21 Đề đọc hiểu môn ngữ văn lớp 7 có đáp án, Ôn thi học kỳ 2

BỘ
ĐỀ ĐỌC HIỂU NGỮ LIỆU

Đề
1: Đọc đoạn trích sau và thực
hiện các yêu cầu

Đọc sách là hoạt động và sinh hoạt và nhu yếu trí tuệ thường trực của con người có đời sống trí tuệ. [ … ] Không đọc sách tức là không còn nhu yếu về đời sống trí tuệ nữa. Và khi không còn nhu yếu đó nữa, thì đời sống ý thức của con người nghèo đi, mòn mỏi đi, đời sống đạo đức cũng mất luôn nền tảng. Đây là một câu truyện tráng lệ, vĩnh viễn và cần được trao đổi, luận bàn một cách cũng rất trang nghiêm, vĩnh viễn. Tôi chỉ muốn thử nêu lên ở đây một ý kiến đề nghị : Tôi đề xuất những tổ chức triển khai người trẻ tuổi của tất cả chúng ta, bên cạnh những hoạt động và sinh hoạt thường thấy lúc bấy giờ, nên có một cuộc hoạt động đọc sách trong người trẻ tuổi cả nước ; và hoạt động từng nhà thiết kế xây dựng tủ sách mái ấm gia đình .

Gần
đây có một nước đã
phát động phong trào trong toàn quốc
mỗi người mỗi ngày đọc lấy
20 dòng sách. Chúng ta cũng có thể
làm như thế, hoặc vận động
mỗi người trong mỗi năm đọc
lấy một cuốn sách. Cứ bắt đầu
bằng việc rất nhỏ, không quá
khó. Việc nhỏ đấy nhưng rất
có thể là việc nhỏ khởi đầu
một công cuộc lớn.

(Theo
Nguyên Ngọc, Một đề nghị, tạp
chí Điện tử Tiasang.com.vn, ngày
19-7-2007)

Câu
1: Chỉ
ra phương thức biểu đạt chính
được sử dụng trong đoạn trích
trên?

Câu
2:
Vì sao tác giả cho rằng: “Không
đọc sách tức là không còn
nhu cầu về cuộc sống trí tuệ
nữa”?

Câu
3: Theo
anh/ chị việc nhỏ và công cuộc
lớn mà tác giả đề cập đến
trong đoạn văn là gì?

Câu
4: Thông
điệp mà tác giả gửi gắm
qua đoạn trích?

Câu
1 (2,0 điểm)

Hãy viết một bài văn ngắn ( Khoảng 200 chữ ) trình diễn tâm lý của anh / chị về quan điểm được nêu trong đoạn trích ở phần đọc hiểu : “ Đọc sách là hoạt động và sinh hoạt và nhu yếu trí tuệ thường trực của con người có đời sống trí tuệ ” .

Câu
1: Phương
thức biểu đạt chính: Nghị luận 

Câu
2:  Lí
do vì không đọc sách thì đời
sống tinh thần của con người sẽ
nghèo đi, cuộc sống đạo đức
cũng mất luôn nền tảng. 

Câu
3:

–
Việc nhỏ là vận động đọc
sách và gây dựng tủ sách trong
mỗi gia đình, mỗi người có
thể đọc từ vài chục dòng
mỗi ngày đến một cuốn sách
trong một năm.
– Công cuộc lớn: Đọc
sách trở thành ý thức, thành
nhu cầu của mỗi người, mỗi gia
đình trong xã hội, phấn đấu
đưa việc đọc sách trở thành
văn hóa quốc gia, dân tộc. 
Câu
4:

– Thông điệp : Từ việc khẳng định chắc chắn đọc sách là biểu lộ của con người có đời sống trí tuệ, không đọc sách sẽ có nhiều mối đe dọa tác giả đã đưa ra lời đề xuất về trào lưu đọc sách và nâng cao ý thức đọc sách ở mọi người .

Câu
1 (2,0 điểm): “
Đọc sách là sinh hoạt và nhu
cầu trí tuệ thường trực của
con người có cuộc sống trí tuệ”

Gợi
ý làm bài

1. Giải
   thích: Nhu
   cầu trí tuệ thường trực là
   nhu cầu thường xuyên, cần thiết
   để mở rộng tri thức và tầm
   hiểu biết…

b.
Bàn luận những tác dụng to lớn
của việc đọc sách:

2. – Văn hóa đọc gắn liền với chữ viết, qua quy trình đọc con người sẽ tâm lý, nghiên cứu và phân tích, tổng hợp, tư duy, biến tri thức thành của mình và trở thành vốn kiến thức và kỹ năng để vận dụng vào đời sống .

– Đọc sách giúp nâng cao nhận thức, hiểu biết về đời sống, xã hội, con người và nhận thức thức chính mình. ” Sách lan rộng ra ra trước mắt ta những chân trời mới ”. – Việc đọc sách ảnh hưởng tác động can đảm và mạnh mẽ tới tư tưởng, tình cảm và thái độ, góp thêm phần triển khai xong nhân cách và làm giàu đời sống niềm tin của con người. “ Mỗi cuốn sách nhỏ là một bậc thang đưa ta tách khỏi phần con để đến với quốc tế Người ” … …. – Phê phán tình hình xuống cấp trầm trọng của văn hóa truyền thống đọc trong thời đại thời nay đặc biệt quan trọng là so với giới trẻ : Văn hóa đọc dần mai một không riêng gì gây tổn thất cho việc truyền bá tri thức mà còn làm mất dần đi một nét đẹp có tính bộc lộ cao của văn hóa truyền thống. – Khẳng định tính đúng đắn của quan điểm, rút ra bài học kinh nghiệm nhận thức, hành vi : Những việc làm thiết thực của cá thể và hội đồng trong việc nâng cao, phổ cập văn hóa truyền thống đọc .

c.
Rút ra bài học kinh nghiệm cho bản
thân

– Cần có giải pháp đọc để hoàn toàn có thể hiểu được thông điệp mà tác giả muốn truyền tải qua cuốn sách .
– Dành ra thời hạn mỗi ngày để đọc sách, vừa giúp tất cả chúng ta nâng cao hiểu biết và giúp thư giãn giải trí sau một ngày học tập và thao tác stress .

ĐỀ 2: Đọc
đoạn trích sau đây và trả
lời câu hỏi bên dưới:

Người
có tính khiêm tốn thường hay cho
mình là kém, còn phải phấn
đấu thêm, trau dồi thêm, cần được
trao đổi, học hỏi nhiều thêm.
Người có tính khiêm tốn không
bao giờ chịu chấp nhận sự thành
công của cá nhân mình trong hoàn
cảnh hiện tại, lúc nào củng cho
sự thành công của mình ỉà
tầm thường, không đáng kể,
luôn luôn tìm cách để học
hỏi thêm nữa.
Tại
sao con người lại phải khiêm tốn
như thế? Đó là vì cuộc đời
là một cuộc đấu tranh bất tận,
mà tài nghệ của mỗi cá nhân
tuy là quan trọng, nhưng thật ra chỉ là
những giọt nước bé nhỏ giữa
đại dương bao la. Sự hiểu biết
của mỗi cá nhân không thể đem
so sánh với mọi người cùng chung
sống với mình. Vì thế, dù tài
năng đến đâu cũng luôn luôn
phải học thêm, học mãi mãi.
Tóm
lại, con người khiêm tốn là con
người hoàn toàn biết mình, hiểu
người, không tự đề cao vai trò,
ca tụng chiến công của cá nhân
mình cũng như không bao giờ chấp
nhận một ý thức chịu thua mang nhiều
mặc cảm tự ti đối với mọi
người.
Khiêm
tốn là một điều không thể
thiếu cho những ai muốn thành công
trên đường đời.

( Trích Tinh hoa xử thế, Lâm Ngữ Đường, Ngữ văn 7, tập hai, NXB Giáo dục đào tạo )
Câu 1. Xác định phương pháp miêu tả chính được sử dụng trong văn bản trên. Câu 2. Anh / Chị hiểu như thế nào về quan điểm sau : “ Tài nghệ của mỗi cá thể tuy là quan trọng, nhưng thật ra chỉ là những giọt nước nhỏ bé giữa đại dương bát ngát ”. Câu 3. Chỉ ra và nêu công dụng của giải pháp tu từ được sử dụng trong đoạn văn thứ nhất ? Câu 4. Đoạn trích nói về lòng nhã nhặn. Điểu đó có ý nghĩa như thế nào so với anh / chị ?

Câu
5. Viết
đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình
bày suy nghĩ của anh/ chị vể câu
nói của Ăng-ghen: “Trang bị quý
nhất của con người là khiêm tốn
và giản dị”.
GỢI
Ý LÀM BÀI

Câu 1. Phương thức miêu tả chính của văn bản : nghị luận. Câu 2. Ý kiến trên có nghĩa : Tài năng, hiểu biết của mỗi người tuy quan trọng nhưng hữu hạn, nhỏ bé như “ những giọt nước ” trong quốc tế to lớn, “ đại dương bát ngát ”. Vì thế, cần phải nhã nhặn học hỏi. Câu 3 .
Biện pháp liệt kê : Liệt kê những biểu lộ của nhã nhặn : tự cho mình là kém, phải phấn đấu thêm, trau dồi thêm, học hỏi thêm, … – Tác dụng của giải pháp liệt kê : Diễn tả được vừa đủ hơn, thâm thúy hơn những biểu lộ của đức tính nhã nhặn. Câu 4. Thí sinh tự rút ra ý nghĩa sau khi đọc đoạn trích. Có thể trình diễn theo hướng sau :
– Đoạn trích là bài học kinh nghiệm thâm thúy giúp ta hiểu rằng : nhã nhặn là phẩm chất tốt đẹp, cao quý của con người. – Muốn thành công xuất sắc trên đường đời, mỗi người cẩn trang bị lòng nhã nhặn cho bản thân .

Câu
5. Thí
sinh có thể trình bày theo nhiều
cách nhưng cẩn hợp lí và có
sức thuyết phục. Có thể tham khảo
gợi ý sau để viết đoạn văn:

1.
Giải thích
–
Khiêm tốn: Có ý thức và thái
độ đúng mức trong đánh giá
bản thân, không tự mãn, tự kiêu,
không tự cho mình là hơn người.
–
Giản dị: Đơn giản một cách
tự nhiên trong phong cách sống.
–
Ý cả câu: Khiêm tốn và giản
dị là hai phẩm chất đáng quý
của con người; những đức tính
ấy góp phần làm nên nhân cách
và giá trị đích thực của
con người.

2.
Phân tích – chứng minh
a)
Khiêm tốn là phẩm chất đáng
quý, giúp con người ngày càng
tốt đẹp hơn
– Trong học tập,
trong quan hệ giao tiếp,… người có
đức tính khiêm tốn sẽ được
mọi người quý trọng.
– Khiêm
tốn sẽ giúp cho con người luôn có
ý thức phấn đấu, hướng con
người không ngừng vươn lên để
hoàn thiện bản thân.
(Dẫn chứng:
Đác-uyn là nhà bác học không
ngừng học hỏi,…)

b ) Giản dị tạo ra sự vẻ đẹp đích thực của con người trong lòng mọi người – Giản dị trong cách sống, trong hành vi, ngôn từ, … sẽ giúp con người dễ hòa đổng với xã hội. – Giản dị tạo ấn tượng tốt về giá trị đích thực của bản thân. ( Dẫn chứng : Tấm gương Hồ Chí Minh – quản trị nước nhưng đời sống rất là đơn giản và giản dị và nhã nhặn. Nơi ở và thao tác là ngôi nhà sàn đơn sơ ; phục trang với bộ ka ki, đôi dép cao su đặc, bữa ăn thường là những món dân dã ; Người luôn nhã nhặn với toàn bộ mọi người – với những người giúp việc, luôn thân thương gọi là cô hay chú, luôn trân trọng, lễ độ khi tiếp xúc với những vị nhân sĩ ; Quốc hội ý kiến đề nghị Tặng Ngay Bác Huân chương cao quý nhất Nhà nước là Huân chương Sao vàng, Bác nhã nhặn từ chổi và nói : “ Miền Nam còn chưa được giải phóng, khi nào thống nhất quốc gia xin Quốc hội chuyển nhượng ủy quyền cho đổng bào miền Nam đại diện thay mặt Quốc hội trao tặng thì tôi xin nhận ” ; Di chúc Người còn dặn dò : “ Sau khi tôi qua đời, chớ nên tổ chức triển khai điếu phúng linh đình để khỏi tiêu tốn lãng phí thì giờ và tiền tài của nhân dân ” … ) – Khiêm tốn và giản dị và đơn giản không hề làm giảm giá trị của bản thân mà trái lại sẽ được mọi người tôn trọng và an toàn và đáng tin cậy .

