​Dalida: Chuyện tình yêu đôi ta ngày ấy tuyệt như mơ

Dalida. Ảnh tư liệu

Có bao nhiêu người Việt yêu nhạc từ thập niên 60 đã mê hồn Histoire d’un amour của Dalida kể từ khi nhạc sĩ Anh Bằng ( 1926 – năm ngoái ) viết lời Việt cho ca khúc này và đặt tựa là Chuyện tình yêu ?
Chỉ biết rằng đầu thập niên 1960, Histoire d’un amour được tình nhân nhạc miền Nam Nước Ta nghênh đón vì giọng hát tuyệt đẹp của Dalida, vì điệu boléro da diết và cũng vì muốn ” đối trọng ” với văn hóa truyền thống Mỹ đang gia nhập vào Hồ Chí Minh .

Từ hoa hậu Ai Cập đến ca sĩ phương Tây

Tên thật là Yolanda Cristina Gigliotti, Dalida sinh năm 1933 trong một gia đình người Ý định cư ở Cairo (Ai Cập), mất năm 1987 tại Paris (Pháp).

Bà là ca sĩ, diễn viên hoàn toàn có thể hát và diễn xuất bằng 11 thứ tiếng ( Ý, Pháp, phương ngôn Ai Cập, phương ngôn Lebanon, Hebrew, Anh, Tây Ban Nha, Đức, Hà Lan, Hy Lạp và Nhật Bản ) .
Nhận thương hiệu hoa khôi Ai Cập năm 21 tuổi ( 1954 ), Dalida đến Paris tìm thời cơ trong điện ảnh nhưng lại chuyển sang âm nhạc .

Dalida sang Paris phát triển sự nghiệp âm nhạc năm 1954

Năm 1956, sau hai đĩa 45 vòng đầu tay Madona và La Violeterra, Dalida thu âm ca khúc Bambino chỉ trong 1 đêm và nhận đĩa vàng đầu tiên nhờ nửa triệu đĩa bán ra. Bambino được phát liên tục trên sóng của Europe 1 và đứng đầu bảng xếp hạng trong 31 tuần.

Thật ra, Bambino không phải là ca khúc Pháp ” đúng thương hiệu ” mà được Jacques Larue viết lời Pháp từ bài hát Napoli Guaglione. Qua giọng hát Dalida với cách phát âm vần r rất đặc trưng, Bambino đến miền Nam Nước Ta vào cuối thập niên 1950 .
Sau khi Tô Huyền Vân đặt lời Việt cho Bambino và lấy tựa là Mối tình đầu, nữ ca sĩ xinh đẹp Trúc Mai thường biểu lộ ca khúc này tại phòng trà Hòa Bình ( gần chợ Bến Thành ). Đến nay, dù có nhiều lời Việt khác nhau, dân sành điệu vẫn mê Bambino do Dalida bộc lộ .

Năm 1973, Dalida song ca với nam diễn viên Alain Delon bài Paroles paroles. 

Song ca với Alan Delon

Năm 1958, Dalida nhận giải Oscar của đài phát thanh Monte-Carlo ( Pháp ) và liên tục thành công xuất sắc với Histoire d’un amour ( 1958 ), Petit Gonzalez ( 1962 ), La danse de Zorba ( 1965 ) .
Histoire d’un amour được Francis Blanche viết lời Pháp dựa vào ca khúc tiếng Tây Ban Nha Historia de un amor của nhạc sĩ Panama Carlos Eleta Almaran. Ngày nay, người theo dõi trẻ yêu quý bài hát này qua giọng ca Bằng Kiều .
Năm 1973, Dalida song ca với nam diễn viên Alain Delon bài Paroles paroles. Chỉ trong vài tuần, ca khúc này leo lên đầu bảng xếp hạng ở Pháp, châu Âu và Nhật Bản .
Cũng trong năm 1973, Dalida phát hành album thứ sáu Julien. Hai năm sau, Il venait d’avoir 18 ans ( Chàng mới vừa 18 tuổi ) – ca khúc thứ năm của album và cũng là hoài niệm về mối tình giữa Dalida năm 34 tuổi với một sinh viên Ý nhỏ hơn 16 tuổi – mang lại cho Dalida phần thưởng của Viện đĩa nhạc Pháp .
Đĩa đơn 45 vòng với mặt A là Laissez-moi danser ( Monday, Tuesday ) và mặt B là Comme toi được Dalida phát hành năm 1979 và trở thành một trong những đĩa nhạc chạy khách nhất .

