Thị trường chứng khoán Việt Nam: Thay đổi rõ nét sau quá trình tái cấu trúc

( TBTCO ) – Sau quá trình tái cấu trúc, đến nay, thị trường chứng khoán Việt Nam đã đạt được những kết quả tích cực góp phần vào việc ngày càng hoàn thiện cấu trúc thị trường, nâng cao hiệu quả hoạt động. Từ đó, góp phần hoàn thiện cơ cấu của thị trường tài chính và tạo ra một kênh huy động vốn dài hạn cho đầu tư phát triển, góp phần đẩy mạnh phát triển kinh tế đất nước.

Các cơ cấu của thị trường ngày càng hoàn thiện

Năm 1996, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) được thành lập, sau đó 4 năm, ngày 28/7/2000, thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam chính thức được khai trương.

Sau chặng đường tăng trưởng trong 10 năm đầu, Luật Chứng khoán năm 2010 sửa đổi, bổ trợ Luật Chứng khoán năm 2006 đã được phát hành, trước toàn cảnh và nhu yếu mới trong từng quá trình tăng trưởng của nền kinh tế tài chính nói chung và TTCK nói riêng, Thủ tướng nhà nước đã ban hành Quyết định số 1826 / QĐ-TTg ngày 06/12/2012 và Quyết định số 242 / QĐ-TTg ngày 28/2/2019 về phê duyệt Đề án “ Tái cấu trúc thị trường chứng khoán và thị trường bảo hiểm đến năm 2020 và khuynh hướng đến năm 2025 ”. Theo Đề án, việc tái cấu trúc TTCK được tập trung chuyên sâu vào 4 trụ cột lớn gồm có : ( i ) Cơ cấu lại tổ chức triển khai thị trường ; ( ii ) Cơ cấu lại cơ sở sản phẩm & hàng hóa ; ( iii ) Cơ cấu lại cơ sở nhà đầu tư ; ( iv ) Cơ cấu lại tổ chức triển khai kinh doanh thương mại chứng khoán.

Nguồn: Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Đồ họa: Hồng Vân

Dưới sự chỉ huy kinh khủng của nhà nước, Thủ tướng nhà nước, Bộ Tài chính, UBCKNN đã phối hợp ngặt nghèo với những bộ, ngành tương quan tiến hành đồng nhất những giải pháp để tái cơ cấu lại TTCK, nhằm mục đích đạt được những tiềm năng đề ra. Đến nay, công tác làm việc tái cấu trúc đã đạt được nhiều tác dụng tích cực, đáng ghi nhận, đưa TTCK Nước Ta tăng trưởng can đảm và mạnh mẽ cả về “ chất và lượng ”. Về công tác làm việc tái cấu trúc tổ chức triển khai thị trường, nếu như ngày đầu mới xây dựng chỉ có một thị trường CP, thì trong tiến trình 2011 – 2020, Nước Ta đã thiết kế xây dựng thành công xuất sắc 3 thị trường thanh toán giao dịch chứng khoán với cơ cấu loại sản phẩm, gồm : Thị trường CP ( thanh toán giao dịch CP, chứng từ quỹ, chứng quyền có bảo vệ ) ; thị trường trái phiếu ( thanh toán giao dịch trái phiếu cơ quan chính phủ – TPCP và trái phiếu doanh nghiệp – TPDN ) và TTCK phái sinh ( TTCKPS ). Việc lan rộng ra quy mô của thị trường niêm yết, ĐK thanh toán giao dịch đã góp thêm phần thu hẹp thị trường tự do, lôi cuốn phần đông những nhà đầu tư ( NĐT ) trong và ngoài nước. Đến nay, có cơ cấu thị trường đã cơ bản được hoàn hảo gồm có thị trường kêu gọi vốn ( CP, trái phiếu ) và thị trường phân tán rủi ro đáng tiếc ( phái sinh ).

Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Trần Văn Dũng (ngồi bên trái) tại lễ trao giấy phép thành lập công ty chứng khoán NH Việt Nam. Ảnh: Mai An

Để những thị trường hoạt động giải trí hiệu suất cao, quy mô cơ cấu tổ chức triển khai của những Sở thanh toán giao dịch chứng khoán ( GDCK ) và Trung tâm Lưu ký Chứng khoán Nước Ta cũng được tái cấu trúc đồng nhất từ công dụng, trách nhiệm, cơ cấu tổ chức triển khai, nhân sự đến chính sách quản lý tài chính. Căn cứ Quyết định số 32 / QĐ-TTg ngày 7/1/2019 phê duyệt Đề án xây dựng Sở GDCK Việt Nam được nhà nước phát hành, ngày 23/12/2020, Sở GDCK Việt Nam đã được xây dựng theo quy mô công ty mẹ-con trên cơ sở sắp xếp lại Sở GDCK TP. Hà Nội và Sở GDCK TP. Hồ Chí Minh.

