Soạn Sinh 9 Bài 43: Ảnh hưởng của nhiệt độ,độ ẩm lên đời sống sinh vật

Để quá trình tiếp thu kiến thức mới trở nên dễ dàng và đạt hiệu quả nhất, trước khi bắt đầu bài học mới các em cần có sự chuẩn bị nhất định qua việc tổng hợp nội dung kiến thức lý thuyết trọng tâm, sử dụng những kiến thức hiện có thử áp dụng giải các bài tập SGK, trả lời câu hỏi trong sách giáo khoa. Dưới đây chúng tôi đã soạn sẵn Bài 43: Ảnh hưởng của nhiệt độ và độ ẩm lên đời sống sinh vật – Sinh học lớp 9, giúp các em tiết kiệm thời gian. Nội dung chi tiết được chia sẻ dưới đây.

Bài 43: Ảnh hưởng của nhiệt độ và độ ẩm lên đời sống sinh vật

Trả lời câu hỏi SGK

Trả lời câu hỏi Sinh 9 Bài 43 trang 126: 

Trong chương trình Sinh học lớp 6, em đã được học quy trình quang hợp và hô hấp của cây chỉ hoàn toàn có thể diễn ra thông thường ở nhiệt độ môi trường tự nhiên như thế nào ?

Trả lời:

– Cây chỉ quang hợp và hô hấp bình thường ở nhiệt độ 20oC – 30oC

– Cây ngừng quang hợp và hô hấp ở nhiệt độ quá thấp ( 0 oC ) hoặc quá cao ( 40 oC )

Trả lời câu hỏi Sinh 9 Bài 43 trang 127: 

Hãy lấy ví dụ về sinh vật biến nhiệt và hằng nhiệt theo mẫu bảng 43.1

Trả lời:

Bảng 43.1. Các sinh vật biến nhiệt và hằng nhiệt

Trả lời câu hỏi Sinh 9 Bài 43 trang 128: 

Hãy lấy ví dụ minh họa những sinh vật thích nghi với môi trường tự nhiên có độ ẩm khác nhau theo mẫu bảng 43.2

Trả lời:

Bảng 43.2. Các nhóm sinh vật thích nghi với độ ẩm khác nhau của môi trường

Giải bài tập SGK

Bài 1 (trang 129 sgk Sinh học 9) : 

Nhiệt độ của thiên nhiên và môi trường có ảnh hưởng tới đặc thù hình thái và sinh lí của sinh vật như thế nào ?

Lời giải:

– Nhiệt độ thiên nhiên và môi trường ảnh hưởng tới hình thái, hoạt động giải trí sinh lí của sinh vật. Đa số những loài sống trong khoanh vùng phạm vi nhiệt độ nhất định ( 0 oC – 50 oC ). Tuy nhiên có một số ít sinh vật sống được ở vùng nhiệt độ rất cao ( vi trùng suối nước nóng 70 – 90 oC ), hoặc nhiệt độ rất thấp ( ấu trùng sâu ngô chịu nhiệt độ – 27 oC ) .
– Sinh vật được chia thành 2 nhóm :
+ Sinh vật biến nhiệt : nhiệt độ khung hình nhờ vào vào nhiệt độ thiên nhiên và môi trường .
+ Sinh vật hằng nhiệt : nhiệt độ khung hình không phụ thuộc vào vào nhiệt độ môi trường tự nhiên .
– Đối với thực vật :
+ Cây sống ở vùng nhiệt đới gió mùa, lá có tầng cutin dày để hạn chế bớt sự thoát hơi nước .
+ Cây ở vùng ôn đới về mùa đông giá lạnh, cây thường rụng lá làm giảm diện tích quy hoạnh tiếp xúc với không khí lạnh và giảm sự thoát hơi nước. Chồi cây có vảy mỏng mảnh phủ bọc, thân và rễ cây có lớp bần dày bảo phủ, cách nhiệt bảo vệ cây. Ngoài hình thái của cây nhiệt độ còn ảnh hưởng đến hoạt động giải trí quang hợp và hô hấp của cây, ảnh hưởng tới quy trình hình thành và hoạt động giải trí của diệp lục .
– Đối với động vật hoang dã :
+ Động vật hằng nhiệt ở xứ lạnh size khung hình lớn hơn, tai, những chi, đuôi, mỏ cũng lớn hơn động vật hoang dã xứ nóng, góp thêm phần giảm toả nhiệt giữ nhiệt độ khung hình không thay đổi. Khi nhiệt độ môi trường tự nhiên quá cao động vật hoang dã có hiện tượng kỳ lạ nghỉ hè. Còn nhiệt độ xuống thấp động vật hoang dã có hiện tượng kỳ lạ trú đông hoặc ngủ đông. Mặt khác nhiệt độ còn ảnh hưởng tới những hoạt động giải trí sinh lí, lượng thức ăn, vận tốc tiêu hoá thức ăn, ảnh hưởng tới mức độ trao đổi khí, quy trình sinh sản của động vật hoang dã. Ví dụ : Chuột sinh sản mạnh ở 18 oC .

