Vua (cờ vua) – Wikipedia tiếng Việt

Trong cờ vua, quân Vua (♔, ♚) là quân cờ quan trọng nhất. Mục tiêu của các đấu thủ trong ván cờ là chiếu hết được vua của đối phương. Nếu quân vua của một kì thủ bị đe dọa bắt, thì quân vua này bị chiếu, và kì thủ ấy phải di chuyển quân để tránh sự đe dọa này. Nếu quân vua không thể tránh bị bắt vào nước tiếp theo, quân vua này bị chiếu hết, và kì thủ bị chiếu hết sẽ thua ván cờ. Dù vua là quân cờ quan trọng nhất, nó lại là một trong các quân cờ yếu nhất (trừ một số trường hợp đặc biệt ở tàn cuộc).

Cách chuyển dời[sửa|sửa mã nguồn]

abcdefgh
8Chessboard480.svge8 black kinge1 white king8
77
66
55
44
33
22
11
abcdefgh

Vị trí bắt đầu của quân vua .

abcdefgh
8Chessboard480.svgd5 white circlee5 white circlef5 white circled4 white circlee4 white kingf4 white circled3 white circlee3 white circlef3 white circle8
77
66
55
44
33
22
11
abcdefgh

Những vị trí mà vua không bị cản trở hoàn toàn có thể chuyển dời ( dấu chấm trắng ) .

abcdefgh
8Chessboard480.svgf8 black rookh7 black queeng6 white knightc5 black crossd5 black crosse5 black crossb4 white pawnc4 black crossd4 black kinge4 black crossc3 black crossd3 black crosse3 black crossf3 white queena2 white bishopf2 white circleg2 white circleh2 black crossd1 white rookf1 white circleg1 white kingh1 black cross8
77
66
55
44
33
22
11
abcdefgh

Những vị trí mà vua bị cản trở ( vua trắng ) hoàn toàn có thể chuyển dời ( dấu chấm trắng ). Vua đen không hề vận động và di chuyển đến những vị trí đã bị trấn áp bởi tượng trắng, mã trắng, hậu trắng hay tốt trắng ( dấu x ). Trắng vừa đi Xd1 + x, chiếu hết vua đen .
Khi khởi đầu một ván cờ, bên trắng đặt quân vua ở hàng ngang thứ nhất bên phải quân hậu. Bên đen đặt quân vua tại hàng ngang thứ tám, đối lập với vua trắng. Với cách ghi cờ vua, quân vua trắng đặt ở e1 và quân vua đen ở e8 .Một quân vua hoàn toàn có thể đi đến một ô trống hoặc đang có một quân của đối thủ cạnh tranh với bất kể hướng nào ( ngang, dọc, chéo ) trừ khi nước đi đó hoàn toàn có thể khiến vua ở vào thế bị chiếu hoặc quân đó của đối thủ cạnh tranh có bảo vệ. Như vậy, hai quân vua không hề ở hai ô kề nhau ( kể cả theo đường chéo ). Tuy nhiên, quân vua hoàn toàn có thể thực thi nước chiếu rút với quân tượng, quân xe hay quân hậu. Vua cũng hoàn toàn có thể triển khai nước đi đặc biệt quan trọng gọi là nhập thành .
Nhập thành gần ( Kingside castle )

Nhập thành xa (Queenside castle)

Cùng với xe, quân vua hoàn toàn có thể triển khai một nước đi đặc biệt quan trọng gọi là ” nhập thành ” : quân vua chuyển dời đến ô cùng màu gần nhất, về phía một trong hai xe bên mình và sau đó xe nhảy đến ô bên cạnh quân vua ở phía ngoài nhằm mục đích bảo vệ vua. Có hai kiểu nhập thành là nhập thành gần và nhập thành xa. Người chơi chỉ được nhập thành khi tổng thể những điều kiện kèm theo sau thỏa mãn nhu cầu :

  1. Cả vua lẫn xe chưa từng di chuyển
  2. Không có ô nào giữa hai quân có quân cờ khác.
  3. Quân vua không bị chiếu.
  4. Quân vua không di chuyển ngang qua ô đang bị quân địch kiểm soát.
  5. Quân vua không dừng lại ở khu vực bị đối phương kiểm soát.

Các trạng thái trong ván cờ[sửa|sửa mã nguồn]

Chiếu và chiếu hết[sửa|sửa mã nguồn]

Nếu nước đi của một kì thủ khiến vua đối phương bị tiến công, quân vua đó được gọi là bị chiếu, và kì thủ bị chiếu buộc phải ngăn ngừa thế bị chiếu ngay lập tức. Có ba cách để chặn thế bị chiếu, đó là :

  • Di chuyển quân vua sang một ô liền kề không bị đối phương kiểm soát.
  • Di chuyển một quân khác đến giữa quân vua và quân đối thủ đang chiếu vua để chặn đường tấn công (không thể dùng cách này nếu bị chiếu bởi quân mã, hay đang bị chiếu đôi).
  • Ăn quân đang tấn công của đối thủ (không thể dùng khi bị chiếu đôi, trừ khi quân vua trực tiếp ăn quân tấn công của đối thủ và nước ăn quân này đồng thời thoát khỏi tầm kiểm soát của các quân khác của đối phương, trong đó có quân chiếu thứ hai).

Nếu cả ba cách trên đều không hề triển khai được, quân vua bị chiếu sẽ bị chiếu hết, và kì thủ bị chiếu hết thua ván cờ .
Thế PAT Open khi kì thủ đến lượt đi lại :

  • Không có một nước đi hợp lệ nào.
  • Quân vua không bị chiếu.

Nếu cả hai điều trên cùng xảy ra, quân vua bị rơi vào thế PAT và ván cờ hòa. Kì thủ còn ít quân hoặc không hề thắng thường sử dụng cách này để tránh bị thua .

Vai trò những quân[sửa|sửa mã nguồn]

Quân vua và 3 quân tốtTrong khai cuộc và trung cuộc, quân vua ít khi có vai trò quan trọng trong sự tăng trưởng thế tiến công và phòng thủ. Thay cho nên vì thế, kì thủ thường nhập thành và tìm một vị trí bảo đảm an toàn cho vua ở góc bàn cờ, sau hàng tốt bảo vệ. Trong tàn cuộc, vua lại đóng vai trò quan trọng trong việc tiến công cũng như tương hỗ tốt phong cấp .

Việc xác định giá trị của quân vua so với quân khác là có nghĩa, bởi không thể thí quân vua. Vì vậy, giá trị quân vua có thể được xem như vô cùng lớn. Ở tàn cuộc, do khả năng tấn công của mình, vua có thể được xem là hơi mạnh hơn một quân mã hoặc quân tượng – Emanuel Lasker xác định quân vua bằng một quân mã cộng với một quân tốt (hay bốn quân tốt theo thang giá trị của cờ vua). Quân vua phòng thủ gần các quân tốt tốt hơn quân mã, và tấn công quân tốt tốt hơn quân tượng.

Liên kết ngoài[sửa|sửa mã nguồn]

  • Piececlopedia: King by Hans L. Bodlaender and Fergus Duniho.

Bản mẫu : Quân cờ vua