3.
Bàn luận
–
Đánh giá: Câu nói của Ăng-ghen
thể hiện một quan niệm nhân sinh sâu
sắc, hướng con người vươn tới
những giá trị cao quý. Nó giúp
con người tránh khỏi thói hợm
hĩnh, kiêu ngạo để hoàn thiện
mình.
– Phản biện: Phê phán
thói tự cao, tự phụ, khoe khoang, đua
đòi, thích phô trương, chạy
theo hình thức…
– Mở rộng:
Trong hành trang cuộc sống, mỗi người
cần biết làm giàu có tâm hồn
mình từ trau dổi hai phẩm chất khiêm
tốn và giản dị. Giá trị đích
thực của con người bắt đầu từ
đó.

4.
Bài học nhận thức và hành
động
–
Nhận thức: Khiêm tốn sẽ giúp con
người luôn hướng thiện, nêu
cao tinh thần học hỏi, có ý thức
phấn đấu không ngừng. Giản dị
là một trong những nét đẹp của
lối sống thời hiện đại hôm
nay. Tuy nhiên, khiêm tổn không phải là
tự ti, giản dị không phải là xuề
xòa, dễ dãi.
– Hành động:
Mỗi con người nên học lối sống
khiêm tốn và giản dị (trong cách
sống, học tập, hành động, ngôn
ngữ…) để có thể hòa đồng
YỚi cộng đồng và luôn phấn
đấu đóng góp thật nhiều cho
xã hội.

Đề 3: Đọc
đoạn trích sau và thực hiện các
yêu cầu:

      Bạn
ơi, nếu bạn muốn sống một đời
mà không phạm chút sai lầm nào,
làm gì được nấy, thì đó
hoặc là bạn ảo tưởng, hoặc
là bạn hèn nhát trước cuộc
đời.

      Một
người mà lúc nào cũng sợ
thất bại, làm gì cũng sợ sai lầm
là một người sợ hãi thực
tế, trốn tránh thực tế, và suốt
đời không bao giờ có thể tự
lập được. Bạn sợ sặc nước
thì bạn không biết bơi; bạn sợ
nói sai thì bạn không nói được
ngoại ngữ! Một người mà không
chịu mất gì thì sẽ không được
gì. Sai lầm cũng có hai mặt. Tuy nó
đem lại tổn thất, nhưng nó cũng
đem đến bài học cho đời.

 (Theo Ngữ
văn 7,
tập 2, tr.43, Nxb Giáo dục Việt Nam, 2015)

Câu
1: Chỉ
ra phương thức biểu đạt chính
được sử dụng trong đoạn trích
trên.

Câu
2: Anh/Chị
hiểu như thế nào về quan niệm: “Một
người mà không chịu mất gì
thì sẽ không được gì”?

Câu
3: Theo
anh/chị, sai lầm đem đến những tổn
thất và bài
học gì
cho đời?

Câu
4: Anh/Chị
hãy rút ra thông điệp có ý
nghĩa nhất trong đoạn trích trên.

Lời giải chi
tiết

Câu 1:

Phương thức diễn đạt chính : Nghị luận

Câu 2:

– Một
người mà không chịu mất gì nghĩa
là không chấp nhận mất mát về
thời gian, công sức, tiền bạc, trí
tuệ,..

– Thì
sẽ không được gì nghĩa
là không đạt được thành
công, không rút ra được những
bài học kinh nghiệm, không có sức
mạnh, bản lĩnh ý chí vươn
lên,… và không thể trưởng thành
trong cuộc đời.

Câu 3:

Sai
lầm đem đến những tổn
thất và bài
học quý
giá trong cuộc đời:

–
Sai lầm đem đến những tổn
thất về
cả vật chất, tinh thần (nỗi buồn,
sự chán nản, tuyệt vọng,…)

–
Sai lầm cũng đem đến những bài
học kinh
nghiệm, bài học về ý chí, nghị
lực; bài học về cách đối
nhân xử thế, cách sống, cách
làm người,..

Câu 4:

Thông điệp có ý nghĩa nhất : Đừng sợ thất bại, sai lầm đáng tiếc, đừng sợ mọi thử thách, gian nan, hãy bản lĩnh, tự tin đương đầu với mọi sóng gió để rèn luyện bản thân, …

Đề
4:
 Đọc
đoạn trích sau và thực hiện các
yêu cầu

“Bạn
có thể không thông minh bẩm sinh nhưng
bạn luôn chuyên cần và vượt
qua bản thân từng ngày một. Bạn
có thể không hát hay nhưng bạn
là người không bao giờ trễ hẹn.
Bạn không là người giỏi thể
thao nhưng bạn có nụ cười ấm
áp. Bạn không có gương mặt
xinh đẹp nhưng bạn rất giỏi thắt
cà vạt cho ba và nấu ăn rất
ngon. Chắc chắn, mỗi một người
trong chúng ta đều được sinh ra với
những giá trị có sẵn. Và chính
bạn, hơn ai hết, trước ai hết, phải
biết mình, phải nhận ra những giá
trị đó.”

(Trích Nếu
biết trăm năm là hữu hạn…–
Phạm Lữ Ân)

a. Gọi
tên phương thức biểu đạt chính
được sử dụng trong đoạn
trích. 

b. Xác
định câu văn nêu khái quát
chủ đề của đoạn.

c.
Chỉ ra điểm giống nhau về cách
lập luận trong 4 câu đầu của đoạn
trích. 

d.
Cho mọi người biết giá trị riêng
(thế mạnh riêng) của bản thân
bạn. Trả lời trong khoảng từ 3 – 4
câu. 

Trả lời:

a: Phương
thức biểu đạt chính được
sử dụng trong đoạn trích: Phương
thức nghị luận.

b. Câu
khái quát chủ đề đoạn văn
là: Chắc
chắn, mỗi một người trong chúng
ta đều được sinh ra với những
giá trị có sẵn.
Có thể dẫn thêm câu: Và
chính bạn, hơn ai hết, trước ai
hết, phải biết mình, phải nhận
ra những giá trị đó.

c. Điểm
giống nhau về cách lập luận: lập
luận theo hình thức đưa ra giả
định về sự không có mặt của
yếu tố thứ nhất để từ đó
khẳng định, nhấn mạnh sự có
mặt mang tính chất thay thế của yếu
tố thứ hai.

d. Câu
này có đáp án mở, tùy
thuộc vào mỗi người.

Đề
5:
Đọc đoạn trích sau và thực
hiện các yêu cầu:

Học vẫn chỉ là một phần trong quy trình học hỏi mà thôi. Thông qua học hỏi, bạn sẽ
đạt được nhiều thứ hơn : hình thành tính cách, mở mang trí tuệ, học cách tôn trọng
người khác và nhã nhặn hơn, chính bới càng học hỏi bạn càng hiểu rằng kho tàng kiến
thức là vô tận. Và bạn hoàn toàn có thể học hỏi nhiều thứ từ mọi người chung quanh, từ mỗi
thưởng thức, hay những khó khăn vất vả, giông tố trong đời .
( Theo Cho đi là còn mãi, Azim Jamal và Harvey McKinnon ,
NXB Tổng hợp TP. Hồ Chí Minh, năm 2017, tr. 67-68 )

a.
Chỉ ra phương thức biểu đạt
chính của đoạn trích

b.
Tìm một phép liên kết câu, xác
định từ ngữ thực hiện phép
liên kết

ấy được sử dụng trong đoạn trích .

c.
Trong đoạn trích trên, em hãy chọn
một ý kiến và lí giải vì
sao em

chấp thuận đồng ý hoặc không đồng ý chấp thuận với quan điểm đó .

d. Từ
nội dung văn bản phần Đọc hiểu,
em hãy viết một đoạn văn (từ
7 đến 10 câu)

trình diễn tâm lý của mình về ý nghĩa của việc không ngừng học hỏi .

Trả
lời:

a. Phương
thức biểu đạt chính của đoạn
trích: Nghị luận

b. –
Phép liên kết câu là phép lặp
ở câu 1 và 2 : từ ngữ lặp “học
hỏi”.

– Phép nối ở câu 3, 4 với từ ” và ” .
Tác dụng : Nhằm link những câu trong đoạn văn với nhau .

c. Các
em có thể lựa chọn các ý sau
để phân tích:

– Học vẫn chỉ là một phần trong quy trình học hỏi mà thôi .
– Thông qua học hỏi, bạn sẽ đạt được nhiều thứ hơn : hình thành tính cách, mở mang trí tuệ, học cách tôn trọng người khác và nhã nhặn hơn .
– Càng học hỏi bạn càng hiểu rằng kho tàng kỹ năng và kiến thức là vô tận
– Học hỏi nhiều thứ từ mọi người chung quanh, từ mỗi thưởng thức, hay những khó khăn vất vả, giông tố trong đời .

d.
Có
thể tham khảo những ý sau đây về
ý nghĩa của việc không ngừng học
hỏi:

– Học hỏi là gì ?
Học hỏi là quy trình bạn tìm kiếm, mày mò những tri thức mới, đặt ra những vướng mắc và tìm sự tương hỗ hoặc tự mình tìm ra câu vấn đáp cho những vướng mắc ấy. Không ngừng học hỏi là con đường dẫn đến thành công xuất sắc
– Tại sao lại cần phải học hỏi ?
+ Học tập sẽ chuẩn bị sẵn sàng hành trang đổi khác cuộc sống
+ Học hỏi giúp xây nên thứ vũ khí tiêu diệt
+ Là cách để ta luôn luôn theo kịp được với thời đại .
+ Học hỏi để nâng cao hình tượng trong mắt người khác
+ Học hỏi giúp ta liên hệ đến nhiều thứ, từ đó biết thêm nhiều điều khác nữa .
– Ý nghĩa của việc học hỏi :
+ Mở rộng hiểu biết bản thân, giúp bạn tự tin về mọi mặt trong đời sống .
+ Học hỏi sẽ giúp tâm hồn rộng mờ, bắp kịp xu thế của thời đại .
+ Dễ dàng đạt được sự thành công xuất sắc .
– Nếu không học hỏi, nâng cao bản thân, con người sẽ tụt hậu. Mỗi cá thể tụt hậu sẽ kéo theo sự thoái hóa về nhiều mặt trong xã hội .
– Các nguồn để học hỏi : sách vở, từ những người thân trong gia đình, bạn hữu, thầy cô, từ thưởng thức của cá thể mình ,
– Phê phán những người lười biếng, tự cao, tự mãn với bản thân .
– Liên hệ bản thân : Em đã không ngừng học hỏi hay chưa ? Hãy san sẻ đôi điều về bản thân mình trong chủ đề trên ? Phương pháp nghiên cứu và phân tích, tổng hợp .
=> Tóm tại, học hỏi là quy trình giúp bạn hiểu biết nhiều hơn về cuộc sống, và nhờ học hỏi, bạn sẽ hiểu rõ được thực chất ở những yếu tố mà bạn tiếp cận, rút ra được đâu là điều nên làm, đâu là điều không nên làm, điều nào là tốt, điều nào là xấu, ….