Bài 2 (trang 129 sgk Sinh học 9) : 

Trong hai nhóm sinh vật hằng nhiệt và biến nhiệt, sinh vật thuộc nhóm nào có năng lực chịu đựng cao với sự biến hóa nhiệt độ của thiên nhiên và môi trường ? Tại sao ?

Lời giải:

Trong hai nhóm sinh vật hằng nhiệt và biến nhiệt thì nhóm sinh vật hằng nhiệt có năng lực chịu đựng cao với sự đổi khác nhiệt độ môi trường tự nhiên vì sinh vật hằng nhiệt là những sinh vật có tổ chức triển khai khung hình cao ( chim, thú, con người ), đã tăng trưởng những chính sách điều hoà thân nhiệt giữ cho nhiệt độ khung hình luôn không thay đổi không phụ thuộc vào vào môi trường tự nhiên ngoài .

Bài 3 (trang 129 sgk Sinh học 9) : 

Hãy so sánh đặc thù khác nhau giữa hai nhóm cây ưa ẩm và chịu hạn .

Lời giải:

Sự khác nhau giữa nhóm cây ưa ẩm và cây chịu hạn :
– Cây ưa ẩm : sống nơi khí ẩm, thiếu ánh sáng thì phiến lá mỏng dính, bản lá rộng, mô giậu kém tăng trưởng. Cây sống ở nơi khí ẩm nhưng có nhiều ánh sáng như ven bờ ruộng, hồ ao có phiến lá hẹp, mô giậu tăng trưởng .
– Cây chịu hạn : khung hình mọng nước, lá tiêu giảm hoặc biến thành gai. Chuyển những hoạt động giải trí sinh lí vào sáng sớm hoặc chiều tối .

Bài 4 (trang 129 sgk Sinh học 9) : Hãy kể tên 10 động vật thuộc hai nhóm động vật ưa ẩm và ưa khô.

Lời giải:

Động vật ưa ẩm
– Giun đất, Ếch, Gián, Ốc sên, Sâu rau
Động vật ưa khô
– Rắn, Rùa, Cá sấu, Lạc đà, Chim

Bộ câu hỏi trắc nghiệm (có đáp án)

Câu 1: Động vật nào thuộc nhóm sinh vật biến nhiệt trong các động vật sau

A. Hổ
B. Thằn lằn
C. Cú mèo
D. Cừu

Câu 2: Động vật nào thuộc nhóm sinh vật hằng nhiệt trong các động vật sau

A. Giun đất
B. Thằn lằn
C. Tắc kè
D. Chồn

Câu 3: Hãy chọn phát biểu đúng trong các phát biểu sau

A. Tất cả những sinh vật sống trong khoanh vùng phạm vi nhiệt độ 0-50  C .
B. Người ta chia sinh vật thành hai nhóm sinh vật chịu nhiệt và sinh vật hằng nhiệt .
C. Sinh vật hằng nhiệt có nhiệt độ khung hình không phụ thuộc vào vào môi trường tự nhiên .
D. Các động vật hoang dã không xương sống, cá, ếch nhái, bò sát có nhiệt độ khung hình phụ thuộc vào vào nhiệt độ của thiên nhiên và môi trường .

