Áp lực lạm phát 2021-2022 và khuyến nghị
BỨC TRANH LẠM PHÁT NĂM 2021
Giá cả hàng hóa và lạm phát toàn cầu đã và đang “nóng lên”. Theo WB, tính đến hết tháng 10/2021, nhiều nhóm hàng hóa tăng mạnh so với đầu năm, giá năng lượng tăng 56,1%, giá nông nghiệp tăng 6,46%, giá phân bón tăng rất mạnh 79,8%, giá kim loại cơ bản và khoáng chất tăng 14,6%, trong khi kim loại quý giảm 5,6%…
Bạn đang đọc: Áp lực lạm phát 2021-2022 và khuyến nghị
TS. Cấn Văn Lực.Lạm phát tăng dần theo tháng ( đặc biệt quan trọng là quý 3/2021 ) và thậm chí còn ở mức kỷ lục trong nhiều năm ở nhiều vương quốc, hầu hết do tác động ảnh hưởng của sức cầu bật tăng nhanh, đứt gãy chuỗi đáp ứng làm tăng “ cú sốc ” khan hiếm sản phẩm & hàng hóa và ngân sách vận tải đường bộ – kho bãi ( logistics ) .Lạm phát của Mỹ tháng 10/2021 tăng 6,2 % so với cùng kỳ, vượt xa so với mức tiềm năng trung bình 2 % và là kỷ lục trong vòng 31 năm ; lạm phát Châu Âu ở mức cao 4,1 % so với cùng kỳ, cao nhất trong vòng 13 năm ; chỉ số giá sản xuất ( PPI ) của Trung Quốc tháng 10 cũng ở mức cao nhất trong vòng 26 năm, rủi ro tiềm ẩn “ xuất khẩu lạm phát ” ra toàn quốc tế … ) .Ở chiều ngược lại, Chi tiêu sản phẩm & hàng hóa Nước Ta có tín hiệu tăng chậm so với quốc tế. Tính chung trong 10 tháng đầu năm 2021, chỉ số CPI chỉ có tháng 2 tăng mạnh ( 1,52 % ) còn lại 9 tháng chỉ tăng hoặc giảm nhẹ trong khoảng chừng – 0,2 % đến 0,6 %, CPI trung bình 10 tháng chỉ tăng 1,81 % so với cùng kỳ năm 2020 và cả năm 2021 dự báo ở mức 2,1 – 2,3 %, là mức thấp nhất trong vòng 6 năm .
Theo chúng tôi, có 4 nguyên do đa phần khiến Ngân sách chi tiêu trong nước tăng chậm so với quốc tế .
Thứ nhất, do sức sản xuất, sức cầu của nền kinh tế còn yếu khiến áp lực chi phí chậm chuyển thành áp lực lạm phát (số doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh 10 tháng đầu năm 2021 tăng 16%, tổng mức bán lẻ hàng hóa giảm 8,6% so với cùng kỳ năm 2020 dù đã so với mức nền thấp của cùng kỳ năm 2020 (1,3%).
Thứ hai, xu hướng tăng chậm lại của cung tiền (M2 hết 10 tháng đầu năm 2021 so với đầu năm ước tăng khoảng 7% so với mức tăng 9,5% cùng kỳ) và vòng quay tiền chỉ ở mức 0,6 lần tương đương năm 2020, thấp hơn mức 1 lần cuối năm 2016.
Thứ ba, nhóm hàng hóa thiết yếu ngoài lõi (lương thực, thực phẩm, điện nước, nhà ở và vật liệu xây dựng…) không tăng mạnh như giai đoạn trước dịch, thậm chí một số mặt hàng còn giảm nhẹ nhờ nguồn cung dồi dào. Đây là tác động trực tiếp khiến lạm phát tổng thể khó tăng mạnh (trong điều kiện bình thường, sự tăng giá của nhóm hàng hóa ngoài lõi sẽ tác động trực diện, tác động vòng 2,3 khiến lạm phát tổng thể tăng mạnh, nhất là nhóm giao thông).