Đề 6: Đọc
bài văn nghị luận sau và trả lời
câu hỏi:

ĐỪNG SỢ VẤP NGÃ
Bất cứ ai cũng đã từng thất bại, đã từng vấp ngã tối thiểu một lần trong đời như một quy luật không bao giờ thay đổi của tự nhiên. Có nhiều người có năng lực vực dậy, đứng lên rồi nhẹ nhàng bước tiếp như thể chẳng có chuyện gì xảy ra, nhưng cũng có nhiều người chỉ hoàn toàn có thể ngồi một chỗ và vẫn luôn tự hỏi lí do vì sao bản thân lại hoàn toàn có thể thuận tiện “ mắc bẫy ” đến như vậy …
Bất kì vấp ngã nào trong đời sống cũng đều mang lại cho ta một bài học kinh nghiệm đáng giá : về một bài toán đã vận dụng cách giải sai, về lòng tốt đã gửi nhầm gia chủ hay vẽ một tình yêu lâu bền hơn bỗng phát hiện đã trao nhầm đối tượng người tiêu dùng, …
Đừng để khỉ tia nắng ngoài kia đã lên, mà tâm hồn vẫn còn băng lạnh. Đừng để khi cơn mưa kia đã tạnh, mà những giọt lệ trên mi mắt vẫn còn tuôn rơi. Thời gian làm tuổi trẻ đi qua nhanh lắm, không gì là mãi mãi, nên hãy sống hết mình để không nuối tiếc những gì chỉ còn lại trong quá khứ mà thôi …
( Trích Hãy học cách đứng lên sau vấp ngã, theo http://www.vietgiaitri.com, 4/6/2015 )

a. Hãy
chỉ ra phương thức biểu đạt
chính của đoạn trích. (0,5 điểm)

b. Đoạn
văn trên để cập đến nội
dung gì? (0,5 điểm)

c. Hãy
giải thích vì sao tác giả lại
cho rằng “Bất kì vấp ngã nào
trong cuộc sống cũng đểu mang lại
cho ta một bài học đáng giá”.
(1 điểm)

d. Tác
giả đã sử dụng biện pháp
tu từ gì trong hai câu văn sau: “Đừng
để khi tia nắng ngoài kia đã lên,
mà con tim vẫn còn băng lạnh. Đừng
để khi cơn mưa kia đã tạnh, mà
những giọt lệ trên mi mắt vẫn còn
tuôn rơi”? Hãy phân tích hiệu
quả biểu đạt của biện pháp
tu từ đó. (1 điểm)

e. (2
điểm)

Có quan điểm cho rằng : “ Chiến thắng bản thân là thắng lợi hiển hách nhất ”. Anh / Chị hãy viết một đoạn văn ( khoảng chừng 200 từ ) trình diễn tâm lý của mình vể quan điểm trên .

Trả
lời:

a. Phương
thức biểu đạt chính trong trích
đoạn trên là nghị luận. (0,5
điểm)

b. Nội
dung đoạn trích (0,5 điểm)

– Hãy đứng lên sau vấp ngã vì mỗi lẩn vấp ngã là một lần ta rút ra được những bài học kinh nghiệm cho bản thân .
– Hãy biết yêu thương, sẻ chia, đồng cảm để không phải nuối tiếc khi nhìn lại quá khứ .

c. Những
bài học rút ra: (1 điểm)

– Bài học vể kinh nghiệm tay nghề sống .
– Bài học về ý chí, nghị lực vươn lên .
– Bài học về giá trị đáng quý của đời sống .

d. Đoạn
văn sử dụng ba biện pháp tu từ
(Học sinh chỉ cần nêu được 1
trong 3 biện pháp tu từ): (1 điểm)

+ Điệp ngữ ( Đừng để khi )
+ Điệp cấu trúc ngữ pháp ( lặp cấu trúc ngữ pháp ) .
+ Đối lập ( tia nắng … đã lên > < giọt lệ … rơi ) . – Tác dụng : + Biện pháp điệp ngữ ; điệp cấu trúc ngữ pháp : Tạo âm hưởng uyển chuyển, cân đối ; nhấn mạnh vấn đề, khuyến khích mọi người hãy từ bỏ những ưu tư để sống vui tươi, hòa nhịp với quốc tế xung quanh … + Biện pháp trái chiều : Làm điển hình nổi bật sự trái ngược giữa ngoại cảnh với tâm trạng con người, nhằm mục đích khuyến khích con người từ bỏ những ưu tư, hướng đến đời sống vui mừng, ý nghĩa .

e. (2
điểm)

Yêu
cầu về kĩ năng

– Biết cách làm kiểu bài nghị luận xã hội với bố cục tổng quan rõ ràng, mạch lạc .
– Hành văn trôi chảy, không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu, độ dài không quá 200 từ .
– Kết hợp thuần thục những thao tác lập luận : lý giải, nghiên cứu và phân tích, chứng tỏ, phản hồi, … dẫn chứng tiêu biểu vượt trội .

Yêu
cầu về kiến thức

Bài viết hoàn toàn có thể trình diễn theo nhiểu cách khác nhau nhưng cần làm rõ những yêu cẩu cơ bản sau :
– Giải thích : Thế nào là thắng lợi và thắng lợi bản thân mình ?
– Sống là đấu tranh, con người phải đấu tranh và phải thắng lợi .
– Đấu tranh với bản thân, với chính mình là đại chiến vô cùng khó khăn vất vả :
– Nêu bài học kinh nghiệm : Đấu tranh với chính mình là điều thiết yếu. Đó cũng là cách để con người hoàn thành xong nhân cách .

Đoạn
văn mẫu

Chiến
thắng là kết quả tốt đẹp mà
chúng ta đạt được sau một
thời gian đấu tranh. Có một câu
nói đã thể hiện rất sâu
sắc về ý nghĩa của chiến thắng
là “Chiến thắng bản thân là
chiến thắng hiển hách nhất”.
Chiến thắng bản thân là tự đấu
tranh vượt lên cái xấu, cái thấp
hèn trong chính con người mình. Cuộc
sống vốn dĩ luôn cần sự đấu
tranh để sinh tồn, ví dụ đấu
tranh chống thiên tai, chống đói
nghèo,… Nhưng cuộc đấu tranh với
những yếu tố khách quan không khó
khăn bằng đấu tranh với chính bản
thân mình. Bởi lẽ, điều không
tốt ở chính ta không phải lúc
nào cũng dễ nhận ra – nhất là
khi ta đứng trước những cám dỗ.
Tuy nhiên, nếu nhận ra hạn chế của
bản thân để vươn lên lại
là sự tự khẳng định mình.
Có rất nhiều tấm gương như
thế, chẳng hạn Socrates nói ngọng bẩm
sinh nhưng ông đã chiến thắng
trong cuộc chiến đấu với phần
khiếm khuyết của bản thân bằng
cách tập nói, luyện diễn thuyết
trước sóng biển để trở thành
nhà hùng biện. Như vậy, câu nói
chứa đựng một quan niệm sống đúng
đắn – hướng con người vươn
tới những giá trị đích thực
của bản thân để hoàn thiện
nhân cách.

Đề 7 : Đọc
văn bản sau và thực hiện các yêu
cầu:

Mỗi tất cả chúng ta đều giống một đóa hoa. Có những bông hoa lớn và cũng có những bông hoa nhỏ, có những bông nở sớm và những bông nở muộn, có những đóa hoa rực rỡ tỏa nắng sắc màu được bày bán ở những shop lớn, cũng có những đóa hoa đơn sắc kết thúc “ đời hoa ” bên vệ đường .
Sứ mệnh của hoa là nở. Cho dù không có những lợi thế để như nhiều loài hoa khác, mặc dầu được đặt ở bất kể đâu, thì cũng hãy bừng nở bùng cháy rực rỡ, bung ra những nét đẹp mà chỉ riêng ta mới hoàn toàn có thể mang đến cho đời .
[ … ]
Hãy bung nở đóa hoa của riêng mình dù có được gieo mầm ở bất kể đâu .
( Kazuko Watanabe, Mình là nắng việc của mình là chói chang, Vũ Thùy Linh dịch, NXB Thế giới, 2018 )
Câu 1 ( 0.5 điểm ). Xác định phương pháp diễn đạt chính của văn bản .
Câu 2 ( 1.0 điểm ). Chỉ ra và nêu tính năng của một phép tu từ được sử dụng trong câu văn : Có những bông hoa lớn và cũng có những bông hoa nhỏ, có những bông nở sớm và những bông nở muộn, có những đóa hoa bùng cháy rực rỡ sắc màu được bày bán ở những shop lớn, cũng có những đóa hoa đơn sắc kết thúc ” đời hoa ” bên vệ đường .
Câu 3 ( 0.5 điểm ). Nêu hàm ý của câu : Hãy bung nở đóa hoa của riêng mình dù có được gieo mầm ở bất kể đâu .
Câu 4 ( 1.0 điểm ). Em có ưng ý với tâm lý của tác giả : “ Mỗi tất cả chúng ta đều giống một đóa hoa. ” không ? Vì sao ?
Câu 5 ( 2.0 điểm ) Từ nội dung văn bản phần Đọc hiểu, hãy viết một đoạn văn ( khoảng chừng
150 chữ ) với chủ đề : Tôi là một đóa hoa .
Câu 1. Phương thức diễn đạt chính của văn bản là nghị luận .
Câu 2 .
” Có những bông hoa lớn và cũng có những bông hoa nhỏ, có những bông nở sớm và những bông nở muộn, có những đóa hoa bùng cháy rực rỡ sắc màu được bày bán ở những shop lớn, cũng có những đóa hoa đơn sắc kết thúc ” đời hoa ” bên vệ đường. ”
Phép tu từ được sử dụng trong câu văn : điệp từ ” Có những … cũng có những … “. Liệt kê những cuộc sống khác nhau của hoa .
Câu 3. Hàm ý của câu : Hãy bung nở đóa hoa của riêng mình dù có được gieo mầm ở bất kể đâu :
Dù ta không có lợi thế được như nhiều người khác, mặc dầu ta sống trong thực trạng nào thì cũng hãy bung nở tỏa nắng rực rỡ, phô hết ra những nét đẹp mà chỉ riêng ta mới hoàn toàn có thể mang đến cho đời, hãy luôn nuôi dưỡng tâm hồn con người và làm cho xã hội trở nên tốt đẹp hơn .
Câu 4. Em đống ý với tâm lý của tác giả : “ Mỗi tất cả chúng ta đều giống một đóa hoa ” .
Vì :
Mỗi người là một đóa hoa tuyệt vời trên quốc tế này, tựa như mỗi một món quà độc lạ
Mỗi người đề có năng lượng và phẩm chất tốt đẹp riêng của mình để làm đẹp cho cuộc sống
Câu 5. Mỗi tất cả chúng ta đều giống như một đóa hoa trong khu vườn Cuộc Sống. Dù mang sắc đỏ, dù khoác áo vàng, dù sớm khoe sắc hay có làm một nhành hoa sớm nở tối tàn, dù ngát hương thơm hay lặng lẽ bên đời, thì SỨ MỆNH CỦA HOA LÀ NỞ .
Cho dù không có những lợi thế để như nhiều loài hoa khác, mặc dầu được đặt ở bất kỳ đâu, thì cũng hãy bung nở bùng cháy rực rỡ, phô ra những nét đẹp mà chỉ riêng ta mới hoàn toàn có thể mang đến cho đời .

Đề
8 :
Đọc
văn bản:

Để giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt, cần phải kêu gọi sự tham gia tích cực của mái ấm gia đình, nhà trường và xã hội. Trước hết, trong mỗi mái ấm gia đình, cha mẹ phải có ý thức uốn nắn lời ăn lời nói hàng ngày của con cháu. Nếu cha mẹ nói năng không chuẩn mực, thiếu văn hóa truyền thống thì con cháu sẽ bắt chước. Đặc biệt, trong nhà trường, việc rèn giũa tính chuẩn mực trong sử dụng tiếng Việt cho học viên phải được xem là một trách nhiệm quan trọng và liên tục … Ngoài ra, những phương tiện thông tin đại chúng cũng phải tuyên truyền và nêu gương trong việc sử dụng tiếng Việt đúng chuẩn mực, đồng thời tích cực lên án những bộc lộ làm méo mó tiếng Việt .
Trả lời những câu hỏi :

1. Đoạn văn trên đề
   cập đến vấn đề gì? (0,25
   điểm)

2. Tại sao trong việc giữ gìn sự trong
   sáng của tiếng Việt, phải huy động
   sự tham gia tích cực của gia đình,
   nhà trường và xã hội? (0,25
   điểm)

3. Theo anh (chị), chuẩn mực tiếng Việt
   được thể hiện ở những mặt
   nào? (0,5
   điểm)

4. Viết một đoạn văn ngắn trình
   bày nhiệm vụ của người học
   sinh trong việc giữ gìn sự trong sáng
   của tiếng Việt. (0,5
   điểm)

Gợi ý trả lời:

a. Đoạn văn đề cập vai trò, nghĩa vụ và trách nhiệm của mái ấm gia đình, nhà trường và xã hội so với việc
giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt .
b. Để giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt, phải kêu gọi sự tham gia tích cực của mái ấm gia đình, nhà trường và xã hội là vì : mái ấm gia đình, nhà trường, xã hội đóng vai trò quan trọng trong việc kiến thiết xây dựng chuẩn mực ngôn từ cho hội đồng. Đó cũng là nơi những biểu lộ xô lệch trong cách sử dụng tiếng Việt được kiểm soát và điều chỉnh, uốn nắn một cách tíchcực và có hiệu suất cao .
c. Chuẩn mực tiếng Việt được biểu lộ tổng lực trên những mặt : ngữ âm – chính tả, từ vựng, ngữ pháp, phong thái ngôn từ ( phát âm đúng ; viết đúng hình thức văn tự của từ ; sử dụng từ ngữ chuẩn xác ; đặt câu đúng ngữ pháp tiếng Việt ; dùng tiếng Việt, tạo lập những
kiểu loại văn bản tương thích với những toàn cảnh tiếp xúc khác nhau ) .
d. Đoạn văn cần viết ngắn gọn, những câu đúng ngữ pháp và link ngặt nghèo để làm điển hình nổi bật chủ đề : nghĩa vụ và trách nhiệm của học viên trong việc giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt. Các ý hoàn toàn có thể có : tự mình phải tiếp tục học tập để hoàn toàn có thể nói đúng, viết đúng ; góp thêm phần vào việc
ngăn ngừa những khuynh hướng xấu đi đang làm méo mó tiếng Việt .

