên và môi trường đều trong suốt và đồng tính thì ánh sáng truyền đi theo hai nửa đường thẳng bị gãy khúc tại mặt phân làn giữa hai thiên nhiên và môi trường đó Đáp án C sai, đáp án B đúng .

Bài 5: Chọn một phát biểu không đúng về đường truyền của tia sáng:

A. Trong môi trường tự nhiên trong suốt nhưng không đồng tính, ánh sáng không truyền theo đường thẳng .B. Trong thiên nhiên và môi trường trong suốt và đồng tính, ánh sáng truyền đi theo đường thẳng .C. Trong thiên nhiên và môi trường đồng tính nhưng không trong suốt, ánh sáng không truyền theo đường thẳng .D. Trong thiên nhiên và môi trường trong suốt nhưng không đồng tính, ánh sáng luôn truyền theo đường thẳng .- Nếu môi trường tự nhiên đó là trong suốt và đồng tính thì ánh sáng truyền đi theo đường thẳng Đáp án B loại- Nếu môi trường tự nhiên đó là trong suốt và không đồng tính hoặc đồng tính nhưng không trong suốt thì ánh sáng không truyền đi theo đường thẳng Đáp án A và C loạiVậy đáp án không đúng là D .

Bài 6: Chọn câu đúng trong các câu sau:

A. Ánh sáng truyền đi theo một đường thẳng .B. Chùm sáng quy tụ là chùm trong đó những tia sáng xuất phát từ cùng một điểm .C. Chùm sáng sau khi quy tụ sẽ trở thành chùm sáng phân kì .D. Người ta quy ước biểu diễn đường truyền của ánh sáng bằng một đường thẳng .- Không phải khi nào ánh sáng cũng truyền đi theo đường thẳng. Ánh sáng truyền đi theo đường thẳng với điều kiện kèm theo thiên nhiên và môi trường truyền ánh sáng phải trong suốt và đồng tính Đáp án A sai .- Các tia sáng xuất phát từ cùng một điểm là chùm sáng phân kì Đáp án B sai .- Đường truyền của ánh sáng được biểu diễn bằng một đường thẳng có mũi tên chỉ hướng Đáp án D sai .- Mỗi tia sáng trong chùm sáng quy tụ tiếp tục truyền thẳng sau khi giao nhau nên chúng sẽ loe rộng ra ( chùm sáng phân kì ) Đáp án C đúng .

Bài 7: Tại sao vào những ngày nắng nóng gay gắt của mùa hè, lúc gần trưa hoặc đầu buổi chiều, mặt đường nhựa có lúc trông loang loáng như vũng nước.

Đáp án

Vào những ngày nắng gắt của mùa hè, mặt đường nhựa rất nóng và làm cho những lớp không khí càng gần với nó càng có nhiệt độ cao. Lúc này thiên nhiên và môi trường không khí tuy là trong suốt nhưng không đồng tính nữa. Do đó những tia sáng Mặt Trời chiếu xuống mặt đường không còn truyền theo đường thẳng nữa mà bị uốn cong dần và một phần bị hắt lại đi đến mắt ta. Vì vậy ta trông mặt đường lúc đó loang loáng như có vũng nước .

Bài 8: Dựa vào hình vẽ dưới đây em hãy cho biết mắt ta có thể nhìn thấy viên bi ở đáy ly (làm bằng sứ) hay không? Tại sao? Muốn nhìn thấy được viên bi đó thì mắt ta phải đặt ở vị trí nào? Hãy vẽ hình để minh họa.

Đáp án

Ta biết mắt chỉ nhìn thấy viên bi khi ánh sáng từ nó truyền đến mắt ta. Nhưng trong trường hợp này thì ánh sáng truyền theo đường thẳng đến mắt đã bị thành ly chắn lại. Vì vậy mắt ta không hề nhìn thấy viên bi ở đáy ly .
Muốn nhìn thấy được viên bi thì mắt ta phải đặt trong khoảng chừng nhìn thấy được biểu diễn trên hình vẽ. Vì khi đặt mắt trong khoảng chừng đó thì ánh sángtừ viên bi truyền thẳng được đến mắt ta .

Bài 9: Làm thế nào để đóng đươc 3 cái cọc cho thẳng hàng mà không cần dùng thước hoặc một vật nào khác để gióng hàng? Tại sao lại có thể làm như vậy?

Đáp án

Để đóng được ba cái cọc thẳng hàng ta hoàn toàn có thể làm theo thứ tự dưới đây :- Đóng cọc thứ nhất và cọc thứ hai tại hai vị trí A và B thích hợp .- Bịt một mắt, đặt cọc thứ ba trước mắt còn lại và hướng nhìn về phía có cọc thứ nhất và cọc thứ hai .- Xê dịch cọc thứ ba sao cho mắt chỉ thấy cọc thứ ba mà không thấy cọc thứ nhất và cọc thứ hai vì bị cọc thứ ba che khuất .- Đóng cọc thứ ba tại vị trí đó .Vậy ta đã đóng được ba cái cọc thẳng hàng

Giải thích:

Trong không khí ánh sáng truyền đi theo đường thẳng nên khi ba cọc được đóng thẳng hàng thì mắt và ba cọc đều nằm trên một đường thẳng. Khi đó ánh sáng truyền từ cọc thứ nhất và cọc thứ hai đến mắt ta đã bị cọc thứ ba chặn lại, tác dụng là mắt không nhìn thấy cọc thứ nhất và cọc thứ hai .Trên đây VnDoc đã ra mắt tới những bạn triết lý Vật lý 7 : Sự truyền ánh sáng. Để có hiệu quả cao hơn trong học tập, VnDoc xin ra mắt tới những bạn học viên tài liệu Chuyên đề Vật lý 7, Giải bài tập Vật lý lớp 7, Giải bài tập Vật Lí 7, Tài liệu học tập lớp 7 mà VnDoc tổng hợp và trình làng tới những bạn đọc