Năm đặc điểm cơ bản thị trường chứng khoán Việt Nam (P.2)

Trong bài viết tuần trước, tất cả chúng ta đã đề cập qua hai đặc điểm cơ bản tiên phong của thị trường chứng khoán Nước Ta : 1 ) Số lượng doanh nghiệp niêm yết lớn trên cả ba sàn thanh toán giao dịch chứng khoán tại Nước Ta, 2 ) Quy mô vốn hóa thị trường còn thấp. Trong bài viết tuần này tất cả chúng ta sẽ liên tục đàm đạo về đặc điểm thứ ba đó là ” Mức độ tập trung chuyên sâu vốn hóa cao cho một số ít ngành nghề và nhóm CP .

       Thị trường chứng khoán Việt Nam, với đặc thù của thị trường chứng khoán đang phát triển, có mức độ tập trung cao về vốn hóa và thanh khoản vào một số ngành nghề nhất định.

Tỷ trọng vốn hóa những ngành nghề trên sàn chứng khoán Nước Ta bộc lộ sự thiên lệch rất rõ cho ba nhóm ngành nghề : Tài chính, bất động sản và tiêu dùng thiết yếu. Chỉ tính riêng cặp ngành nghề kinh tế tài chính và bất động sản thì đã chiếm gần 55 % giá trị vốn hóa toàn thị trường, nếu tính thêm ngành tiêu dùng thiết yếu vào thì số lượng này hơn 70 %. Tiêu biểu của nhóm CP kinh tế tài chính, đó chính là những ngân hàng nhà nước thương mại lớn như Ngân hàng TMCP Ngoại thương Nước Ta ( Mã CP : VCB ), Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Nước Ta ( Mã CP : BID ), trong khi đó, tiêu biểu vượt trội cho nhóm CP bất động sản chính là nhóm những CP của tập đoàn lớn Vingroup ( Mã CP : VIC ). Đối vi những CP ngành tiêu dùng thiết yếu thì có những đại diện thay mặt như Công ty Cổ phần Sữa Nước Ta ( Mã CP : VNM ), Công ty Cổ phần Bia – Rượu – Nước giải khát Hồ Chí Minh ( Mã CP : SAB ) và Công ty Cổ phần Tập đoàn Masan ( Mã CP : MSN ) .

Biểu đồ: Tỷ trọng vốn hóa của các ngành nghề trên thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam năm 2019

Tại sao ba nhóm ngành nói trên chiếm tỷ trọng lớn trong chỉ số chứng khoán ? Nguyên nhân chính xuất phát từ cấu trúc đặc trưng của nền kinh tế tài chính của Nước Ta nói riêng và những vương quốc đang tăng trưởng ở Châu Á Thái Bình Dương nói chung. Nếu tất cả chúng ta so sánh cấu trúc cơ cấu tổ chức ngành của chỉ số chứng khoán Nước Ta và chỉ số chứng khoán Shanghai của Trung Quốc, tất cả chúng ta sẽ thấy có một sự tương đương rất lớn. Ba nhóm ngành nghề kinh tế tài chính, bất động sản và tiêu dùng thiết yếu cũng chiếm tỷ trọng rất cao trong chỉ số. Ở những vương quốc này, mạng lưới hệ thống ngân hàng nhà nước đóng vai trò huyết mạch trong việc cung ứng nguồn vốn cả thời gian ngắn và dài hạn cho những doanh nghiệp, do đó ngân hàng nhà nước thường giữ vai trò rất quan trọng trong cấu trúc của mạng lưới hệ thống kinh tế tài chính. Kế đến là nghành nghề dịch vụ bất động sản luôn là động lực tăng trưởng chính, những hoạt động giải trí thiết kế xây dựng và tăng trưởng hạ tầng ở những vương quốc đang tăng trưởng cũng là một ngành nghề chiếm tỷ trọng rất lớn. Cuối cùng, nhóm ngành tiêu dùng thiết yếu đại diện thay mặt cho xu thế tăng trưởng tiêu dùng ở những vương quốc đông dân và có vận tốc tăng trưởng dân số cao. Rõ ràng, những đặc trưng trong mức độ tăng trưởng của hoạt động giải trí kinh tế tài chính thực đóng một vai trò quan trọng trong việc chi phối hoạt động giải trí niêm yết của những doanh nghiệp trên sàn .