Đề
9 :
Đọc đoạn trích sau đây và
thực hiện các yêu cầu nêu bên
dưới.

Ước mơ giống như bánh lái của một con tàu. Bánh lái hoàn toàn có thể nhỏ và không nhìn thấy được, nhưng nó điều khiển và tinh chỉnh hướng đi của con người. Cuộc đời không có tham vọng giống như con tàu không có bánh lái. Cũng như con tàu không có bánh lái, người không tham vọng sẽ trôi dạt lững lờ cho đến khi mắc kẹt trong đám rong biển .
( Theo Bùi Hữu Giao, Hành trang vào đời, trang 99, NXB Thanh Niên )

Câu
1: (0,5 điểm) Xác
định phương thức biểu đạt
chính của đoạn trích.

Câu
2: (1,0 điểm) Xác
định biện pháp tu từ và nếu
tác dụng của biện pháp tu từ ấy
trong câu: Ước mơ giống nhau thành
lại của con tàu.

Câu
3: (1,5 điểm) Em
hiểu như thế nào về cách nói
của tác giả; người không ước
mơ sẽ
trôi
dạt lững lờ cho đến khi mắc kẹt
trong đầm rong biển?

Câu 4: (3,0 điểm)

Em hãy viết một bài văn ( khoảng chừng một trang giấy thi ) trình diễn tâm lý về ý chí, nghị lực sống của con người .

Gợi ý

Câu
1: (0,5 điểm) Xác
định phương thức biểu đạt
chính: nghị luận

Câu 2: (1,0 điểm)

Biện pháp tu từ trong câu : Ước mơ giống nhau thành lại của con tàu là so sánh, tham vọng được so sánh với bánh lái con tàu .

2. Tác dụng

• Giúp câu văn thêm độc lạ, dễ tưởng tượng và sinh động hơn
• Khi so sánh tham vọng như bánh lái con tàu tác giả muốn nhấn mạnh vấn đề nếu con tàu không có bánh lại không hề quản lý và vận hành, cũng giống như con người sống không có mơ ước thì chính là đang sống hoài, sống phí .

Câu 3: (1,5 điểm)

Cách nói của tác giả hoàn toàn có thể được hiểu như sau : Sống mà không có mơ ước tức là không có tiềm năng, đời sống tái diễn những ngày tháng tái diễn nhàm chán và rồi sau cuối không biết mình sống để làm gì, không tìm được ý nghĩa đời sống .

Câu 4: (3,0 điểm)

I. Mở bài

– Giới thiệu ngắn gọn yếu tố cần nghị luận : ý chí và nghị lực sống là điều thiết yếu trong đời sống .

II.
Thân bài 1.
Giải thích

– Nghị lực sống : Cố gắng quyết tâm vượt qua thử thách dù khó khăn vất vả, khó khăn đến đâu .
– Người có ý chí, nghị lực sống : Luôn kiên trì, nhẫn nại vượt qua những khó khăn vất vả, chông gai trong cuộc sống .
2. Phân tích, chứng tỏ
a ) Nguồn gốc, biểu lộ của ý chí nghị lực – Nguồn gốc
+ Nghị lực của con người không phải trời sinh ra mà có, nó xuất phát và được rèn luyện từ gian nan của đời sống. Ví dụ : Nguyễn Sơn Lâm …
– Biểu hiện của ý chí nghị lực
+ Người có nghị lực luôn hoàn toàn có thể chuyển rủi thành may, chuyển họa thành phúc. Không khuất phục số phận và đổ lỗi thất bại do số phận. Ví dụ : Milton, Beethoven …
b ) Vai trò của ý chí nghị lực
– Nghị lực giúp con người đối chọi với khó khăn vất vả, vượt qua thử thách của đời sống một cách thuận tiện hơn. Ví dụ : Bill Gate, …
3. Bình luận, lan rộng ra
– Trái ngược với những người có ý chí rèn luyện là những người không có ý chí. Giới trẻ giờ đây vẫn rất còn nhiều người chưa làm nhưng thấy khó khăn vất vả đã nản chí, thấy thất bại thì hủy hoại và sống bất cần đời. -> Lối sống cần lên án thâm thúy .
4. Bài học nhận thức và hành vi
– Cuộc sống nhiều nguy hiểm, thử thách thì nghị lực sống là rất quan trọng .
– Rèn luyện bản thân thành người có ý chí và nghị lực để vượt qua mọi chông gai và thử thách trên chặng đường dài .
– Lên án, phê phán những người sống mà không có ý chí nghị lực, không có niềm tin về đời sống .
– Học tập những tấm gương sáng để đi tới thành công xuất sắc .

III. Kết bài

– Khẳng định lại yếu tố : Có ý chí, nghị lực, niềm tin thì tất cả chúng ta hoàn toàn có thể vượt qua mọi khó khăn vất vả để đưa những bước chân gần hơn với thành công xuất sắc và niềm hạnh phúc .

Đề
10
: Câu
chuyện về bốn ngọn nến

Trong
phòng tối, có bốn ngọn nến đang
cháy. Xung quanh thật yên tĩnh, đến
mức người ta có thể nghe thấy
tiếng thì thầm của chúng.

Ngọn nến thứ
nhất nói : Tôi là hiện thân của
hòa bình. Cuộc đời sẽ như
thế nào nếu không có tôi? Tôi
thực sự quan trọng cho mọi người.

Ngọn
nến thứ hai lên tiếng : Còn tôi
là hiện thân của lòng trung thành.
Hơn tất cả, mọi người đều
phải cần đến tôi.

Đến
lượt mình, ngọn nến thứ ba nói
: Tôi là hiện thân của tình
yêu. Tôi mới thực sự quan trọng.
Hãy thử xem cuộc sống sẽ như thế
nào nếu thiếu đi tình yêu?

Đột
nhiên, cánh cửa chợt mở tung, một
cậu bé chạy vào phòng. Một cơn
gió ùa theo làm tắt cả ba ngọn
nến. “Tại sao cả ba ngọn nến lại
tắt ?” – cậu bé sửng sốt nói.
Rồi cậu bé òa lên khóc.

Lúc
này, ngọn nến thứ tư mới lên
tiếng: Đừng lo lắng, cậu bé. Khi
tôi vẫn còn cháy thì vẫn có
thể thắp sáng lại cả ba ngọn nến
kia. Bởi vì, tôi chính là niềm
hy vọng.

Lau
những giọt nước mắt còn đọng
lại, cậu bé lần lượt thắp
sáng lại những ngọn nến vừa tắt
bằng ngọn lửa của niềm hy vọng.

(Trích
“Những bài học về cuộc sống”,
NXB Thanh Niên, 2005)

a.
Chỉ ra 2 biện pháp tu từ trong văn bản
trên?

b.
Anh/chị hiểu thế nào về lời thầm
thì của ngọn nến thứ nhất:
Tôi là hiện thân của hòa bình.
Cuộc đời sẽ như thế nào nếu
không có tôi ? Tôi thực sự quan
trọng cho mọi người?

c.
Anh chị hiểu như thế nào về lời
thì thầm của ngọn nến thứ hai:
Còn tôi là hiện thân của lòng
trung thành. Hơn tất cả, mọi người
đều phải cần đến tôi ?

d.
Thông điệp
sâu sắc nhất mà anh/chị rút ra
được từ văn bản trên. Vì
sao?

e.
Anh/Chịhãy
viết 01 đoạn văn (khoảng 200 chữ)
trả lời cho câu hỏi trong phần đọc
hiểu: Hãy
thử xem cuộc sống sẽ như thế nào
nếu thiếu đi tình yêu ?

Trả lời:

a.
HS chỉ ra 2 trong các biện pháp tu từ
sau: Liệt kê, điệp cấu trúc, hoặc
nhân hóa…

b.
Ngọn nến thứ nhất cho rằng mình
quan trọng bởi nó là hiện thân
của hòa bình.

– Hòa bình là một nơi không có cuộc chiến tranh và chết chóc, nơi mọi người gắn bó với nhau cùng giúp sức nhau tăng trưởng vì sự phồn vinh và niềm hạnh phúc của trái đất .
– Hòa bình sẽ mang lại đời sống và niềm hạnh phúc cho mỗi người, mỗi mái ấm gia đình và xã hội. Khi con người được sống trong cảm xúc yêu thương, hòa ái, an nhàn, vô ưu sẽ tạo nên động lực can đảm và mạnh mẽ cho con người sống, học tập và lao động góp sức hết mình cho sự tăng trưởng chung của trái đất .
– Nếu không có tự do con người phải sống trong đau thương, đói nghèo, bệnh tật, chia li chết chóc …

c.
Ngọn nến thứ hai cho rằng mình
quan trọng bởi nó là hiện thân
của lòng trung thành.

– Trung thành là phẩm chất tốt đẹp cần có ở toàn bộ mọi người bởi đó là lối sống trước sau như một, một lòng một dạ, giữ trọn niềm tin và tình cảm gắn bó không đổi khác trước bất kể thực trạng nào trong quan hệ giữa người với người .
– Trung thành sẽ tạo dựng được niềm tin, sự tin tưởng của mọi người và vun đắp những mối quan hệ ngày càng bền chặt, trở nên tốt đẹp hơn .

d.
Thông điệp về
hòa bình, về lòng trung thành, về
tình yêu, về niềm
hy vọng trong
cuộc sống.

e.
Viết 01 đoạn văn (khoảng
200 chữ) trình bày suy nghĩ về ý
nghĩa của tinh thần hợp tác trong làm
việc nhóm

– Tình yêu là tình cảm cao đẹp của con người ; biết yêu thương chăm sóc, san sẻ … những niềm vui nỗi buồn trong đời sống .
– Nếu thiếu đi tình yêu đời sống sẽ :
+ trở nên nhàm tẻ và không đáng sống
+ con người sẽ trở nên lãnh đạm và vô cảm với nhau
+ sẽ không đồng cảm và cảm nhận được niềm niềm hạnh phúc khi cho và nhận
+ thay vì yêu thương chăm sóc sẻ chia sẽ là cuộc chiến tranh chết chóc, hận thù …
– Vì vậy con người cần yêu thương để :
+ xoa dịu và chữa lành những vết thương
+ cảm hóa những con người lầm đường lạc lối
+ xóa bỏ hận thù, thắng lợi cái ác và bóng tối
+ cảm nhận được niềm hạnh phúc khi mang đến niềm hạnh phúc cho người khác .

Đề
11: Đọc đoạn thơ sau và thực
hiện các yêu cầu bên dưới:

Chẳng
ai muốn làm hành khất Con chó nhà
mình rất hư

Tội
trời đày ở nhân gian Cứ thấy
ăn mày là cắn

Con
không được cười giễu họ
Con phải răn dạy nó đi

Dù
họ hôi hám úa tàn. Nếu
không thì con đem bán.

Nhà
mình sát đường, họ đến
Mình tạm gọi là no ấm

Con
cho thì có là bao Ai biết cơ trời
vần xoay

Con
không bao giờ được hỏi Lòng
tốt gửi vào thiên hạ

Quê
hương họ ở nơi nào. Biết
đâu nuôi bố sau này.

(Trần
Nhuận Minh – Dặn
con)

Câu
1. Hãy
cho biết thể thơ và cách gieo vền
của bài thơ.

Câu
2. Ý
nghĩa của cách gọi “hành
khất” mà
không phải “ăn
mày” ở
câu thơ mở đầu?

Câu
3. Việc
lặp lại: “Con
không…Con không…” ở
khổ 1,2 thể hiện thái độ gì
của nhân vật trữ tình”

Câu
4. Hãy
thử lí giải tại sao người cha lại
dặn con: Con
không bao giờ được hỏi: Quê
hương họ ở nơi nào.