Đối với công tác tái cấu trúc cơ sở hàng hóa, trên TTCK, cơ sở hàng hóa ngày càng đa dạng, không chỉ bao gồm các sản phẩm đầu tư truyền thống như trước đây là cổ phiếu, trái phiếu, mà thị trường đã có nhiều sản phẩm mới, sản phẩm cơ cấu như các chứng chỉ quỹ, sản phẩm đầu tư và phòng ngừa rủi ro như chứng quyền và phái sinh… Tính đến cuối tháng 9/2021, trên thị trường cổ phiếu hiện có 751 cổ phiếu, chứng chỉ quỹ niêm yết và 904 cổ phiếu đăng ký giao dịch, với tổng giá trị đạt 1.662 nghìn tỷ đồng, bao gồm đa dạng các cổ phiếu từ các lĩnh vực kinh doanh khác nhau, với quy mô từ nhỏ, trung bình đến cổ phiếu có quy mô lớn. Trong đó, tính đến đầu tháng 10/2021, thị trường đã có hơn 50 doanh nghiệp có vốn hóa tỷ USD. Bên cạnh đó, thị trường hiện có khoảng 295 mã chứng quyền có bảo đảm đã được phát hành trên 25 cổ phiếu cơ sở khác nhau… thu hút sự tham gia mạnh mẽ của NĐT. Thị trường trái phiếu hiện có 425 mã TPCP; 23 mã TPDN. Thị trường phái sinh mới ra đời nhưng đã có 3 sản phẩm là hợp đồng tương lai (HĐTL) chỉ số VN30; HĐTL TPCP 5 năm và 10 năm.

Về cơ cấu lại cơ sở NĐT, Đề án 242 đã đặt ra tiềm năng “ Số lượng NĐT trên TTCK đạt mức 3 % dân số vào năm 2020 và 5 % dân số vào năm 2025. Đảm bảo cơ cấu hài hòa và hợp lý giữa NĐT cá thể và NĐT có tổ chức triển khai, giữa NĐT trong nước và NĐT quốc tế, đồng thời thôi thúc sự tăng trưởng của những nhà đầu tư chuyên nghiệp trên thị trường chứng khoán ”. Qua số liệu ghi nhận, số lượng thông tin tài khoản NĐT tham gia TTCK đã liên tục tăng, đặc biệt quan trọng là quá trình từ nửa cuối năm 2020 đến nay. Tính đến ngày 30/9/2021 đã có hơn 3,73 triệu thông tin tài khoản được mở. Sự tăng trưởng thông tin tài khoản NĐT thời hạn vừa mới qua đã góp phần tích cực vào sự tăng trưởng của TTCK, giúp thanh khoản liên tục tạo đỉnh mới, với nhiều phiên đạt trên 30.000 tỷ đồng. Cơ sở NĐT có tổ chức triển khai cũng được lan rộng ra và tăng trưởng. Cơ chế chủ trương tương hỗ và thôi thúc những mô hình quỹ tăng trưởng được chú trọng triển khai xong, làm nền tảng cho sự sinh ra một đối tượng người tiêu dùng NĐT là những loại quỹ như quỹ mở, quỹ thành viên, quỹ hoán đổi hạng mục ( ETF ), quỹ góp vốn đầu tư bất động sản ( REIT ). Tính đến năm 2020, thị trường có 57 NĐT là quỹ góp vốn đầu tư chứng khoán, hoạt động giải trí dưới 5 mô hình quỹ góp vốn đầu tư, với tổng giá trị gia tài ròng của những quỹ đạt hơn 57 nghìn tỷ đồng. Bên cạnh đó, những công ty quản trị quỹ ( CTQLQ ) cũng đã phát huy được vai trò là NĐT tổ chức triển khai chuyên nghiệp quản lý tài sản ủy thác của những người mua cá thể, tổ chức triển khai. Tổng giá trị những hạng mục ủy thác góp vốn đầu tư cuối năm 2020 là 435 nghìn tỷ đồng, tăng gấp hơn 4 lần so với năm 2011 là 98 nghìn tỷ đồng.

Tính đến ngày 30/9/2021 đã có hơn 3,73 triệu tài khoản được mở.

Về cơ cấu lại tổ chức triển khai kinh doanh thương mại chứng khoán, quy trình tái cấu trúc những công ty chứng khoán ( CTCK ) được tăng cường và đang phát huy hiệu quả. Việc tái cấu trúc được triển khai trên cơ sở sắp xếp lại mạng lưới hệ thống những CTCK theo hướng thôi thúc việc hợp nhất, sáp nhập hoặc giải thể những tổ chức triển khai yếu kém để tăng quy mô hoạt động giải trí, giảm số lượng công ty cho tương thích với sự tăng trưởng của thị trường. Số lượng CTCK tính đến đầu năm 2021 đã giảm còn 82 công ty, giảm 25 % so với số lượng 105 công ty vào cuối năm 2010. Sau tái cấu trúc, quy mô và chất lượng những CTCK đã phân loại rõ nét, trong đó số lượng CTCK có quy mô vốn lớn, năng lượng kinh tế tài chính mạnh chiếm đến 80 % thị trường tập trung chuyên sâu vào 27 CTCK số 1. Bên cạnh đó, mặc dầu số lượng CTCK giảm nhưng tổng vốn chủ sở hữu của những CTCK đã tăng 134 % năm 2020 so với năm 2010. Cơ cấu chiếm hữu tại những CTCK có nhiều đổi khác với sự tham gia can đảm và mạnh mẽ của khối NĐT quốc tế và những tổ chức triển khai tín dụng thanh toán, ngân hàng nhà nước. Đối với những CTQLQ, việc tái cấu trúc được triển khai bằng cách giảm bớt số lượng công ty hoạt động giải trí kém hiệu suất cao. Giai đoạn 2012 – 2020, UBCKNN đã phát hành 21 quyết định hành động đặt những công ty quản trị quỹ vào thực trạng giải thể, chấm hết hoạt động giải trí, đình chỉ hoạt động giải trí, tạm ngừng hoạt động giải trí, trấn áp đặc biệt quan trọng, trấn áp. Bên cạnh đó, tái cơ cấu cổ đông tại những CTQLQ hoạt động giải trí không hiệu suất cao cũng được tăng nhanh thực thi trải qua vận động và di chuyển từ những cổ đông cá thể sang những cổ đông là những tổ chức triển khai kinh tế tài chính lớn trong nước và quốc tế, có tình hình kinh tế tài chính lành mạnh và năng lượng quản trị cao.