Nét đẹp và giọng ca Dalida “thôi miên” người yêu nhạc thập niên 60

“Hãy tha thứ cho tôi!”

Không thể làm dịu những sang chấn tâm ý trong đời tư bằng những ca khúc niềm hạnh phúc mà mình nỗ lực bộc lộ trước công chúng, Dalida tự tử bằng thuốc ngủ tại nhà riêng ở khu Montmartre ( Paris ) vào năm 1987, hưởng dương 54 tuổi .
Ngoài hai bức thư viết cho em ruột Orlando và bạn trai François Naudy, Dalida để lại một lời nhắn cho người hâm mộ : ” Hãy tha thứ cho tôi ! Cuộc sống so với tôi là không hề chịu nổi ! ” .

Mộ của Dalida tại nghĩa trang Montmartre. Ảnh: Jesuismort

Trong suốt sự nghiệp, Dalida đã bộc lộ khoảng chừng 2000 ca khúc với hơn 170 triệu đĩa bán ra, nhận 70 đĩa vàng, 1 đĩa bạch kim ( 1964 ) và 1 đĩa kim cương ( 1981 ) .
Theo khảo sát 2001 của Viện nghiên cứu và điều tra dư luận Pháp ( IFOP ), Dalida là một trong bốn nghệ sĩ Pháp ” làm ra thế kỷ 20 “. Ba người còn lại là nam diễn viên Jean Gabin ( 1904 – 1976 ), nam ca sĩ Johnny Hallyday và nữ ca sĩ Édith Piaf ( 1915 – 1963 ) .

Dalida là một trong bốn nghệ sĩ Pháp “làm nên thế kỷ 20”.

Năm 2005, Dalida là một trong 5 nữ nghệ sĩ Pháp được đài truyền hình France 2 Télévision xếp vào list 100 người Pháp nổi tiếng nhất mọi thời đại .
Thành phố Paris lấy tên Dalida đặt cho một trung tâm vui chơi quảng trường gần nhà bà. Năm 2007, nhân kỷ niệm 20 năm ngày mất của Dalida, tòa thị chính Paris tổ chức triển khai triển lãm vinh danh Dalida, người từ lâu được xem là một trong những khuôn mặt đại diện thay mặt của Hà Nội Thủ Đô .

Dalida được người yêu nhạc Pháp tôn vinh.

*Xem Dalida hát Bambino trên YouTube:

Lời Việt ca khúc Histoire d’un amour:

Chuyện tình yêu đôi ta ngày ấy tuyệt như mơ
Chuyện tình yêu đôi ta ngày ấy đẹp như thơ

Mình làm quen nhau trên đường vắng khuya

Dìu nhau qua bao nhiêu hè phố mưa
Ngồi ôm nhau khu vui chơi giải trí công viên nóng bức …

Chuyện tình yêu đôi ta ngày ấy đầy mộng mơ
Chuyện tình yêu đôi ta ngày ấy thật sang chảnh
Và trần gian thênh thang chỉ có ta
Mình cho nhau yêu thương rồi xót xa
Rồi chia tay rồi đến phôi pha …

Đến giờ đây anh đã là cánh trắng chim bay sâu chân trời
Đến giờ đây em đã là bóng hình cô liêu trong ngậm ngùi
Đến giờ đây em vẫn buồn nhớ …
Đến giờ đây anh xóa tình cũ
Đến giờ đây em hóa tượng đá
Đứng thiên thu trong mong đợi chờ …

Chuyện tình yêu đôi ta ngày ấy giờ còn đâủ
Chuyện tình yêu đôi ta ngày ấy thành thương đau
Một mình em long dong đường phố khuya

Tìm anh trong công viên đầy gió mưa

Kỷ niệm ơi đừng chết trong ta …

*Nghe Bằng Kiều hát Chuyện tình yêu:

Dalida: Chuyện tình yêu đôi ta ngày ấy tuyệt như mơ nằm trong loạt bài của Tuổi Trẻ Online về những nghệ sĩ, tác phẩm được công chúng Việt Nam yêu thích qua nhiều thế hệ. Bạn đọc có chia sẻ và hoài niệm về những nghệ sĩ, những ca khúc bất hủ nào gắn bó với “một thời hoa mộng”, những năm tháng tuổi trẻ của mình xin để lại ý kiến trong phần Bình luận bên dưới.