Câu
5. Những
lời chia sẻ trong khổ cuối gợi cho
anh/chị những suy nghĩ gì?

Câu
6. Đọc
bài thơ này, anh/chị có liên
tưởng đến bài thơ nào đã
học? Hãy viết một đoạn văn
ngắn (khoảng 5 dòng) bàn về những
lời dạy quý giá của cha.

Lời giải chi
tiết

Câu 1.

Thể thơ : Tự do. Gieo vần chân .

Câu 2.

Cách
gọi “hành
khất” mà
không phải “ăn
mày”  thể
hiện thái độ tôn trọng của
người cha với những người bị “giời
đày” chẳng
may phải xin ăn trên phố, đồng thời
cũng thể hiện niềm đồng cảm
chân thành với nỗi bất hạnh của
họ. Qua cách gọi ấy người cha
cũng muốn con mình nhận ra nên có
thái độ hành xử như thế nào
cho đúng với những người cơ
cực, khổ nghèo.

Câu 3.

Việc
lặp lại “Con
không…Con không…”  ở
khổ 1,2 là
những câu khẳng định có ý
nghĩa mệnh lệnh thể hiện thái độ
nghiêm khắc căn dặn con của nhân
vật trữ tình. Người cha muốn khắc
sâu trong con những điều tuyệt đối
không được làm khi gặp những
người hành khất tránh gây nên
sự tổn thương về tinh thần cho họ.

Câu 4.

Nguyên
nhân khiến người ha dặn dò
con: Con
không bao giờ được hỏi/ Quê
hương họ ở nơi nào.

+ Quê hương là nơi chôn rau cắt rốn, là nơi có họ hàng, làng xóm, … Ai cũng yêu, cũng muốn gắn bó với quê nhà mình và khi đi xa thì tha thiết mong nhớ .
+ Những người hành khất không may phải long dong xin ăn, họ vì lí do nào đó mà phải xa quê, nên khi hỏi họ về quê nhà là đâm sâu hơn vào nỗi đau tha hương của họ, khiến họ xót xa hơ cho tình cảnh thực tại nghiệt ngã của chính mình .
⟹ Qua lời dặn dò này, người cha dạy con cần phải có tình yêu thương con người, biết quý trọng con người. Không chỉ giúp sức những con người hành khất về vật chất, một người biết yêu thương cần phải biết đồng cảm, sẻ chia, đồng cảm để không gây ra những tổn thương ý thức cho họ .

Câu 5.

Những lời san sẻ trong khổ cuối là lời dặn dò vô cùng ý nghĩa của người cha dành cho con :

+ Mình
tạm gọi là no ấm/Ai biết cơ trời
vần xoay:
Gia đình mình chỉ “tạm”
gọi là no ấm hơn những người
hành khất tội nghiệp kia. Sự no ấm
ấy chưa biết tồn tại được
bao lâu bởi cuộc sống luôn “vần
xoay” biến
đổi…

+ Lòng
tốt gửi vào thiên hạ/Biết đâu
nuôi bố sau này: Con
hãy sống giàu tình yêu thương,
sẻ chia, trân trọng những người
nghèo khổ, tu nhân tích đức, bởi
biết đâu sau này bố cũng rơi
vào tình cảnh như họ, và cũng
được mọi người giúp đỡ,
trân trọng như con đã làm.

⟹ Người cha đã thức tỉnh lòng trắc ẩn, tình yêu thương, khơi dậy lòng tốt không riêng gì của con mình mà con của nhiều người khác .

Câu
6.

Bài
thơ gợi nhớ đến bài “Nói
với con” của
Y Phương.

Đoạn văn cần cấu trúc rõ ràng, mạch lạc, tập trung chuyên sâu bàn về những lời dạy của cha : Nội dung những lời dạy, ý nghĩa của những lời dạy

Đề
12
:
Đọc văn bản sau và thực hiện
các yêu cầu:

Cảm
ơn mẹ vì luôn bên con

Lúc đau buồn
và khi sóng gió

Giữa giông tố
cuộc đời

Vòng tay mẹ
chở che khẽ vỗ về.

Bỗng thấy lòng
nhẹ nhàng bình yên

Mẹ dành hết
tuổi xuân vì con

Mẹ dành những
chăm lo tháng ngày

Mẹ dành bao hi
sinh để con chạm lấy ước mơ.

Mẹ
là ánh sáng của đời con

Là vầng trăng
khi con lạc lối

Dẫu đi trọn
cả một kiếp người

Cũng chẳng hết
mấy lời mẹ ru…

(Trích
lời bài hát Con
nợ mẹ,
Nguyễn Văn Chung)

a.
Xác định các từ láy có
trong lời bài hát trên.

b.
Em hiểu thế nào về nghĩa của từ
đi
trong câu:
“Dẫu đi trọn cả một kiếp
người”?

c.
Chỉ
ra và phân tích tác dụng của
biện pháp nghệ thuật trong những câu
sau:

Mẹ
dành hết tuổi xuân vì con

Mẹ dành những
chăm lo tháng ngày

Mẹ dành bao hi
sinh để con chạm lấy ước mơ.

d.

Cảm ơn mẹ
vì luôn bên con

Lúc
đau buồn và khi sóng gió

Giữa giông tố
cuộc đời

Vòng tay mẹ
chở che khẽ vỗ về.

Những câu ca trên gợi cho em tâm lý gì về ý nghĩa của lời cảm ơn trong đời sống ?

Trả lời:

a.
– Các từ láy: vỗ
về, nhẹ nhàng.

b.
– Nghĩa của từ đi:
sống, trải
qua.

c.
– Nghệ thuật: Điệp ngữ (Mẹ
dành).

– Tác dụng :
+ Nhấn mạnh sự chăm sóc, hi sinh tuổi xuân, đánh đổi cả cuộc sống để con được trưởng thành, được chạm tới những tham vọng, khát vọng .
+ Khẳng định vai trò và tầm quan trọng của người mẹ trong cuộc sống mỗi con người .

d.

–
Giải thích:
Cảm ơn là
từ đáp thể hiện sự biết ơn
của mình với lòng tốt hay sự
giúp đỡ của người khác. Nó
chính là cách thể hiện tình
cảm, lối ứng xử của con người
có văn hóa, lịch sự và biết
tôn trọng những người xung quanh mình.

– Chứng minh:

+
Khẳng định ý nghĩa và đưa
ra những biểu hiện cũng như vai trò,
tác dụng của lời cảm
ơn trong cuộc
sống.

+ Lấy một số ít dẫn chứng, những câu truyện nhỏ trong đời sống hay văn học để làm sáng tỏ .

+
Khẳng định: Cảm
ơn là
nét sống văn minh của con người có
học thức, có giáo dục. Cảm
ơn hoàn
toàn không phải là hình thức
phức tạp hóa ứng xử, là sự
khách sáo mà nó là một sự
cần thiết, là quy tắc giao tiếp giữa
con người với con người. Bạn đang
tự làm đẹp mình khi biết nói
hai từ cảm
ơn!

– Phê phán những hành vi đi ngược lại lối sống tốt đẹp và văn minh này, đặc biệt quan trọng trong xã hội thời nay .
– Đưa ra phương hướng và bài học hành động cho bản thân .

Đề
13:

Đọc bài
thơ sau và trả lời câu hỏi:

MẸ
VÀ QUẢ – Nguyễn
Khoa Điềm

Những mùa quả
mẹ tôi hái được

Mẹ
vẫn trông vào tay mẹ vun trồng

Những mùa quả
mọc rồi lại lặn

Như mặt trời
khi như mặt trăng.

Lũ
chúng tôi từ tay mẹ lớn lên

Còn những bí
và bầu thì lớn xuống

Chúng mang dáng
giọt mồ hôi mặn

Rỏ xuống lòng
thầm lặng mẹ tôi.

Và
chúng tôi, một thứ quả trên đời

Bảy
mươi tuổi mẹ vẫn chờ được
hái

Tôi hoảng sợ
ngày bàn tay mẹ mỏi

Mình vẫn còn
là một thứ quả non xanh?

Câu
a. Từ
“quả” trong những câu thơ nào
được dùng với ý nghĩa tả
thực? Từ “quả” trong những câu
thơ nào được dùng với ý
nghĩa tượng trưng?

Câu
b. Tìm
và chỉ ra ý nghĩa của các biện
pháp tu từ được dùng trong hai
câu thơ sau:

” Tôi hoảng sợ ngày bàn tay mẹ mỏiMình vẫn còn một thứ quả non xanh ”

Câu
c. Ở
khổ thơ thứ 2, hình ảnh mẹ hiện
lên như thế nào? Qua đó, anh/chị
hiểu gì về tình cảm của nhà
thơ đối với mẹ? 

Lời giải chi
tiết

Câu a.

– Từ ” quả ” có ý nghĩa tả thực trong những câu thơ 1, 3 .
– Từ ” quả ” có ý nghĩa tượng trưng trong những câu thơ 9 và 12, chỉ những đứa con lớn lên bằng tình yêu và sự săn sóc ân cần của mẹ .

Câu b.

– Các giải pháp tu từ trong 2 câu thơ là :
+ Hoán dụ ” bàn tay mẹ mỏi “, lấy bộ phận chỉ toàn thể, nói bàn tay mỏi để nói đến sự già yếu của mẹ .
+ Ẩn dụ so sánh ” một thứ quả non xanh ” – chỉ người con, ý nói vẫn chưa trưởng thành .
– Tác dụng :
+ Tăng sức gợi hình và biểu cảm cho câu thơ
+ Bộc lộ tâm tư nguyện vọng sâu kín : Tác giả tự kiểm điểm chính mình chậm trưởng thành mà lo âu ngày mẹ mẹ già yếu đi vẫn chưa thể nở một nụ cười mãn nguyện với ” vườn người ” mẹ đã vun trông suốt cả cuộc sống, lòng mẹ sẽ buồn đau. Tác giả sợ mình chưa thể báo đáp công ơn to lớn của mẹ cho trọn đạo hiếu. Qua đó, ta thấy ở nhà thơ tấm lòng yêu thương và biết ơn mẹ chân thành và vô cùng thâm thúy. Hai câu thơ cũng là nỗi lòng của biết bao kẻ làm con nên giàu sức ám ảnh, khiến người đọc không khỏi trăn trở, tự nhìn lại chính mình !

Câu c.

– Khổ thơ thứ hai, với những hình ảnh ” giọt mồ hôi mặn ” ” lòng thầm lặng mẹ tôi “, tác giả đã khắc họa hình ảnh một người mẹ tảo tần, lam lũ, nhọc nhằn nhưng giàu đức hi sinh. Mẹ vẫn bí mật chăm nom, vun trồng cho những bầu, những bí như chăm nom chính những đứa con của mẹ, dẫu gian nan không một chút ít phàn nàn. Nhà thơ đã có một hình ảnh so sánh độc lạ – dáng hình của bầu bí như dáng giọt mồ hôi, hay giọt mồ hôi mẹ cứ dài theo năm tháng, như những bí những bầu. Qua đó, hình ảnh mẹ hiện lên bình dị mà xinh xắn biết bao !
– Nhà thơ đã đồng cảm những khó khăn vất vả, sự hi sinh thầm lặng của mẹ đều vì con. Câu thơ ” Lũ chúng tôi từ tay mẹ lớn lên ” giọng ngậm ngùi chất chứa biết bao thương cảm, tôn kính, biết ơn .

Đề
14:

Câu
1 (4 điểm): Dựa
vào tư liệu sau và thực hiện các
yêu cầu bên dưới:

1. (2)

HAI BIỂN HỒ

Người
ta bảo ở bên Palextin có hai biển
hồ… Biển hồ thứ nhất gọi là
biển Chết. Đúng như tên gọi,
không có sự sống nào bên trong
cũng như xung quanh biển hồ này. Nước
trong hồ không có một loại cá
nào có thể sống nổi mà người
uống cũng bị bệnh. Không một ai
muốn sống ở gần đó. Biển hồ
thứ hai là Galilê. Đây là biển
hồ thu hút khách du lịch nhiều nhất.
Nước ở biển hồ lúc nào
cũng trong xanh mát rượi, con người
có thể uống được mà cá
cũng có thể sống được. Nhà
cửa được xây cất rất nhiều
ở nơi đây. Vườn cây ở
đây tốt tươi nhờ nguồn nước
này.
Nhưng điều kỳ lạ
là cả hai biển hồ này đều
được đón nhận nguồn nước
từ sông Jordan. Nước sông Jordan chảy
vào biển Chết. Biển Chết đón
nhận và giữ lại riêng cho mình
mà không chia sẻ, nên nước trong
biển Chết trở nên mặn chát. Biển
hồ Galilê cũng đón nhận nguồn
nước từ sông Jordan rồi từ đó
mà tràn qua các các hồ nhỏ và
sông lạch, nhờ vậy nước trong biển
hồ này luôn sạch và mang lại sự
sống cho cây cối, muôn thú và
con người.

