Việt Nam và 4 nền kinh tế lớn của Đông Nam Á đang thách thức chuỗi cung ứng toàn cầu vì biến thể Delta?(Bài 1)

Đầu tháng này, hãng vận tải container lớn nhất hành tinh Maersk của Đan Mạch công bố báo cáo kết quả kinh doanh quý II cho thấy doanh thu tăng vọt 60%; lợi nhuận trước lãi vay, thuế và khấu hao (EBITDA) tăng 200% so với cùng kỳ năm ngoái trong bối cảnh giá cước vận tải toàn cầu tăng cao chót vót.

Nhưng Maersk chỉ là số khan hiếm những doanh nghiệp được hưởng lợi từ việc giá cước vận tải đường bộ leo thang do nhu yếu tiêu dùng tăng vọt tại nhiều nền kinh tế khởi đầu Open trở lại. Phần còn lại, đa phần những doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu toàn thế giới phải vật lộn với thực trạng chi phí sản xuất, cước logistics tăng đột biến do chuỗi đáp ứng gián đoạn lê dài. Và làn sóng dịch Covid-19 với biến thể delta mới gần đây tại nhiều vương quốc châu Á đang liên tục làm trầm trọng thêm sức ép lên chuỗi đáp ứng vốn đã ngưng trệ, nhiều đứt gãy .Cước logistics liên tục tăng đột biến do đợt bùng phát dịch Covid-19 gần đây tại nhiều vương quốc ( Ảnh : Reuters )

Biến thể delta đe dọa chuỗi cung ứng toàn cầu như thế nào?

Chuỗi cung ứng toàn cầu đã rơi vào tình trạng tắc nghẽn nhiều tháng qua kể từ khi đại dịch Covid-19 bùng phát trên toàn cầu đầu năm ngoái. Những sự cố và diễn biến bất thường sau đó như vụ tắc kênh đào Suez – nơi thông qua hơn 12% kim ngạch thương mại toàn cầu bằng đường biển – hồi tháng 4 năm nay hay mưa lũ nghiêm trọng ở Tây Âu làm gián đoạn hàng loạt tuyến đường – bao gồm các tuyến đường sắt quan trọng từ Cộng hòa Séc và Slovakia đến các cảng Rotterdam và Hamburg của Đức – tiếp tục giáng đòn mạnh mẽ lên chuỗi cung ứng vốn đã mong manh. Giờ đây, sự lây lan biến thể delta dẫn đến làn sóng dịch tái bùng phát tại nhiều quốc gia một lần nữa đặt ra thách thức lớn.