Câu 4: Cho các phát biểu sau

1. Cây sống ở vùng ôn đới, trên mặt phẳng lá có tầng cutin dày có tính năng hạn chế thoát hơi nước khi nhiệt độ không khí cao .
2. Gấu sống ở vùng Bắc Cực có kích cỡ rất to, lớn hơn hẳn gấu sống ở vùng nhiệt đới gió mùa .
3. Sinh vật hằng nhiệt có nhiệt độ khung hình không nhờ vào vào nhiệt độ của môi trường tự nhiên .
4. Con người thuộc nhóm động vật hoang dã hằng nhiệt .
Trong những phát biểu trên, số phát biểu sai là
A. 1 B. 2 C. 3 D. 4

Câu 5: Những nhóm sinh vật nào sau đây thuộc nhóm sinh vật biến nhiệt?

A. Thực vật, cá, ếch, nhái, bò sát .
B. Cá, chim, thú, con người .
C. Chim, thú, con người .
D. Thực vật, cá, chim, thú .

Câu 6: Cây sống nơi ẩm ướt, thiếu ánh sáng thường có đặc điểm

A. phiến lá mỏng dính, bản lá hẹp, mô giậu kém tăng trưởng .

B. phiến lá mỏng, bản lá rộng, mô giậu kém phát triển.

C. phiến lá dày, bản lá hẹp, mô giậu tăng trưởng .
D. phiến lá dày, bản lá hẹp, mô giậu kém tăng trưởng .

Câu 7: Lựa chọn phát biểu đúng trong các phát biểu sau

A. Cây sống ở nơi khí ẩm nhưng có nhiều ánh sáng như hồ ao có phiến lá hẹp, mô giậu kém tăng trưởng .
B. Cây sống ở nơi khô hạn hoặc có khung hình mọng nước, hoặc lá và thân cây tiêu giảm, lá biến thành gai .
C. Bò sát có năng lực chống mất nước kém hơn ếch nhái .
D. Bò sát thích nghi kém với môi trường tự nhiên khô hạn của sa mạc .

Câu 8: Thực vật nào sau đây có khả năng chịu hạn kém

A. Cây rêu
B. Cây xoài
C. Cây xương rồng
D. Cây bắp cải

Câu 9: Thực vật nào sau đây có khả năng chịu hạn tốt

A. Cây thài lài
B. Cây nha đam
C. Cây bắp cải
D. Cây rêu

Câu 10: Động vật nào sau đây thuộc nhóm động vật ưa ẩm

A. Thằn lằn
B. Tắc kè
C. Ếch nhái
D. Bọ ngựa

Câu 11: Động vật nào sau đây thuộc nhóm động vật ưa khô

A. Thằn lằn
B. Hà mã
C. Giun đất
D. Hải cẩu

Câu 12: Cho các phát biểu sau:

1. Độ ẩm không khí và đất ảnh hưởng ít đến sự sinh trưởng và tăng trưởng của sinh vật .
2. Con người thuộc nhóm động vật hoang dã hằng nhiệt .
3. Nhóm sinh vật hằng nhiệt có năng lực chịu đựng cao với sự biến hóa nhiệt của thiên nhiên và môi trường .
4. Đa số những sinh vật sống trong khoanh vùng phạm vi nhiệt độ từ 0-50  C .
Trong những phát biểu trên, số phát biểu đúng là
A. 1 B. 2 C. 3 D. 4

Đáp án:

1-B  2-D  3-D  4-A  5-A  6-B  7-B

8-A  9-B  10-C  11-A  12-C(ý 2,3,4)

Lý thuyết trọng tâm

I. ẢNH HƯỞNG CỦA NHIỆT ĐỘ LÊN ĐỜI SỐNG SINH VẬT

– Nhiệt độ thiên nhiên và môi trường ảnh hưởng tới hình thái, hoạt động giải trí sinh lý, tập tính của sinh vật .
– Đa số những sinh vật sống trong khoanh vùng phạm vi nhiệt độ từ 0 – 500C. Ở thực vật, cây chỉ quang hợp và hô hấp ở nhiệt độ từ 20 – 300C. Nhiệt độ trên 400C và dưới 00C cây ngừng quang hợp và hô hấp .
+ Thực vật vùng nóng thường có lá màu xanh đậm, mặt phẳng lá có tầng cutin dày hoặc lá biến thành gai hạn chế sự thoát hơi nước khi nhiệt độ không khí cao, thân mọng nước …
+ Thực vật vùng lạnh về mùa đông thường rụng lá : giảm diện tích quy hoạnh tiếp xúc với không khí lạnh, thân và rễ có lớp bần dày tạo thành lớp bảo vệ cây .