Một
định lý trong cuộc sống mà ai
cũng đồng tình: Một ánh lửa
chia sẻ là một ánh lửa lan tỏa.
Một đồng tiền kinh doanh là một
đồng tiền sinh lợi. Đôi môi
có hé mở mới thu nhận được
nụ cười. Bàn tay có mở rộng
trao ban, tâm hồn mới ngập tràn vui
sướng.
Thật bất hạnh cho ai
cả cuộc đời chỉ biết giữ cho
riêng mình. “Sự sống” trong họ
rồi cũng chết dần chết mòn như
nước trong lòng biển Chết!

(Theo
Quà tặng
cuộc sống
– Ngữ văn 7, tập 2, NXBGD 2016, tr10-11)

a. Xác định biển Chết và biển hồ Galilê trong hai bức ảnh trên. Dựa vào đâu mà em xác lập được như vậy ?
b. Câu cuối của văn bản sử dụng giải pháp tu từ gì ? Tác dụng của giải pháp tu từ đó ?

c.
Em có đồng tình với quan niệm
Bàn tay có
rộng mở trao ban, tâm hồn mới tràn
ngập vui sướng không?
Vì sao?

Câu
2 (6 điểm): Câu
chuyện Hai
biển hồ
gợi cho em suy nghĩ về vấn đề gì
trong cuộc sống? Hãy trình bày suy
nghĩ ấy bằng một đoạn văn
khoảng ½ trang giấy thi.

Câu
3 (10 điểm): Có
ý kiến cho rằng: “Ca
dao là tiếng nói trái tim của người
lao động. Nó thể hiện sâu sắc
những tình cảm tốt đẹp của
nhân dân ta, nhất là tình cảm
gia đình”.

Dựa vào những bài ca dao đã học và đọc thêm, em hãy làm sáng tỏ quan điểm trên .

HƯỚNG DẪN
CHÂM

Câu
1

a .
– Ảnh 1 : Biển Chết ; Ảnh 2 : Biển hồ Galilê
– Cơ sở xác lập : Dựa vào nội dung 2 bức ảnh :
+ Biển Chết chỉ có sự hoang vắng, chết chóc .
+ Biển hồ Galilê tràn trề sự sống, phong phú .

b.

–
BP tu từ so sánh: “sự
sống” trong họ rồi cũng sẽ chết
dần chết mòn như nước trong lòng
biển Chết.

–
Tác dụng: Nhấn mạnh sự hủy hoại
vô cùng to lớn đối với cuộc
sống của những người mà “cả
cuộc đời chỉ biết giữ cho riêng
mình”,
chỉ có lòng ích kỉ, không biết
chia sẻ.

c.

– HS khẳng định chắc chắn quan điểm đó là đúng .
– HS lí giải được : Trong đời sống hàng ngày, con người có những mối quan hệ, những tiếp xúc, những hoạt động và sinh hoạt luôn “ cho ” và “ nhận ”. Nếu biết cho đi, biết san sẻ với người khác thì cuộc sống của tất cả chúng ta sẽ tốt đẹp, ý nghĩa, niềm hạnh phúc hơn nhiều lần bởi niềm hạnh phúc không phải chỉ nhận lấy mà còn là biết cho đi .

Câu 2

*
Hình thức:

– Trình bày tâm lý thành 1 đoạn văn NLXH ngắn khoảng chừng 10 câu .
– Biết vận dụng KT về đời sống xã hội để làm rõ ý nghĩa của câu truyện .
– Lập luận ngặt nghèo, rõ ràng, mạch lạc, không mắc lỗi diễn đạt dùng từ đặt câu .

*
Nội dung : Học
sinh có thể trình bày theo cách
hiểu của mình tuy nhiên cần đáp
ứng được các ý chính sau
đây.

–
Vấn đề đặt ra trong văn bản:

+ Biển hồ Ga-li-ê là hiện thân cho những người biết sẻ chia, giàu lòng nhân hậu, luôn sống vì người khác, luôn lan rộng ra vòng tay cho và nhận .
+ Biển Chết là tượng trưng cho loại người ích kỉ, thiếu lòng vị tha, chỉ biết sống cho riêng mình, hờ hững, không chăm sóc đến người khác .
=> Mượn hai hình ảnh đó, tác giả đã đưa ra một ý niệm nhân sinh vô cùng đúng đắn đó là : Trong đời sống, con người cần phải có sự san sẻ, yêu thương, giúp sức lẫn nhau. Nếu ích kỉ, chỉ biết nghĩ cho bản thân mình thì “ sự sống ” sẽ không có ý nghĩa gì nữa .

– Suy nghĩ về
vấn đề đặt ra từ câu chuyện:

+ Sự sẻ chia, lòng nhân ái là những truyền thống lịch sử vô cùng tốt đẹp của dân tộc bản địa ta .
+ Sự sẻ chia giống như một ánh lửa, sẽ lan tỏa hơi ấm yêu thương, niềm vui, niềm niềm hạnh phúc tới mọi người. Cho nên nếu biết “ cho ” mọi người những điều tốt đẹp thì tất cả chúng ta cũng sẽ “ nhận ” được những điều tốt đẹp. ( dẫn chứng thức tế )
+ Tuy nhiên trong đời sống không phải ai cũng có tấm lòng biết san sẻ, vẫn còn đâu đó những người ích kỉ, lãnh đạm, quay sống lưng với đời sống, họ chỉ biết giữ sự sống cho riêng mình như nước trong biển hồ Chết mà không hề biết rằng chính lòng ích kỉ ấy lại là nguyên do khiến cuộc sống của họ trở nên không có ý nghĩa. ( dẫn chứng thực tế )

–
Liên hệ,
xác định thái độ sống đúng
đắn cho bản thân:

+ Cách ứng xử và thái độ so với những người xung quanh .
+ Cách ứng xử cho và nhận với cuộc sống .

Đề
15: Đọc
văn bản sau và trả lời các câu
hỏi.

Khi tôi lên tám hay chín tuổi gì đó, tôi nhớ đôi lúc mẹ tôi vẫn nướng bánh mì cháy khét. Một buổi tối nọ, mẹ tôi về nhà sau một ngày thao tác dài và bà làm bữa tối cho cha con tôi. Bà dọn ra bàn vài lát bánh mì nướng cháy, không phải cháy xém thông thường mà cháy đen như than. Tôi nhìn những lát bánh mì và đợi xem có ai nhận ra điều không bình thường của chúng mà lên tiếng hay không .
Nhưng cha tôi dữ thế chủ động ăn miếng bánh của ông và hỏi tôi về bài tập cũng như những việc ở trường học như mọi hôm. Tôi không còn nhớ tôi đã nói gì với ông hôm đó, nhưng tôi nhớ đã nghe mẹ xin lỗi ông vì đã làm cháy bánh mì. Và tôi không khi nào quên được những gì cha tôi nói với mẹ tôi : “ Em à, anh thích bánh mì cháy mà ” .
Đêm đó, tôi đến bên chúc cha ngủ ngon và hỏi có phải thực sự ông thích bánh mì cháy không. Cha khoác tay qua vai tôi và nói :
– Mẹ con đã thao tác khó khăn vất vả cả ngày và rất mệt. Một lát bánh mì cháy chẳng thể làm hại ai con ạ, nhưng con biết điều gì thực sự gây tổn thương cho người khác không ? Những lời chê bai, trách móc cay nghiệt đấy .
Rồi ông nói tiếp :
– Con biết đó, cuộc sống đầy rẫy những thứ không tuyệt vời và hoàn hảo nhất và những con người không toàn vẹn. Cha cũng khá tệ trong rất nhiều việc, ví dụ điển hình như cha chẳng thể nhớ được ngày sinh nhật hay ngày kỉ niệm như 1 số ít người khác. Điều mà cha học được qua những năm tháng, đó là học cách đồng ý sai sót của người khác và chọn cách ủng hộ những độc lạ của họ. Đó là chìa khoá quan trọng nhất để tạo nên một mối quan hệ lành mạnh, trưởng thành và vững chắc con ạ. Cuộc đời rất ngắn ngủi để thức dậy với những hụt hẫng và không dễ chịu. Hãy yêu quý những người cư xử tốt với con, và hãy cảm thông với những người chưa làm được điều đó .
( Nguồn : Quà Tặng Kèm đời sống )

1.
Đặt nhan đề phù hợp cho văn
bản. (0,5
điểm)

2.
Xác định phương thức biểu đạt
chính của văn bản. (0,5
điểm)

3.
Theo người cha,
“Chìa khoá quan trọng nhất để
tạo nên một mối quan hệ lành
mạnh, trưởng thành và bền vững”
là
gì ? (1,0
điểm)

4. Em hiểu như thế nào về lời của người cha : “ Một lát bánh mì cháy chẳng thể làm hại ai con ạ, nhưng con biết điều gì thực sự gây tổn thương cho người khác không ? Những lời chê bai, trách móc cay nghiệt đấy. ” ( 1,0 điểm )

5.
Thông điệp nào của văn bản
có ý nghĩa nhất đối với em
? (1,0
điểm)

Câu
6 (4,0 điểm).
Từ văn
bản đọc hiểu, hãy viết đoạn
văn (khoảng 20 dòng) trình bày suy
nghĩ về tình yêu thương với
người thân trong gia đình.

Gợi ý :
Câu 1 : Miếng bánh mì cháy .

Câu
2
: Phương thức biểu đạt chính
của văn bản là: Tự sự.

Câu
3: Theo
người cha,
“Chìa khoá quan trọng nhất để
tạo nên một mối quan hệ lành
mạnh, trưởng thành và bền vững”
là:
học cách chấp nhận sai sót của
người khác và chọn cách ủng
hộ những khác biệt của họ.

Câu
4: Học
sinh chỉ ra được ý nghĩa của
lời nói: những lời chê bai, trách
móc sẽ để lại những tổn
thương rất lớn cho con người. Vì
vậy, hãy tha thứ, cảm thông cho nhau
khi có thể.

Câu
5:
Học sinh có thể tùy chọn một
trong những thông điệp mà câu
chuyện gửi gắm như: tình
thương yêu trong gia đình, sự tha
thứ, lòng cảm thông, cách chấp
nhận những khiếm khuyết của người
khác…

Câu
6: Tình
yêu thương với người thân
trong gia đình.

– Giải thích : đó là sự thương mến, cảm thông, san sẻ … với những người thân yêu quanh ta .
– Ý nghĩa của tình yêu thương với những người thân trong gia đình :
+ Giúp mối quan hệ giữa những người thân trong gia đình thêm thân mật, gắn bó .
+ Đem lại niềm vui, niềm hạnh phúc cho mọi thành viên trong mái ấm gia đình .
+ Làm đời sống tốt đẹp, ý nghĩa hơn …
– Bài học nhận thức và hành vi :
+ Gìn giữ, phát huy tình yêu thương với những người thân trong gia đình trong mái ấm .
+ Lên án thái độ hờ hững, vô cảm, thiếu tình yêu thương giữa những người thân yêu với nhau .

Đề
16: Đọc đoạn trích sau và trả
lời câu hỏi

“
Tại thế
vận hội đặc biệt Seatle ( dành
cho những người tàn tật) có chín
vận động viên đều bị tổn
thương về thể chất hoặc tinh thần,
cùng tập trung trước vạch xuất
phát để tham dự cuộc đua 100m. Khi
súng hiệu nổ, tất cả lao đi với
quyết tâm chiến thắng. Trừ một
cậu bé. Cậu cứ bị vấp ngã
liên tục trên đường đua. Và
cậu bật khóc. Tám người kia nghe
thấy tiếng khóc, giảm tốc độ
và ngoái lại nhìn. Rồi họ quay
trở lại. Tất cả không trừ một
ai! Một cô gái bị hội chứng Down
dịu dàng cúi xuống hôn cậu bé:

–
Như thế này, em sẽ thấy tốt hơn.

Cô
gái nói xong, cả chín người
cùng khoác tay nhau sánh bước về
vạch đích. Khán giả trong sân
vận động đồng loạt đứng
dậy. Tiếng vỗ tay hoan hô vang dội
nhiều phút liền. Mãi về sau, những
người chứng kiến vẫn còn truyền
tai nhau câu chuyện cảm động này.”