       Nếu nhìn sang cơ cấu ngành nghề trong vốn hóa của các doanh nghiệp niêm yết trong chỉ số S&P 500 của Mỹ thì chúng ta sẽ có thể thấy ngay sự khác biệt. Những ngành nghề chiếm tỷ trọng lớn lại là công nghệ, viễn thông, chăm sóc sức khỏe… Đây là những ngành nghề thiên về lĩnh vực dịch vụ cao cấp, vốn phù hợp với cấu trúc của hoạt động kinh tế thực của nền kinh tế Mỹ. Với những nền kinh tế phát triển như nền kinh tế Mỹ thì hoạt động sản xuất sẽ được gia côngở những thị trường đang phát triển như những gì chúng ta thấy ở các doanh nghiệp đầu tư FDI đầu tư vào những quốc gia Châu Á. Bên cạnh đó, thị trường bất động sản ở những quốc gia này cũng đã đi vào trạng thái bão hòa do nhu cầu nhà cửa và hạ tầng đã hoàn chỉnh.

Biểu đồ: Tỷ trọng vốn hóa các ngành nghề của TTCK Trung Quốc và TTCK Mỹ

Không chỉ mức vốn hóa tập trung chuyên sâu vào 1 số ít nhóm ngành nghề mà mức vốn hóa của thị trường chứng khoán còn tập trung chuyên sâu vào chỉ một vài CP vốn hóa lớn. Thống kê cho thấy, 10 CP có vốn hóa lớn nhất thị trường đã chiếm gần 50 % tổng giá trị vốn hóa toàn thị trường năm 2019. Nếu tất cả chúng ta lan rộng ra những số lượng thống kê cho top 30 và top 50 thì tỷ suất bao trùm vốn hóa toàn thị trường sẽ lên đến 70 % và 80 %. Tỷ lệ thống trị cao của những CP vốn hóa lớn cho thấy chỉ số VN-Index sẽ hoàn toàn có thể bị dẫn dắt bởi sự dịch chuyển của một vài CP có vốn hóa lớn. Bảng bên dưới biểu lộ list 10 CP có mức vốn hóa lớn nhất thị trường chứng khoán Nước Ta năm 2019 .

Bảng: Top 10 cổ phiếu có vốn hóa lớn nhất toàn thị trường chứng khoán Việt Nam trong năm 2019

       Có hai điểm chúng ta có thể lưu ý từ danh sách top 10 cổ phiếu có giá trị vốn hóa lớn nhất. Thứ nhất là các cổ phiếu của tập đoàn Vingroup và các công ty con (VIC, VHM và VRE) chiếm tỷ trọng rất lớn trong giá trị vốn hóa toàn thị trường. Điều đó có nghĩa là: Những biến động trong tình hình kinh doanh của tập đoàn Vingroup sẽ có thể ảnh hưởng rất lớn đến xu hướng biến động chung của thị trường. Thứ hai, nhóm các cổ phiếu ngân hàng cũng thể hiện tầm ảnh hưởng rất lớn đến xu hướng chung của thị trường. Tóm lại, dù có số lượng cổ phiếu niêm yết rất lớn trên ba sàn chứng khoán dựa trên quy mô của nền kinh tế Việt Nam, tuy nhiên thị trường chứng khoán Việt Nam có mức độ tập trung rất lớn vào một số ít nhóm ngành nghề cũng như một vài cổ phiếu rất cao, qua đó làm giảm tính đại diện của chỉ số.

Như vậy, đặc điểm cơ bản thứ ba của thị trường chứng khoán Nước Ta là mức độ tập trung chuyên sâu về vốn hóa và thanh khoản chỉ ở một số ít nhóm ngành nhất định, mà đơn cử ở đây là ngành kinh tế tài chính, bất động sản và tiêu dùng thiết yếu. Mức độ tập trung chuyên sâu này tạo nên sự độc lạ so với những thị trường tăng trưởng như Mỹ, nhưng lại rất tương đương với những thị trường đang tăng trưởng như Trung Quốc. Nguyên nhân, xuất phát từ cấu trúc đặc trưng nền kinh tế tài chính của Nước Ta và Trung Quốc có sự độc lạ so với Mỹ. Bên cạnh mức độ tập trung chuyên sâu vào những ngành nghề cao, thì thị trường Nước Ta thậm chí còn còn bị tác động ảnh hưởng bởi những CP có vốn hóa lớn .

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Thị Trường