Chủ đề dư luận
Văn hóa
Hoạt động
300 năm Văn miếu Trấn Biên: Gìn giữ và phát huy
Vương Thế
Là biểu tượng của nền văn hóa - giáo dục truyền thống Việt Nam, kể từ ngày được xây dựng, Văn miếu Trấn Biên đã trở thành niềm tự hào không chỉ của Biên Hòa - Đồng Nai mà còn của cả vùng đất phương Nam. 300 năm qua, dẫu có những thăng trầm, thậm chí mới chỉ được khôi phục sau thời gian dài bị tàn phá nhưng những giá trị văn hóa, lịch sử của Văn miếu Trấn Biên luôn được người dân lưu truyền và con cháu đời nay tiếp tục gìn giữ, phát huy.
VM-Tran-Bien_1.jpg

Ghi dấu ấn tiền nhân

Ngược dòng thời gian, vào các thế kỷ XVI - XVII, vùng đất phương Nam ngày nay dần dần được khai phá và thiết lập. Năm 1698, khi Lễ Thành Hầu Nguyễn Hữu Cảnh vâng lệnh chúa Nguyễn Phúc Chu lấy đất Nông Nại đặt làm Gia Định phủ, lập xứ Đồng Nai làm huyện Phước Long, dựng dinh Trấn Biên để xác định chủ quyền và ổn định vùng đất phía Nam của Tổ quốc thì Đồng Nai cũng được coi như là danh xưng của cả vùng đất này.

Trong bối cảnh đó, vào năm Ất Mùi 1715, Chúa Nguyễn Phúc Chu đã cho xây dựng Văn miếu Trấn Biên nhằm tạo lập một thiết chế văn hóa trung tâm của vùng. Văn miếu được xây dựng để thờ Khổng Tử, ông tổ của nền Nho học và các danh nhân văn hóa đất Việt. Theo Gia Định Thành thông chí và Đại Nam nhất thống chí, Văn miếu Trấn Biên là văn miếu được xây dựng sớm nhất ở phía Nam, trước cả Văn miếu Huế và Gia Định, Vĩnh Long. Trải qua các thời kỳ vua, chúa nhà Nguyễn, Văn miếu Trấn Biên cũng được trùng tu và mở rộng năm 1794 dưới thời Chúa Nguyễn Phúc Ánh và năm 1852 dưới thời vua Tự Đức. Sau các lần mở rộng, công trình có quy mô lớn hơn trước và có thêm trường học bên cạnh văn miếu làm nơi đào tạo nhân tài.

tran-bien1.jpg
Từ khi Văn miếu Trấn Biên được phục dựng, nơi đây không chỉ là địa chỉ thu hút
khách tham quan mà còn là nơi diễn ra nhiều hoạt động văn hóa - giáo dục nhiều ý nghĩa.
Trong ảnh:
Nhà giáo Nhân dân, Nhà giáo Ưu tú Đồng Nai về dự lễ báo công tại Văn miếu Trấn Biên

Với địa thế đẹp, sau tựa núi, trước hướng ra mặt sông, giữa vùng đất Bửu Long phong cảnh hữu tình, nên thơ và mang tính thiêng liêng, Văn miếu Trấn Biên có thể nói đã trở thành một biểu tượng văn hóa, một giá trị lịch sử mà tiền nhân đã tạo dựng trong buổi đầu xây dựng vùng đất phương Nam. Đó là sự tiếp nối giá trị của Văn miếu Quốc Tử Giám và truyền thống trọng học, trọng trí thức nhân tài của tổ tiên qua nhiều thế kỷ xây dựng quốc gia độc lập tự chủ. Từ môi trường giáo dục này mà những danh nhân như Võ Trường Toản, Trịnh Hoài Đức, Nguyễn Đình Chiểu, Ngô Nhân Tịnh và Lê Quang Định… đã làm rạng rỡ miền đất phương Nam.

Tiếp nối mạch nguồn văn hóa, lịch sử dân tộc

Dưới thăng trầm thời gian và sự xâm lăng của ngoại bang, năm 1861 thực dân Pháp phá bỏ văn miếu nhằm  xóa bỏ đi giá trị cốt lõi, biểu tượng Nho học và tinh thần độc lập của người Việt. Dù vậy, hình ảnh của Văn miếu Trấn Biên vẫn được lưu truyền và đọng lại trong tâm trí của người dân Đồng Nai và Nam bộ.