Tiếp tục nâng cấp độ tái cấu trúc để thị trường phát triển bền vững

Trong thời gian tới, dưới sự chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính, UBCKNN vẫn tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành để đẩy mạnh thực hiện các giải pháp đề ra trong Quyết định 242/QĐ-TTg, đưa TTCK phát triển ngày càng ổn định, hiệu quả và bền vững hơn. Theo đó, đối với tái cấu trúc tổ chức thị trường sẽ tập trung hoàn thiện bộ máy tổ chức của Sở GDCK Việt Nam theo mô hình công ty mẹ-con, sớm thực hiện phân định các thị trường giao dịch chứng khoán theo lộ trình sắp xếp lại các thị trường giao dịch đề ra tại Thông tư số 57/2021/TT-BTC ngày 12/7/2021.

Cùng với đó, ngành Chứng khoán sẽ liên tục tăng cường và triển khai xong quy trình tái cấu trúc những CTCK / CTQLQ nhằm mục đích nâng cao năng lượng và bảo đảm an toàn kinh tế tài chính, cải tổ chất lượng hoạt động giải trí trải qua tăng cường năng lượng cạnh tranh đối đầu, cung ứng dịch vụ, vận dụng quản trị công ty và đạo đức nghề nghiệp theo thông lệ quốc tế.

Đối với công tác làm việc tăng trưởng sản phẩm & hàng hóa, UBCKNN liên tục chủ trương khuyến khích những mô hình doanh nghiệp thực thi phát hành CP lần đầu ra công chúng ( IPO ) gắn với niêm yết, ĐK thanh toán giao dịch trên TTCK, tạo nguồn cung CP chất lượng trải qua việc xét duyệt những điều kiện kèm theo về IPO gắn với lên sàn chứng khoán. Song song với đó, phối hợp với những cơ quan, đơn vị chức năng công dụng tương quan hoàn thành xong kế hoạch cổ phần hóa và thoái vốn nhà nước từng tiến trình theo hạng mục đã được Thủ tướng nhà nước phê duyệt. Đa dạng hóa những loại sản phẩm bảo vệ tương thích với điều kiện kèm theo tăng trưởng của thị trường, hướng đến tiến hành những mô hình mẫu sản phẩm cấu trúc phức tạp, những loại chứng từ lưu ký, tăng trưởng phong phú những mẫu sản phẩm chứng khoán phái sinh. Đặc biệt, tiềm năng trọng điểm thời hạn tới là thiết lập được thị trường thanh toán giao dịch tập trung chuyên sâu cho những TPDN và thị trường dành cho những doanh nghiệp có tiềm năng tăng trưởng cao, doanh nghiệp khởi nghiệp phát minh sáng tạo ( starup ), vừa góp thêm phần tăng trưởng cân đối những cấu phần thị trường trên TTCK, vừa tạo thêm nguồn cung sản phẩm & hàng hóa cho thị trường. Về cơ sở NĐT, bên cạnh những giải pháp lôi cuốn sự tham gia can đảm và mạnh mẽ, có hiệu suất cao của những NĐT vào TTCK, sẽ tập trung chuyên sâu kế hoạch cho tăng trưởng những NĐT có tổ chức triển khai trải qua việc lan rộng ra quy mô và tăng trưởng phong phú những mô hình quỹ góp vốn đầu tư để tăng cường cơ sở NĐT có tổ chức triển khai trên TTCK. Bên cạnh đó, sẽ tăng trưởng những mô hình ETF, quỹ hưu trí bổ trợ tự nguyện, quỹ góp vốn đầu tư trái phiếu, quỹ REIT tương thích với trình độ tăng trưởng của TTCK. Ngoài ra, cơ quan quản trị sẽ liên tục đồng nhất những giải pháp, phấn đấu sớm được nâng hạng TTCK từ cận biên lên mới nổi để lôi cuốn tốt hơn sự chăm sóc, tham gia góp vốn đầu tư của những tổ chức triển khai quốc tế.

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Thị Trường