Thứ tư, dù giá đầu vào tăng khá mạnh như nêu trên, nhưng giá bán (đầu ra) chưa thể tăng tương ứng do sức cầu yếu, nhiều doanh nghiệp, người bán hàng sẵn sàng giữ nguyên hoặc giảm giá để kích cầu, chấp nhận biên lợi nhuận giảm.
Ở góc nhìn khác, giá thành tăng cho thấy sự phục sinh của kinh tế tài chính quốc tế. Tuy nhiên, nếu áp lực đè nén ngân sách đẩy cộng hưởng với áp lực đè nén lạm phát cầu kéo theo đà hồi sinh hoàn toàn có thể khiến bài toán lạm phát trở nên phức tạp hơn trong 1-2 năm tới như nghiên cứu và phân tích dưới đây .
DƯ ĐỊA KIỂM SOÁT LẠM PHÁT NĂM 2022
Với CPI tăng thấp trong toàn cảnh tăng trưởng GDP năm 2021 dự báo cũng ở mức thấp ( khoảng chừng 2 % ), Nước Ta tránh được rủi ro tiềm ẩn “ lạm phát đình đốn ” ( stagflation ) .Năm 2022, hầu hết những tổ chức triển khai quốc tế ( IMF, WB, ADB, Citibank … ) đều dự báo lạm phát Nước Ta sẽ tăng cao hơn năm 2021, lên đến 3,5 – 3,9 % năm 2022 .Theo dự báo của chúng tôi, lạm phát năm 2022 sẽ ở mức 3,4 – 3,7 %, dù thấp hơn so với tiềm năng dưới 4 % tuy nhiên là mức tăng mạnh so với năm 2021 và so với trung bình toàn thế giới và những nước ASEAN .Nguy cơ rủi ro đáng tiếc lạm phát so với Nước Ta đang hiện hữu và còn chịu áp lực đè nén tăng trong toàn cảnh giá thành quốc tế chưa sớm hạ nhiệt, lạm phát toàn thế giới còn ở mức cao ( 3,3 % ) trong năm 2022 trước khi hạ nhiệt từ giữa năm 2022 và những năm tiếp theo .
Ở trong nước, nhiều áp lực đè nén khiến lạm phát ngày càng tăng như CPI toàn thế giới dự báo ở mức 3,3 % năm 2022 cao hơn năm 2021 ( 3,2 % ), những thị trường mới nổi thậm chí còn ở mức 4,1 % so với mức 3,8 % năm 2021. Tâm lý lo lắng “ nhập khẩu lạm phát ” hoàn toàn có thể đẩy kỳ vọng lạm phát tăng, nhất là trong điều kiện kèm theo Nước Ta còn nhờ vào nhiều vào đầu vào nhập khẩu .
Bên cạnh đó, đà hồi phục kinh tế – xã hội và sự sôi động của các hoạt động sản xuất – kinh doanh, tiêu dùng. Áp lực lạm phát cầu kéo tăng lên khi đà phục hồi kinh tế, kéo theo nhu cầu đầu tư, tiêu dùng tăng, thậm chí còn có hiện tượng “chi tiêu bù” (bù đắp những lúc giãn cách xã hội không được giải trí, chi tiêu trước đó).