Năm 1998, dù còn nhiều khó khăn song chính quyền và nhân dân Đồng Nai đã quyết tâm để phục dựng Văn miếu Trấn Biên trên nền đất cũ. Công trình được xây dựng lại với các hạng mục Văn miếu môn, Nhà Bia, Khuê Văn các, Thiên Quang tỉnh, Đại Thành môn, tượng Đức Khổng Tử, Nhà Bái đường, Thư khố, Văn vật khố cùng nhiều công trình khác đã và đang được triển khai thực hiện.

tanghoa.JPG
Học sinh tặng hoa cho các Nhà giáo Nhân dân, Nhà giáo Ưu tú
tại lễ Tết Thầy Xuân Ất Mùi 2015 (Ảnh: Hải Yến)

So với trước đây, ngày nay Văn miếu Trấn Biên không chỉ thờ Đức Khổng Tử và những người con quê hương Đồng Nai mà còn tôn vinh nhiều danh nhân văn hóa của cả nước, của Nam bộ và đặc biệt là thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu. Văn miếu Trấn Biên được phỏng dựng với ý nghĩa nhằm lưu giữ những di sản truyền thống và phát triển các giá trị văn hóa, khoa học của thời đại mới. Là nơi đề cao những cá nhân, tập thể đạt danh hiệu cao quý cấp quốc gia, quốc tế trên các lĩnh vực văn hóa, giáo dục - đào tạo, nghệ thuật, y tế, khoa học cũng như các thành tựu khác.

Giám đốc Trung tâm Văn miếu Trấn Biên Trần Đăng Ninh chia sẻ rằng, với tâm huyết của mình, nhiều đồng chí lãnh đạo tỉnh và những học giả, nhà nghiên cứu, nhân dân đã đóng góp trí tuệ, sức lực vào việc phục dựng như ngày hôm nay. Trong tương lai sẽ tiếp tục hoàn thiện các công trình như vườn tượng danh nhân, công viên vườn tượng nghệ thuật, nhà truyền thống… nhằm phát huy những giá trị vốn có để Văn miếu Trấn Biên luôn xứng đáng với vị thế của mình trong lòng người dân Đồng Nai và cả nước, góp phần tiếp nối mạch nguồn văn hóa, lịch sử của cha ông.  

Gần 15 năm qua, bên cạnh những hoat động về giáo dục, văn hóa, nghi lễ truyền thống, cán bộ, nhân viên của Trung tâm Văn miếu Trấn Biên luôn nỗ lực để đưa nơi đây thành một địa chỉ gắn kết với khu di tích danh thắng Bửu Long và các địa điểm sinh hoạt văn hóa trong vùng, tạo nên một tổng thể khu du lịch văn hóa, sinh thái, tâm linh để thu hút du khách. Với mục tiêu phấn đấu thu hút 1 triệu khách du lịch trong năm 2015, Văn miếu Trấn Biên sẽ tiếp tục sáng tạo những hoạt động văn hóa phục vụ tốt hơn nhu cầu của người dân, du khách, tạo nên thương hiệu của riêng mình trong bản đồ du lịch cả nước.
BÌNH LUẬN
Ý kiến của bạn
Tin bài khác cùng chuyên mục
  • 14/06/2018 9:56:06 CH
    Ðà Lạt - thành phố trẻ cao nguyên đã trở thành điểm đến quen thuộc với người dân Việt Nam và du khách quốc tế. Ðịa danh Ðà Lạt được bác sĩ Alexandre Yersin (người Pháp gố...
  • 14/06/2018 9:54:53 CH
    “Gia đình siêu nhân 2” kể tiếp câu chuyện của nhà Parr. Họ phải bận rộn chăm sóc bé Jack-Jack, nhất là khi cậu sở hữu siêu năng lực mạnh mẽ nhưng lại chưa thể kiểm soát n...
  • 12/06/2018 11:06:14 CH
    Ngày 11-6, Ban chỉ đạo phong trào Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa huyện Thống Nhất tổ chức lễ khai mạc hè năm 2018; khai mạc trại hè kỹ năng “Chỉ huy Ðội giỏi...
Bạn có thường xuyên đọc báo Lao động Đồng Nai không?
  • Náo nức Xuân về
  • Chúc mừng Năm mới Đinh Dậu. Chúc Báo Lao Động Đồng Nai đạt nhiều thành công mới.
    Trần Hoàng Thanh (24/01/2017 5:28:48 CH)
  • Vui Xuân cùng công nhân lao động
  • Rất vui khi người công nhân lao động được quan tâm về vật chất lẫn tinh thần khi xuân về, Tết đến.
    Nguyễn Trọng Đài (24/01/2017 5:24:14 CH)
  • Lưu giữ nghề thổ cẩm Châu Mạ
  • Nghề dệt thổ cẩm truyền thống cần duy trì và phát triển, nhưng điều này cũng thật khó đấy!
    Nguyễn Hoàng Lộc (24/01/2017 5:13:34 CH)
  • Náo nức Xuân về
  • Năm mới chúc mọi điều tốt lành đến với mọi nhà. Chúc Báo Lao động Đồng Nai ngày càng khởi sắc với nhiều tin, bài có giá trị.
    Nguyễn Minh Trúc (24/01/2017 5:07:05 CH)