Theo ước tính của Liên Hiệp Quốc, kim ngạch xuất khẩu sản phẩm & hàng hóa của châu Á chiếm tới 42 % tổng kim ngạch hàng xuất khẩu toàn thế giới. Do đó, sự bùng phát dịch Covid-19 tại nhiều vương quốc châu Á lúc bấy giờ có rủi ro tiềm ẩn gây hệ lụy rất lớn lên chuỗi đáp ứng toàn thế giới. Nhất là khi lưu lượng thương mại thường tăng vọt vào nửa cuối năm, trước thềm kỳ nghỉ lễ Giáng sinh và năm mới .Ông Deborah Elms, giám đốc quản lý Trung tâm Thương mại Châu Á Thái Bình Dương có trụ sở tại Nước Singapore nhận định và đánh giá : “ Sự lây lan biến thể delta có rủi ro tiềm ẩn làm gián đoạn đáng kể thương mại của khu vực châu Á. Cho đến nay, hầu hết những thị trường lớn vẫn trấn áp tốt dịch Covid-19. Nhưng nếu dịch bệnh liên tục lan rộng, sức ép với chuỗi đáp ứng hoàn toàn có thể tăng lên rất lớn ” .Một trong những tín hiệu khởi đầu đáng quan ngại là giá dầu liên tục giảm vào đầu tuần này khi thị trường quan ngại làn sóng bùng phát dịch Covid-19 do biến thể delta ở châu Á hoàn toàn có thể làm giảm nhu yếu dầu trong tương lai .Mối quan ngại này không phải không có cơ sở. Ngay cả tại Trung Quốc, vương quốc được nhìn nhận là trấn áp thành công xuất sắc dịch Covid-19, nhà nước cũng buộc phải áp đặt trở lại những giải pháp hạn chế kiểm dịch khắt khe khi tối thiểu 15 tỉnh thành Open những ca nhiễm mới Covid-19 trong tháng qua .Các nhà chức trách Trung Quốc thậm chí còn đóng cửa một phần cảng Ninh Ba – Chu Sơn, một trong ba cảng container bận rộn nhất quốc tế do một công nhân tại nhà ga Meishan xét nghiệm dương thế với Covid-19 .Chỉ không lâu trước đó, cảng Diêm Điền – một trong những cảng lớn nhất tại Thâm Quyến – cũng bị đóng shop tháng trời do một ổ dịch nhỏ bùng phát. Các chuyên gia quan sát đánh giá và nhận định những hành động mạnh tay liên tục của Trung Quốc có rủi ro tiềm ẩn ảnh hưởng tác động lớn đến vận tải đường bộ quốc tế bằng đường thủy .Tính đến 22 giờ ngày 15/8, số ca nhiễm mới Covid-19 vẫn tăng nhanh ở nhiều vương quốc Đông Nam Á do sự lây lan biến thể delta ( Nguồn : TheNationThailand )Tại Đông Nam Á, một trong những khu vực nơi biến thể delta đang lây lan can đảm và mạnh mẽ nhất, nhiều xí nghiệp sản xuất sản xuất hàng điện tử, may mặc … đã buộc phải ngừng hoạt động giải trí hoặc hoạt động giải trí với hiệu suất thấp hơn thông thường để bảo vệ bảo đảm an toàn kiểm dịch .Theo ước tính của Natixis, 5 nền kinh tế lớn của Đông Nam Á là Indonesia, Malaysia, Philippines, Nước Ta và Đất nước xinh đẹp Thái Lan chiếm tới 5,7 % tổng kim ngạch xuất khẩu toàn thế giới. Sự gián đoạn sản xuất ở 5 vương quốc này sẽ ảnh hưởng tác động đến những nền kinh tế lớn hơn như Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản và Nước Hàn, đặc biệt quan trọng trong nghành điện tử .Chẳng hạn, Trung Quốc nhập khẩu 38 % máy giải quyết và xử lý tài liệu và 29 % thiết bị viễn thông từ 5 thị trường Đông Nam Á kể trên, trong khi Mỹ nhập khẩu khoảng chừng 50 % linh phụ kiện bán dẫn từ nhóm này. Nhiều ông lớn công nghệ tiên tiến Nước Hàn và Nhật Bản – tiêu biểu vượt trội là Samsung – gần đây cũng thừa nhận hoạt động giải trí sản xuất và hiệu quả bị ảnh hưởng tác động do làn sóng bùng phát dịch ở Đông Nam Á .Tổ chức Thương mại Thế giới WTO từng dự báo châu Á sẽ đứng vị trí số 1 toàn thế giới với mức tăng trưởng 8 % kim ngạch thương mại sản phẩm & hàng hóa toàn thế giới trong năm nay. Tuy nhiên, làn sóng dịch hiện tại rất hoàn toàn có thể sẽ rình rập đe dọa sự bùng nổ xuất khẩu của những thị trường châu Á, thậm chí còn có rủi ro tiềm ẩn thử thách đà phục sinh chung của kinh tế toàn thế giới .

Cước logistics cao giật mình: Doanh nghiệp “ngồi trên đống lửa”, người tiêu dùng thắt chặt hầu bao

Trong suốt năm qua, giá cước vận tải đã không ngừng tăng. Giờ đây, khi biến thể delta lây lan gây ra những gián đoạn mới, các nhà xuất khẩu toàn cầu đang “ngồi trên đống lửa” do lo ngại chi phí logistics đường biển tiếp tục tăng vọt. 