Ngoài ra, tăng trưởng mạnh của thị trường gia tài như sàn chứng khoán, bất động sản, tiền kỹ thuật số … hoàn toàn có thể lan tỏa đà tăng giá sang thị trường sản phẩm & hàng hóa bởi kỳ vọng tiêu tốn, tiêu dùng nhiều hơn khi thu nhập tăng .Cùng với đó, lạm phát ngân sách đẩy cũng chịu áp lực đè nén tăng lên trong năm 2022 ngay cả khi hồi sinh còn chậm, bởi lẽ nhà phân phối, bên bán hàng hoàn toàn có thể sẽ khởi đầu tăng giá hàng – hóa, dịch vụ nhằm mục đích bù đắp phần tăng ngân sách nguồn vào đã và đang diễn ra .Không những vậy, độ trễ tác động ảnh hưởng của chủ trương tiền tệ-tài khóa thả lỏng tiến trình 2020 – 2021 sẽ rõ nét hơn, năng lực kiểm soát và điều chỉnh những mẫu sản phẩm do Nhà nước quản trị ( như giá điện, nước, y tế, giáo dục … ) hoàn toàn có thể xảy ra, tạo áp lực đè nén tăng lạm phát đáng kể so với Nước Ta. Việc tiến hành mạnh Chương trình tương hỗ phục sinh kinh tế tài chính quá trình 2022 – 2023 cũng sẽ là một tác nhân tăng cung tiền và ngày càng tăng lạm phát 2 năm đó và hoàn toàn có thể cả năm tiếp theo .Thậm chí, rủi ro đáng tiếc lạm phát nếu tình hình dịch bệnh liên tục diễn biến phức tạp, một số ít khu vực, tỉnh thành phố phải vận dụng những giải pháp giãn cách xã hội ở Lever cao khiến sản xuất, lưu thông sản phẩm & hàng hóa gián đoạn, thực trạng thiếu vắng cục bộ. Tuy nhiên, thực trạng này ít năng lực xảy ra và sẽ sớm được khắc phục theo niềm tin chung của Chiến lược phòng, chống dịch quy trình tiến độ tới. Mặc dù vậy, thực trạng khan hiếm, mất cân đối cung và cầu lao động khiến một số ít doanh nghiệp phải tăng lương, tăng phúc lợi cho nhân viên cấp dưới, cũng sẽ là một tác nhân khác của lạm phát .Áp lực lạm phát tiềm ẩn trong dài hạn nếu những chỉ tiêu về chất lượng, hiệu suất cao tăng trưởng như hiệu suất lao động, hiệu suất góp vốn đầu tư công, cơ cấu tổ chức lại nền kinh tế tài chính chậm cải tổ. Nguồn lực không được sử dụng hiệu suất cao, tăng trưởng dưới tiềm năng, trong khi cung tiền không giảm hoặc ngày càng tăng, cũng sẽ là những yếu tố tác động ảnh hưởng lên lạm phát trung – dài hạn .Mặc dù vậy, Nước Ta còn ở vị thế dữ thế chủ động và có dư địa để trấn áp, không thay đổi Ngân sách chi tiêu và tâm ý người dân, trong đó 4 yếu tố chính tương hỗ trấn áp lạm phát như sau .
Một là, đà tăng giá cả hàng hóa thế giới dự báo sẽ chậm lại từ giữa năm 2022: chỉ số giá hàng hóa dự báo sẽ giảm nhẹ trong giai đoạn 2023-2025 sau cú sốc giá năm 2021 và đi ngang năm 2022 khi đà hồi phục được định hình và vững chắc hơn.
Cùng với đó, yếu tố khủng hoảng cục bộ nguồn năng lượng tại những nước đáp ứng nguồn năng lượng, nguyên vật liệu số 1 quốc tế như Mỹ, Trung Quốc, Nga, OPEC … đã và đang được chú trọng khắc phục một cách tích cực ( trải qua đa dạng hóa nguồn cung, đối tác chiến lược, tăng sản lượng ) .
Hai là, nền tảng vĩ mô khá vững chắc, lạm phát đang ở mức thấp và tỷ giá cơ bản ổn định là những yếu tố hỗ trợ tích cực. Các cân đối lớn của nền kinh tế (nợ công, thâm hụt ngân sách, cán cân thương mại…) vẫn đang được kiểm soát khá tốt (dù phải chịu tác động nặng nề của của dịch bệnh và áp lực tăng thâm hụt ngân sách, nợ công là khó tránh khỏi). Chính sách điều hành tỷ giá ngày càng linh hoạt, chủ động hơn, đã và đang giúp tỷ giá cơ bản ổn định, hỗ trợ ổn định vĩ mô, kiềm chế lạm phát (10 tháng đầu năm, VND tăng 1,48% so với USD và chúng tôi dự báo tỷ giá có thể tăng khoảng 0,5-1% trong năm 2022).