– Động vật ở vùng lạnh và vùng nóng có nhiều đặc thù khác nhau
+ Động vật vùng lạnh có lông dày hơn, size lớn hơn so với thú sống ở vùng nóng .
+ Nhiều loài động vật hoang dã có tập tính lẩn tránh nơi nóng hoặc lạnh quá bằng cách : chui vào hang, ngủ đông hoặc ngủ hè …

+ Có 1 số sinh vật sống được ở nhiệt độ rất cao như vi trùng suối nước nóng chịu được nhiệt độ 70 – 900C. Một số sinh vật sống được ở nhiệt độ rất thấp như ấu trùng sâu ngô chịu được nhiệt độ – 270C .
– Dựa vào sự ảnh hưởng của nhiệt độ lên đời sống sinh vật. Người ta chia sinh vật thành 2 nhóm :
+ Sinh vật biến nhiệt : có nhiệt độ khung hình nhờ vào vào nhiệt độ môi trường tự nhiên. Nhóm này gồm : vi sinh vật, nấm, thực vật, động vật hoang dã không xương sống, cá, ếch nhái, bò sát .
+ Sinh vật hằng nhiệt : có nhiệt độ khung hình không nhờ vào vào nhiệt độ của môi trường tự nhiên. Gồm : những động vật hoang dã có tổ chức triển khai cao như : chim, thú và con người .

II. ẢNH HƯỞNG CỦA ĐỘ ẨM LÊN ĐỜI SỐNG SINH VẬT

– Độ ẩm không khí và độ ẩm của đất ảnh hưởng nhiều đến sinh trưởng và tăng trưởng của sinh vật .
+ Có những sinh vật tiếp tục sống trong nước hoặc trong thiên nhiên và môi trường khí ẩm ven những bờ suối, dưới tán cây rừng rậm …

+ Có những sinh vật sống nơi có khí hậu khô như hoang mạc, vùng núi đá …

– Sinh vật sống ở những vùng có độ ẩm khác nhau có hình thái, cấu trúc khác nhau :
+ Cây sống nơi khí ẩm, thiếu ánh sáng : phiến lá mỏng mảnh, bản lá rộng, mô giậu kém tăng trưởng .
+ Cây sống nơi khí ẩm, ánh sáng mạnh : phiến lá hẹp, mô giậu tăng trưởng .
+ Cây sống nơi khô hạn : khung hình mọng nước, lá và thân tiêu giảm, lá biến thành gai .
+ Động vật sống nơi khí ẩm ( ếch, nhái .. ) khi trời nóng khung hình mất nước nhanh vì da chúng là da trần, bò sát năng lực chống mất nước hiệu suất cao hơn vì da có lớp vảy sừng bảo phủ .
– Dựa vào ảnh hưởng của độ ẩm lên đời sống sinh vật người ta chia sinh vật thành những nhóm : thực vật ưa ẩm và thực vật chịu hạn, động vật hoang dã ưa ẩm và động vật hoang dã chịu hạn .

►►Tải free hướng dẫn soạn Sinh 9 Bài 43: Ảnh hưởng của nhiệt độ và độ ẩm lên đời sống sinh vật file word, pdf tại đường link dưới đây:

Hy vọng tài liệu sẽ có ích cho những em học viên và quý thầy cô giáo tìm hiểu thêm .
► Ngoài ra những em học viên và thầy cô hoàn toàn có thể tìm hiểu thêm thêm nhiều tài liệu hữu dụng tương hỗ ôn luyện thi môn toán như đề kiểm tra học kì, 1 tiết, 15 phút trên lớp, hướng dẫn giải sách giáo khoa, sách bài tập được update liên tục tại chuyên trang của chúng tôi .

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Đời Sống