Biểu đồ cho thấy cước vận tải mỗi container 40 ft từ cảng Thượng Hải đi cảng Los Angeles ( đường màu đen ), Rotterdam ( đường màu hồng ) và Thành Phố New York ( đường màu xanh ) tăng dựng đứng trong những tháng gần đây ( Ảnh : Bloomberg )Nguyên nhân gây ra thực trạng giá cước vận tải container tăng lên mức kỷ lục trong thời hạn qua không gì khác ngoài 2 yếu tố : chuỗi đáp ứng ùn tắc trầm trọng khiến vận tốc quay vòng container chậm và đơn đặt hàng xuất khẩu tăng nhanh do những nền kinh tế phương Tây dần Open trở lại .Một ví dụ tiêu biểu vượt trội : giá cước vận tải mỗi container 40 ft từ Trung Quốc đến Mỹ đã tăng lên mức kỷ lục 20.000 USD trong tháng trước, tức tăng hơn 500 % so với cùng kỳ năm 2020, theo công ty theo dõi hàng hóa Freightos. Chỉ số container do Drewry World theo dõi cũng tăng lên mức 9.421,48 USD / container 40 ft tính đến ngày 12/8, tức cao hơn 350 % so với cùng kỳ năm ngoái .Ông Naveen Jaggi, quản trị dịch vụ tư vấn kinh doanh bán lẻ tại JLL đánh giá và nhận định : “ Chúng ta đang đứng trước những thử thách lớn với chuỗi đáp ứng. Đa số những nhà kinh doanh bán lẻ không kỳ vọng chuỗi đáp ứng hoàn toàn có thể phục sinh về mức cân đối cho đến tối thiểu giữa năm 2022, hoặc thậm chí còn muộn hơn ” .“ Container hàng đang mắc kẹt ở nhiều nơi, không hề đến cảng đích trong khi container rỗng cũng bị kẹt lại và không kịp quay vòng để chứa hàng. Tình trạng thiếu vắng container đang khiến ngân sách luân chuyển đội lên nhiều lần. Vì vậy, mọi thứ được luân chuyển trong container sẽ ngày càng đắt đỏ. Đây là sự gián đoạn chuỗi đáp ứng trên toàn thế giới, từ Bangladesh, Nước Hàn, Ấn Độ, Trung Quốc cho tới châu Âu và Mỹ ” – ông Jaggi nhấn mạnh vấn đề .Ông Lanm Lai, Giám đốc thương mại quốc tế tại CNC Electric ( Chiết Giang, Trung Quốc ) cho hay : “ Thách thức lớn nhất với chúng tôi là cước vận tải quốc tế đang tăng quá cao, gấp đôi hoặc thậm chí còn là gấp ba thời gian trước đại dịch. Năm ngoái, ở thời gian đỉnh dịch toàn thế giới, chúng tôi kỳ vọng thực trạng này chỉ lê dài trong thời gian ngắn. Nhưng trong toàn cảnh hiện tại, tôi không nghĩ ( giá cước logistics ) sẽ sớm được cải tổ đáng kể ” .Ông Raymond Ren, CEO Công ty TNHH Công nghiệp nhựa Pinghu Kaixin – nhà phân phối túi xách và vali du lịch có trụ sở tại Chiết Giang – cũng bày tỏ quan điểm tựa như : “ Tôi không nghĩ có bất kể hành động nào hoàn toàn có thể xoay chuyển thực trạng ( cước logistics tăng vọt ) trong thời gian ngắn. Khó hoàn toàn có thể đoán trước điều gì trong đại dịch ” .Việc chuỗi đáp ứng toàn thế giới ngưng trệ cũng làm tăng rủi ro tiềm ẩn lạm phát kinh tế toàn thế giới, khi những nhà phân phối và xuất nhập khẩu tìm cách chuyển gánh nặng ngân sách lên vai người tiêu dùng trải qua tăng giá. Những gì đã diễn ra tại Mỹ – nền kinh tế lớn nhất quốc tế là một vật chứng tiêu biểu vượt trội cho hiện tượng kỳ lạ này .Trong 3 tháng gần nhất, chỉ số giá tiêu dùng CPI của Mỹ tăng lần lượt 5 % trong tháng 5 ; 5,4 % trong tháng 6 và 5,4 % trong tháng 7 ( so với cùng kỳ năm ngoái ). Lần ở đầu cuối thước đo lạm phát kinh tế tiêu dùng này tăng cao như vậy là thời gian giữa năm 2008, khi cuộc khủng hoảng cục bộ kinh tế tài chính toàn thế giới lên đỉnh điểm. Một cuộc khảo sát mới gần đây do First Insight thực thi tại Mỹ cho thấy số người lo ngại về đại dịch Covid-19 trong tháng 7 đã tăng lên mức 64 %, mức cao nhất kể từ tháng 3/2020. Kết quả là 56 % người được hỏi cho hay họ có xu thế thắt chặt hầu bao, cắt giảm tiêu tốn do quan ngại về triển vọng kinh tế .Lạm phát tiêu dùng của Mỹ trong tháng 6 – 7/2021 đã tăng lên mức cao nhất trong 13 năm ( Nguồn : TradingEconomics )Điều tương tự như cũng đang diễn ra tại Trung Quốc. Dữ liệu kinh tế do Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc NBS công bố hôm 16/8 cho thấy doanh thu kinh doanh nhỏ trong tháng 7 chỉ tăng 8,5 % so với cùng kỳ năm ngoái, thấp hơn mức dự báo 11,5 % mà những nhà nghiên cứu và phân tích đồng thuận trong cuộc thăm dò do Reuters triển khai. Đà giảm tốc này phản ánh rõ ràng ảnh hưởng tác động của đợt bùng phát dịch Covid-19 mới nhất, khi những nhà chức trách Trung Quốc áp đặt trở lại nhiều giải pháp hạn chế kiểm dịch khắt khe tại 1 số ít địa phương .