(
Nguồn:
http//phapluatxahhoi.vn/giaitri/vanhoc/chienthang-661)

Câu
1: (1.0 điểm)
Xác định phương thức biểu đạt
chính được sử dụng trong văn
bản trên?

Câu
2: (1.0 điểm)
Chỉ ra hai câu đặc biệt được
sử dụng trong văn bản trên?

Câu
3: (2.0 điểm)
Nêu tác dụng của hai câu đặc
biệt đó?

Câu
4: (2.0 điểm)
Tại sao tất cả các khán giả
trong sân vận động đều đứng
dậy vỗ tay hoan hô không dứt?

Câu
5: ( 4.0 điểm) Từ
nội dung đoạn trích ở phần Đọc
hiểu, em hãy viết một đoạn văn
(khoảng 200 chữ) nêu lên suy nghĩ của
em về sự sẻ chia.

Gợi ý :

Câu
1: Phương
thức biểu đạt: Tự sự

Câu
2: Câu đặc
biệt:

1. “ Trừ một cậu bé ”
2. “ Tất cả, không trừ một ai ”

Câu
3: Tác dụng
của hai câu đặc biệt đó:

1. “ Trừ một cậu bé ” -> Tạo sự quan tâm về sự độc lạ của một vận động viên trên đường đua .
2. “ Tất cả, không trừ một ai ! ” -> Nhấn mạnh gây sự chú ý quan tâm về sự đồng lòng triển khai một hành vi cao quý .

Câu
4: Tất cả
khán giả trong sân vận động đều
đứng dậy vỗ tay hoan hô không dứt
vì các hành xử cao đẹp, sự
đồng cảm, lòng vị tha, tinh thần
thi đấu cao đẹp của các vận
động viên khuyết tật.

Câu
5: – Sự sẻ
chia trong cuộc sống là điều cần
thiết.

– Sẻ chia là dạng tình cảm xuất phát từ trái tim, sự đồng cảm và tình yêu thương … biết chăm sóc, lo ngại và trợ giúp những người xung quanh .
– Sẻ chia là cho đi mà không mong ước nhận lại …
– Biết sẻ chia giúp những mối quan hệ trở nên tốt đẹp, kết nối với những người xung quanh …
– Chúng ta cảm phục những con người biết sẻ chia : những người trẻ tuổi tình nguyện, những nhà hảo tâm … hay một cậu bé tích góp tiền ăn sáng … khuyến mãi ngay cho người hành khất …
– Phê phán những người sống ích kỉ, vô cảm chỉ biết nhận lại …
– Chúng ta cần học cách đồng cảm san sẻ với những người xung quanh từ những việc làm nhỏ nhất … lời chào, lời động viên an ủi …
– Cuộc sống sẽ ngày càng tốt đẹp hơn .

Đề 17: Đọc
đoạn thơ sau và trả lời câu
hỏi:

“ Con thường sống ngẩng cao đầu mẹ ạ
Tính tình con hơi ngang bướng kiêu kì
Nếu có vị chúa nào nhìn con vào mắt
Con chẳng khi nào cúi mặt trước uy nghi .

Nhưng mẹ ơi, con xin thú thật
Trái tim con dù tự tôn thế nào
Đứng trước mẹ êm ả dịu dàng chân chất
Con thấy mình nhỏ bé làm thế nào. ”

(
Hen-rích Hai-nơ: Thư
gửi mẹ. Tế
Hanh dịch)

Câu
1. (1,0đ):
Xác định phương thức biểu đạt
chính của đoạn thơ ?

Câu
2. (1,0đ):
Hãy chỉ ra một từ có nhiệm vụ
liên kết hai khổ thơ trên? Liên
kết về nội dung hay hình thức?

Câu
3. (2,0đ):
Trong đoạn
thơ có sử dụng một cặp từ
trái nghĩa. Hãy phát hiện và
nêu tác dụng của cặp từ đó?

Câu
4. (2,0đ):
Qua đoạn
thơ, em hiểu điều tâm sự của
người con muốn nói với mẹ những
gì? ( viết thành đoạn văn
từ 5 – 7 dòng).

Câu
5 (4,0điểm):
Từ đoạn thơ trên, hãy viết
một đoạn văn
biểu cảm (khoảng 200 chữ) với chủ
đề: Mẹ
ơi, con yêu mẹ!

Gợi ý:

Câu
1. Phương
thức biểu đạt chính: Biểu cảm

Câu
2. – Từ:
Nhưng
(đầu khổ thơ 2)

– Từ có tính năng link về hình thức

Câu
3. – Tác giả
sử dụng cặp từ trái nghĩa trong
đoạn thơ: ngẩng >< cúi

– Tác dụng : bộc lộ cách sống không chịu khuất phục trước uy quyền của nhà thơ

Câu
4. HS có thể
nêu cách hiểu của mình về lời
tâm sự của người con với mẹ.
Trọng tâm cần đạt được
một số ý cơ bản sau:

Đoạn thơ là lời tâm sự của người con với mẹ : con thường sống ngẩng cao đầu, uy quyền không khuất phục được con nhưng trước mẹ êm ả dịu dàng, chân chất, khi nào con cũng thấy mình nhỏ bé khiêm nhường .

Câu
5. – Cảm
nhận nội dung đoạn thơ: Đoạn
thơ là lời tâm sự, là tình
cảm của người con dành cho mẹ…

– Từ tình cảm của người con dành cho mẹ trong đoạn thơ, HS thể hiện tình cảm, xúc cảm của bản thân với mẹ .

Đề
18: Đọc
ngữ liệu sau và trả lời các câu
hỏi bên dưới

“ Củ khoai lớn ở ngoài đồng Ông trăng lên lớn ở trong khung trời Cánh buồm lớn giữa biển khơi Lá cờ lớn bởi gió vời lên cao. Con đường lớn với khát khao Niềm vui lớn bởi tiếng chào, bàn tay Còn như con của mẹ đây Trong vòng tay mẹ ngày ngày lớn lên. ”
( Hát ru, Xuân Quỳnh, Thơ Xuân Quỳnh, Nxb Hội nhà văn, năm trước, tr. 232 )

Câu
1 (1.0 điểm): Xác
định thể thơ và phương thức
biểu đạt chính của ngữ liệu
trên.

Câu
2 (1.0 điểm): Em
hiểu thế nào về ý nghĩa của
hai dòng thơ sau:

Còn như con của mẹ đây
Trong vòng tay mẹ ngày ngày lớn lên .

Câu
3 (2.0 điểm): Chỉ
ra hiệu quả của biện pháp tu từ
được sử dụng trong 6 dòng thơ
đầu.

Câu
4 (2.0 điểm): Theo
em, qua lời ru trên, người mẹ muốn
giáo dục cho con bài học gì ?

Câu
5 (4.0 điểm):

Em hãy viết một đoạn văn ( khoảng chừng 200 chữ ) trình diễn tâm lý của mình về vai trò của lời ru so với sự hình thành nhân cách của con người trong xã hội tân tiến .
Gợi ý :

Câu
1: – Thể thơ:
Lục bát.

–
Phương thức biểu đạt chính:
Biểu cảm.

Câu
2: Ý nghĩa
của hai dòng thơ:

Còn như con của mẹ đây
Trong vòng tay mẹ ngày ngày lớn lên .
HS hoàn toàn có thể trình diễn theo nhiều cách khác nhau nhưng cần bảo vệ ý chính : Con lớn lên bằng tình yêu thương, che chở … .. của mẹ .

Câu
3: – Chỉ ra
biện pháp tu từ: phép điệp/ điệp
từ/ điệp cấu trúc (có dẫn
chứng kèm theo).

– Chỉ ra hiệu suất cao :
+ Về nội dung : Nhấn mạnh những hiện tượng kỳ lạ tự nhiên, xã hội có chung quy luật : vạn vật lớn lên nhờ có quốc tế xung quanh, có hội đồng .
+ Về thẩm mỹ và nghệ thuật : Tạo nhịp điệu, âm hưởng cho lời ru .

Câu
4: HS có thể
trình bày theo nhiều cách khác nhau
nhưng cần đảm bảo ý chính:
Đây là một bài học giản dị
về ý thức cộng đồng. Không
ai có thể tự mình lớn lên, nếu
không có chiếc nôi rộng lớn là
cuộc đời.

Câu
5: – Lời ru
là điệu hát dân gian êm ái,
thiết tha, ru cho trẻ ngủ, đồng thời
biểu lộ tình cảm, tâm sự một
cách nhẹ nhàng.

– Lời ru có ý nghĩa quan trọng so với sự hình thành nhân cách con người trong xã hội truyền thống lịch sử cũng như xã hội tân tiến : bồi đắp, nuôi dưỡng tâm hồn đứa trẻ trước khi phải va chạm với một quốc tế ồn ào, tất bật, trước khi tiếp xúc với những phương tiện đi lại tân tiến nhưng vô hồn .
+ Trong lời ru có tình yêu quý sâu lắng, tha thiết của bà, của mẹ …
+ Trong lời ru tiềm ẩn những điều hay lẽ phải, những kinh nghiệm tay nghề, bài học kinh nghiệm về cách ứng xử, cách sống đẹp ở đời .
( HS lấy dẫn chứng minh họa phù hơp )
– Tuy nhiên, trong xã hội văn minh, một bộ phận trẻ nhỏ không được nghe hát ru, trong đời sống ý thức thiếu vắng lời ru, những bà mẹ không biết hoặc không muốn hát ru. Đây là mặt trái của xã hội tân tiến, làm tâm hồn con người xơ cứng, vô cảm .
– Mỗi tất cả chúng ta cần trân trọng và biết ơn lời ru của mẹ. Hiểu thâm thúy về ý nghĩa của lời ru để trở thành những người có ích cho mái ấm gia đình, xã hội .

Đề
19: Đọc
phần trích sau và trả lời các
câu hỏi

….Mới
đây các giáo sư tâm lí học
ở Trường Đại học York và
Toronto đã tìm ra những bằng chứng
để chứng minh rằng: Đọc
sách văn học thực sự giúp con
người trở nên thông minh và tốt
tính hơn.

Những nghiên cứu của các giáo
sư đã cho thấy những người
thường xuyên đọc sách văn học
thường có khả năng thấu hiểu,
cảm thông và nhìn nhận sự việc
từ nhiều góc độ. Ngược lại
những cá nhân có khả năng thấu
cảm tốt cũng thường lựa chọn
sách văn học để đọc.

Sau
khi đã tìm thấy mối liên hệ
hai chiều ở đối tượng độc
giả là người lớn, các nhà
nghiên cứu tiếp tục tiến hành
với trẻ nhỏ và nhận thấy những
điều thú vị, rằng những trẻ
được đọc nhiều sách truyện
thường có cách ứng xử ôn
hòa, thân thiện hơn, thậm chí
trở thành những đứa trẻ được
yêu mến nhất trong nhóm bạn.

(Trích Đọc
sách văn học giúp chúng ta thông
minh hơn- Dân trí)

1. Phần trích trên được viết theo phương pháp diễn đạt nào ? ( 0,5 điểm )
2. Trong phần trích trên, theo điều tra và nghiên cứu của những giáo sư tâm lí học, việc đọc sách văn học có tính năng gì với con người ? ( 1,5 điểm )
3. Em có nhận xét gì về văn hóa truyền thống đọc sách của giới trẻ Nước Ta ( đặc biệt quan trọng là giới học viên ) trong thời đại bùng nổ công nghệ thông tin lúc bấy giờ ? ( 1,0 điểm )
4. Hãy nêu đúng chuẩn tên một cuấn sách văn học, hoặc một tác phẩm văn học em đã được học, được đọc ( có tên tác giả ). Viết 5 đến 6 câu văn san sẻ về tính năng của cuấn sách ( tác phẩm ) đó so với bản thân em ? ( 3,0 điểm )
Gợi ý :
1 – Phương thức diễn đạt : Nghị luận
2 – Việc đọc sách có công dụng :

+
Đọc
sách văn học thực sự giúp con
người trở nên thông minh và tốt
tính hơn.

+
Những người thường xuyên đọc
sách văn học thường có khả
năng thấu hiểu, cảm thông và nhìn
nhận sự việc từ nhiều góc độ.