Ba là, sự phối hợp ngày càng nhịp nhàng hơn giữa chính sách tiền tệ, chính sách tài khóa và giá cả, thể hiện rõ nét nhất phối hợp trong phát hành TPCP cũng như trung hòa lượng tiền vào-ra. Lạm phát không tăng đột biến vừa là kết quả phối hợp điều hành chính sách vừa tạo dư địa mở rộng ở mức phù hợp chính sách tài khóa và tiền tệ trong trung hạn, từ đó hỗ trợ nền kinh tế phục hồi bền vững hơn.
Bốn là, cơ cấu rổ hàng hóa tính CPI ngày càng tiệm cận quốc tế: xu hướng giảm tỷ trọng nhóm hàng thiết yếu lương thực, thực phẩm – nhóm hàng tác động lớn tới rổ hàng hóa tính CPI sẽ giúp mặt bằng lạm phát dài hạn ổn định hơn. Đồng thời, xu hướng ổn định của giá lương thực, thực phẩm trong nước nhờ chủ động nguồn cung dồi dào cũng là nền tảng để chống đỡ áp lực tăng giá lương thực, thực phẩm.
5 KHUYẾN NGHỊ CHÍNH SÁCH
Để dư địa trấn áp lạm phát trong tiềm năng hoàn toàn có thể được hiện thực hóa, nhóm nghiên cứu và điều tra có 5 khuyến nghị sau .
Thứ nhất, nâng cao hiệu quả hơn nữa trong phối hợp chính sách trong kiểm soát lạm phát: (i) gắn quan điểm điều hành, kiểm soát lạm phát với yêu cầu phục hồi, tăng trưởng kinh tế cả ngắn hạn và trung – dài để ứng xử phù hợp, không thái quá; (ii) tiếp tục phối hợp chính sách tài khóa và tiền tệ trong điều hành cung tiền, lãi suất, trung hòa lượng tiền vào – ra, điều tiết giá cả; trong đó, việc tăng giá các mặt hàng Nhà nước quản lý cần được tính toán kỹ lưỡng, có đánh giá tác động và giải pháp phù hợp (tránh những thời điểm cao điểm, mang tính mùa vụ).
Thứ hai, nâng cao hiệu quả thực hiện Chương trình phục hồi kinh tế – xã hội, trong đó có các gói hỗ trợ người dân và doanh nghiệp, các gói kích cầu và cung, từ đó nắn dòng tiền vào những lĩnh vực có triển vọng phục hồi mạnh và tính lan tỏa cao, góp phần tăng vòng quay tiền trong nền kinh tế thực, phục hồi kinh tế tốt hơn. Trong phòng chống dịch bệnh, luôn đảm bảo lưu thông hàng hóa, dịch vụ thiết yếu và đi lại thuận tiện, an toàn của người dân, người lao động, hạn chế tối đa những đứt gãy chuỗi cung ứng không đáng có.
Thứ ba, chú trọng phát triển kinh tế số – xã hội số; cải thiện mạnh mẽ, thực chất môi trường đầu tư – kinh doanh; nâng cao hiệu quả cơ cấu lại nền kinh tế, qua đó góp phần quan trọng trong việc nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả của nền kinh tế, từ đó giảm áp lực lạm phát trong trung – dài hạn.
Thứ tư, tăng cường truyền thông để người dân, doanh nghiệp có thể tiếp cận các thông tin chính thống về lạm phát, biến động giá cả. Nhờ đó, góp phần ổn định tâm lý tiêu dùng (tránh hiện tượng tích trữ hàng, “sốt giá ảo”) và giảm kỳ vọng lạm phát, kết hợp đẩy mạnh kiểm tra, giám sát nhằm giảm thiểu hiện tượng “té nước theo mưa” của một bộ phận thương lái, người bán hàng.
Thứ năm, hoàn thiện, thống kê và công bố đầy đủ các chỉ số liên quan đến lạm phát như PPI (chỉ số giá sản xuất), chỉ số giảm phát tổng sản phẩm trong nước (GDP-Deflator) nhằm phản ánh bao quát hơn, chính xác hơn xu hướng dài hạn của lạm phát, hỗ trợ hoạch định và hiệu quả điều hành chính sách tiền tệ (tiến tới điều hành lạm phát mục tiêu).
Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Thị Trường