Thách thức cho đà phục hồi kinh tế toàn cầu

Các nhà kinh tế đang hạ dự báo tăng trưởng của châu Á trong năm nay khi ngày càng có nhiều dấu hiệu cho thấy sự bùng phát trở lại của đại dịch tác động nghiêm trọng đến thương mại, tiêu dùng. 

Hồi cuối tháng 7, Ngân hàng Phát triển châu Á ADB đã cắt giảm dự báo tăng trưởng chung năm 2021 của những vương quốc đang tăng trưởng châu Á từ mức 7,3 % trước đó xuống còn 7,2 %, thậm chí còn cảnh báo nhắc nhở rủi ro tiềm ẩn liên tục hạ dự báo nếu tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp hơn. ADB cũng hạ dự báo tăng trưởng kinh tế khối Đông Nam Á từ 4,4 % xuống 4 % sau khi sự lây lan của biến thể delta buộc nhiều cơ quan chính phủ trong khu vực phát hành những giải pháp hạn chế kiểm dịch khắt khe như giãn cách xã hội, phong tỏa hoặc thậm chí còn giới nghiêm .Với nền kinh tế lớn nhất châu Á là Trung Quốc, những nhà kinh tế ANZ vừa hạ dự báo tăng trưởng năm 2021 của vương quốc này xuống 8,3 % sau đợt bùng phát dịch gần đây cùng với những thiệt hại nghiêm trọng do đợt lũ lụt hồi tháng 7. Tương tự, Goldman Sachs hôm 8/8 cũng hạ dự báo tăng trưởng năm nay của Trung Quốc từ mức 8,6 % xuống 8,3 %. Trong một ngữ cảnh bi quan hơn, Nomura cắt giảm dự báo tăng trưởng GDP nền kinh tế lớn thứ hai quốc tế từ 8,9 % xuống 8,2 % .Triển vọng tăng trưởng kinh tế giảm tốc tại châu Á được dự báo sẽ gây áp lực đè nén đáng kể đến đà hồi sinh kinh tế toàn thế giới trong năm nay, theo những nhà nghiên cứu và phân tích ADB .

Source: https://laodongdongnai.vn
Category: Người Lao Động