+
Những
trẻ được đọc nhiều sách
truyện thường có cách ứng xử
ôn hòa, thân thiện hơn, thậm chí
trở thành những đứa trẻ được
yêu mến nhất trong nhóm bạn

3 – Nhận xét gì về văn hóa truyền thống đọc sách của giới trẻ Nước Ta ( đặc biệt quan trọng là giới học viên ) trong thời đại bùng nổ công nghệ thông tin lúc bấy giờ :
+ Giói trẻ lúc bấy giờ còn lạnh nhạt với việc đọc sách, chưa có thói quen đọc sách, không dành thời hạn để đọc sách .
+ Giới trẻ không mặn mà với những loại sách văn học, không chăm sóc và không biết đến những tác phẩm văn học tầm cỡ nổi tiếng của Nước Ta và quốc tế .
+ Một số học viên đọc theo trào lưu, chưa xá định được mục tiêu đúng đắn của việc đọc sách .

+
Đọc sách chưa có sự lựa
chọn, một số còn lựa chọn “sách
đen”(
Sách tuyên truyền văn hóa phẩm
đồi trụy, sách có nội dung bạo
lực …) để đoc, tiêm nhiễm
vào đầu óc những tư tưởng
thiếu trong sáng, lành mạnh.

+ Nhiều người trẻ cho rằng đọc sách thời nay là lỗi thời vì owr thời đại công nghệ thông tin tăng trưởng như vũ bão lúc bấy giờ lên mạng đọc nhanh và dễ hơn .

+
Xu hướng đọc theo cách “
mì ăn liền”, đọc
nhanh, đọc ngắn và ít có thời
gian suy ngẫm đang là trào lưu thịnh
hành của giới trẻ.

+ Giới trẻ lúc bấy giờ hờ hững với văn hóa truyền thống đọc vì điện thoại thông minh và Internet. Nói cách khác văn hóa truyền thống đọc của giới trẻ lúc bấy giờ đang bị ảnh hưởng tác động nghiêm trọng bởi sự bùng nổ thông tin, với sự Open của những mô hình đa phương tiện … v .. v ..

4
* Các yêu cầu cụ thể:

– Nêu đúng chuẩn tên một cuấn sách văn học, hoặc một tác phẩm văn học em đã được học, được đọc ( có tên tác giả ) .
– Viết đúng số lượng từ 5 đến 6 câu văn san sẻ về tính năng của cuấn sách ( tác phẩm ) đó so với bản thân em .
Cần nêu những tính năng đơn cử dựa trên những góc nhìn sau :
+ Tác dụng về việc phân phối tri thức hiểu biết .
+ Bồi dưỡng tâm hồn, rèn giũa nhân cách, đạo đức .
+ Rèn luyện ngôn từ, tiếp xúc, tư duy ..
+ Nâng cao kĩ năng sống … v … v …

Đề
20: Đọc đoạn thơ sau và trả
lời các câu hỏi:

“…Quê
hương là vòng tay ấm

Con
nằm ngủ giữa mưa đêm

Quê
hương là đêm trăng tỏ

Hoa
cau rụng trắng ngoài thềm

….

Quê
hương mỗi người chỉ một

Như
là chỉ một mẹ thôi

Quê
hương nếu ai không nhớ

Sẽ
không lớn nổi thành người.”

(Trích
bài thơ “Quê
hương”
– Đỗ Trung Quân)

Câu
1(0.5 điểm).
Xác định phương thức biểu đạt
chính trong đoạn thơ trên?

Câu
2(1.0 điểm).
Xác định nội dung của đoạn
thơ?

Câu
3(2.5 điểm).
Tìm và phân tích tác dụng của
các biện pháp tu từ có trong đoạn
thơ?

Câu
4(2.0 điểm).
Qua đoạn thơ tác giả muốn gửi
gắm tới người đọc thông điệp
gì?

Câu
5(4.0
điểm)

Từ nội dung đoạn thơ ở phần Đọc – hiểu, em hãy viết một đoạn văn ( khoảng chừng 200 chữ ) trình diễn tâm lý về tình yêu quê nhà của mỗi người .
Gợi ý :

1.
Phương thức biểu đạt chính:
biểu cảm

2. – Đoạn thơ đã bộc lộ được tình cảm yêu thương, gắn bó tha thiết, sâu nặng với quê nhà của tác giả .

3.
–
Biện pháp tu từ:

+ Điệp ngữ “ quê nhà ” được lặp lại 4 lần .

+
So sánh: Quê
hương là vòng tay ấm; là đêm
trăng tỏ; như là chỉ một mẹ
thôi.

–
Tác dụng: Nhẫn
mạnh
tình
yêu tha thiết, sự gắn bó sâu
nặng với quê hương của tác
giả. Đồng thời đã làm nổi
bật hình ảnh quê hương thật
bình dị, mộc mạc nhưng cũng thật
ấm áp, gần gũi, thân thương,
máu thịt, thắm thiết.

4.
–
HS trình bày thành một đoạn văn
(từ 5-7 câu)

– HS xác lập thông điệp có ý nghĩa nhất so với bản thân :
+ Vai trò của quê nhà .

+
Giáo dục tình yêu quê hương

5.
–
Tình yêu quê hương:

+ Là tình cảm tự nhiên mang giá trị nhân bản, thuần khiết trong tâm hồn mỗi người. quê nhà chính là nguồn cội, nơi chôn rau cắt rốn, nơi gắn bó, nuôi dưỡng sự sống, đặc biệt quan trọng là đời sống tâm hồn mỗi người .

+
Quê hương là bến đỗ bình
yên, là điểm tựa tinh thần của
con người trong cuộc sống. Dù đi
đâu ở đâu hãy luôn nhớ
về nguồn cội. (dẫn
chứng)

–
Bàn luận:
Tình cảm đối với quê hương
sẽ gợi nhắc đến tình yêu
đất nước. Hướng về quê
hương không có nghĩa là chỉ
hướng về mảnh đất nơi mình
sinh ra mà phải biết hướng tới
tình cảm lớn lao, thiêng liêng bao
trùm là Tổ quốc.

–
Phê
phán:
Có thái độ phê phán trước
những hành vi không coi trọng quê
hương, suy nghĩ chưa tích cự về
quê hương: chê quê hương nghèo
khó, lạc hậu, phản bội lại quê
hương; không có ý thức xây
dựng quê hương.

–
Bài
học nhận thức và hành động:
Có nhận thức đúng đắn về
tình cảm đối với quê hương;
có ý thức tu dưỡng, học tập,
phấn đấu xây dựng quê hương;
xây đắp bảo vệ quê hương,
phát huy những truyền thống tốt đẹp
của quê hương là trách nhiệm,
là nghĩa vụ thiêng liêng của mỗi
con người.

Đề
21: Đọc
văn bản và trả lời các câu
hỏi bên dưới:

ĐÔI TAI CỦA
TÂM HỒN

Một cô bé vừa gầy vừa thấp bị thầy giáo loại khỏi dàn đồng ca. Cũng chỉ tại cô bé ấy khi nào cũng chỉ mặc mỗi bộ quần áo vừa bẩn, vừa cũ lại vừa rộng nữa. Cô bé buồn tủi ngồi khóc một mình trong khu vui chơi giải trí công viên. Cô bé nghĩ : Tại sao mình lại không được hát ? Chẳng lẽ mình hát tồi đến thế sao ? Cô bé nghĩ mãi rồi cô cất giọng hát khe khẽ. Cô bé cứ hát hết bài này đến bài khác cho đến khi mệt lả mới thôi .
– Cháu hát hay quá, một giọng nói vang lên : “ Cảm ơn cháu, cháu gái nhỏ bé, cháu đã cho ta cả một buổi chiều thật vui tươi ”. Cô bé ngẩn người. Người vừa khen cô bé là một ông cụ tóc bạc trắng. Ông cụ nói xong liền chậm rãi bước tiến .
Hôm sau, khi cô bé tới khu vui chơi giải trí công viên đã thấy ông già ngồi ở chiếc ghế đá hôm trước. Khuôn mặt thánh thiện mỉm cười chào cô bé. Cô lại hát, cụ già vẫn chú ý lắng nghe. Ông vỗ tay lớn : “ Cảm ơn cháu, cháu gái nhỏ bé của ta, cháu hát hay quá ! ” Nói xong cụ già lại một mình chậm rãi bước tiến. Như vậy, nhiều năm trôi qua, cô bé giờ đây đã trở thành một ca sĩ nổi tiếng. Cô gái vẫn không quên cụ già ngồi tựa sống lưng vào thành ghế đá trong khu vui chơi giải trí công viên nghe cô hát. Một buổi chiều mùa đông, cô đến khu vui chơi giải trí công viên tìm cụ nhưng ở đó chỉ còn lại chiếc ghế đá trống không. Cô hỏi mọi người trong khu vui chơi giải trí công viên về ông cụ :
– Ông cụ bị điếc ấy ư ? Ông ấy đã qua đời rồi, một người trong khu vui chơi giải trí công viên nói với cô .
Cô gái sững người, bật khóc. Hóa ra, bao nhiêu năm nay, tiếng hát của cô luôn được khuyến khích bởi một đôi tai đặc biệt quan trọng : đôi tai của tâm hồn .

Câu
1 (1,0 điểm).
Phương thức biểu đạt chính
của văn bản trên?

Câu
2 (1,0 điểm).
Truyện được kể theo ngôi thứ
mấy?

Câu
3 (2,0 điểm).
Tình huống bất ngờ trong câu chuyện
là sự việc nào?

Câu
4 (2,0 điểm).
Ý nghĩa mà câu chuyện gửi tới
chúng ta là gì?

Câu
1. (4,0
điểm)

Từ nội dung phần đọc hiểu, em hãy viết một đoạn văn ( khoảng chừng 200 chữ ) trình diễn tâm lý của em về ý nghĩa của lời khen trong đời sống

HƯỚNG DẪN
CHẤM

1. Phương thức miêu tả chính : Tự sự :
2. Ngôi kể : Thứ ba. Tác dụng : làm cho câu truyện khách quan, hay hơn
3. Tình huống giật mình trong câu truyện : Cô gái sững người khi nhận ra người bấy lâu nay luôn khuyến khích, động viên cho giọng hát của cô lại là một ông cụ bị điếc
4. Ý nghĩa câu truyện gửi tới người đọc :
– Trước khó khăn vất vả, thử thách, con người cần có niềm tin, nghị lực vượt lên thực trạng để thắng lợi thực trạng .
– Truyện còn tôn vinh sức mạnh của tình yêu thương con người .

5.
–  Giới
thiệu vấn đề cần nghị luận:
vai trò
của lời khen trong cuộc sống.

a.
Giải thích

– Lời khen : là lời ghi nhận, động viên, khuyến khích tinh thẩn của người khác khi họ làm được điều gì đó tốt đẹp .

b. Phân tích
vai trò của lời khen trong cuộc sống

– Lời khen có tính năng tiếp thêm sự tự tin, tự hào cho người khác, để họ biết họ đang đi đúng hướng và nên duy trì, liên tục .
– Tăng sự hưng phấn, tiếp thêm động lực để người khác liên tục nỗ lực và gặt hái nhiểu thành công xuất sắc hơn nữa .
– Lời khen chứng tỏ việc làm của họ được chăm sóc, được theo dõi. Họ sẽ cảm thấy niềm hạnh phúc, thấy mình không đơn độc và muốn nỗ lực nhiều hơn .
– Nếu sự nỗ lực và thành quả không được ghi nhận và ghi nhận kịp thời, hoàn toàn có thể làm người ta buồn tủi, nản chí, cảm thấy sự cố gắng của mình không có giá trị hoặc trở nên tự ti và dễ buông xuôi .
( Học sinh lấy ví dụ đơn cử. )
-> Khuyến khích những lời động viên, khen ngợi kịp thời, đúng lúc, đúng người, đúng vấn đề .

c. Bàn luận

– Lời khen không được giả tạo, nếu không sẽ gây ra chứng ” ảo tưởng ” cho người được khen. Điều đó, khiến họ không văn minh được, thậm chí còn còn chủ quan, tự mãn dễ vấp ngã, thất bại .
– Lời khen không chỉ dành cho người thành công xuất sắc mà còn cẩn cho những người dù chưa thành công xuất sắc nhưng đã có sựcố gắng và văn minh hơn chính họ của ngày ngày hôm qua .

–
Bên cạnh lời khen, cuộc sống vẫn
rất cần những lời góp ý chân
thành, mang tính chất xây dựng để
giúp mỗi người khắc phục điểm
yếu, hoàn thiện mình hơn.

d. Bài học

–
Bài học: Đừng tiết kiệm lời
khen nhưng cũng đừng lạm dụng và
nói những lời khen sáo rỗng; người
nghe cần biết phân biệt đâu là
lời khen thật, đâu là những lời
sáo rỗng.

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Thủ Tục